Η ΠΡΟΤΑΣΗ
Για νακαταλάβουμε πώς συνδέονται οι
προτάσεις παρατακτικά, ας θυμηθούμε τι
είναι ΠΡΟΤΑΣΗ:
• Είναι μια οργανωμένη ομάδα λέξεων
(συντακτικά και γραμματικά) που έχει ένα
νόημα.
• Συνήθως συγκροτείται από Ο.Φ. και Ρ.Φ.
• Δεν υπάρχει πρόταση χωρίς ρήμα
ΜΑΤΙΝΑ ΓΚΟΥΤΖΙΟΥ
Φιλολογικές σταγόνες στον ωκεανό
3.
Η ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΤΟΥΛΟΓΟΥ
Ας θυμηθούμε επίσης τι είναι η ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΤΟΥ
ΛΟΓΟΥ:
• Τμήμα λόγου που εκφράζει ένα πλήρες νόημα
και αποτελείται από άθροισμα προτάσεων
(από μία έως πολλές )
• Η περίοδος του λόγου μπορεί να συνδυάζει
κύριες και δευτερεύουσες προτάσεις
• Η περίοδος του λόγου βρίσκεται ανάμεσα σε
τελείες (.)
ΜΑΤΙΝΑ ΓΚΟΥΤΖΙΟΥ
Φιλολογικές σταγόνες στον ωκεανό
4.
ΠΑΡΑΤΑΚΤΙΚΗ ΣΥΝΔΕΣΗ ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ
-Στηνπαρατακτική σύνδεση παρατάσσονται, (δηλ.
μπαίνουν η μία δίπλα στην άλλη) και συνδέονται μεταξύ
τους όμοιες προτάσεις (δηλ. Κύριες με Κύριες και
Δευτερεύουσες με Δευτερεύουσες).
π.χ. Μιλούσε κι έγραφε.
π.χ. Ζητούσαν να φύγουν και να μη ξαναγυρίσουν.
-Η σύνδεση γίνεται με παρατακτικούς συνδέσμους.
ΜΑΤΙΝΑ ΓΚΟΥΤΖΙΟΥ
Φιλολογικές σταγόνες στον ωκεανό
5.
ΠΑΡΑΤΑΚΤΙΚΗ ΣΥΝΔΕΣΗ ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ
Παρατακτικοίσύνδεσμοι είναι οι:
α) συμπλεκτικοί: και, κι, ούτε, μήτε, ουδέ, μηδέ
β) διαζευκτικοί ή διαχωριστικοί: ή, είτε.
γ) αντιθετικοί ή εναντιωματικοί: μα, αλλά, παρά,
όμως, ωστόσο, μόνο, μάλιστα, έπειτα, εντούτοις,
μολαταύτα, εξάλλου.
δ) συμπερασματικοί : λοιπόν, ώστε, άρα,
επομένως.
ε) Επεξηγηματικοί: δηλαδή.
ΜΑΤΙΝΑ ΓΚΟΥΤΖΙΟΥ
Φιλολογικές σταγόνες στον ωκεανό
6.
ΑΣΥΝΔΕΤΟ ΣΧΗΜΑ
- Πολλέςφορές, όταν μιλάμε και θέλουμε να
μεταδώσουμε μια πληροφορία γρήγορα, λέμε τις
προτάσεις τη μια αμέσως μετά την άλλη:
π.χ. Η μητέρα πολύ γρήγορα
μαγείρεψε,συγύρισε,καθάρισε το σπίτι.
-Σ’ αυτή την περίπτωση δεν υπάρχει κάποια λέξη που να
τις ενώνει αλλά χωρίζονται μεταξύ τους με κόμμα.
-Αυτός ο τρόπος σύνδεσης λέγεται ασύνδετο σχήμα.
ΜΑΤΙΝΑ ΓΚΟΥΤΖΙΟΥ
Φιλολογικές σταγόνες στον ωκεανό
7.
ΑΣΚΗΣΕΙΣ
Α. Να συνδέσετεπαρατακτικά τις προτάσεις που σας δίνονται:
1. Διάβασα πολύ …………….δεν έγραψα καλά.
2. Έσκυψε πάνω του ……….του ψιθύρισε κάτι στο αυτί.
3. ………..μπες μέσα ……….βγες έξω.
Β. Επιλέξτε από τις παρακάτω φράσεις και συμπληρώστε τις
παρακάτω προτάσεις . Φροντίστε να χρησιμοποιήσετε έναν
κατάλληλο σύνδεσμο:
δεν είπα τίποτε , θα γίνουν ποτέ τους, συχνά μαλώνει μαζί του, φέρε
μου όλα τα σύνεργα,
1. Αγαπά τον αδελφό της…………………… παρατακτική
2. Ποτέ δεν ήταν φίλοι μας……………….. παρατακτική
3. Πόνεσα πολύ……………………………… παρατακτική
4. Πήγαινε γρήγορα σπίτι………………… παρατακτική
ΜΑΤΙΝΑ ΓΚΟΥΤΖΙΟΥ
Φιλολογικές σταγόνες στον ωκεανό