1. ΤΟ ΖΗΤΗΜΑ ΤΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ ΣΤΗ ΝΕΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΓΝΩΣΗΣ
Μέσο: . . . . . . . . .ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΚΥΡ_ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ
Ημ. Έκδοσης: . . .04/01/2026 Ημ. Αποδελτίωσης: . . .04/01/2026
Σελίδα: . . . . . . . . 9
Σ
Το ζήτημα των δεξιοτήτων στη νέα οικονομία γνώσης
το βασικό ερώτημα που πλα-
νάται εδώ και αρκετά χρόνια
αναφορικά με το χάσμα που
υπάρχει ανάμεσα στις σπουδές
και στις πραγματικές ανάγκες
της αγοράς εργασίας, η απάντη-
ση είναι προφανώς καταφατική
περί του υφιστάμενου χάσμα-
τος σχετιζόμενη με την ταχύτη-
τα αλλαγών που συντελούνται
στο επιχειρηματικό περιβάλλον,
όπως οι νέες τεχνολογικές εφαρ-
μογές, οι νέες και πολλαπλές
εξειδικεύσεις, η αναγκαιότητα
ψηφιοποίησης κ.ά. Επιπλέον,
μεταξύ και άλλων πρόσθετων λό-
γων που συντηρούν την ύπαρξη
αυτού του χάσματος είναι και οι
εξής: Πρώτον, η πιθανή έλλειψη
προγραμμάτων πρακτικής άσκη-
σης και συνεργασίας με τα ακα-
δημαϊκά ιδρύματα. Δεύτερον, η
ελλιπής επικοινωνία ακαδημαϊ-
Στην Ελλάδα έχουμε
υπερπροσφορά
πτυχιούχων σε
ανθρωπιστικές
σπουδές και έλλειψη
σε τεχνικές δεξιότητες.
σε τεχνικές δεξιότητες.
κής και επιχειρηματικής κοινό-
τητας με την έννοια συμμετοχής
των επιχειρήσεων στη συνδια-
μόρφωση των προγραμμάτων
σπουδών. Τρίτον, η δυσκολία
κατανόησης ότι ηζήτηση αφορά
συγκεκριμένες δεξιότητες, π.χ.
project management, ψηφιακή
προσαρμογή για αντιμετώπιση
ειδικών εφαρμογών κ.ά. και, τέ-
λος, το γενικό πλαίσιο λειτουρ-
Του ΑΝΤΩΝΗ ΖΑΪΡΗ
γίας της αγοράς εργασίας, που
μεταφράζεται σευπερπροσφορά
πτυχιούχων σε ανθρωπιστικές
σπουδές και έλλειψη σε τεχνικές
δεξιότητες. Συγκεκριμένα, οι δε
ξιότητες στις οποίες παρατηρεί-
ται σήμερα αντίστοιχη έλλειψη
είναι κυρίως σε τεχνικά θέματα
-π.χ. ψηφιακή εκπαίδευση, ειδι-
κά εργαλεία και εφαρμογές διοι-
κητικής υποστήριξης, ανάλυση
δεδομένων, πλατφόρμες συνερ-
γασίας, ΑΙ, κυβερνοασφάλεια,
big data, automation system ,
καθώς και σε οριζόντιες δεξιό
καθώς και σε οριζόντιες δεξιό-
τητες (soft skills) , π.χ. επικοι-
νωνία, ηγεσία, τεχνικές διαχεί-
ρισης χρόνου, συνεργασία σε
πολυπολιτισμικό περιβάλλον,
ανάπτυξη κριτικής σκέψης, αν-
θεκτικότητα στις αλλαγές κ.ά.
Είναι βέβαιο ότι από την
πλευρά της επιχειρηματικής
ηγεσίας, πρωτίστως αυτή οφεί-
λει να μελετάει διαρκώς το περι-
βάλλον καινα κατανοεί τις αλλα-
γές που συμβαίνουν σε αυτό, με
κυρίαρχή της επιδίωξη όχι μόνο
την αναζήτηση εξειδικευμένων
στελεχών αλλά και την ικανότη-
τα των τελευταίων να μπορούν
να εργάζονται σε ομάδες.
Στηνκατεύθυνση βεβαίως αυτ
τή πρωτεύοντα ρόλο παίζουν και
τα ελληνικά πανεπιστήμια, αφού
ηνέα μορφή ανάπτυξης θα βα-
σίζεται στη γνώση και στην και
νοτομία και ως εκ τούτου χρει-
άζονται στρατηγικές έξυπνης
εξειδίκευσης, αξιοποίηση των
νέων επιχειρηματικών ανακα-
λύψεων που προϋποθέτουν τη
διασύνδεση και δικτύωση ακα-
δημαϊκής κοινότητας και επι-
χειρήσεων. Πρακτικά αυτό που
χρειάζεται είναι η ενθάρρυνση
πανεπιστημίων και ερευνητικών
κέντρων να προετοιμάσουν και
να συμμετέχουν στη δημιουργία
μεγαλύτερων σχημάτων ειδικού
προσανατολισμού διαχείρισης
της έρευνας, ώστε αυτό που πα-
ράγεται στα πανεπιστήμια να
διαχέεται εύκολα στο παραγω-
γικό σύστημα.
Πώς όμως επιτυγχάνεται αυ-
τό; Με ανοικτή έρευνα, ανοικτά
δεδομένα, λογισμικό ανοικτού
κώδικα, διάδοση τεχνογνωσίας
χωρίς περιορισμούς πνευματι-
κής ιδιοκτησίας, παραγωγή σω-
ρευμένης γνώσης κ.ά. Σημειω-
τέον, όλα τα προηγούμενα δεν
απαιτούν πόρους, απαιτούν
όμως παρεμβάσεις στο θεσμι
κό οικοδόμημα λειτουργίας του
πανεπιστημίου, που θα επιτρέ-
ψει τη μετάλλαξή τους σε μια
δεξαμενή γνώσης και υψηλής
τεχνολογίας. Από την άλλη, η
πρακτική άσκηση είναι το πλέον
απαραίτητο εργαλείο που αφε-
νός γεφυρώνει την εκπαίδευση
με τις πρακτικές ανάγκες της
αγοράς εργασίας και αφετέρου
ενισχύει την απασχολησιμότη-
τα, αφού ο φοιτητής κερδίζει σε
εμπειρία και καλλιεργεί τις δε-
ξιότητές του (ομαδική εργασία,
επικοινωνία, συμπεριφορά).
Η πρακτική άσκηση είναι αυτή
που τελικά δημιουργεί ένα εκτε
ταμένο δίκτυο συνεργειών ανάμε
σα σε φοιτητές, ακαδημαϊκούς και
επιχειρήσεις μειώνοντας ταυτό-
χρονα και το ρίσκο ανεργίας των
νέων αποφοίτων πανεπιστημίων.
Ο κ. Αντώνης Ζαΐρης είναι καθηγητής
Διοίκησης Επιχειρήσεων, μέλος
της Ενωσης Αμερικανών
Οικονομολόγων (ΑΕΑ).

Το ζήτημα των δεξιοτήτων στη νέα οικονομία γνώσης - Καθημερινή της Κυριακής

  • 1.
    1. ΤΟ ΖΗΤΗΜΑΤΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ ΣΤΗ ΝΕΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΓΝΩΣΗΣ Μέσο: . . . . . . . . .ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΚΥΡ_ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ Ημ. Έκδοσης: . . .04/01/2026 Ημ. Αποδελτίωσης: . . .04/01/2026 Σελίδα: . . . . . . . . 9 Σ Το ζήτημα των δεξιοτήτων στη νέα οικονομία γνώσης το βασικό ερώτημα που πλα- νάται εδώ και αρκετά χρόνια αναφορικά με το χάσμα που υπάρχει ανάμεσα στις σπουδές και στις πραγματικές ανάγκες της αγοράς εργασίας, η απάντη- ση είναι προφανώς καταφατική περί του υφιστάμενου χάσμα- τος σχετιζόμενη με την ταχύτη- τα αλλαγών που συντελούνται στο επιχειρηματικό περιβάλλον, όπως οι νέες τεχνολογικές εφαρ- μογές, οι νέες και πολλαπλές εξειδικεύσεις, η αναγκαιότητα ψηφιοποίησης κ.ά. Επιπλέον, μεταξύ και άλλων πρόσθετων λό- γων που συντηρούν την ύπαρξη αυτού του χάσματος είναι και οι εξής: Πρώτον, η πιθανή έλλειψη προγραμμάτων πρακτικής άσκη- σης και συνεργασίας με τα ακα- δημαϊκά ιδρύματα. Δεύτερον, η ελλιπής επικοινωνία ακαδημαϊ- Στην Ελλάδα έχουμε υπερπροσφορά πτυχιούχων σε ανθρωπιστικές σπουδές και έλλειψη σε τεχνικές δεξιότητες. σε τεχνικές δεξιότητες. κής και επιχειρηματικής κοινό- τητας με την έννοια συμμετοχής των επιχειρήσεων στη συνδια- μόρφωση των προγραμμάτων σπουδών. Τρίτον, η δυσκολία κατανόησης ότι ηζήτηση αφορά συγκεκριμένες δεξιότητες, π.χ. project management, ψηφιακή προσαρμογή για αντιμετώπιση ειδικών εφαρμογών κ.ά. και, τέ- λος, το γενικό πλαίσιο λειτουρ- Του ΑΝΤΩΝΗ ΖΑΪΡΗ γίας της αγοράς εργασίας, που μεταφράζεται σευπερπροσφορά πτυχιούχων σε ανθρωπιστικές σπουδές και έλλειψη σε τεχνικές δεξιότητες. Συγκεκριμένα, οι δε ξιότητες στις οποίες παρατηρεί- ται σήμερα αντίστοιχη έλλειψη είναι κυρίως σε τεχνικά θέματα -π.χ. ψηφιακή εκπαίδευση, ειδι- κά εργαλεία και εφαρμογές διοι- κητικής υποστήριξης, ανάλυση δεδομένων, πλατφόρμες συνερ- γασίας, ΑΙ, κυβερνοασφάλεια, big data, automation system , καθώς και σε οριζόντιες δεξιό καθώς και σε οριζόντιες δεξιό- τητες (soft skills) , π.χ. επικοι- νωνία, ηγεσία, τεχνικές διαχεί- ρισης χρόνου, συνεργασία σε πολυπολιτισμικό περιβάλλον, ανάπτυξη κριτικής σκέψης, αν- θεκτικότητα στις αλλαγές κ.ά. Είναι βέβαιο ότι από την πλευρά της επιχειρηματικής ηγεσίας, πρωτίστως αυτή οφεί- λει να μελετάει διαρκώς το περι- βάλλον καινα κατανοεί τις αλλα- γές που συμβαίνουν σε αυτό, με κυρίαρχή της επιδίωξη όχι μόνο την αναζήτηση εξειδικευμένων στελεχών αλλά και την ικανότη- τα των τελευταίων να μπορούν να εργάζονται σε ομάδες. Στηνκατεύθυνση βεβαίως αυτ τή πρωτεύοντα ρόλο παίζουν και τα ελληνικά πανεπιστήμια, αφού ηνέα μορφή ανάπτυξης θα βα- σίζεται στη γνώση και στην και νοτομία και ως εκ τούτου χρει- άζονται στρατηγικές έξυπνης εξειδίκευσης, αξιοποίηση των νέων επιχειρηματικών ανακα- λύψεων που προϋποθέτουν τη διασύνδεση και δικτύωση ακα- δημαϊκής κοινότητας και επι- χειρήσεων. Πρακτικά αυτό που χρειάζεται είναι η ενθάρρυνση πανεπιστημίων και ερευνητικών κέντρων να προετοιμάσουν και να συμμετέχουν στη δημιουργία μεγαλύτερων σχημάτων ειδικού προσανατολισμού διαχείρισης της έρευνας, ώστε αυτό που πα- ράγεται στα πανεπιστήμια να διαχέεται εύκολα στο παραγω- γικό σύστημα. Πώς όμως επιτυγχάνεται αυ- τό; Με ανοικτή έρευνα, ανοικτά δεδομένα, λογισμικό ανοικτού κώδικα, διάδοση τεχνογνωσίας χωρίς περιορισμούς πνευματι- κής ιδιοκτησίας, παραγωγή σω- ρευμένης γνώσης κ.ά. Σημειω- τέον, όλα τα προηγούμενα δεν απαιτούν πόρους, απαιτούν όμως παρεμβάσεις στο θεσμι κό οικοδόμημα λειτουργίας του πανεπιστημίου, που θα επιτρέ- ψει τη μετάλλαξή τους σε μια δεξαμενή γνώσης και υψηλής τεχνολογίας. Από την άλλη, η πρακτική άσκηση είναι το πλέον απαραίτητο εργαλείο που αφε- νός γεφυρώνει την εκπαίδευση με τις πρακτικές ανάγκες της αγοράς εργασίας και αφετέρου ενισχύει την απασχολησιμότη- τα, αφού ο φοιτητής κερδίζει σε εμπειρία και καλλιεργεί τις δε- ξιότητές του (ομαδική εργασία, επικοινωνία, συμπεριφορά). Η πρακτική άσκηση είναι αυτή που τελικά δημιουργεί ένα εκτε ταμένο δίκτυο συνεργειών ανάμε σα σε φοιτητές, ακαδημαϊκούς και επιχειρήσεις μειώνοντας ταυτό- χρονα και το ρίσκο ανεργίας των νέων αποφοίτων πανεπιστημίων. Ο κ. Αντώνης Ζαΐρης είναι καθηγητής Διοίκησης Επιχειρήσεων, μέλος της Ενωσης Αμερικανών Οικονομολόγων (ΑΕΑ).