Skip to main content
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [1]
Αμπελόκηποι Αθήνας
Συνέντευξη με τον κύριο
Θέμη Κουκουμπέτσο
56ο
Γυμνάσιο Αθήνας
Συντακτική και Φωτογραφική ομάδα Εργαστηρίου Πληροφορικής
Σχολικό έτος: 2019-2020
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [2]
Το παρόν κείμενο αποτελεί μέρος της συνέντευξης που μας παραχώρησε ο κύριος
Θέμης Κουκουμπέτσος στις 20/09/2019 όπου προστέθηκαν επίσης το κείμενο, τα
σχέδια και οι φωτογραφίες που μας έστειλε ηλεκτρονικά ως απάντηση σε επιπλέον
ερωτήσεις μας. Επίσης, συμπεριλαμβάνονται στοιχεία από την αλληλογραφία που
είχαμε αλλά και τις συζητήσεις μας στις 19/11/2019, στις 13/12/2019 καθώς και
στις 10/01/2020 στον χώρο του σχολείου μας.
Ερωτήσεις:
[56ο
] Κύριε Κουκουμπέτσο καλησπέρα σας. Χαιρόμαστε πολύ που σας έχουμε κοντά
μας.
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Και εγώ χαίρομαι που βρίσκομαι κοντά σας.
[56ο
] Πώς βρεθήκατε στους Αμπελόκηπους;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Είμαι γέννημα θρέμμα Αμπελοκηπιώτης και μάλιστα από
την περίφημη συνοικία Κουντουριώτη. Γεννήθηκα στο νοσοκομείο "Έλενα" το 1947
και μεγάλωσα στη συνοικία Κουντουριώτη μέχρι και που έγινα φοιτητής το 1967 και
έζησα στη Θεσσαλονίκη. Θα ήθελα εδώ να σημειώσω ότι πολλές φορές συγχέουν τα
Κουντουριώτικα με τις προσφυγικές πολυκατοικίες στην οδό Αλεξάνδρας που είναι
δίπλα στο Αντικαρκινικό νοσοκομείο του Αγίου Σάββα. Τα "σωστά" Κουντουριώτικα
είναι αυτά που έκανε δωρεά ο ναύαρχος Κουντουριώτης και είναι όλες αυτές οι
παράγκες που βρίσκονταν πίσω από το γήπεδο της λεωφόρου Αλεξάνδρας και όπου
κατοίκησαν περίπου 300-350 οικογένειες.
.
Εικόνα 1: Πανοραμική άποψη της περιοχής των Αμπελοκήπων όπου διακρίνεται, πίσω από το γήπεδο "Απόστολος
Νικολαΐδης", ο συνοικισμός Κουντουριώτη. Την αεροφωτογραφία μάς την προμήθευσε ο τοπογράφος μηχανικός Ευθύμιος
(Μάκης) Σταμπουλόγλου μέσω του κ. Κουκουμπέτσου.
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [3]
[56ο] Πόσα και ποια ήταν τα μέλη της οικογένειάς σας;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Τα μέλη της οικογένειάς μου που έμεναν στο παράπηγμα,
παράγκα, στην οδό Συνοικισμός Κουντουριώτη 44 ήταν:
Α) Η μητέρα μου Μαρίτσα, γηγενής πρόσφυγας από το χωριό Βουλδούριο ή
Βουλδούρι ή Bordur όπως είναι γραμμένο στον χάρτη, κοντά στη Σπάρτη της
Μικράς Ασίας (https://el.wikipedia.org/wiki/Ισπάρτα). Η μητέρα μου έφυγε από τη
Μικρά Ασία πριν από τον διωγμό και εγκαταστάθηκε στην Πάρο μαζί με τη μητέρα
της και τα τρία της αδέλφια. Αργότερα πήγε στον Πειραιά και, μετά τον
βομβαρδισμό του σπιτιού τους από τους Γερμανούς, γνωρίστηκε με τον πατέρα μου
και εγκαταστάθηκε στον συνοικισμό Κουντουριώτη, γνωστό ως "Κουντουριώτικα".
Σημειώνω, ξανά, ότι οι παράγκες που μεγαλώσαμε είναι τα "Κουντουριώτικα" και
όχι οι πολυκατοικίες δίπλα στο Αντικαρκινικό που πολλοί τις ονομάζουν έτσι.
Β) Ο πατέρας μου, Κωνσταντίνος, τον φώναζαν Κώστα, ο οποίος είχε καταγωγή από
τη Μυτιλήνη. Έφυγε από το νησί το 1926, σε ηλικία 12 ετών, και δεν επέστρεψε
ποτέ εκεί. Ο παππούς μου Θεμιστοκλής, του οποίου πήρα το όνομα, ήταν ψαράς.
Ήταν μια φτωχοοικογένεια που ακολούθησε τον πατέρα μου, εκτός του παππού
μου, στην Αθήνα. Η γιαγιά μου ασχολούνταν με την κηπουρική. Ο πατέρας μου
έφυγε από το νησί αναγκαστικά και αυτό γιατί, όταν είχε πάει ο αγγλικός στόλος,
έβαλε στοίχημα με τους φίλους του ότι θα βουτήξει στη θάλασσα από το ψηλότερο
κατάρτι του αγγλικού πλοίου. Ο πατέρας μου βούτηξε από το κατάρτι αλλά έσπασε
το τύμπανό του και τον έφεραν εσπευσμένως, με άλλο πλοίο, στην Αθήνα για να
γίνει καλά. Δεν ξαναπήγε στην Μυτιλήνη και ούτε μας πήγε ποτέ. Ο πατέρας μου
ήταν πότης. Η γιαγιά μου έλεγε ότι έπινε πολύ από μικρός. Όμως ήταν άγιος
άνθρωπος, δεν είχε πειράξει άνθρωπο στη ζωή του. Έτσι, μόλις βρήκε δουλειά,
ανάγκασε και τη γιαγιά με τα αδέλφια του να έρθουν στην Αθήνα. Ο παππούς στο
διάστημα αυτό πέθανε. Η Ερασμία, η μεγαλύτερη από τις δυο αδελφές του, πέθανε
νωρίς. Η μικρότερη, Πιπίνα, έζησε μέχρι βαθιά γεράματα και έφυγε στα χέρια μου
το 2010. Όταν πέθανε ο πατέρας τους, ήρθε από το νησί και ο μικρότερος αδελφός
του πατέρα μου, ο Γιώργος. Ο πατέρας μου ήταν μόνιμος κάτοικος Αμπελοκήπων
στην οδό Δημητσάνας, γιατί δούλευε ως τσαγκάρης στο στρατιωτικό εργοστάσιο
που υπήρχε εκεί, στο 430 Στρατιωτικό Νοσοκομείο. Τη θέση του έχει σήμερα το
Γενικό Νοσοκομείο "ΕΛΠΙΣ". Μέσα από τους πρόσφυγες που φιλοξένησε το
νοσοκομείο που συστεγαζόταν με το εργοστάσιο γνώρισε τη μητέρα μου,
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [4]
μοναχοκόρη ανάμεσα σε τρία αδέλφια. Ο πατέρας μου στη συνέχεια έκανε δική του
δουλειά στον Περισσό και στη συνέχεια δούλευε στου Σεβαστάκη στον Χολαργό.
Από εκεί πήρε σύνταξη. Όπως προείπα, τον περισσότερο καιρό ο πατέρας μου δεν
είχε εργασία και μας συντηρούσε ο αδελφός της μητέρας μου, ο οποίος ήταν
αξιωματικός, ανύπαντρος και νονός δικός μου αλλά και του αδελφού μου. Η μητέρα
μου δούλευε στο εργοστάσιο "ΠΙΤΣΟΣ" που ήταν εδώ στους Αμπελοκήπους στην
οδό Πουλίου 6, εκεί που τώρα είναι το κτήριο του ΑΣΕΠ, μέχρι να μεταφερθεί στην
περιοχή του Ρέντη το 1959.
Ποτέ δεν μάθαμε λεπτομέρειες του ειδυλλίου, πώς δηλαδή βρέθηκαν μαζί. Οι
γονείς μου παντρεύτηκαν 3 Νοεμβρίου του 1946. Αν και δεν είχαν αρκετή
μόρφωση, η μόνη παραίνεσή τους ήταν να σπουδάσουμε ώστε να ξεφύγουμε από
τη μιζέρια.
Γ) Έμενε και ο μικρότερος, κατά δυο χρόνια, αδελφός μου Κυριάκος, που σπούδασε
και πήρε πτυχίο φαρμακοποιού.
Δυστυχώς, μια μέρα πριν απολυθεί από τη στρατιωτική του θητεία, υπήρξε θύμα
αεροπορικής τραγωδίας που έγινε την 23η
Νοεμβρίου 1976 στο Σαραντάπηχο
Θεσσαλίας, όταν το YS-11 αεροπλάνο της Ολυμπιακής Αεροπορίας συνετρίβη στην
πιο πάνω περιοχή, 5 λεπτά πριν την προσγείωσή του στο αεροδρόμιο της Κοζάνης.
Ο αδελφός μου τότε ήταν 27 ετών.
Αυτοί οι τέσσερις, πατέρας, μάνα, αδελφός και εγώ, μέναμε στο σπίτι.
Μπορείτε να δείτε στον συνημμένο πίνακα όλα τα ονόματα, όσα τουλάχιστον
θυμάμαι, όπως κατοικούσαν στην 1η
σειρά του συνοικισμού, το στενό της οποίας
ήταν προέκταση της σημερινής οδού Παναθηναϊκού, και στο κάθε παράπηγμα-
παράγκα που έχω αριθμήσει 1α για τα αριστερά και 1δ για τα δεξιά ευρισκόμενα
όπως κοιτάμε προς την οδό Παναθηναϊκού.
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [5]
Εικόνα 2: 4 σειρές (Α', Β', Γ' και Δ') με 3 κτήρια η καθεμιά. Το κάθε κτήριο της κάθε σειράς έχει 28 παράγκες.
14 "κοιτάζουν" προς τη μια πλευρά και οι άλλες 14 προς την απέναντι. Οι παράγκες χωρίζονται με μεσοτοιχία.
Επομένως, αν όλα τα κτήρια είχαν αυτήν τη διαρρύθμιση που έχουν τα κτήρια Α1, Β1, Α2 και Β2 (όπως μας είπαν οι κύριοι Μαρκόπουλος και Κουκουμπέτσος που είχαν κατοικίες στο
σοκάκι μεταξύ Α1-Β1 και Α2-Β2), τότε ο συνολικός αριθμός των παραγκών θα ήταν: 28 ανά κτήριο (14 παράγκες στην αριστερή πλευρά και 14 στη δεξιά) Χ 12 κτήρια (4 σειρές επί 3 κτήρια
σε κάθε σειρά) = 336. Στην αρχική τους χρήση, σύμφωνα με βίντεο από τον πρώτο καιρό εγκατάστασης των προσφύγων, υπήρχαν και χώροι μεγαλύτεροι από αυτούς μιας τυπικής
παράγκας για δραστηριότητες (π.χ. ραπτικής, σίτισης, σχολείο). Αυτά, βέβαια, μπορεί να άλλαξαν χρήση (όπως έγινε και στο κτήριο που στέγαζε το Ίδρυμα Στέγης Πατρίδος, απέναντι από
την οικία του Αμερικανού πρέσβη, που έγιναν 40-43 παράγκες: https://www.slideshare.net/goa56tk/ss-183567599/goa56tk/ss-183567599).
Βίντεο σχετικό με τον συνοικισμό "Κουντουριώτη": https://www.youtube.com/watch?v=2INmfyeGBHs&t=35s (μετά το 9:17 παρουσιάζονται χώροι δραστηριοτήτων του συνοικισμού)
ΣΗΜΕΙΩΣΗ: Το σχέδιο του συνοικισμού έγινε από το 56
ο
Γυμνάσιο Αθήνας σε συνεργασία με τον κύριο Κουκουμπέτσο ώστε να έχουμε κοινό σημείο αναφοράς κατά τις συζητήσεις μας.
A' σειρά
Β' σειρά
Γ' σειρά
Δ' σειρά
Οδός
Τσόχα
Οδός Παναθηναϊκού
1ο κτήριο
2ο κτήριο
3ο κτήριο
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [6]
Εικόνα 3: Το κάθε κτήριο χωριζόταν με μεσοτοιχία. Είχε 14 παράγκες αριστερά και 14 δεξιά.
1α
14δ
1δ
14α
11α
7δ10α
12α
9α
13α
8α
7α
6α
5α
13δ
5δ
3α
2α
4α
2δ
4δ
6δ
9δ
8δ
10δ
11δ
12δ
3δ
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [7]
Εικόνα 4: Το στενό του κυρίου Θέμη Κουκουμπέτσου στον συνοικισμό Κουντουριώτη με τα ονόματα όσων θυμάται (χρονικό στιγμιότυπο μιας και στις παράγκες δεν έμεναν πάντα τα ίδια
άτομα). Πρόκειται για το σοκάκι μεταξύ των κτηρίων Α1 και Β1.
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [8]
Εικόνα 5: Οι παράγκες που ακολουθούσαν, στο ίδιο στενό με του κυρίου Θέμη Κουκουμπέτσου στον συνοικισμό Κουντουριώτη με τα ονόματα όσων θυμάται (χρονικό στιγμιότυπο μιας και
στις παράγκες δεν έμεναν πάντα τα ίδια άτομα). Πρόκειται για το σοκάκι μεταξύ των κτηρίων Α1 και Β1.
[Σχόλιο 56ου Γυμνασίου]. Όπως αναφέρουμε και στη λεζάντα της εικόνας 2 (σελίδα 5) ο συνολικός αριθμός των παραγκών θα πρέπει να
ήταν 336. Αρχικά μπορεί να ήταν μικρότερος ο αριθμός, αφού σύμφωνα με βίντεο από τον πρώτο καιρό εγκατάστασης υπήρχαν χώροι που
είχαν διατεθεί για εργαστήρια ύφανσης και ραπτικής, χώρος για παιδικά γεύματα και για σχολείο. Επομένως, αρχικά τουλάχιστον, ο
αριθμός των οικιών θα ήταν μικρότερος των 336. Στο βιβλίο του «ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΟΙ» τόμος Α’, ο κύριος Νίκος Παραδείσης αναφέρει την
εγκατάσταση 224 οικογενειών.
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [9]
Εικόνα 6: Ο συνοικισμός "Κουντουριώτη". Με τη γραμμή υπογραμμίζονται τα δύο σοκάκια που αναφέρονται στις προηγούμενες φωτογραφίες. Διακρίνεται το περίπτερο μπροστά από το
1
ο
κτήριο της Α’ σειράς.
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [10]
[56ο] Η περιοχή που μένατε πώς ήταν; Να πούμε λίγο για τις αναμνήσεις σας.
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Η περιοχή μας ήταν "κέντρο" της Αθήνας. Εκτός από το
μαιευτήριο της "Έλενας", όπου γεννήθηκα εγώ και ο αδελφός μου, γύρω μας είχαμε
τα κυριότερα νοσοκομεία σε απόσταση 10-15 λεπτά με τα πόδια, όπως το
νοσοκομείο "Ευαγγελισμός", το Αντικαρκινικό νοσοκομείο του Αγίου Σάββα, την
Υγειονομική υπηρεσία, τη σχολή τυφλών, το Ινστιτούτο Παστέρ, το Ιπποκράτειο
νοσοκομείο, το ΙΚΑ Γκύζη. Εδώ να σας πω ότι, ένεκα των ανωτέρω, οι συγγενείς από
όλα τα μέρη της Ελλάδας, όταν υπήρχε ανάγκη να έρθουν στην Αθήνα για κάποια
εξέταση ή εισαγωγή σε νοσοκομείο, φιλοξενούνταν στο σπίτι μας. Σε μια σάλα 5Χ5
και το αντίστοιχο υπόγειο. Συγγενείς της μητέρας μου από τη Νάουσα και τη
Βέροια, συγγενείς του πατέρα μου από τη Μυτιλήνη καθώς και από γύρω περιοχές
της Αθήνας που είχαμε συγγενείς και φίλους. Ερχόντουσαν από την προηγούμενη
μέρα, μερικές φορές δύο και τρεις μέρες πιο νωρίς. Έτσι είχαμε πάρα πολύ συχνά
φιλοξενούμενους. Απίστευτο που χωρούσαν αλλά αληθινό!!! Το αυτό γινόταν και
σε άλλους γείτονες.
[56ο
] Υπόγειο είχαν όλες οι κατοικίες;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Όχι. Εμείς ήμασταν πολύ τυχεροί και είχαμε υπόγειο. Το
διπλανό σπίτι δεν είχε. Σε ένα γειτονικό σπίτι που διάβαζα τα τελευταία χρόνια είχε
υπόγειο και WC στο χολ για το υπόγειο, αλλά δεν κατέβηκα ποτέ γιατί είχε πολλά
πράγματα, καθώς και πάρα πολλά ποντίκια που δεν μπορούσαμε να χειριστούμε,
παρόλο που βάζαμε φάρμακα. Αυτό, ίσως, να οφείλεται στο ότι ήταν κοντά στα
δημόσια αποχωρητήρια.
[56ο
] Τι θυμόσαστε από τον συνοικισμό; Πώς ήταν;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Ήταν μερικές σειρές [εικόνα 2] με μεσοτοιχία και με έναν
χωμάτινο δρόμο που χώριζε τις σειρές των παραπηγμάτων και που, όσες φορές και
αν περνούσατε και όποια ώρα της ημέρας, ήταν πεντακάθαρος. Όταν έβρεχε,
παραμερίζανε τα νερά και ήταν προσβάσιμος. Οι κάθετα προς τα στενά μας δρόμοι
με τις βροχές είχαν βαθιά νεροφαγώματα και η διάβαση πολλές φορές ήταν
δύσκολη για μας τα μικρά παιδιά και τους ηλικιωμένους. Κάθε σπίτι είχε μπροστά
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [11]
το πεζουλάκι του (πεζοδρόμιο στενό), που όταν το επέτρεπε ο καιρός καθόντουσαν
στα μιντέρια (μαξιλαράκια) οι γιαγιάδες ή οι μανάδες μας και έκαναν τις δουλειές
τους. Άλλες έπλεκαν, άλλες καθάριζαν τα φασολάκια... ή έκαναν το καθημερινό
κουτσομπολιό. Από τα στενά μέσα δεν περνούσε αυτοκίνητο (εκτός, ίσως, από
εξαιρετικές περιπτώσεις, π.χ. ταινία "Οι Αδίστακτοι"). Περνούσαν, όμως, τα κάρα με
τα άλογα ή τα καρότσια της εποχής εκείνης που πουλούσαν τις πραμάτειες τους. Ο
μανάβης, ο ιχθυοπώλης, ένας που πουλούσε πατσά (ήταν πολύ φίλος με τον
πατέρα μου και μεγάλος πότης), ο παγοπώλης, η χορταρού με το καροτσάκι της, ο
παγωτατζής κλπ. Η κυρία με τα χόρτα και τη χαρακτηριστική δυνατή φωνή της
σταματούσε με τον μπόγο της, τον άνοιγε, είχε την παλάντζα της, ζύγιζε και ψώνιζε
ο κόσμος τα διάφορα χόρτα της εποχής.
Ένα περίεργο πράγμα. Σχεδόν όλοι οι μανάβηδες σταματούσαν μπροστά από το
σπίτι της μάνας μου. Ίσως γιατί ήταν η αρχή του στενού ή ίσως γιατί η μητέρα μου
ψώνιζε πάντα. Εκεί ερχόντουσαν και οι γειτόνισσες και γινόταν μια μίνι μάρκετ
αγορά. Ποιος από τους φίλους μου δεν θα θυμάται αυτές τις εικόνες;
Είμαι πολύ περήφανος για τη γειτονιά μου. Την έζησα, αναπολώ τις όμορφες
στιγμές της. Θυμάμαι και την παραμικρή λεπτομέρεια από τη γειτονιά τόσο έντονα,
λες και δεν έχει περάσει ο χρόνος.
Θα σας πω ότι ο πατέρας μου όταν φύγαμε είπε το εξής αμίμητο: "Καλύτερα
ήμασταν στην παράγκα", παρόλο που είχαμε πάει σε διαμέρισμα, και ο καθένας
είχε το δικό του δωμάτιο, είχαμε το μπάνιο μας, και μάλιστα μεγάλο μπάνιο που
δεν το είχαμε στην παράγκα. Μερικά πράγματα τα είχαμε στερηθεί όταν ζούσαμε
στις παράγκες.
[56ο] Πού μένατε συγκεκριμένα;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Μέναμε στον αριθμό 44. Είναι ένα από τα πρώτα σπίτια,
στο "έμπα" του συνοικισμού. Το στενάκι μας ήταν προέκταση της τωρινής οδού
Παναθηναϊκού που υπάρχει και τώρα. Ήταν το τρίτο σπίτι στη σειρά αριστερά [η
φωτογραφία παρακάτω είναι από την ταινία "Οι αδίστακτοι" του 1965. Από εργασία
που είχαμε κάνει στο παρελθόν:
Δείτε: https://www.youtube.com/watch?v=xXtqHdPom04 μετά το 2:52].
.
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [12]
Το πρώτο, το γωνιακό, στην αρχή του στενού ήταν του Χατζηκωνσταντή. Το γκρεμισμένο που φαίνεται, ανάμεσα στου Χατζηκωνσταντή και το
δικό μας, είναι του Πασχαλίδη. Όταν έφυγε βάλαμε συρματόπλεγμα και το χρησιμοποιούσαμε ως κήπο. Το καλοκαίρι βάζαμε διπλό κρεβάτι και
κοιμόμασταν στην ύπαιθρο.
.
Εικόνα 7: Στα αριστερά, το τρίτο σπίτι είναι το δικό τους. Η φωτογραφία είναι από την ταινία "Οι Αδίστακτοι".
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [13]
Εικόνα 8: Κάτοψη του πατρικού σπιτιού του κ. Θέμη Κουκουμπέτσου στα Κουντουριώτικα σχεδιασμένη από τον ίδιο
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [14]
Αυτοκίνητα δεν επιτρεπόταν κανονικά να περάσουν από τα δρομάκια γιατί ήταν
στενά. Αν, για παράδειγμα, περνούσε φορτηγό από το δρομάκι θα γκρέμιζε την
κληματαριά του σπιτιού μας που προεξείχε [όπως βλέπετε στη φωτογραφία 3, σελ.
8].
Εικόνα 9:Η μητέρα μου με τις ανιψιές
της και τα παιδιά της μεγαλύτερης,
μπροστά στην κυρίως είσοδο του 5χ5
δωματίου μας. Μεσολαβεί η μικρή μας
αυλή και φαίνεται η ξυλόφρακτη
εξώπορτά μας. Επίσης, φαίνεται η
κουρτίνα μαζεμένη, που εμπόδιζε τις
μύγες να μπουν στο δωμάτιο τις
καλοκαιρινές ημέρες.
Εικόνα 10: Μια συνεστίαση στην αυλή μας
Στο σπίτι αυτό έμεναν οι γονείς μου από όταν παντρεύτηκαν. Στο σπίτι αυτό, ζούσε
και η γιαγιά, μητέρα του πατέρα μου. Μετά πήγε στην Πετρούπολη όπου έμενε
χωρίς νοίκι με την υποχρέωση να συντηρεί έναν μεγάλο αγρό. Ο αγρός είχε και μια
στέρνα. Τη θυμάμαι κάθε φορά που πηγαίναμε γιατί ήταν στο ίδιο επίπεδο με το
έδαφος. Ήταν ο φόβος και ο τρόμος, μην πέσουμε μέσα. Μόλις έκλειναν τα σχολεία
μάς έπαιρνε η γιαγιά με ταξί, τον αδελφό μου και μένα, και ζούσαμε μαζί της στην
εξοχή. Εκείνη την εποχή η Πετρούπολη, όπως και η Γλυφάδα όπου ήταν το άλλο
σπίτι του οποίου συντηρούσε τον κήπο, ήταν εξοχή για μας.
[56ο] Τι γνωρίζετε για το σπίτι όπου γυρίστηκε η ταινία;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Αυτό το σπίτι ήταν της γιαγιάς Μαρίας. Είχαν δυο δωμάτια,
το ένα που γυρίστηκε το έργο, ένα άλλο, και υπόγειο. Είχαν και μια τουαλέτα στην
άκρη, φαίνεται στο αριστερό άκρο της φωτογραφίας, από κει ήταν η τουαλέτα και
οι σκάλες για το υπόγειο.
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [15]
Εικόνα 11: (9) Από την ταινία "Οι αδίστακτοι". Φωτογραφίες από το εξωτερικό μέρος και το εσωτερικό παράγκας στα
Κουντουριώτικα (της κυρίας Μαρίας)
Στη μικρή αυλή που βλέπετε μπροστά παίζαμε ώρες ατελείωτες το αυτοσχέδιο
ποδοσφαιράκι σχεδόν όλα τα παιδιά της γειτονιάς.
Εικόνα 12: Σχέδιο του κ. Κουκουμπέτσου για το αυτοσχέδιο
ποδοσφαιράκι για το οποίο γίνεται αναφορά στο κείμενο
Σε μια σανίδα 70 Χ 50 εκ.
αποτυπώναμε τις γραμμές κατ’
αναλογία του ποδοσφαιρικού
γηπέδου, π.χ. τη σέντρα, τις
περιοχές, και κατασκευάζαμε
τα τέρματα (εστίες) με
δοκαράκια και τούλι αντί για
δίχτυα.
Μετά καρφώναμε 22 πρόκες, πολλές φορές και πιο πολλές, αναπαριστάνοντας τους
22 ποδοσφαιριστές και παίζαμε με μια δεκάρα (ή άλλο νόμισμα ή κουμπί) ποιος θα
βάλει γκολ την δεκάρα, δηλαδή στην αντίπαλη εστία… σπρώχνοντάς τη με τον
μεσοδάκτυλό μας!!! Κάναμε ένα μίνι πρωτάθλημα μεταξύ μας, με βαθμολογία και
έπαθλα, αλλά και πολλούς τσακωμούς και ζαβολιές!!!
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [16]
[56ο] Μπορείτε να μας πείτε κάποια πράγματα για το σπίτι που μένατε; Πώς ήταν
τα πράγματα;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Φυσικά οι ανέσεις που έχουμε τώρα δεν υπήρχαν. Το σπίτι
[δες εικόνα 4, σελ. 9] είχε ένα δωμάτιο 5Χ5. Όπως έμπαινες μέσα, είχε αριστερά ένα
πολύ μεγάλο παράθυρο. Σχεδόν όλος ο τοίχος ήταν παράθυρο. Μπροστά στο
παράθυρο ήταν ένα κασελοντίβανο. Ακριβώς φάτσα από την είσοδο ήταν ένα άλλο
ντιβάνι, όπου κοιμόμασταν τα παιδιά, και ένα διπλό κρεβάτι μεταξύ ενός
τετραγώνου τραπεζιού που έχω ακόμα στην κουζίνα στο σπίτι του Νέου Κόσμου.
Εικόνα 13: (2) Το τραπεζάκι
Πάνω, στο δωμάτιο, δεν μπορούσε να μπει κανείς αν δεν έβγαζε τα παπούτσια του.
Ήταν πεντακάθαρο. Θυμάμαι πριν το Πάσχα και κάθε χρόνο, η μητέρα μου έβγαζε
όλα τα πράγματα έξω και άσπριζε. Μόνη της. Τη βοηθούσε κάποιες φορές ή ο
βοηθός του μπακάλη ή, αν περνούσε, ένας ψαράς με τον οποίον μιλούσε στα
τούρκικα. Ερχόταν και τη βοηθούσε να βγάλει έξω τα μεγάλα αντικείμενα. Άσπριζε
και μόλις στέγνωνε το απόγευμα τα ξαναέβαζε. Είχαμε και ένα υπόγειο το οποίο,
εκτός από τις διαστάσεις του πάνω δωματίου, είχε σκάψει ο πατέρας μου δεξιά και
αριστερά, σε βάθος περίπου ένα μέτρο, και είχαμε κάνει ράφια, εσοχές, σαν
αποθήκη. Είχαμε εκεί, μέσα σε σκληρά κιβώτια (άδεια κιβώτια από παιδικά γάλατα
Πελαργκόν [Pelargon]) τα τεντζερέδια, διάφορα κουζινικά είδη, και τρόφιμα που
δεν χρειάζονταν ψυγείο. Τα κιβώτια, ένα σας έχω φωτογραφήσει, τα θυμάμαι γιατί
τα είχα φέρει από το φαρμακείο. Το κιβώτιο που δείχνει η φωτογραφία υπάρχει
ακόμη στην αποθήκη του σπιτιού μου!!! (σώο μετά από 60 χρόνια).
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [17]
Εικόνα 14: (3) Η κούτα αυτή σώζεται ακόμα και σήμερα. Χρησιμοποιείται για αποθήκευση ανταλλακτικών ηλεκτρικών
λαμπτήρων.
Η μητέρα μου είχε μάθει και ψώνιζε πάντοτε χοντρικά. Ποτέ δεν πήγαμε στον
μπακάλη να αγοράσουμε ένα κιλό φασόλια, ένα κιλό ρεβίθια κλπ. Τα αγοράζαμε
χονδρικά σε τσουβάλια και τα αποθηκεύαμε στο υπόγειο. Όταν ήθελε κάτι,
κατέβαζε την αντίστοιχη κούτα και έβγαζε φασόλια, φακές, ρεβίθια, ό,τι χρειαζόταν.
Ψώνιζε χονδρικά από ένα πολύ μεγάλο κατάστημα στου Γκύζη. Μεγαλοοικονόμος
λεγότανε. Ερχόταν το παιδί από το μπακάλικο και ξεφόρτωνε στο σπίτι μας. Όταν ο
αδελφός της είχε την ευχέρεια, έστελνε στρατιωτικό αυτοκίνητο με τσουβάλια
πατάτες, τσουβάλια φακές, τσουβάλια φασόλια κλπ. Πριν από το Πάσχα ερχόταν το
αρνάκι σφαγμένο. Ελιές, λάδι, τυριά, τα ξεφορτώναμε. Αυτά όλα μόνοι μας
αποκλειόταν να τα καταναλώσουμε. Μάζευε η μάνα μου τις γειτόνισσες, π.χ. την
κυρία Κατέρ που είχε έξι παιδιά και ο άνδρας της ήταν οικοδόμος, και της έδινε
λάδι. Στη διπλανή έδινε φασόλια, στη θεία Φωτεινή, στη θεία Σούλα, στη θεία
Δέσποινα, σε όλους αυτούς τους γείτονες, μοίραζε πράγματα που έπρεπε να
καταναλωθούν γιατί χωρίς ψυγείο θα χαλάγανε. Γιατί στην παγωνιέρα εκείνη την
εποχή τι χωρούσε;
Αυτήν ήταν η ζωή. Υπήρχε μια αλληλεγγύη.
Υπήρχε όμως και ένας φόβος μέσα τους. Επειδή πείνασαν στη ζωή τους λόγω
προσφυγιάς και κατοχής, ήθελαν να έχουν φυλαγμένες προμήθειες, όσες φορές
τους επέτρεπε η οικονομία τους.
Αλλά όταν ερχόταν κάποιος από τους συγγενείς, παρόλη τη φτώχεια, αμέσως
γινόταν το γλέντι στο πιτς φυτίλι. Για πότε έστρωναν τραπέζι με πολλών ειδών
φαγητά και λιχουδιές! Άλλος έκανε τα κεφτεδάκια, άλλος τις τηγανητές πατάτες,
άλλος τη σαλάτα και κρασί ή ούζο που υπήρχε φυλαγμένο σε κάθε σπίτι, όπως και
το τουρσί ή ο παστουρμάς που ποτέ μου δεν δοκίμασα.
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [18]
Πρόβλημα είχαμε στο σπίτι όταν έβρεχε. Επειδή η ταράτσα της αυλής ήταν με
τσίγκο, χάλαγε ο κόσμος. Δεν μπορούσαμε αυτό να το αλλάξουμε με τίποτα. Αυτό
που φτιάξαμε ήταν το ότι έσταζε νερό από τα κεραμίδια. Κάθε χρόνο, πριν από τις
βροχές, ερχόταν μάστορας και τα έφτιαχνε. Αλλά με την πρώτη βροχή έσταζε πάλι
στο ίδιο σημείο.
Όταν μεγάλωσα άρχισα να προβληματίζομαι. Τι στο καλό φτιάχνει και κάθε φορά
μπαίνει το νερό; Τι συνέβαινε; Όπως ήταν ανισόπεδο, τα κεραμίδια της σκεπής με
την ταράτσα, ο μάστορας, ο κύριος Ιωσήφ, έβαζε το πισσόχαρτο πολύ κοντά στην
ένωση κι έτσι το νερό της βροχής, όταν ήταν σε μεγάλη ποσότητα, δεν προλάβαινε
να απομακρυνθεί, με αποτέλεσμα να υπερβαίνει το πλάτος του πισσόχαρτου,
περνούσε από κάτω από το πισσόχαρτο και έσταζε μέσα στο σπίτι. Μόλις είδα τι
γινόταν, είπα στον κύριο Ιωσήφ το πισσόχαρτο να φτάνει 1-2 μέτρα από εκεί που
τελειώνουν τα κεραμίδια της σκεπής. Μόλις έγινε αυτό, από τότε δεν είχαμε
προβλήματα. Αυτό μετά το εφάρμοσε και στα άλλα σπίτια και έγινε ο νούμερο ένα
τεχνίτης με τη δική μου ιδέα.
Είχαμε πρόβλημα με τον ήχο στις παράγκες. Μεσοτοιχία γαρ! Ό,τι γινόταν στο
διπλανό δωμάτιο ακουγόταν. Καυγάδες, σιγομιλητά, τα πάντα. Ο αδελφός μου και
εγώ είχαμε το εξής πρόβλημα. Η διπλανή μας ήταν η κυρία Κατίνα, με τα δύο της
παιδιά, ο γιος της ήταν ένα χρόνο μεγαλύτερος ενώ με την κόρη της ήμασταν
συμμαθητές. Κάθε φορά έφερνε τον καινούριο δίσκο του Καζαντζίδη ή όποιου
άλλου ήταν της μόδας τότε. Όλους τους δίσκους της εποχής εκείνης με τις λαϊκές
επιτυχίες. Και δεν τους άκουγε μια φορά, αλλά συνέχεια. Από το πρωί ως το βράδυ.
Πλύση εγκεφάλου παθαίναμε. Τότε δεν μου άρεσαν καθόλου τα ελληνικά
τραγούδια. Τώρα, όμως, τα τραγούδια αυτά τα ξέρω λέξη προς λέξη, έχουν μείνει
στο μυαλό μου. Δίκην υπνοπαιδείας…
[56ο] Ηλεκτρικό είχατε;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Ηλεκτρικό είχαμε. Από τότε που θυμάμαι το σπίτι, είχαμε
ηλεκτρικό. Λάμπα είχαμε στης γιαγιάς το σπίτι όταν πηγαίναμε στην Πετρούπολη.
Αναρωτιόμουν δε, πώς μπορούν να ζουν με λάμπα. Εκεί, στην Πετρούπολη, το μόνο
πρόβλημά μου ήταν αυτό. Κατά τα άλλα μου άρεσε πολύ. Είχε μεγάλο κήπο και
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [19]
παίζαμε. Τρελαινόμασταν σαν πιτσιρίκια. Το βράδυ, όμως, κοιμόμασταν από πολύ
νωρίς, κάτι που δεν συνέβαινε στην Αθήνα.
[56ο] Είχατε ψυγείο στο σπίτι;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Ναι, είχαμε παγωνιέρα. Κάθε πρωί βάζαμε το κομμάτι
πάγου που άφηνε ο παγοπώλης. Υποτυπώδη πράγματα που σήμερα φαίνονται
απίστευτα, αλλά ήταν αληθινά. Τρόφιμα που δεν ήθελαν ψυγείο αλλά ήθελαν
προφύλαξη τα βάζαμε σε Φανάρι, που κρεμόταν από το ξύλινο ταβάνι του
υπογείου.
Εικόνα 15: Από το διαδίκτυο (https://4.bp.blogspot.com/-
H5DMvj3lm8o/VGSB_4cSUQI/AAAAAAAAFmo/fnEaejmulH0/s1600/φανάρι1.jpg). Αριστερά σήτα (φανάρι) για τα φαγητά
και δεξιά η παγωνιέρα.
[56ο] Ραδιόφωνο; Τηλεόραση;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Ραδιόφωνο είχαμε. Το πρώτο ραδιόφωνο το είχε φέρει ο
πατέρας μου, δεν θυμάμαι ποια εποχή, και μαζευόμασταν όλα τα παιδιά για να
ακούσουμε Τζον Γκρηκ. [Από το 1956. "Οι περιπέτειες του Τζων Γκρηκ.".
Φανταστικές ιστορίες ενός Ελληνοαμερικανού ντετέκτιβ στην Νέα Υόρκη. Δες:
https://pisostapalia.blogspot.com/2018/06/m.html]. Κάθε Πέμπτη βράδυ, στις 8 το
βράδυ, στις 9, δεν θυμάμαι καλά. Ήταν όμως γεγονός που το θυμάμαι γιατί
μαζεύονταν όλα τα παιδιά της γειτονιάς. Όσοι δεν είχαν ραδιόφωνο.
Τηλεόραση στον συνοικισμό δεν είχαμε. Ήρθαμε σε επαφή με την TV, όταν πήγαμε
στον Νέο Κόσμο και μάλιστα όχι στο σπίτι μας αλλά στο σπίτι των φίλων μας, του
Γιώργου και του Θοδωρή. Πηγαίναμε να δούμε τα έργα, μέχρι που βαριόμασταν και
πηγαίναμε για ύπνο. Βέβαια, έτσι κι αλλιώς, περίπου στις 12 το βράδυ το
πρόγραμμα της τηλεόρασης τελείωνε. Όσο τουλάχιστον θυμάμαι εγώ.
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [20]
[56ο] Είχατε νερό στο σπίτι;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Όχι, δεν είχαμε. Το νερό το κουβαλούσε η κυρία Μαριγώ,
μια ξερακιανή γυναίκα που ο Θεός της έδινε δύναμη και ποιος ξέρει πόσους
τενεκέδες κουβαλούσε σε κάθε σπίτι, από τη βρύση που ήταν μπροστά από τη θύρα
12 του γηπέδου του Παναθηναϊκού, και άνοιγε για λίγες ώρες κάθε πρωί.
Κουβαλούσε ακούραστα νερό στη γειτονιά από την ώρα που άνοιγε μέχρι την ώρα
που έκλεινε η βρύση. Είχε δύο κουβάδες και πηγαινοερχόταν. Υπήρχε χώρος σε
κάθε σπίτι, όπου της έλεγαν πού θα τους αδειάσει. Είχαμε ένα μεγάλο ντεπόζιτο
σαν και αυτό που βάζουν το λάδι, τα μεγάλα ανοξείδωτα. Το είχαμε στο υπόγειο, σε
χώρο που δεν ενοχλούσε. Ο πατέρας μου με το σωληνάκι έπαιρνε το νερό και το
πήγαινε όπου ήθελε. Το πήγαινε π.χ. στο βρυσάκι για να πλενόμαστε ή για να
πλένει η μάνα μου. Πληρώναμε μια δεκάρα τον τενεκέ.
Βρύσες για πόσιμο νερό είχε σε καμιά δεκαριά σημεία στον συνοικισμό. Εμάς το πιο
κοντινό, όπως σας είπα ήδη, ήταν στη θύρα 12 του Παναθηναϊκού, δηλαδή σε
απόσταση 100-150 μέτρα από το σπίτι μου. Θυμάμαι ότι υπήρχε και άλλη μια,
δίπλα στο ψιλικατζίδικο της κυρίας Μαρίας. Ελπίζω να καταφέρουμε να θυμηθούμε
και τις άλλες στις συναντήσεις που κάνουμε με τους παλιούς γείτονες. Η κυρία
Ολυμπία, η νερουλού, άνοιγε καθημερινά τις βρύσες περιοδικά και για λίγη ώρα σε
κάθε γειτονιά. Στο διάστημα αυτό, που ήταν γνωστό σε όλους στον συνοικισμό,
έπρεπε να προμηθευτείς όσο νερό χρειαζόσουν, κουβαλώντας το μόνος σου ή
πληρώνοντας την κυρία Μαριγώ.
Αργότερα, όταν μαθητής του Γυμνασίου έφτιαξα μια υποτυπώδη δεξαμενή με ένα
βαρέλι, κουβαλούσαμε το νερό ο αδελφός μου και εγώ, την γεμίζαμε και είχαμε
νερό μη πόσιμο για άλλες χρήσεις. Το πόσιμο νερό το αδειάζαμε σε καθαρό γυάλινο
μεγάλο μπουκάλι ή σ' ένα πλαστικό των 10 λίτρων δοχείο. Αργότερα σκεφθήκαμε
με τον αδελφό μου και βάλαμε το βαρέλι αυτό σε ψηλό σημείο στην αυλή. Έτσι
είχαμε νερό και για τα δύο σπίτια. Και για το σπίτι που διάβαζα και για το υπόγειό
μας.
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [21]
Εικόνα 16: Η δεξαμενή. Σχέδιο του κυρίου Θέμη Κουκουμπέτσου.
[56ο] Αυτό το σπίτι που πηγαίνατε και διαβάζατε τι ήταν; Ποιος έμενε εκεί;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Έμενε ένα ανάπηρο παιδί και ο αδελφός του, ο οποίος
ήταν φαντάρος τότε. Με το που πέθανε η γιαγιά τους και έγινε η κηδεία, πήγε η
μάνα μου με γειτόνισσες και το καθάρισαν. Ο Γιαννάκης ήταν ανάπηρος από
παιδική ασθένεια, έμενε στο ένα δωμάτιο και εγώ διάβαζα στο μεγάλο δωμάτιο.
Εκεί που γυρίστηκε το κινηματογραφικό έργο "0ι αδίστακτοι". Ο αδελφός του
Γιαννάκη δεν έμενε πια εκεί γιατί είχε παντρευτεί και ζούσε στη συνοικία Γκύζη.
Αυτό το παιδί στη συνεχεία πέρασε μεγάλο μέρος της ζωής του σαν δικός μας
αδελφός, στο σπίτι του Νέου Κόσμου, μέχρι που τον πήρε ο αδελφός του, όταν η
μητέρα μου αδυνατούσε λόγω ηλικίας να τον φροντίζει.
[56ο] Είχατε μπάνιο στην παράγκα σας;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Μπάνιο με τη σημερινή χρήση δεν υπήρχε. Μικροί κάναμε
τις ανάγκες μας στο γιογιό, νυχτερινό δοχείο. Οι μεγάλοι πήγαιναν στα δημόσια
αποχωρητήρια. Παναγιά μου! Φόβος και τρόμος όσες φορές περνούσαμε από εκεί.
Ποντίκια και απαίσια μυρουδιά. Αργότερα πέρασε κεντρική αποχέτευση και έτσι η
κάθε παράγκα έκανε ένα υποτυπώδες WC και καταργήθηκε εκείνο το χάλι των
δημόσιων αποχωρητηρίων.
Το μπάνιο ήταν ιεροτελεστία. Για να κάνουμε μπάνιο ζεσταίναμε το νερό στην
γκαζιέρα και πλενόμασταν στη σκάφη. Μικρούς μας έπλενε η μητέρα μας, μετά
έπλενε ο ένας τον άλλον και στο τέλος, όταν παραμεγαλώσαμε, θέλαμε μόνοι μας.
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [22]
Πρόβλημα υπήρχε με τα απόνερα του μπάνιου ή του νεροχύτη που ήταν στο
υπόγειο. Έπρεπε να τα ανεβάσουμε από το υπόγειο και να τα χύσουμε στη λεκάνη
του μπάνιου που ήταν στην ισόγειο αυλή για να πάει κατ' ευθείαν στην κεντρική
αποχέτευση. Εμείς είχαμε κάνει ένα μπανάκι μικρό όπου ήταν η τουαλέτα. Δεν είχε
νιπτήρα. Εκείνο που μας έσωσε ήταν το κουβάλημα του νερού που έπρεπε να το
ρίξουμε στον κεντρικό υπόνομο. Το ρίχναμε στη λεκάνη και ξενοιάζαμε. Στο υπόγειο
δεν μπορούσες να μαζέψεις το νερό από τον νεροχύτη και να το ρίξεις στο μπάνιο.
Είχαμε έναν κουβά, και τον "ανταλλακτικό" του δίπλα. Έβγαζες τον ένα, έβαζες τον
άλλο και τον πρώτο τον άδειαζες στην τουαλέτα.
[56ο] Εσείς δεν χρησιμοποιήσατε τα δημόσια αποχωρητήρια;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Όταν ήμουν μικρός εγώ δεν πήγα, αλλά τα θυμάμαι ακόμα.
Μύριζα τη δυσοσμία των δημόσιων αποχωρητηρίων όταν περνούσαμε δίπλα τους
και έβλεπα τα δωματιάκια των τούρκικων τουαλετών να έχουν μονίμως, ό,τι ώρα
και να περνούσαμε από εκεί, ποντίκια. Αναρωτιόμουν δε, πώς πάνε οι μεγάλοι. Δεν
φοβόντουσαν; Αργότερα, όμως, πέρασε αποχέτευση από κάθε στενάκι και όλοι
έβαλαν τουαλέτα μέσα στην αυλή τους. Όσοι δεν είχαν αυλή την έβαλαν μέσα στο
σπίτι. Εμείς είχαμε και αυλή. Δεν είχαμε, όμως, ταράτσα. Σε άλλα σπίτια που δεν
είχαν αυλή όπως τη δικιά μας, δηλαδή με τσίγκο από πάνω, το είχαν κάνει δωμάτιο
και από πάνω ήταν ταράτσα που ανέβαιναν το καλοκαίρι και κοιμόντουσαν ή
άπλωναν την μπουγάδα τους.
[56ο] Είχατε θέρμανση;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Χρησιμοποιούσαμε μαγκάλι για τη θέρμανση. Αυτό, από
όσα διάβασα από προηγούμενες συνεντεύξεις σας, το έχουν περιγράψει και άλλοι.
Το ανάβαμε έξω να "χωνέψει" και το φέρναμε μέσα. Κίνδυνος για δηλητηρίαση δεν
υπήρχε γιατί έμπαινε αέρας στο υπόγειο από το μικρό παραθυράκι φραγμένο με
συρματόπλεγμα χωρίς τζάμι.
[56ο] Τηλέφωνα υπήρχαν;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Τηλέφωνα δεν υπήρχαν. Στα μπακάλικα..."κυρία
Μαριιιιιίτσα. Τηλέεεεεφωνο". Και έτρεχε η μητέρα μου.
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [23]
Εμείς ήμασταν δίπλα, κοντά στο μπακάλικο, αλλά και όσοι έμεναν πιο μακριά και
ήταν πελάτες του μπακάλη ή του φούρναρη, οι φωνές τους μεταδίδονταν από
στόμα σε στόμα και φυσικά το τηλέφωνο στο διάστημα αυτό έμενε ανοικτό. Στην
περιοχή μας, μια και μιλάμε για τηλέφωνο, δεν υπήρχε και τηλεφωνικός θάλαμος.
Για υπεραστικό τηλεφώνημα πηγαίναμε στην οδό Πατησίων, στα κεντρικά του ΟΤΕ.
[56ο] Θυμάστε πώς ήταν η γειτονιά που μένατε, τα σπίτια, οι δρόμοι, οι γείτονες;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Θυμάμαι τα σπίτια, τις παράγκες που ήταν, μέσα και έξω,
πεντακάθαρες!!!
Θυμάμαι, επίσης, την αγάπη και υποστήριξη που είχαμε από τον γείτονα. Ο
καθένας πρόσεχε και φρόντιζε τα παιδιά του διπλανού του.
Η μάνα μου έκανε συχνά ταξίδια στο εξωτερικό. Μόναχο, Κωνσταντινούπολη,
Εικόνα 17: Η μητέρα μου είναι αριστερά του θείου της,
αδελφού της μητέρας της. Στα δεξιά του είναι η γειτόνισσα
Ευμορφία ή θεία Φούλα που, όσες φορές απουσίαζε η
μητέρα μου και δεν ήταν μαζί της, όπως στο ταξίδι αυτό,
φρόντιζε τον αδελφό μου και εμένα.
Βουκουρέστι, Βελιγράδι... Πήγε και στη
Μυτιλήνη, τη γενέτειρα του πατέρα μου.
Τη μητέρα μου, επειδή μιλούσε τα
τούρκικα, την έπαιρνε ένας αδελφός της
γιαγιάς μου, από τη μητέρα μου και
πήγαιναν να κάνουν εμπόριο. Το είδος
του εμπορίου δεν το γνωρίζω ακριβώς.
Από αυτά που καταλάβαινα στην
παιδική μου ηλικία πήγαιναν φάρμακα,
πενικιλίνη, ακριβά αντιβιοτικά της
εποχής και ξυραφάκια από το Μόναχο
της Γερμανίας στην Κωνσταντινούπολη
και τη Σμύρνη της Μικράς Ασίας και από
εκεί έφερναν
ξηρούς καρπούς, που ήταν απαγορευμένο τότε να φέρνουν από εκεί, και
τσακμακόπετρες Πολλές φορές έπαιρνε μαζί της ξαδέλφες και γειτόνισσες που
μιλούσαν την τουρκική γλώσσα. Προτιμούσε Σπαρταλιές, δηλαδή από τη Σπάρτη της
Μικράς Ασίας. Τώρα, πώς τα κατάφερναν δεν το μάθαμε ποτέ.
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [24]
Ξέρω, όμως, ότι η μητέρα μου έλειπε 3-4 μήνες και μας συντηρούσε, μας έπλενε,
μας τάιζε είτε η θεία Δέσποινα από την άλλη γειτονιά, που ήταν Σπαρταλιά και αυτή
και καλύτερη φίλη της μητέρας μου, είτε η διπλανή μας, η θεία Φούλα. Δεν είχαμε
συγγένεια, ούτε με τη μια ούτε με την άλλη, αλλά τότε, όλους τους μεγαλύτερους
τους λέγαμε θείο και θεία. Με την οικογένεια Μουαμελετζή, Βασίλη και Δέσποινα,
οι γονείς μου ήταν κολλητοί. Όλη μέρα μαζί. Τρώγαμε το ίδιο φαγητό. Μαγείρευε
πότε η μάνα μου και πότε η θεία Δέσποινα και τρώγαμε σχεδόν πάντα μαζί.
Θυμάμαι χαρακτηριστικά, όταν έλειπε η μάνα μου, η θεία Δέσποινα μας έβαζε στη
σειρά, τα παιδιά της τη Σοφούλα, τη Ναυσικά, τον Πέτρο τον αδελφό μου κι εμένα
με μια κατσαρόλα γάλα, που έφερνε ο γαλατάς το πρωί και το ζέσταινε στο
καμινέτο ή στη γκαζιέρα. Έβαζε μέσα μπουκιές ψωμί και μας τάιζε έναν-έναν στη
σειρά. Μιλούσε ταυτόχρονα τούρκικα και μας έκανε να γελάμε. Όποιος δε δεν
έτρωγε, ο αδελφός μου ή εγώ, που δεν έτρωγα ιδιαίτερα όταν ήμουν μικρός, με
διάφορα αστεία μας έκανε να τρώμε.
[56ο] Θυμάστε κάτι άλλο από την περιοχή; Ήταν μεγάλη; Είχε πολλά σπιτάκια;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Ναι. Θα ήθελα να επισημάνω ότι ποτέ στον συνοικισμό δεν
είχαμε κλειδαριά. Η πόρτα μας ήταν, όπως είδατε και στη φωτογραφία,
ξυλόφρακτη, με ένα καρφί από μέσα. Ούτε καν σύρτη. Μόνο ένα καρφί. Λείπαμε
δηλαδή όλο το καλοκαίρι στα Γιάννενα που υπηρετούσε ο μπάρμπας μου, στα
Τρίκαλα κλπ και το σπίτι ήταν ανοικτό. Να σκεφθείτε ότι έμπαιναν γειτόνισσες και
τάιζαν την καρδερίνα μας. Ο μπαμπάς μου είχε αδυναμία σε μια καρδερίνα την
οποία την φρόντιζαν οι γείτονες όταν λείπαμε. Σχεδόν όλα τα σπίτια ήταν έτσι, με
σύρτη, χωρίς κλειδαριά ή λουκέτο και δεν είχαμε κανένα κρούσμα κλοπής.
Η περιοχή ήταν μεγάλη. Ήταν περίπου 300-350 οικογένειες. Αν σκεφθείτε ότι κάθε
οικογένεια είχε πάνω από δύο παιδιά, και σχεδόν όλες είχαν παιδιά, φανταστείτε
πόσα παιδιά ήμασταν. Να αναφέρω ότι στο στενό που ήταν το σπίτι μας, ήμασταν
28 παιδιά. Σε εποχές που δεν είχαμε σχολείο, π.χ. του Άι Γιαννιού που πηδούσαμε
τις φωτιές, στην αλάνα μπροστά στο γήπεδο, παίζαμε όλοι μαζί πάνω από 100
παιδιά!!! Πληροφορίες υπάρχουν από εφημερίδα της εποχή, "Ελληνική Ημέρα" την
Κυριακή.
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [25]
Εικόνα 18: 24 Αυγούστου 1952. Εφημερίδα "Ελληνική
Ημέρα". Η εφημερίδα αναφέρεται τόσο στις
παράγκες που κατασκευάστηκαν το 1923, στα 12
κτήρια που αναφέρθηκαν (εικόνα 2), αλλά και στις
παράγκες που ήταν κοντά σε αυτές, π.χ. σε αυτές
που βρισκόντουσαν μεταξύ Μιχαήλ Μελά και
Κόνιαρη (όπως φαίνονται στην εικόνα 1).
Εικόνα 19: Στοιχεία για τον συνοικισμό
Θυμάμαι το γήπεδο πριν τις κερκίδες! Θυμάμαι όταν χτίστηκαν οι κερκίδες και πριν
χτιστεί γύρω γύρω ο τοίχος του γηπέδου ήταν χώματα μέχρι επάνω. Ανεβαίναμε και
μετά κατρακυλούσαμε κάτω στα χώματα. Άλλες φορές σκάβαμε και ρίχναμε νερό
να κατεβεί το ποταμάκι.
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [26]
Εικόνα 20: Από την ταινία "Οι Αδίστακτοι", όπου
φαίνεται πώς οι νοικοκυρές έδεναν στις κολώνες που
στηρίζουν την κερκίδα σκοινιά και άπλωναν την
μπουγάδα τους.
Θυμάμαι που οι νοικοκυρές έδεναν στις
κολώνες που στηρίζουν την κερκίδα
σκοινιά και άπλωναν την μπουγάδα
τους.
Δυστυχώς, δεν υπάρχει κάποιο βιβλίο με
καταγραφές στοιχείων. Κάποιες
πληροφορίες σχετικά υπάρχουν στην
εφημερίδα που αναφέρθηκε πριν
[εικόνα 19]. Η περιοχή ήταν το κέντρο
της Γης για εμάς. Ό,τι θέλαμε ήταν δίπλα μας Είχαμε το γήπεδο, βλέπαμε τον κόσμο
και έγινε η αιτία να γίνουμε κοινωνικοί και να κάνουμε τις πρώτες μας δουλειές!
[56ο] Τι δουλειές κάνατε συγκεκριμένα;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Παίζαμε το καλοκαίρι. Βλέπουμε κόσμο μαζεμένο. «Τι
γίνεται; Τι γίνεται;». «Έχει παγοδρομίες». Στη μια πλευρά του γηπέδου, από τη δική
μας πλευρά, την εστία της Ιπποκράτους που λένε τώρα οι αθλητικογράφοι που
περιγράφουν τους αγώνες, είχανε βγάλει τα γκολπόστ, το τέρμα, και είχαν στήσει
παγοδρόμιο. Είχε έρθει ένας «θίασος», ας το πούμε, με παγοδρομίες. Ο κόσμος που
ερχόταν και έμπαινε μέσα, έβγαινε ξανά και ζητούσε ένα κομμάτι εφημερίδα, ένα
κομμάτι χαρτί για να καθίσει και να μην λερωθεί. Η μάνα μου, που είχε μυαλό
εμπορικό, πήγε κατευθείαν στο ψιλικατζίδικο της γειτονιάς, πήρε κόλλες χαρτί
άσπρο, τις έκοψε σε κατάλληλο μέγεθος, σαν μια εφημερίδα τυλιγμένη. Οι
εφημερίδες τότε είχαν μεγάλο μέγεθος. Μας τις έβαλε κάτω από την μασχάλη και
μας είπε. «Πηγαίνετε δίπλα στο ταμείο και να λέτε: "50 λεπτά για να καθίσετε και
να μην λερωθείτε"». Το πρώτο βράδυ εγώ έβγαλα 50 δραχμές και ο αδελφός μου
25, που ήταν δύο χρόνια μικρότερος. Εγώ ήμουν επτά ετών και ο αδελφός μου
πέντε και βγάλαμε μεροκάματο. Αυτό έγινε όλο το διάστημα που κράτησαν οι
παγοδρομίες. Κάθε βράδυ βγάζαμε αυτό το μεροκάματο. Κάτι που θα μου μείνει
αξέχαστο και έρχεται στον νου μου κάθε φορά που ακούω κλασική μουσική. Όλα τα
δρώμενα στις παγοδρομίες είχαν μουσική υπόκρουση, κομμάτια από κλασική
μουσική!!! Μέχρι και τώρα μου έρχονται οι μελωδίες από τα αποσπάσματα
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [27]
κομματιών κλασικής μουσικής από τις παγοδρομίες άγνωστα τότε για μένα, αλλά
πολύ γνωστά κλασικά κομμάτια.
Μετά γλυκαθήκαμε και πουλάγαμε εφημερίδες στο γήπεδο. Τη βλέπω μια μέρα με
μια δίκυκλη μηχανή και με μια καρότσα γεμάτη παλιές εφημερίδες. Τη ρωτάω. "Τι
είναι αυτά μαμά;". "Θα σας πω", μας απάντησε και μας έδειξε τι να κάνουμε με τις
εφημερίδες. Πιάναμε τις εφημερίδες και τις χωρίζαμε, γιατί ήταν τετρασέλιδες, τις
κάναμε δισέλιδες, τις διπλώναμε και τις πουλούσαμε στο γήπεδο που πήγαιναν για
να δούνε το ματς. Κάθε Κυριακή. Έτσι βγάζαμε μεροκάματο. Μετά μας έμαθαν, μας
έβαζαν μέσα στο γήπεδο χωρίς να πληρώνουμε εισιτήριο, και πουλάγαμε
πορτοκαλάδες, σάντουιτς, κέικ, καφέδες, όταν μεγαλώσαμε και μπορούσαμε να
κρατήσουμε τους δίσκους. Είχαμε γίνει δακτυλοδεικτούμενοι και μας γνώριζαν
σχεδόν όλοι όσοι ήταν μόνιμοι παναθηναϊκοί που ερχόντουσαν στο γήπεδο. Στο
τέλος δε μας κρατούσαν και τη θέση μας και βλέπαμε και το ματς σε πρώτη θέση.
Καθόμασταν μπροστά στα σιδερόφρακτα της Θύρας 13. Όλοι οι συμμαθητές μου
ήθελαν να έρθουν για να τους βάλω στο γήπεδο για να δουν τον αγώνα δωρεάν,
επειδή ήξερα όλους τους θυρωρούς και όλους τους εφοριακούς που έκαναν τότε
την επιστασία. Έλεγα, "κύριε Θέμη", ήταν ένας συνονόματός μου, "είναι
συμμαθητής μου", και του έκλεινα το μάτι. "Άντε ρε, πέρνα", μου έλεγε... και
πέρναγε τζάμπα.
[56ο] Πότε και γιατί φύγατε από την περιοχή;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Έφυγα στην καλύτερή μου ηλικία, το 1967, όταν έγινα
φοιτητής. Από τον συνοικισμό μετακομίσαμε την Δευτέρα 21 Απριλίου 1969. Η
μετακόμιση συνεχίστηκε μέχρι και 24 Απριλίου. Ήταν απόφαση της Χούντας να
γκρεμιστεί ο συνοικισμός. Είχε θέσει χρονικό όριο ο Παττακός. Με φώναξε η μητέρα
μου, ήρθα από τη Θεσσαλονίκη και μετακομίσαμε στον Νέο Κόσμο σε μια μέρα.
Εικόνα 21: Στο μπαλκόνι του σπιτιού στον Νέο Κόσμο (1969)
Εικόνα 22: Στο διαμέρισμα του Νέου Κόσμου. Οικογενειακή
φωτογραφία (1969).
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [28]
Συνέβη και το εξής.
Φωτογραφική μηχανή δεν είχαμε τότε. Πήγα στον Πειραιά, στην Καστέλα, που
έμενε ο ξάδελφός μου και δανείστηκα τη φωτογραφική του μηχανή για να
φωτογραφίσουμε την περιοχή πριν την κατεδάφιση. Ξεσήκωσα τους φίλους μας,
τον Θοδωρή και τον Γιώργο, γείτονές μου, καθώς και τον αδελφό μου, και πεζοί
ήρθαμε από τον Νέο Κόσμο, μέσω της Βασιλίσσης Σοφίας και της Αναστασίου
Τσόχα και πριν φτάσουμε στα σπίτια μας μπήκαμε στο γήπεδο. Ανεβήκαμε γρήγορα
γρήγορα τις εξέδρες, τις οποίες τότε ανεβαίναμε σαν ελάφια, για να
φωτογραφίσουμε τις παράγκες μας από ψηλά για ενθύμιο. Μείναμε κόκκαλο. Όπως
το είχε πει ο Παττακός: "όποιος δεν φύγει θα δει το σπίτι του γκρεμισμένο και σωρό
χώματα". Είδαμε, λοιπόν, σωρό χώματα και μάλιστα πάνω από το σπίτι μου ήταν ο
μεγαλύτερος λόφος από γκρεμισμένα σπίτια. Απογοητευτήκαμε. Τραβήξαμε μια
φωτογραφία αλλά τι τραβήξαμε. Σωρούς, σωρούς χωμάτων. Ήταν Σάββατο 3 Μαΐου
1969. Είδαμε μόνο χώματα και μπάζα!!!
[56] Σε παλαιότερες συνεντεύξεις από κατοίκους της περιοχής των
Κουντουριώτικων αλλά και του συνοικισμού της Νέας Ανατολής αναφέρθηκε ότι για
να μεταβούν στο νέο τους σπίτι, διαμέρισμα σε πολυκατοικία, θα έπρεπε να
κατεδαφίσουν πρώτα οι ίδιοι την παράγκα τους. Σε σας δεν έγινε αυτό...
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Η περίπτωση που λέτε να γκρεμίσουν μόνοι τους την
παράγκα ήταν για αυτούς που έπαιρναν οικόπεδο σε άλλη περιοχή από το
υπουργείο, δωρεάν, αλλά επιβαρύνονταν το κτίσιμο του σπιτιού τους, π.χ. στον
Περισσό, όπως η θεια Φωτεινή και η θεία Φούλα. Μπορεί να υπάρχουν και άλλες
περιπτώσεις. Δεν έγινε αυτό με εμάς και δεν γνωρίζω άλλες περιπτώσεις εκτός από
αυτές που ανέφερα.
[56ο] Επομένως, οι παράγκες που κατεδαφίζονταν σταδιακά μέχρι και το 1973-1974
ήταν αυτές που είχαν χτιστεί στην περιοχή κοντά στη σειρά κατοικιών των δικών
σας που είχαν κατασκευαστεί το 1922-1923. Για παράδειγμα, αυτές που ήταν
μεταξύ Μιχαήλ Μελά και Κόνιαρη.
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Μαζικά κατεδαφίστηκαν τα δικά μας σπίτια. Τα άλλα είχαν
άλλο καθεστώς. Ο Στράτος και ο αδελφός του ο Μάκης που έχουν το σιδηρουργείο
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [29]
δεν ήταν το κτήριο τους προσφυγικό και δεν μπορούσαν να το γκρεμίσουν. Του
αστυνομικού το σπίτι που ήταν Μιχαήλ Μελά και, δεν θυμάμαι την άλλη οδό, όπου
πηγαίναμε και κλέβαμε τζάνερα, δεν του το γκρεμίσανε. Της θείας Ξανθής ή του
Τράπαλη το τετράγωνο, όπου έμενε η γιαγιά του και τα δύο αδέλφια της, δεν
μπορούσαν να το γκρεμίσουν γιατί ανήκε σε ιδιωτικό καθεστώς.
[56ο] Σε ποια περιοχή πήγατε και πού μένετε τώρα;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Τώρα μένω στην περιοχή Κοντόπευκο Αγίας Παρασκευής
και είμαι Δημότης Αγίας Παρασκευής. Το σπίτι που μας δώσανε και θεωρώ πλέον
πατρικό, όπως σας είπα, είναι στον Νέο Κόσμο (Δουργούτι)
[https://el.wikipedia.org/wiki/Δουργούτι].
Φεύγοντας από τον συνοικισμό, η πρώτη μας ενέργεια, του αδελφού μου κι εμένα,
ήταν να πουλήσουμε την προίκα της μάνας μου, τα μπακιρένια ταψιά, κουβάδες,
τάσια στο Μοναστηράκι και με τα χρήματα εξοπλίσαμε με οικιακές συσκευές την
κουζίνα του νέου μας διαμερίσματος.
[56ο] Πού πήγατε σχολείο; Τι θυμάστε από το σχολείο;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Από το σχολείο έχω τις καλύτερες αναμνήσεις. Στο
Δημοτικό ήμουν μεταξύ των πρώτων. Όταν, όμως, έδωσα εξετάσεις από την έκτη
Δημοτικού στην πρώτη Γυμνασίου δεν μπήκα με την πρώτη. Μεγάλη στενοχώρια
γιατί έμεινα μετεξεταστέος στα Θρησκευτικά. Δεν ήξερα ποιο ήταν το προπατορικό
αμάρτημα. Ο δε καθηγητής μου, που τον έβλεπα όταν μεγάλωσα, με κορόιδευε.
Τέλος πάντων, τον Σεπτέμβριο μπήκα.
Τις δύο πρώτες τάξεις του Δημοτικού τελείωσα στη Μαράσλειο Παιδαγωγική
Ακαδημία. Θυμάμαι ότι όταν πήγαινα στο Μαράσλειο, επειδή η διαδρομή από το
σπίτι μας μέχρι το σχολείο περνούσε μέσα από τον Λυκαβηττό, είχαμε πάντοτε
συνοδούς τα μεγαλύτερα παιδιά, αγόρια-κορίτσια από τη γειτονιά. Εγώ θυμάμαι ότι
με πήγαινε στο σχολείο η Μοσχούλα, η Αργυρώ, ο Γιώργος που ήταν πολύ πιο
μεγάλοι από εμένα. Όταν εγώ πήγαινα πρώτη δημοτικού αυτοί θα πρέπει να
τελειώνανε.
Στη συνέχεια τελείωσα το 16ο
Δημοτικό Σχολείο που υπάρχει ακόμα και σήμερα
όμορφο, όπως το ξέραμε, στην οδό Τιμολέοντος Φιλήμονος. Νεόκτιστο τότε, δίπλα
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [30]
στην περίφημη σχολή τυφλών. Το σχολείο πρέπει να έγινε το 1954 και εγώ πήγα
από την Γ' Δημοτικού και έπειτα.
Η οδός Τσόχα μας χώριζε από το γήπεδο της Λεωφόρου Αλεξάνδρας. Σε κάθε γκολ
χάλαγε ο κόσμος μέσα στο γήπεδο αλλά και στις τάξεις από τα αγόρια. Το σχολείο
συνόρευε με το εργοστάσιο-σιδηρουργείο του Ρήγα και η Τιμολέοντος Φιλήμονος
μας χώριζε με τη μάντρα του Εμπειρικείου. Εμπειρίκειο λέμε το αναμορφωτήριο
θηλέων.
Εικόνα 23: Η μουριά...
Εκείνη που μένει αναλλοίωτη είναι η μουριά στην οδό Τσόχα
όπου ανέβαινα και κρυβόμουν. Υπάρχει ακόμη γερασμένη
σαν και μας, γωνία Αναστασίου Τσόχα και Παναγή Κυριακού.
Η μουριά αποτελούσε και το όριο που μέχρι εκεί
επιτρεπόταν, για τη μάνα μου, να πάμε. Πιο πέρα
απαγορευόταν. Έπιπτε ράβδος! Κάθε φορά που περνάω από
εκεί τη βλέπω και ανατριχιάζω.
Θυμάμαι μια φορά που παίζαμε μπάλα, η μπάλα έπεσε μέσα στο Εμπειρίκειο.
Ανέβηκα τη μάντρα που υπήρχε, ήταν πολύ ψηλή, πήδηξα μέσα για να πάρω τη
μπάλα, αλλά δεν μπορούσα να βγω. Με έπιασε ο φύλακας και άρχισε να με
χτυπάει. Ευτυχώς η διευθύντρια, η κυρία Κορνηλία, που ήταν και γειτόνισσά μας, με
έσωσε και με έβγαλε από την πόρτα. Διαφορετικά θα με κρατούσαν μέσα... Τα δε
κορίτσια που ήταν στο αναμορφωτήριο το τι λέγανε, δεν λέγεται. Εγώ τότε πρέπει
να ήμουν τελειόφοιτος Δημοτικού. Δεν πρέπει να είχα πάει Γυμνάσιο ακόμα. Είχαμε
τέτοιες περιπέτειες.
Εικόνα 24: Γυμναστικές επιδείξεις τετάρτης Δημοτικού (16ο
Δημοτικό Σχολείο). Στο βάθος ο αείμνηστος Βελογιαννίδης
με τη βέργα του.
Εικόνα 25: Πέμπτη Δημοτικού, ο Λαζαράκος, και πάνω, με
το αξέχαστο χαμόγελο, η κυρία Τασία
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [31]
Εικόνα 26: 25η Μαρτίου 1959. 16ο
Δημοτικό Σχολείο.
Εικόνα 27: 10ο
Λύκειο. Γυμναστικές επιδείξεις τον Μάιο του
1964.
Μια φορά, όταν ήμουν Λύκειο, στα σιδηρόφρακτα παράθυρα του κτηρίου
εμφανίστηκαν ένα απόγευμα, για κάποιον λόγο, ολόγυμνες μπροστά στα
παράθυρα, όρθιες, οι τρόφιμες κοπέλες!!! Κάποιος συμμαθητής που βρισκόταν
στον διάδρομο του τρίτου ορόφου το "σφύριξε" και βγήκαμε από τις τάξεις μας
σχεδόν όλοι, πάρα τις φωνές των καθηγητών μας (άρρενες όλοι εκείνη την εποχή).
Με το που το βλέπει ο Λυκειάρχης μας, ο αείμνηστος Φιλάρετος, φώναξε και μας
έβαλαν στις τάξεις μας. Την άλλη μέρα βρήκαμε τα τζάμια βαμμένα από την
εξωτερική πλευρά για να μην μπορέσουμε να τα ξύσουμε για πιθανό νέο
"μπανιστήρι". Τα κορίτσια αυτά τα αφήναν κάθε Σάββατο και την Κυριακή
επέστρεφαν. Λένε, εγώ κάτι είχα δει με τα μάτια μου αλλά μην έχοντας την
κατάλληλη εμπειρία δεν μπορούσα να καταλάβω, ότι τα περισσότερα κορίτσια
μόλις έβγαιναν για Σαββατοκύριακο τα έπαιρναν οι επιτήδειοι και τα
εκμεταλλευόντουσαν στο διάστημα που είχαν έξοδο. Τώρα, αν είναι αλήθεια ή
ψέμα δεν μπορώ να το πω, αλλά, στις συζητήσεις που κάνουμε μεταξύ μας όταν
βρισκόμαστε, το έχουν διαβεβαιώσει πολλοί. Πού και πώς, για την αλήθεια, θα
μπορούσαν να μας το πουν τα μεγαλύτερα από μας "παιδιά".
Για το Γυμνάσιο δίναμε εξετάσεις. Μπήκα στο 10ο
Γυμνάσιο Αρρένων, απέναντι από
το Μαιευτήριο της "Έλενας". Το σχολείο ήταν πολύ αυστηρό. Το τελείωσα το 1966.
Δεν ήμουν μέσα στους πρώτους μαθητές, αλλά ήμουν καλός. Επειδή ήμασταν και
άποροι παίρναμε και ένα επίδομα κάθε Πάσχα και Χριστούγεννα. Αν δεν παίρναμε
είδη, παπούτσια, φόρμες κλπ, παίρναμε χρήματα από τον σύλλογο γονέων του
σχολείου. Ο αδελφός μου τα έπαιρνε και τα έξι χρόνια. Εγώ τα έπαιρνα τα τρία
πρώτα. Όταν στο Λύκειο πήγα πρακτικό, δεν πήρα ξανά βραβείο. Δεν τα κατάφερνα.
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [32]
[56ο] Και στη συνέχεια; Ποιες ήταν οι σπουδές σας;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Έδωσα εξετάσεις στη ΣΜΑ (Σχολή Μηχανικών Αεροπορίας),
αλλά δεν πέτυχα - τους λόγους αποτυχίας τους έμαθα αργότερα... (είναι ένα
κεφάλαιο της ζωής μου που με έχει απασχολήσει, αλλά δεν είναι της παρούσης),
όπως δεν πέτυχα και στις εισαγωγικές πανελλήνιες εξετάσεις του Ακαδημαϊκού
τότε, που γίνονταν τον Σεπτέμβριο του ιδίου έτους. Αποδίδω την αποτυχία μου τη
χρονιά της αποφοίτησής μου στο ότι αφιέρωσα τον χρόνο για τις εξετάσεις στη ΣΜΑ
που τελείωσαν 17 Αυγούστου 1966 και οι εξετάσεις για το Ακαδημαϊκό άρχιζαν 2
Σεπτεμβρίου 1966.
Εκείνη την περίοδο δίναμε, εκτός της έκθεσης ιδεών, Νέα Ελληνικά (ανάλυση
κειμένου) και Ιστορία, στα οποία δεν είχα αφιερώσει χρόνο για διάβασμα.
Ασχολήθηκα μόνο με τα φυσικομαθηματικά μαθήματα.
Την επόμενη χρονιά, επί δικτατορίας, δηλαδή τον Σεπτέμβριο του 1967, πέτυχα στο
Μαθηματικό τμήμα του Αριστοτέλειου Πανεπιστήμιου Θεσσαλονίκης. Έκανα
μετεγγραφή και πήρα πτυχίο από το Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών το 1974.
Μετά πήγα στρατιωτικό και μόλις απολύθηκα, Μάρτιο 1976, παντρεύτηκα τον
Ιούλιο του ιδίου έτους. Ζω με τη γυναίκα μου και έχουμε μια οικογένεια με δυο
γιους, τον Κυριάκο, 42 ετών, που πήρε το όνομα του αδελφού μου, με διδακτορικό
από το Surrey University, μόνιμο κάτοικο εξωτερικού, παντρεμένο χωρίς παιδιά. Και
τον Κωνσταντίνο, 38 ετών, που πήρε το όνομα του πατέρα μου, με Master από το
Bristol University, παντρεμένο με δυο κοριτσάκια. Ζει και εργάζεται στην Αγία
Παρασκευή.
[56] Σχετικά με το 16ο
Δημοτικό Σχολείο. Τα κτήρια που κατασκευάστηκαν το 1922-
1923 φαίνεται από βίντεο και φωτογραφία της εποχής ότι είχαν και σχολείο. Το
αναφέρει και ο κ. Παραδείσης στο βιβλίο του. Αυτό προφανώς, αφού πηγαίνατε
Δημοτικό στο Μαράσλειο, δεν λειτουργούσε την εποχή εκείνη. Γνωρίζετε κάτι για το
τι έγινε;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Δεν το γνωρίζω. Πάντως, το 16ο Δημοτικό Σχολείο
λειτούργησε πρώτη φορά όταν πήγα εγώ Γ' Δημοτικού.
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [33]
Εικόνα 28: Το 16
ο
Δημοτικό Σχολείο (2019).
Ήταν ολοκαίνουργιο. Ήμασταν πολύ τυχεροί εμείς. Ο αδελφός μου δεν πήγε
καθόλου στο Μαράσλειο. Πήγε Α' τάξη Δημοτικού στο 16ο
. Ήταν δύο χρόνια
μικρότερός μου. Το σχολείο είχε τέσσερις αίθουσες. Δύο στον ισόγειο και δύο στον
πρώτο όροφο. Το σχολείο είναι ίδιο, όπως τότε. Κεραμοσκεπές, μικρή αυλή κλπ.
Πολύ ωραίο σχολείο.
[56ο] Επίσης, αναφορικά με το επίδομα που σταματήσατε να το παίρνετε στο
Λύκειο. Είχε κάποια άμεση επίπτωση στην οικογένειά σας;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Όχι, γιατί αυτό ήταν μια "βοήθεια". Επίσης, κάθε
καλοκαίρι, επειδή γινόταν χαμός από τα πιτσιρίκια, από τα παιχνίδια και τις φωνές
μας, η μάνα μου το σκέφθηκε και μας έβαλε να δουλεύουμε. Πώς;
Είχε ανοίξει ένα καινούριο φαρμακείο δίπλα στο ΙΚΑ του Γκύζη. Πήγε, λοιπόν,
έπιασε την κυρία που είχε το φαρμακείο και της είπε ότι έχει δύο γιούς που δεν
θέλει να παίζουν συνέχεια. "Να έρθουν εδώ να σε βοηθήσουν". Η κυρία
φαρμακοποιός της είπε ότι ως καινούριο φαρμακείο που είναι δεν έχουν ακόμα
δουλειά. "Τι να με βοηθήσουν τα παιδιά;" κλπ. Φεύγει η μητέρα μου από το
φαρμακείο. Αυτή, όμως, το συζήτησε με τον αδελφό της, όπως μας τα είπε
αργότερα, που είχε και αυτός φαρμακείο απέναντι από τη Γιουγκοσλαβική, τώρα
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [34]
Σέρβικη, Πρεσβεία και ήρθε και μας βρήκε. Από εκείνη την ημέρα πηγαίναμε και
κατά τη διάρκεια του σχολείου. Το καλοκαίρι πηγαίναμε κάθε μέρα, πρωί και
απόγευμα. Όταν είχαμε πρωί σχολείο πηγαίναμε απόγευμα και όταν είχαμε
απόγευμα πηγαίναμε και βοηθούσαμε στο φαρμακείο το πρωί. Και φυσικά
πληρωνόμασταν, άλλες φορές σε είδη και άλλες με χρήματα. Τον αδελφό μου τον
έλεγαν φαρμακοποιό και σπούδασε φαρμακοποιός, αλλά δυστυχώς δεν εξάσκησε
την επιστήμη του γιατί την ημέρα της απόλυσής του "έφυγε" από την ζωή σε
αεροπορικό δυστύχημα. Είχε πιάσει δουλειά, ήταν ήδη υπάλληλος ως
φαρμακευτικός αντιπρόσωπος της φαρμακευτικής εταιρείας Ciba-Geigy στη Βόρειο
Αφρική, γι' αυτό είχε και χρήματα για να αγοράσει αεροπορικό εισιτήριο. [Μεγάλη
φαρμακευτική Ελβετική εταιρεία. Μετά από συγχώνευση το 1996 με την Sandoz
δημιούργησαν την Novartis AG, μια από τις μεγαλύτερες φαρμακευτικές εταιρείες
στον κόσμο]. Είχε δώσει εξετάσεις και επειδή μιλούσε άπταιστα γαλλικά, εκτός από
τα αγγλικά, τον έκαναν αντιπρόσωπο της εταιρείας στη Βόρειο Αφρική με έδρα το
Κάιρο. Δεν πρόλαβε, δυστυχώς, να πάει. Του έμεινε η τσάντα, τα καινούρια
κουστούμια κλπ, τα οποία η μάνα μου φύλαγε μέχρι που πέθανε και τα έδωσα εγώ
στην εκκλησία. Ήταν μεγάλο πλήγμα για την οικογένεια. Όπως έλεγε και ο
Διευθυντής που με προσέλαβε τότε, "ουδέν κακόν αμιγές καλού". Προσελήφθηκα
εγώ στην εταιρεία και έκανα καριέρα σαν Διευθυντής Προγραμματισμού όλου του
Ιπτάμενου προσωπικού της Ολυμπιακής Αεροπορίας. Συνταξιοδοτήθηκα το 2004.
Επίσης, τα χρήματα που συγκεντρώναμε κάθε φορά που εργαζόμασταν στο γήπεδο
η μητέρα μου τα αποταμίευε και δεν μας έλειπε τίποτα πια. Τρόφιμα, ένδυση,
βιβλία εκδρομές. Πολλές χρονιές πηγαίναμε και εξοχή, π.χ. στα Μέθανα, που έκανε
και τα ιαματικά της λουτρά η μητέρα μου με τις φίλες και γειτόνισσές της. Τις πιο
πολλές φορές όμως περνούσαμε όλο το καλοκαίρι όπου υπηρετούσε ο αδελφός της
μητέρας μου και νονός μας. Θεσσαλία, Ήπειρο, Μακεδονία.
[56ο] Τρώγατε και ξύλο καμιά φορά στο σχολείο;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Ναι, βέβαια. Θυμάμαι στο Δημοτικό τον δάσκαλο
Βελογιαννίδη με μια βίτσα (ψιλή κλάρα). Μας χτυπούσε στα γυμνά μας πόδια.
Φορούσαμε κοντά παντελονάκια τότε. Αλλά και στο Γυμνάσιο μας χτυπούσαν με
χάρακα ή βίτσα αλλά και η μητέρα μας μέχρι και που μεγαλώσαμε.
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [35]
[56ο] Είχατε επιστάτη στο σχολείο;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Στο Δημοτικό επιστατούσαν οι μητέρες μας περιοδικά.
Εκτός από τη μέριμνα της καθαριότητας, είχαν και τη μέριμνα της δεκατιανής
τροφής μας. Στο Γυμνάσιο - Λύκειο δέσποζε η μορφή του κυρ-Παναγιώτη. Με τα
παιδιά του ήμασταν παιδικοί φίλοι. Είχε δύο γιους και μια κόρη, τη Μαρία
Ηλιοπούλου. Συμμαθήτριά μου, από τις πρώτες μαθήτριες της τάξης.
[56ο] Είχε συσσίτια στο σχολείο;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Στο μεγάλο διάλειμμα τρώγαμε μια-δυο φέτες ψωμί και το
κίτρινο τυρί που ήταν σε στρογγυλούς τενεκέδες που άνοιγαν δύσκολα. Επίσης μας
έδιναν μουρουνέλαιο, υποχρεωτικά όλοι από μια κουταλιά, και μετά πορτοκάλι για
να βελτιωθεί η γεύση που είχαμε στο στόμα μας μετά το μουρουνέλαιο.
Επιστατούσαν περιοδικά όλες οι μανάδες μας, γιατί ήμασταν μια οικογένεια.
[56ο] Θυμόσαστε δασκάλους/δασκάλες, καθηγητές/καθηγήτριες από το σχολείο;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Όλοι, μα όλοι οι δάσκαλοι και οι καθηγητές, έχουν μείνει
ανεξίτηλα στη μνήμη μου. Θυμάμαι από το Δημοτικό τις δασκάλες μου, κυρία Τασία
και κυρία Αγνή, τους δασκάλους μου, κύριο Βελογιαννίδη και κύριο Λαζαράκο,
καθώς και τη Διευθύντρια, κυρία Αποστολοπούλου. Από το Γυμνάσιο-Λύκειο τους
κ.κ. Φιλάρετο, μαθηματικό Γεωμέτρη, λυκειάρχη, Πανταζή, Πιέρρο, Λιάσκα,
Μαυρίκη, Λογγινίδη, Παπακυρικόπουλο, Μπελντάο, Αποστολόπουλο, Λουκά,
Ανδρουλάκη, φιλολόγους. Αυδή, Μπαρμπαρούση, Απέργη, Κλώνη, Παναγόπουλο,
Ζουλούμη μαθηματικούς, Συρμακέση θρησκευτικά, Φακίτσα, Μπούμπα, Σερελή,
Χαβέλα χημικούς και φυσικούς, Φασσέα, Μιχαλόπουλο, Σακελλάρη γυμναστές,
Καντεράκη ωδική, Περεσιάδη τεχνικά και σχέδιο. Επίσης, και από το φροντιστήριο
τους Κάρκαλο φυσικό, Σαββαΐδη μαθηματικό, Κουλουφάκο φιλόλογο και άλλα
ονόματα που δεν θυμάμαι αυτήν τη στιγμή.
Θυμάμαι ένα γεγονός από το Δημοτικό, για το οποίο αγανάκτησα και από τότε είμαι
λίγο "ατίθασος", γιατί δεν τόλμησε κανένα παιδάκι να το πει. Είχαμε μια κυρία, την
κυρία Αγνή, η οποία ζητούσε από τον Διονύση, ένα παιδί που είχε έρθει στην τάξη
μας από την Ζάκυνθο και που είχε χάσει τους γονείς του στον μεγάλο σεισμό που
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [36]
είχε γίνει το 1953, να μας πει τι ακριβώς έγινε εκείνο το βράδυ. Το παιδάκι έκλαιγε
και δεν μπορούσε να μιλήσει από τους λυγμούς. Σηκώθηκα και είπα ότι αφού δεν
μπορεί να μιλήσει είναι απαραίτητο να τα μάθουμε; Το θυμάμαι χαρακτηριστικά.
Πρέπει να πήγαινα στη Β' Δημοτικού. Αυτοί ήταν οι δάσκαλοι. Δηλαδή, είχα την
κυρία Τασία στην Α’ τάξη, την κυρία Αγνή στην Β’, δασκάλους, εγώ είχα τον
Βελογιαννίδη και αργότερα τον Λαζαράκο. Δεν άλλαξα δασκάλους, είχα τον κύριο
Βελογιαννίδη στην Γ’ τάξη , ο οποίος γύριζε με μια βέργα από λυγαριά, και, όπως
σας είπα, μας χτυπούσε στα πόδια. Τέλος, τον κύριο Λαζαράκο στις τρεις επόμενες
τάξεις.
Θυμάμαι ότι μαζευόντουσαν οι γονείς μας, η μητέρα μου πρωτοστατούσε, και
καθάριζαν τις αίθουσες. Δεν είχε καθαρίστριες. Μετά πλήρωσαν μια κυρία, του
Γιάννη τη μητέρα.
Επίσης, βοηθούσαν στο συσσίτιο. Έκοβαν το ψωμί και στο μεγάλο διάλειμμα μας
μοίραζαν ψωμί και το κίτρινο τυρί που μας έστελνε η αμερικανική βοήθεια. Όπως
σας είπα, μας έδιναν μια κουταλιά μουρουνέλαιο και ένα καθαρισμένο πορτοκάλι
για να φτιάξει η γεύση. Σε συζητήσεις που κάνω τώρα, με γιατρούς φίλους που
έχουν εξασκήσει την Ιατρική και βλεπόμαστε, τους λέω ότι το μουρουνέλαιο μας
έκανε υγιείς, και στην πλειοψηφία τους συμφωνούν. Κανένας μας δεν έχει
αρρωστήσει. Και παίρνω και τον εαυτό μου. Μόνο μια πίεση που μου άφησε η
επίπονη και υπεύθυνη εργασία μου στην Ολυμπιακή. Τίποτε άλλο, μόνο ένα
φάρμακο για την πίεση. Ισχυρίζομαι ότι το μουρουνέλαιο που μας έδιναν σχεδόν σε
όλες τις τάξεις του Δημοτικού μάς ωφέλησε.
[56ο] Ποια ήταν τα παιχνίδια που παίζατε στα σχολικά σας χρόνια; Κυρίως στις
ηλικίες 12-15 ετών που είναι και οι δικές μας;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Παίζαμε όλα τα παιχνίδια της εποχής. Ποδόσφαιρο στις
αλάνες, που ευτυχώς ήταν μπόλικες. Ποδόσφαιρο από το πρωί ως το βράδυ, όσο
είχαμε ελεύθερο καιρό. Μερικές φορές παίζαμε βόλεϊ, με ένα σκοινί από το ένα
σπίτι στο άλλο. Κάναμε ομηρικούς απογευματινούς αγώνες. Παίζαμε και
μηλαρόνια, που ήταν τότε της εποχής, αλλά και κουτσό με τα κορίτσια, αν και
θεωρείται γυναικείο παιχνίδι. Παίζαμε βόλους, γκαζές, λακκουβάκια, χαρτάκια
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [37]
(ιδίως με τις σημαίες των κρατών), με τον χοντρό-λιγνό, το τσέρκι (ρόδα),
αυτοσχέδια πατίνια με ρουλεμάν και ποδήλατο που νοικιάζαμε.
Επίσης, πηγαίναμε και κλέβαμε πατάτες ένας ένας από το μπακάλικο που είχε έξω
το τσουβάλι. Το μπακάλικο ήταν του Πασχαλίδη. Χαράλαμπος και Νίκος. Ένας ένας
πήγαινε και έπαιρνε από μια πατάτα και παίζαμε ποιος θα χτυπήσει τον άλλον. Τότε
να δείτε τι γινόταν στις γειτονιές. Αλλά κανένας μα κανένας, εκτός από τους πολύ
στριμμένους, δεν φώναζε. Όλοι χαιρόντουσαν την παρουσία μας. Το τρέξιμό μας,
τις φωνές μας.
Δεν θα ξεχάσουμε την κυρία Γεωργία, της οποίας ο γιος ήταν συμμαθητής με τον
αδελφό μου, που παίζαμε μπροστά από το σπίτι τους και έβγαινε και ο πατέρας του
Νίκου και η μητέρα και μας παρακολουθούσαν. Γιατί, από την ώρα που σχολάγαμε
για αρκετή ώρα παίζαμε ποδόσφαιρο μπροστά στο σπίτι τους, που γινόταν το
δίτερμα. Όλοι την ευγνωμονούν αυτήν την κυρία, γιατί όλοι περάσαμε από αυτό το
γηπεδάκι, το οποίο ήταν μεταξύ του εργοστασίου του Ρήγα και του σπιτιού τους. Ο
κύριος Πητιανούδης ήταν και ο πρωτοπόρος ιδρυτής και πρόεδρος της ιστορικής
ομάδας της γειτονιάς μας που έγινε διάσημη, γιατί από την ομάδα αυτή
ξεπετάχτηκε ο καλύτερος καθ’ ομολογία ποδοσφαιριστής όλων των εποχών για την
Ελλάδα, ο Μίμης Δομάζος.
Ήταν ένα γήπεδο πέντε περίπου μέτρα φάρδος και άντε να ήταν δέκα το πολύ
μέτρα στο μήκος χωρίς πέτρες. Και όμως, εκεί γινόντουσαν οι αγώνες. Ακριβώς
απέναντι από τη θύρα 11 του Παναθηναϊκού. Είναι και τώρα.
Ένα άλλο παιχνίδι που παίζαμε ήταν το ποδοσφαιράκι. Πάνω σε ένα ξύλο βάζαμε
καρφιά, δήθεν ότι είναι οι παίχτες, και με ένα κουμπί ή ένα πούλι από τάβλι
παίζαμε ποιος θα βάλει γκολ σε ένα τέρμα που είχαμε φτιάξει με δίχτυ, με τούλι
κλπ. Αυτοσχεδιασμοί. Αυτοσχέδιο ποδοσφαιράκι.
Ξεσηκωμός, πανηγύρια και διασκέδαση όταν ερχόταν ο Δημοτικός κινηματογράφος
στον δρόμο κοντά στα σπίτια μας. Παίρναμε τα καθισματάκια μας, τα μεντεράκια
μας, καθόμασταν στην άσφαλτο μια ώρα πριν αρχίσει. Ξεκινούσε με το που
σκοτείνιαζε. Ο Δημοτικός κινηματογράφος γινόταν μεταξύ της μάντρας του
Εμπειρικείου και του σχολείου μας μπροστά. Έστηναν μια μεγάλη οθόνη, πίσω ήταν
το βαν που πρόβαλλε στη μεγάλη οθόνη, ενώ ανάμεσα καθόμασταν εμείς. Μεγάλοι
και μικροί. Φυσικά ήταν κάτι σαν πανηγύρι γιατί πηγαίναμε σπανίως σινεμά. Τα
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [38]
απωθημένα μας τα βγάλαμε όταν μεγαλώσαμε, που το σινεμά είχε 3 δραχμές τότε
και πηγαίναμε σχεδόν κάθε Σάββατο και Κυριακή. Κρατάω ημερολόγιο από την Γ'
Γυμνασίου και διαπιστώνω ότι έβλεπα 4 με 5 κινηματογραφικά έργα τον μήνα.
[56ο] Ανελλιπώς;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Έγραφα ανελλιπώς, κρατούσα σημειώσεις για ό,τι μου
συνέβαινε, τα πάντα. Τι συνέβαινε στην οικογένεια, σε μένα, τι βαθμούς πήρα στα
μαθήματα, πότε έδωσα εξετάσεις, τι έργα στον κινηματογράφο έχω δει, ποιοι
συγγενείς έχουν έρθει σπίτι κλπ. Ένα ράφι στη τωρινή βιβλιοθήκη μου είναι από το
1962 μέχρι και φέτος γεμάτο με τις ατζέντες μου.
Εικόνα 29: «Η πρώτη agenda του 1962 που έγινε η αιτία να
αρχίσω να γράφω. Παρόμοιες με αυτή τις πουλήσαμε
παραμονές του έτους 1962 στο γήπεδο της Λεωφόρου ο
αδελφός μου κι εγώ, κερδίζοντας 3 δραχμές σε καθεμιά.
Έγιναν ανάρπαστες από τους οπαδούς της ομάδος μας, σε
σημείο να τραβάει τα μαλλιά του ο τυπογράφος που δεν
είχε εκδώσει περισσότερες!!!».
Εικόνα 30: «Μια φωτογραφία στην τύχη, για το τι περίπου
έγραφα τότε, παιδάκι 15 ετών. Φυσικά, αργότερα έγραφα
και περισσότερα γεγονότα και πολλές φορές
κωδικοποιημένα για ατομική χρήση μόνο».
Εικόνα 31: «Το ράφι της βιβλιοθήκης μου που κοσμούν τα
ημερολόγια αυτά στο σύνολό τους. Εκεί ανατρέχω για τις
μετά σιγουριάς λεπτομέρειες που χρειάζομαι». Εικόνα 32: Ατζέντες στη σειρά
[56ο] Από διάβασμα, πώς πήγαιναν τα πράγματα; Από ό,τι καταλαβαίνουμε παίζατε
αρκετά.
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Αυτό είναι απορίας άξιον, αλλά διαβάζαμε. Ίσως όχι πολύ.
Όχι, πολύ μελετηροί δεν ήμασταν, τουλάχιστον όσο έπρεπε και στην ηλικία που
έπρεπε.
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [39]
Ο πατέρας μου, παρότι ήταν αμόρφωτος, θυμάμαι που μας διάβαζε για την Κίνα.
Είχε ένα δίτομο βιβλίο και μας διάβαζε για την Κίνα. Επειδή ήταν κάτι που δεν
είχαμε ξανακούσει μας μάγευε. Μας μάγευαν αυτά που ακούγαμε. Φυσικά και η
υπομονή του να κάτσει να μας μιλήσει. Δεν είχαμε πολλά βιβλία για διάβασμα,
αρκούμασταν απλώς στα σχολικά μας βιβλία που τα περισσότερα από αυτά έχω
στις βιβλιοθήκες που κοσμούν τα σπίτια μου. Η έλλειψή τους με έκανε να έχω
γεμάτες βιβλιοθήκες σε τρία σπίτια. Στο πατρικό μου στον Νέο Κόσμο, στο σπίτι μου
στην Αγία Παρασκευή και τέλος στο πατρικό της γυναίκας μου στο Βέλο Κορινθίας.
Αγόραζα βιβλία από τότε που άρχισα να εργάζομαι και έχω μια πλούσια
βιβλιοθήκη.
Όταν έγινα φοιτητής το πλήρωσα αυτό που δεν διαβάζαμε εξωσχολικά βιβλία.
Δηλαδή φάνηκε το κενό που είχα. Στη συζήτηση, στη γραφή, στις γνώσεις, εν σχέσει
με τη φοιτητική παρέα μου.
Εκεί με βοήθησε ο θείος μου. Ο θείος μου ήταν ορθοπεδικός και είχε γραφείο επί
της Εγνατίας οδού, δίπλα στο σπίτι που νοικιάζαμε με τον συγκάτοικό μου. Μου
πρόσφερε λοιπόν στέγη στο άνετο διαμέρισμα.
Τον πρώτο χρόνο συγκατοίκησα στη Θεσσαλονίκη με τον Αλέκο Παπαγεωργίου
Εικόνα 33: Ιούνιος 1968. Με τον συγκάτοικο, παιδικό
μου φίλο και συμμαθητή, Αλέξανδρο Παπαγεωργίου.
που σπούδαζε και αυτός εκεί, αλλά αυτά
που μου στέλνανε δεν έφταναν ούτε για να
φάω. Ευτυχώς μετά έμεινα στον θείο μου
και απαλλάχτηκα από το νοίκι, ο
συγκάτοικος βρήκε αντικαταστάτη και
πέρασε ο καιρός έως ότου έκανα
μετεγγραφή στο Πανεπιστήμιο της Αθήνας.
Εκτός από στέγη, όμως, ο θείος με έμαθε να διαβάζω ελληνική κατ’ αρχάς και ξένη
λογοτεχνία, κάναμε συζητήσεις μετά από κάθε βιβλίο που μου έφερνε και το είχε
διαβασμένο. Το παιδικό μου αυτό λάθος δεν συνεχίστηκε με τα παιδιά μου. Και μια
και απευθύνομαι σε νέους, εσάς παιδιά, συμβουλή μου να διαβάζετε πάσης
φύσεως κείμενα, βιβλία, εφημερίδες, περιοδικά.
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [40]
[56ο] Ήταν δύσκολα στη Θεσσαλονίκη τα πράγματα;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Ναι, πολύ δύσκολα για κάποιον που φεύγει από το σπίτι
του. Παρόλο που ήμουν με εμπειρία από την ζωή, δυσκολεύτηκα.
Εκεί με βοήθησε η βιωματική γνώση που είχα αποκτήσει από το γήπεδο. Τον πρώτο
μήνα βρήκα δουλειά σε ένα προποτζίδικο. Πήγαινα αργά το βράδυ που έκλεινε και
φτιάχναμε τα στελέχη. Ήταν τότε που χώριζαν τις μήτρες από το στέλεχος και τα
έστελναν στα κεντρικά. Έτσι, έπαιρνα ένα αξιοπρεπέστατο χαρτζιλίκι. Μια μέρα,
τυχαία, πέρασα από ένα τυπογραφείο. Ακούω έναν που λέει: "Αν μου πει κάποιος
αν αυτή η λέξη είναι σωστή έχει ένα τάλιρο". Θυμάμαι έως τώρα τη λέξη,
«ερριμμένα». Μιλήσαμε και μου είπε να περάσω μέσα. Με ρώτησε αν είμαι
φιλόλογος και του απάντησα ότι είμαι πρωτοετής στο μαθηματικό. Ο άνθρωπος
ήταν ο λινοτύπης αλλά και συνεταίρος με αυτόν που είχε το τυπογραφείο. Μου
έδωσε αυτό που έβγαινε για τις διορθώσεις και μου ζήτησε να το διορθώσω. Δεν
βρήκα λάθος και του είπα ότι δεν έχει. Εκείνη την ώρα μπήκε το αφεντικό και του
πρότεινε να κάνω τον διορθωτή στη θέση αυτού που τους έφυγε. Με ρώτησε:
"πόσα ζητάς;". Του απάντησα: "φοιτητής είμαι, τι να ζητάω;...". Μου είπε ότι θα τα
βρούμε, και ξεκίνησα να δουλεύω. Κάθε μήνα μου έδινε χρήματα για τη δουλειά
που έκανα. Εκείνη την εποχή εξέδιδαν τεύχη για την Εταιρεία Μακεδονικών
Σπουδών.
Έκανα διάφορες δουλειές στη ζωή μου μέχρι και απογραφή σε φαρμακαποθήκη,
τελείως τυχαίως και έπαιρνα τριπλάσια χρήματα από όσα μου έστελναν. Την
απογραφή την έκανα μόνος μου. Πήγα, με δοκίμασε ο ιδιοκτήτης και με προσέλαβε.
Ήταν σπουδαίος άνθρωπος. Είχα γνωρίσει την κόρη του σε ένα πάρτι. Ήρθε να την
πάρει από το πάρτι. Του ζήτησα, επειδή θα πηγαίναμε προς την ίδια κατεύθυνση,
να με πάρει μαζί του. Στη διαδρομή με ρώτησε τι σπουδάζω και του απάντησα
"σπουδάζω Μαθηματικά". Τον ρώτησα και εγώ τι δουλειά κάνει και μου απάντησε
ότι είχε φαρμακαποθήκη. "Κάνετε απογραφές;" τον ρώτησα. "Φυσικά" μου είπε,
"τώρα που είναι Δεκέμβριος πρέπει να την κάνουμε". Του πρότεινα να τον βοηθήσω
λέγοντάς του ότι δούλευα σε φαρμακείο όλα μου τα χρόνια και έχω κάποια πείρα.
Με ρώτησε τι ξέρω για τα (Mycostatin). Του λέω ότι ξέρω ότι είναι φάρμακο της
εταιρείας Squibb που κυκλοφορεί σε σιρόπι, υπόθετα, σταγόνες, αλοιφή και
χαπάκια. Μου λέει "εσύ τα ξέρεις απ’ έξω". Πήγαμε στην αποθήκη του, με δοκίμασε
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [41]
δίνοντάς μου φύλλα. Όχι μόνο έκανα την απογραφή αλλά του κατέβασα όλα τα
φάρμακα από τα ράφια, τα ξεσκόνισα, τα κατέγραψα και τα έβαλα στη θέση τους
με τάξη. Μου έδωσε για τη δουλειά εκείνη 5000 δραχμές τα Χριστούγεννα. Πολύ
μεγάλο ποσό για εμένα την εποχή εκείνη.
Θα σας πω ότι τον μήνα τότε μου έστελναν 700 δραχμές.
[56ο] Ήσασταν καλός στην ορθογραφία. Επομένως οι αναμνήσεις σας από το
σχολείο θα πρέπει να ήταν καλές.
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Οι καλύτερες. Είχαμε πάρα πολύ καλούς δασκάλους. Τους
τιμώ όλους. Από τις δασκάλες του Δημοτικού μέχρι τους καθηγητές του Λυκείου.
Όπως είδατε τους ανέφερα έναν έναν.
Μάλιστα, τώρα, με το πέρασμα των χρόνων, μάθαμε να τους εκτιμούμε ακόμη
περισσότερο. Γιατί, ενώ οι περισσότεροι ήταν χαρακτηρισμένοι για τα πολιτικά τους
φρονήματα, δίδασκαν με όλη την όρεξή τους χωρίς κανένας μας να καταλάβει κάτι,
ούτε ένας υπαινιγμός και συζήτηση για τα πολιτικά και τότε ήταν έντονα. Και άψογη
συμπεριφορά σε όλες τις σχολικές εκδηλώσεις. Αξίζουν ένα μεγάλο εύγε και τον
θαυμασμό μας.
Παρά το τι τραβούσαν, παρά το ότι ερχόντουσαν με ένα κουστουμάκι όλο τον
χρόνο, ήταν αξιοπρεπέστατοι όλοι τους. Όλοι. Ακόμα και αυτοί που μας κτυπούσαν
με βίτσες ή χάρακες, ακόμα και αυτοί που ήταν υποτίθεται αυστηροί και δεν έβαζαν
βαθμούς κλπ.
Στην ορθογραφία ήμουν πολύ καλός. Λόγω της καλής μου ορθογραφίας και
καλλιγραφίας ο φιλόλογος καθηγητής Παπακυριακόπουλος από το άλλο τμήμα μου
πρόσφερε δουλειά στον γαμπρό του, φορολογικό δικαστή της εποχής, που δεν
μπορούσε να γράφει, λόγω υπερκόπωσης, τις εκθέσεις των αποφάσεών του. Αυτό
διήρκησε ένα ολόκληρο καλοκαίρι.
[56ο] Σκανδαλιές κάνατε;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Πλάκες, σκανδαλιές κάναμε, αλλά ήταν καλοπροαίρετες.
Αν ακούσετε μερικά ευτράπελα που λέμε τώρα μεταξύ μας οι μεγάλοι... Για
παράδειγμα. Ένας έβαλε το στυλό του μέσα στο σακάκι του καθηγητή. Μετά δεν
μπορούσε να το πάρει. Του καθηγητή αυτού του είχαμε δώσει το ψευδώνυμο
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [42]
«πόρκυ». Κάθε φορά λοιπόν στο μάθημα έλεγε ο συμμαθητής μας "Πόρκυ, το
στυλό". Και συνέχεια έλεγε. "πόρκυ το στυλό" χαμηλόφωνα, λίγο πιο δυνατά και
επαναλάμβανε συνέχεια . Γυρίζει κάποια στιγμή ο καθηγητής και λέει "Βρε πόρκυ
δώστε του επιτέλους το στυλό για να ησυχάσει αυτός". Καταλαβαίνετε τι πλάκα
έγινε μέσα στο τμήμα, αφού το στυλό ήταν στο σακάκι του καθηγητή.
Είχαμε έναν άλλον καθηγητή , που με το που έμπαινε έλεγε "Γεωργούλια έξω".
Ο συμμαθητής απαντούσε: "Μα τι έκανα κύριε καθηγητά; " και απαντούσε ο
καθηγητής: " Σκάσε κτήνος. Θα κάνεις. Πέρνα τώρα έξω" και τον απέβαλλε από το
μάθημα του κάθε φορά. Λουλούδι παιδί ο Γεωργούλιας!!! Τι να γίνεται… δεν τον
έχουμε δει σε καμιά συγκέντρωσή μας που εδώ και μερικά χρόνια
πραγματοποιείται από τους αποφοιτήσαντες της χρονιάς 1966.
Έχω να πω και κάτι άλλο για τους καθηγητές.
Ένα Σάββατο αργά, που ήμασταν απογευματινοί (Δευτέρα, Τρίτη, Τετάρτη είχαμε
πρωί σχολείο και Πέμπτη, Παρασκευή, Σάβββατο απόγευμα - τότε κάναμε και τα
Σάββατα) έσβησαν τα φώτα σε όλη την περιοχή. Με εντολή του Λυκειάρχη
μπορούσαμε να φύγουμε όσοι είχαμε φροντιστηριακά μαθήματα.
Δυο λόγια για τον υπέροχο Λυκειάρχη μας.
Είχαμε έναν πολύ αυστηρό Λυκειάρχη. Φιλάρετος με το όνομα. Ήταν θρησκόληπτος
στο έπακρο, αλλά ήταν διαπρεπής μαθηματικός και γεωμέτρης μέγας. Τη χρονιά
που δεν μπήκα, που έδωσα ακαδημαϊκό όταν αποφοίτησα αλλά δεν πέρασα, το
θέμα στην γεωμετρία το είχε υποδείξει αυτός. Να υπολογιστεί το απόστημα του
εικοσαγώνου. Το είχαμε διδαχτεί στο σχολείο μας αυτό το θέμα. Ήθελε τρεις -
τέσσερις σελίδες ανάπτυξη. Τότε πήρα 19 Γεωμετρία, 19 Έκθεση και δεν μπήκα σε
καμιά σχολή. Δεν μπήκα γιατί είχα δώσει στη ΣΜΑ, στη Σχολή Μηχανικών
Αεροπορίας, όταν τελείωσα το Λύκειο. Σημείωση. Τον λόγο που δεν μπήκα στη ΣΜΑ
τον έμαθα το 1976 λίγο πριν απολυθώ από τον στρατό. Ήμουν στο πρώτο επιτελικό
γραφείο γραμματέας, επειδή ήμουν πτυχιούχος. Εγώ και ένας αρχιτέκτονας ο
οποίος, όμως, ήταν στη σίτιση. Στον στρατό, τότε, επειδή οι μορφωμένοι ήταν
σπάνιοι στις μοίρες, όσοι ήταν έπαιρναν θέσεις για να βοηθούν τους μόνιμους ή
έφεδρους αξιωματικούς, φυσικά αν ήθελαν. Έτσι κι εμένα, μόλις μετατέθηκα μετά
τη βασική εκπαίδευση στη Μοίρα του Πυροβολικού με την ειδικότητα του
Τοπογράφου, με τοποθέτησαν στο 1ο
Επιτελικό Γραφείο. Με έβαλαν στο
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [43]
υπασπιστήριο να γράφω δίκην γραμματέως. Έρχεται ένας φάκελος που λέει:
Θεμιστοκλής Κουκουμπέτσος. Τον ανοίγω, αφού άνοιγα όλους και μοίραζα την
αλληλογραφία. Τι διαβάζω; "Ο υποψήφιος για τη ΣΜΑ δεν εκρίθη εισακτέος διότι ο
πατέρας, εν μέθη διατελών, εξύβριζε τη βασιλομήτορα Φρειδερίκη, ο δε αδελφός
του πατρός Γεώργιος, ο μικρός αδελφός του πατέρα μου, ενυμφεύθη τη
Μαργαρίτα, αδελφή κομμουνιστοσυμμοριτών εκ Μεσολογγίου. Ως εκ τούτου
απερρίφθη. Παρακαλούμε για τις δικές σας ενέργειες για να αποχαρακτηριστεί".
Πηγαίνω στον λοχαγό του Α2, ο οποίος ήταν Παπαγιώτης και μάλιστα έμενε δίπλα
στη Μιμή Ντενίση και πήγαινε στα πάρτι που έκανε η Ντενίση πριν πάω φαντάρος.
Εικόνα 34: Μάρτιος 1967. Η παρέα σε ένα πάρτι.
Του λέω, "Ρε Κώστα, τι έγινε;". "Σσσσ", μου λέει, "θα κάνουμε το χαρτί και
τελείωσες". Και έτσι έγινε και αποχαρακτηρίστηκα. Όταν βγήκα το απόγευμα έξω,
πήρα τηλέφωνο τον αδελφό μου Κυριάκο και του το είπα. Δεν το πίστευε. Εμείς
νομίζαμε ότι δεν γίναμε δόκιμοι όταν πήγαμε στο 6ο
σύνταγμα στρατού γιατί μας
χαρακτήρισαν χουντικούς. Με τον αδελφό μου είχαμε πάει μαζί φαντάροι το 1974.
Λοιπόν, για να επανέλθω, όταν έσβησαν τα φώτα, μας λέει ο καθηγητής που
κάναμε εκείνη την ώρα μάθημα. "Όσοι πηγαίνετε φροντιστήριο να φύγετε, όσοι δεν
πηγαίνουν ας μείνουν εδώ πέρα για να κάνουμε δουλειές". Μιλάμε για το 10ο
Λύκειο. Εγώ και δύο-τρεις άλλοι μείναμε. Μας λέει: "δεν πάτε φροντιστήριο; ". Του
απαντήσαμε αρνητικά. Μας έβαλε να κάνουμε κάποιες δουλειές... Εγώ έκανα και το
απουσιολόγιο. Τις τελευταίες 3 χρονιές στο απουσιολόγιο θα δείτε τα δικά μου
γράμματα [τα απουσιολόγια και τα βιβλία ύλης, λόγω περιορισμένου χώρου, μετά
από τρία έτη καταστρέφονται]. Επισυνάπτω φωτογραφία του Απολυτηρίου μου που
είναι γραμμένο με τα δικά μου γράμματα, όπως και όλων των συμμαθητών μου,
καθότι τα έγραψα εγώ, την χρόνια αποφοίτησης μας.
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [44]
Με ρωτάει ο καθηγητής μου: "Κουκουμπέτσο, γιατί δεν πας φροντιστήριο;" Του
απαντώ: "Κύριε Πανταζή, τι συζητάτε. Δεν υπάρχουν χρήματα". Και τι έκανε ο
άνθρωπος!!! Ήταν φιλόλογος και μας έκανε και ψυχολογία στην τελευταία τάξη.
Εικόνα 35: Απολυτήριο του 10
ου
Λυκείου Αρρένων (1965-1966)
Έφτιαξε ένα γράμμα και μου το έδωσε να το πάω στον Κάρκαλο. Ο Κάρκαλος ήταν ο
συνέταιρος του Σαββαΐδη στην πλατεία Κάνιγγος, το μεγαλύτερο φροντιστήριο τότε.
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [45]
Ένα από τα καλύτερα. Όλοι οι μαθητές του έμπαιναν στο Πολυτεχνείο. Πράγματι,
όλοι πέρασαν από τους συμμαθητές μου εκείνη την εποχή. Οι μόνοι που δεν
μπήκαν ήμουν εγώ, που πέρασα Μαθηματικός την επόμενη χρονιά, και ένας άλλος
που μπήκε στη Γεωπονική. Πήρα το γράμμα και το παρέδωσα. Μου λέει ο
άνθρωπος που το παρέλαβε να τον περιμένω πέντε λεπτά. Έρχεται σε κανένα
πεντάλεπτο με μια τσάντα βιβλία και με μια κάρτα που έλεγε να μην πληρώσω
δίδακτρα όλο το χρόνο. Κάπως το έλεγε. "Τιμής ένεκεν", μάλλον. Λέω: "δηλαδή";
Μου απαντά ότι από την επόμενη μέρα θα πηγαίνω κανονικά στο τμήμα του
φροντιστηρίου τις ώρες που πήγαιναν και οι άλλοι συμμαθητές μου από το 10ο
. Με
παρακάλεσε δε να διαβάζω και να τους βγάλω ασπροπρόσωπους. "Αυτό θέλω από
εσένα", μου είπε. Ο κύριος Πανταζής μου έγραψε ότι "χρήζεις βοήθειας" και ότι
είσαι καλός μαθητής".
Πέταξα από τη χαρά μου. Πάω στη μάνα μου και της λέω. "Μάνα, ξέρεις τι είναι
αυτά; " Δείχνοντας τη σακούλα με τα φροντιστηριακά βιβλία και εξηγώντας της τι
έγινε. Της είπα τι μου είπε να κάνω ο καθηγητής μου, ότι πήγα στην Αθήνα, μου
έδωσαν βιβλία και μου είπαν ότι από τη Δευτέρα θα ξεκινήσω φροντιστήριο και γι'
αυτό άργησα. Η μητέρα μου ετοίμασε «σεμέν», κεντούσε σε βελονάκι, έφτιαξε
διάφορες χειροτεχνίες και, αφού ρώτησε και έμαθε πού μένει, του τα πήγε η ίδια
για να ευχαριστήσει τον χορηγό μου, αλησμόνητο καθηγητή μου κύριο Πανταζή.
Επίσης, ένα άλλο περιστατικό με τη μητέρα μου. Μια Τετάρτη έπαιζε Ελλάδα-
Γιουγκοσλαβία. Πουλάγαμε εμείς τις εφημερίδες και πιάνει βροχή. Στο σπίτι είχαμε
φυλαγμένες αυτές τις νάυλον διαφανείς σακούλες που βάζουμε τα ρούχα. Τις
είχαμε σε τσάντες. Μια τσάντα ο αδελφός μου, μια εγώ. Δέκα δραχμές λέει να τις
πουλήσετε. Τις αγοράζαμε μια δραχμή και τις πουλούσαμε δέκα. Βγάλαμε εκείνη
την ημέρα 7500 δραχμές. Την άλλη μέρα που πάμε σχολείο απόγευμα, πριν μπούμε
στην τάξη, "Κουκουμπέτσος Κυριάκος και Κουκουμπέτσος Θεμιστοκλής τετραήμερη
αποβολή". Πάμε στις σκάλες, τις ανεβαίνουμε για να βρούμε τον Γυμνασιάρχη. Δεν
ήθελε ούτε να μας μιλήσει. Ο Πανταζής ακόμα δεν έχει κάνει αυτό που σας είπα
πριν. Μου λέει: "Κάτι κάνατε, θα δούμε". Ούτε αυτός γνώριζε. Ο γυμναστής, Μιχ.
Μιχαλόπουλος που με έστελνε δίνοντας άδεια εν ώρα μαθημάτων για να πάω, με
τα πόδια, και να φέρω το πακέτο με τα περιοδικά του Ερυθρού Σταυρού από το 7ο
Γυμνάσιο που βρίσκεται στο Παγκράτι, και είχα κάποιο θάρρος μαζί του, επίσης δεν
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [46]
γνώριζε. Τον ρώτησα. "Κύριε Μιχαλόπουλε, τι έκανα;". Μου είπε ότι θα μάθει και
θα μου πει. Φύγαμε και μάλιστα από την πάνω πόρτα. Το 10ο
Λύκειο είχε μια πόρτα
επί της Παναγή Κυριακού και μια δεύτερη από την Τιμολέοντος Φιλήμονος. Μας
άνοιξε ο κυρ Παναγιώτης και φύγαμε. Ο κυρ Παναγιώτης ήταν εμβληματικός
επιστάτης. Ήξερε τα πάντα και ό,τι ήθελε έκανε. Όταν πήγαμε σπίτι, μας είδε η μάνα
μου και μας ρώτησε γιατί φύγαμε από το σχολείο. Της είπαμε ότι αποβληθήκαμε,
αλλά δεν γνωρίζαμε τον λόγο. Ούτε ο ένας ήξερε ούτε ο άλλος. Βγάζει την ποδιά, τη
ρόμπα της, ντύνεται ευπρεπώς και πάει στο σχολείο. Ποιος ξέρει τι είπαν με τον
Γυμνασιάρχη, αλλά όταν επέστρεψε μας είπε να πάμε πίσω στο σχολείο.
Ξαναπαίρνουμε τις τσάντες μας και πάμε στο σχολείο. Μόλις τελειώσαμε, μας
φώναξαν τον αδελφό μου και μένα στο γραφείο των καθηγητών και μας ζήτησαν
συγνώμη. Είχαν πει ότι οι Κουκουμπετσαίοι δεν πήγαν σχολείο γιατί ήταν στο
γήπεδο. Ο Λυκειάρχης κατάλαβε ότι προτιμήσαμε το γήπεδο από το σχολείο. Όταν,
όμως, ο Λυκειάρχης έμαθε ότι πουλούσαμε εφημερίδες και ήμασταν μικροπωλητές
κλπ, όχι μόνο της έδωσε συγχαρητήρια της μάνας μου, μας διέγραψε την αποβολή
και από εκείνη την ημέρα ήμασταν τα αγαπημένα του παιδιά. Εγώ που τον έτρεμα,
γιατί στα Μαθηματικά ήταν αυστηρός, από εκείνη την ημέρα είχα ήσυχο το κεφάλι
μου, αλλά με υποχρέωσε να διαβάζω και πιο πολύ. Είχα μια μάνα που της έβγαζαν
όλοι το καπέλο. Ήταν βέβαια μπελαλού αλλά και άξια.
[56ο] Αναφέρεστε πολύ συχνά στη μητέρα σας.
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Ναι. Η μαμά ήταν άξια. Σ' αυτήν οφείλουμε όσα μάθαμε…
παρόλο που ήταν "σατράπισσα". Τράβηξε, όμως, τον καημό της με τον αδελφό μου
που σκοτώθηκε στο αεροπορικό δυστύχημα. Έκανε χρόνια να συνέλθει. Μου
δόθηκε και εμένα η ευκαιρία να ζήσω στην Αμερική όταν πήγα, με την Ολυμπιακή,
πρώτο ταξίδι εκεί. Νέα Υόρκη και Σαν Λούις. Τα ξαδέλφια της γυναίκας μου ζούσαν
σε χλιδή. Έχουν εστιατόρια (Majestic breakfast, lunch and dinner). Το βράδυ που
τρώγαμε σπίτι τους ήταν και ο Δήμαρχος του Σαν Λούις. Η γυναίκα του ήταν
Ελληνίδα. Μου πρότειναν να μείνω εκεί, αφού ξέρω και αγγλικά. Μάλιστα, την
επόμενη μέρα μου ζήτησε να πάω να δώσω εξετάσεις στο Δημαρχείο. Πηγαίνω μαζί
με τον Βλάση, τον ξάδελφο της γυναίκας μου, την επόμενη ημέρα. Μου βάζουν κάτι
ερωτήσεις τις οποίες τελείωσα πολύ γρήγορα. Βγαίνουν τα αποτελέσματα:
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [47]
Excellent. Μου λέει τότε ότι θα είμαι σίγουρος για να εργαστώ εκεί. Όμως, είχα έναν
γιο μικρούλη που τον κρατούσε η κουνιάδα μου και μια μάνα που είχε χάσει τον γιο
της. Θα της ήταν μεγάλο πλήγμα να χάσει και εμένα. Έτσι δεν έμεινα Αμερική, και
καλύτερα τελικά.
Ένα άλλο περιστατικό για τον χαρακτήρα της μάνας μου.
Στο μπακάλικο του Πασχαλίδη πήγα να δουλέψω λίγες μέρες, την εποχή πριν
αρχίσω δουλειά στο φαρμακείο. Η μάνα μου με έβαλε. Πρέπει να πήγαινα τέταρτη
τάξη Δημοτικού. Δουλειά μου ήταν να βοηθάω, να κουβαλάω και γενικά
μικροθελήματα. Είχε μια ντάνα με τετράγωνα μεταλλικά κουτιά με γυάλινα
διαφανή καπάκια που είχαν μπισκότα στη γωνία της εισόδου, το ένα πάνω στο
άλλο. Εγώ κάθε λίγο άνοιγα το καπάκι και έπαιρνα ένα από τα Μιράντα που είχε
μέσα, το έβαζα στο στόμα μου και σιγά σιγά το μασουλούσα κάνοντας βόλτα στο
μαγαζί. Συνέχισα έτσι. Έφαγα τόσα, ώστε ο μπακάλης κατάλαβε ότι μειώθηκε ο
αριθμός των μπισκότων. Αφού δεν είχε πουλήσει μπισκότα και ο αριθμός αυτών
είχε μειωθεί άρχισε, προφανώς, να με παρακολουθεί. Και κάποια στιγμή, την ώρα
που παίρνω το μπισκότο και το βάζω στο στόμα μου, μου λέει να το ανοίξω.
Προσπάθησα να το καταπιώ αλλά με πρόδωσε και η μυρωδιά. Μου είπε να φύγω
και να πάω στη μαμά μου. Όταν πήγα σπίτι με ρώτησε η μάνα μου γιατί γύρισα,
αλλά τι να της πω; Της είπα: "θα σου πει ο Χαράλαμπος, ο μπακάλης". Πήγαμε μαζί.
Τον ερωτάει η μάνα μου τι συνέβη, της τα λέει στα τούρκικα αυτός και αρχίζει η
μάνα μου και "πού σε πονεί…". Δεν ξαναπήγα εκεί. Μετά πήγαμε στο φαρμακείο.
Μας έλεγε η μάνα μου. "Προσέξτε μην ρίξουν νομίσματα κάτω για να δουν αν θα τα
πάρετε. Εάν βρείτε χρήματα ή ό,τι άλλο, θα τους τα δώσετε. Παρόλο που δεν ήταν
μορφωμένη η μάνα μου, είχε ένα μυαλό αρκετά πρακτικό. Ήταν έξυπνη γυναίκα.
[56ο] Μάθατε πάρα πολλά και για τα φάρμακα.
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Επειδή δούλεψα στο φαρμακείο, ήξερα τα φάρμακα και
πού χρησιμοποιούνται. Να σκεφτείτε, φοιτητές πια, όταν αρρώσταινε κανένας
φίλος ή δεν αισθανόταν καλά με συμβουλευόταν και του έλεγα τι φάρμακο να πάει
να πάρει. Στο τέλος μου βγήκε η φήμη "γιατρός".
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [48]
[56ο] Μέσα στην τάξη ήσασταν αρκετά παιδιά;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Ναι. Και στο Δημοτικό και στο Γυμνάσιο αλλά και στο
Λύκειο, ήμασταν μόνιμα περίπου 60-65 άτομα, μαθητές. Όταν ενωνόμασταν για την
ωδική, είχαμε ειδικό χώρο για την ωδική με πιάνο, που τον λέγαμε αμφιθέατρο στο
10ο
, μπορεί να υπάρχει ακόμα, γινόταν χαμός. 130+ μαθητές! Γινόταν χαμός! Εκεί,
στο αμφιθέατρο, έγινε και το άξιο θαυμασμού και επαίνου εκ μέρους ορισμένων
καθηγητών μας. Επειδή ήταν χαλεποί οι καιροί, μας έλεγαν οι μαθηματικοί,
Κωνσταντίνος Μπαρμπαρούσης και Γιώργος Απέργης: "Όσοι δεν πάνε
φροντιστήριο, αλλά και αυτοί που πάνε, μπορούν να έρχονται δύο ώρες πιο νωρίς
στο αμφιθέατρο για να κάνουν φροντιστηριακά μαθήματα". Μαζευόμασταν,
λοιπόν, εκεί και μας έκαναν φροντιστηριακά μαθήματα αφιλοκερδώς. Ζήλεψαν και
οι φιλόλογοι. Και είχαμε εξίσου φροντιστηριακά μαθήματα στην έκθεση ιδεών και
Νέα Ελληνικά. Είχαμε έναν φιλόλογο, Πιέρρος λεγόταν, ο οποίος μας κάλεσε και
αυτός. Μας έκανε έκθεση ιδεών. Τότε δίναμε και Νέα Ελληνικά. Από αυτά την
πάτησα την πρώτη χρονιά και δεν μπήκα. Όπως ήταν το μεγάλο αμφιθέατρο είχε
έναν πολύ μεγάλο διάδρομο και είχε πάγκους δεξιά και αριστερά, 6-7 παιδιά σε
κάθε πάγκο, όπου για να βγει ο τελευταίος έπρεπε να βγουν οι προηγούμενοι.
Τέλος πάντων. Ο καθηγητής Πιέρρος, λοιπόν, όταν μας έκανε φροντιστηριακό
μάθημα κανόνιζε σε μια ώρα και δίδασκε έκθεση ιδεών και ανάλυση κειμένου. Πώς;
Όταν ανέβαινε από τη μια πλευρά του διαδρόμου και έλεγε το κείμενο π.χ. "οὐ
δικαίως με λαμβάνειν τό παρά τῆς πόλεως ἀργύριον", κατέβαινε από την άλλη
πλευρά του διαδρόμου και έλεγε για να γράψουμε το υπόδειγμα της έκθεσης ιδεών
"φτωχός δεν είναι ο έχων ολίγα αλλά ο ζητών πολλά ". Οι μεν έγραφαν έκθεση και
οι δε κείμενο και μετά ανταλλάσσαμε τα γραπτά. Ανέβαινε, κατέβαινε
υπαγορεύοντας, χωρίς να κρατάει χαρτιά, τραβούσε μια ρουφηξιά το τσιγάρο του
και πάλι πάνω από τη μια πλευρά, κάτω από την άλλη. Μυαλό που μας είχε
εντυπωσιάσει με τον τρόπο του αλλά και τις γνώσεις του. Όλη την ώρα με το
τσιγάρο στο στόμα και τα χέρια πίσω. Θα μας μείνει αξέχαστος ο Πιέρρος.
Οι καλύτερες εντυπώσεις για τους καθηγητές μας, και όχι μόνο από εμένα. Όποιον
και αν ρωτήσετε, ακόμα και παιδιά που δεν είχαν καλές επιδόσεις ή και που δεν
συνέχισαν τις σπουδές τους, δεν θα σας πει κανείς κακή κουβέντα. Αυτό το βλέπαμε
και από τη συμπεριφορά τους μέσα στην τάξη και από τη συμπεριφορά τους στα
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [49]
διαλείμματα και από τη συμπεριφορά τους στις εκδρομές και φυσικά σε όλες τις
εκδηλώσεις.
Εδώ θυμήθηκα κάτι που πρέπει να σας διηγηθώ, να δείτε τι κάναμε σαν παιδιά.
Σε μια εκδρομή που κάναμε, εκλάπησαν μπουκάλια από το εργοστάσιο της Αχάια
Κλάους. Από αυτά που ήταν έτοιμα να φύγουν για τη βασιλική αυλή της Αγγλίας.
Έγινε αντιληπτό και πριν βγούμε από το εργοστάσιο μας σταμάτησε ο φύλακας και
ήρθαν οι σεκιούριτι του εργοστασίου και ψάξανε. Ήμασταν δύο ομάδες. Λέει ο
Πιέρρος. "Εγώ θα ψάξω εκεί, εσύ κύριε Μιχαλόπουλε εκεί". Ο Μιχαλόπουλος ήταν
γυμναστής και ήξερε τόσο εμένα όσο και τους γονείς μου. Τη δική μου τσάντα δεν
την άνοιξε. Άνοιξε όλων των άλλων και δεν βρήκαν τίποτα. Αργότερα μαθεύτηκε ότι
όσοι κλέψανε τα είχαν δώσει στον οδηγό.
Τον οδηγό δεν τον έψαξαν. Τα κλοπιμαία ήσαν στο ψυγείο του πούλμαν. Πάω σπίτι
εγώ. Ξημέρωνε 21η Μαΐου. Γιορτή του πατέρα μου. Της λέω της μητέρας μου, ενώ
ήμουν στο μπάνιο, να φέρει την πετσέτα από την τσάντα μου γιατί ήταν καθαρή,
δεν την είχα χρησιμοποιήσει. Μου λέει φέρνοντας την πετσέτα. "Α, θυμήθηκες και
τη γιορτή του μπαμπά σου και έφερες κρασί;" Μόλις το άκουσα τρελάθηκα. Βγήκα,
σκουπίστηκα και πήγα κατευθείαν στο Γυμνάσιο. Ακόμα έκαναν σύσκεψη οι
καθηγητές. Με το που με βλέπει ο καθηγητής τρελάθηκε. Μου λέει "Κουκουμπέτσο,
εσύ;". Του λέω "Μισό λεπτό. Την τσάντα μου δεν την έψαξε ο κύριος
Μιχαλόπουλος". "Κύριε Μιχαλόπουλε την ψάξατε;" "Όχι", απάντησε. Εγώ δεν το
πήρα. Πώς βρέθηκε, δεν ξέρω, αλλά το έφερα αμέσως με το που το βρήκα. Μετά
έγινε Ένορκη Διοικητική Εξέταση, έψαξαν και βρήκαν ποιοι τα πήραν. Δεν μάθαμε
πώς. Αυτοί αποβλήθηκαν από το σχολείο μας, τα κρασιά όμως τα καρπώθηκε ο
οδηγός και το ένα βρέθηκε στην τσάντα μου. Τώρα τυχαία το έβαλαν, το
τοποθέτησαν γιατί θεώρησαν ότι δεν θα με ψάξουν; Τι να πω, δεν ξέρω. Μάλλον
έκανα βλακεία που το πήγα...
[56ο] Τι είδους τιμωρίες δίνονταν συνήθως;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Στο Γυμνάσιο δεν είχαμε τιμωρίες. Ίσως να μας
τιμωρούσαν με τους βαθμούς. Στο Δημοτικό είχαμε τον χάρακα και τη βέργα.
Ξυλιές, έχω φάει πολλές ξυλιές. Ήταν και η βίτσα. Δεν την έκαναν δυνατά, σαν
χάιδεμα, αλλά πονούσαμε, η αλήθεια είναι αυτή. Αυτός ο Λαζαράκος ήταν ένας
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [50]
ένθερμος πατριώτης, Λάκων, μας έμαθε όλα τα πατριωτικά τραγούδια τα οποία λέω
και στα εγγονάκια μου τώρα, αφού έχουν χαραχτεί ανεξίτηλα μέσα στο μυαλό μου.
Επειδή πείραξα μια κοπέλα, την πρώτη μαθήτρια, την Παναγιώτα (Τούλα), η οποία
μετέπειτα έγινε η Star Ελλάς, τόσο όμορφη ήταν, δεν ξέρω για ποιον λόγο έφαγα τις
ξυλιές της ζωής μου. Εγώ από την άλλη δεν ήθελα να δείξω ότι πονάω. Άνοιγα το
ένα χέρι, άνοιγα το άλλο. Φιγούρας. Ευτυχώς που ήρθε η Διευθύντρια και
σταμάτησε, γιατί αλλιώς ακόμα θα με βάραγε. Όμως ποτέ δεν είπαμε κάτι στη μάνα
μας, ούτε ήρθε ποτέ κανείς να παραπονεθεί στο σχολείο και στους καθηγητές.
Επίσης, τώρα θυμήθηκα και την τιμωρία της αντιγραφής. Στο γυμνάσιο τον 50ο
ψαλμό τον έγραψα 50 φορές. Με τα Θρησκευτικά είχα πρόβλημα. Έγραφε όλη η
γειτονιά για μένα...
Είχαμε και κάτι που δεν έχετε εσείς τώρα στο σχολείο. Είχαμε κάποιον Περεσιάδη
που μας έκανε χειροτεχνία. Τι να σας πω τι κάναμε. Στο τέλος του χρόνου τα
παρουσιάζαμε. Τι νερόμυλους, τι πολυκατοικίες... Είχαμε γίνει όλοι μακετίστες,
σχεδόν. Όταν δε πηγαίναμε το έργο μας από το σπίτι στο σχολείο όλη η γειτονιά
έβγαινε και χειροκροτούσε γιατί ήσουν υποχρεωμένος να περάσεις μέσα από τα
στενάκια. Δεν έκανες το γύρω γύρω. Έβλεπαν τα έργα των μαθητών και
χειροκροτούσαν. Τα δε πιτσιρίκια ερχόντουσαν και ρωτούσαν. "Πώς κάνατε τα
βουνά; ". Είχαμε κάτι να ασχοληθούμε. Δεν είναι όπως τώρα, που τα παιδιά είναι
συνέχεια μπροστά από μια οθόνη. Το μόνο καλό είναι επειδή είναι όλα στα αγγλικά
τα παιδιά έχουν αποκτήσει μια ευφράδεια στην αγγλική γλώσσα που δεν την είχαμε
εμείς στην ηλικία τους. Όλα τα άλλα είναι αρνητικά. Είναι μια μάστιγα... τα
ηλεκτρονικά και τα σχετικά.
[56ο] Τελικά, ποια εποχή θα επιλέγατε εσείς συνολικά, αν το δει κανείς, και πώς
ήσασταν σχολείο, στο σπίτι, η παράγκα που λέτε...;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Οπωσδήποτε την παλιά εποχή. Η παλιά γειτονιά ήταν ένα
μεγάλο σχολείο.
Φυσικά, δεν μπορούμε να πούμε ότι θα θέλαμε να επιστρέψουμε στην παράγκα
ξανά. Βέβαια, οι μεγάλοι στην ηλικία, όπως ο πατέρας μου, θα προτιμούσαν την
παλιά. Η μάνα μου όχι, γιατί είχε ανοικτό μυαλό, είχε ζήσει σε ξενοδοχεία, ήξερε
πώς ήταν η ζωή, ιδίως όταν πήγαινε Γερμανία και μας έστελνε φωτογραφίες από
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [51]
εκεί και έβλεπες το κοσμοπολίτικο στυλ ή όταν πήγαινε στη Σμύρνη κλπ. Μετά, όταν
επέστρεφε στον συνοικισμό, θα της φαινόταν περίεργα, αν και ποτέ δεν μας είπε
τίποτα, ποτέ δεν παραπονέθηκε. Αλλά ο πατέρας μου το είπε ο κακομοίρης. Τώρα
για άλλους δεν ξέρω. Εμείς με τον αδελφό μου, όταν πήγαμε στο διαμέρισμα,
τρελαθήκαμε. Είχε ο καθένας το δωμάτιό του, τη βιβλιοθήκη του....
Αυτήν τη στιγμή, το σπίτι στον Νέο Κόσμο είναι σαν αποθήκη. Δεν το νοικιάζω. Έχω
μια βιβλιοθήκη 7 μέτρα, από πάνω έως κάτω γεμάτη βιβλία. Στο σπίτι που μένω έχω
δύο βιβλιοθήκες στα ξεχωριστά δωμάτια των παιδιών μου. Η μια είναι με αγγλικά
βιβλία και η άλλη είναι με ελληνικά. Στην κρεβατοκάμαρα μου έχω την ελληνική
λογοτεχνία. Σκέφτομαι τι θα γίνουν αυτά τα βιβλία. Έχω το Νάσιοναλ Τζεογκράφικ
(National Geographic) από το 1977 που το άρχισα μέχρι τώρα ανελλιπώς. Με άλλα
λόγια, έχω μια πολύ πλούσια βιβλιοθήκη.
Έβγαλα τα απωθημένα μου με τα βιβλία και τις βιβλιοθήκες άλλα και το διάβασμα.
Και γιατί λέω ότι έβγαλα το άχτι μου;
Μετά την εγκατάστασή μου στη Θεσσαλονίκη και τη συγκατοίκησή μου με τον
παιδικό φίλο μου και συμμαθητή μου Αλέκο Παπαγεωργίου, ταξίδευα συχνά στους
συγγενείς μας στην Έδεσσα, στη Βέροια άλλα και στη Θεσσαλονίκη. Σε μια
συνεστίαση γνώρισα τον ανιψιό της μητέρας μου, Θεόδωρο Ασλάνογλου ιατρό
ορθοπεδικό, που είχε το ιατρείο του λίγα μέτρα από την γκαρσονιέρα που
νοικιάζαμε. Μου έκανε την πρόταση να εγκατασταθώ στο διαμέρισμα που είχε το
ιατρείο του. Εκεί με βοήθησε ο θείος μου. Όπως είπα, ήταν ορθοπεδικός
Διευθυντής στο Νοσοκομείο του Κιλκίς και είχε γραφείο-ιατρείο επί της Εγνατίας
οδού, δίπλα στο σπίτι που νοικιάζαμε με τον συγκάτοικό μου. Μου πρόσφερε
λοιπόν στέγη στο άνετο διαμέρισμά του. Συμφώνησα με τον Αλέκο Παπαγεωργίου
και μετακόμισα στο ιατρείο του θείου μου. Έτσι απαλλάχτηκα από το νοίκι, ο
συγκάτοικος βρήκε αντικαταστάτη και πέρασε ο καιρός, έως ότου έκανα
μετεγγραφή στο Πανεπιστήμιο της Αθήνας. Εκτός όμως από στέγη, ο θείος με έμαθε
να διαβάζω ελληνική και ξένη λογοτεχνία. Εξάσκησα τα αγγλικά μου, καθότι είχε
σπουδάσει και είχε διδακτορικό από τη Σκωτία. Οι συζητήσεις μας, που ήταν
ατελείωτες, με ωφέλησαν πάρα πολύ. Ήταν κάτι που μου έλειπε. Οι συμβουλές του,
ο τρόπος σκέψης του, ο περίγυρός του, που με περηφάνια με σύστηνε σαν φοιτητή
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [52]
μαθηματικών και γενικά μια ατμόσφαιρα που μου άλλαξε την έως εκείνην την
εποχή συμπεριφορά μου.
Το παιδικό μου αυτό λάθος δεν συνεχίστηκε με τα παιδιά μου. Και μια και
απευθύνομαι σε νέους, εσάς παιδιά, συμβουλή μου είναι να διαβάζετε πάσης
φύσεως κείμενα, βιβλία, εφημερίδες, περιοδικά.
Επανέρχομαι στις βιβλιοθήκες μου….
Ο γιος μου μού λέει να τα δωρίσω τα βιβλία στην Ένωση Σπαρταλήδων.
*Εδώ θα κάνω μια μικρή αναφορά στα παιδιά μου
Είμαι Αθηναίος , δεν είχα χωριό, απόκτησα όμως χωριό εκείνο της γυναίκας μου.
Και περνώ μεγάλο μέρος της χρονιάς εκεί, ασχολούμενος με αγροτικές εργασίες.
Αν ρωτήσεις του γιους μου από πού είσαι, θα σου πουν από το Κεφαλάρι Κορινθίας,
από την Ντούσα, γιατί τους αρέσει το ορεινό χωριό. Η γυναίκα μου γεννήθηκε στο
Βέλο Κορινθίας, αλλά όλες οι άλλες αδελφές της είναι από το Κεφαλάρι της ορεινής
Κορινθίας. Επειδή έχουμε σπίτι εκεί πάνω, όχι εμείς αλλά οι σύγαμπροί μου (τα
μπατζανάκια) και φυσικά πάμε όποτε θέλουμε, τους αρέσει τόσο πολύ που λένε ότι
είμαστε Ντουσαΐτες. Δώρισέ τα, μου λένε, στο σχολείο της Ντούσας, το οποίο είχε,
όταν πήγα και έκανα μια διάλεξη το 1972 που με φώναξαν για τους υπολογιστές, 60
παιδιά και τώρα έχει 4 τα οποία πηγαίνουν σχολείο στο κεφαλοχώρι της περιοχής
τους, στους Καλιάνους [το χωριό Ντούσα είναι η παλαιότερη ονομασία του χωριού
με το όνομα Κεφαλάρι και ανήκει στη δημοτική κοινότητα Στυμφαλίας με έδρα τους
Καλιανούς].
[56ο] Ποια ήταν τα τοπόσημα της περιοχής σας;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Όλα τα νοσοκομεία που ήταν γύρω γύρω. Οι φυλακές
Αβέρωφ, το γήπεδο του Παναθηναϊκού, που γίνονταν όλες οι εκδηλώσεις τότε
ποδοσφαίρου, καλαθόσφαιρας, πυγμαχίας, άρσης βαρών, παγοδρομίες, συναυλίες,
γυμναστικές επιδείξεις των ιδιωτικών σχολείων, αγώνες πάλης κλπ.
Θυμάμαι και τις πορείες που κατέληγαν στο γήπεδο με τις ομιλίες των οργανωτών -
Γρηγόρη Λαμπράκη, Μίκη Θεοδωράκη και άλλους.
[56ο] Θυμάστε κάποια μεγάλα, σημαντικά κτήρια που υπήρχαν από τότε στην
περιοχή κοντά στα Κουντουριώτικα, εκτός από τα νοσοκομεία;
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [53]
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Ναι, υπήρχαν. Οι φυλακές Αβέρωφ σε πολλές ελληνικές
ταινίες φαίνονται και μπορούμε να βρούμε φωτογραφίες.
Η γωνιακή πολυκατοικία Λεωφόρο Αλεξάνδρας και Κόνιαρη με τους 9 ορόφους, το
ίδρυμα Κωφών, ο πύργος Θων, η βίλα Μαργαρίτα, η Παπαστράτειος Παιδική Στέγη,
Δημητσάνας και Κεδρηνού, το Ινστιτούτο Παστέρ, όπου κάναμε τα εμβόλια και
πηγαίναμε να μαζέψουμε από τα σκουπίδια τα γραμματόσημα, το γηπεδάκι της
Ένωσης, στη γωνία Σούτσου και Αναστασίου Τσόχα, όπου για να μπούμε να
παίξουμε ποδόσφαιρο, ξηλώναμε τις καρφωμένες σανίδες στην είσοδο και τις
ξανακαρφώναμε οι τελευταίοι, όταν βγαίναμε. Επίσης, ο Ιερός Ναός Αγίου
Δημητρίου, που ήταν η ενορία μας, καθώς και το εκκλησάκι των Αγίων Πάντων που
ανακαλύφθηκε τυχαία όταν γίνονταν εκσκαφές για τα θεμέλια της γωνιακής
πολυκατοικίας.
Στα χρόνια μου παρακολούθησα όλες τις διαδικασίες ανέγερσης του Ναού.
Χρημάτισα και παπαδάκι, αν και στο Κατηχητικό πήγα μία και μόνη φορά.
[56ο] Τι θυμόσαστε από τους κατοίκους της περιοχής των Κουντουριώτικων;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Έχω τις καλύτερες αναμνήσεις. Αισθάνομαι μια παράξενη
αίσθηση, συγκίνηση. Ταξιδεύω στα χρονιά εκείνα, έχω τόσο έντονα συναισθήματα
που μετουσιώνομαι.
Είχα πολλές μα πάρα πολλές εικόνες.
Μια φορά βρέθηκα στην Ένωση Κωνσταντινουπολιτών και κάθισα δίπλα στην κυρία
που με είχε καλέσει, την κυρία Ευαγγελία. Ήταν Σμυρνιά. Δίπλα μου βρέθηκε και η
Διδώ Σωτηρίου, η συγγραφέας. Εγώ δεν την ήξερα στην όψη. Την είχα διαβάσει,
αλλά δεν την ήξερα. Ήμουν στην Ολυμπιακή ακόμα. Δεν θυμάμαι το έτος, αλλά
πολύ πριν πεθάνει [23 Σεπτεμβρίου 2004]. Καθώς μιλούσαμε είπε κάτι τούρκικα και
της απάντησα. Με ρώτησε πώς και μιλάω τούρκικα. Της απάντησε ότι δεν μιλάω,
αλλά καταλαβαίνω. Της εξήγησα πού έμενα, της είπα για τις γιαγιάδες της γειτονιάς
μου, για τη μητέρα μου… Και γυρίζει και μου λέει: "Έμενες στον συνοικισμό
Κουντουριώτη"; "Ναι", της απάντησα. "Και απέναντι από αυτές τις γιαγιάδες που
μιλούσαν τούρκικα; Την μαμά της Χρύσας"; "Ναι", της λέω. "Δεν πήρες ένα
σημειωματάριο να γράψεις πέντε κουβέντες από αυτά που σου λέγανε; Θα
μπορούσε να σε βοηθήσει και η μαμά σου σε ό,τι δεν καταλάβαινες. Είσαι
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [54]
εγκληματίας", μου είπε. "Θα έπρεπε να τους πάρεις ιστοριούλες και να γράψεις
βιβλίο όπως έγραψα εγώ. Αυτές ξέρεις τι λέγανε; Τον πόνο τους λέγανε". "Εγώ",
μου είπε, "έχω βρεθεί εκεί". Με ρώτησε ποια είναι η μητέρα μου. Όταν της είπα,
μου είπε ότι δεν την ήξερε. Γνώριζε, όμως την Ερωφίλη, ξακουστή για τα
χειροποίητα χαλιά της, την Όλγα, τη Σαλώμη, την ξακουστή Σόφιλη (Σοφία) με τα
γιατροσόφια της, που έμενε δίπλα μας. Μετά μου είπε πώς αν κρατούσα λίγες
σημειώσεις, θα είχα ιστορίες για να γράψω πολλά βιβλία.
Δεν μας άφηνε η μάνα μου. Δεν ξέρω γιατί, ενώ πήγαινε αυτή στην Τουρκία εμείς
δεν ήθελε να πάμε. Δεν μπορώ να το εξηγήσω. Όταν πήγα το 2010 και κάναμε την
περιοδεία, Σμύρνη αεροπορικώς και στη συνέχεια μέχρι την Αττάλεια οδικώς με
πούλμαν, είδα κάτι που με έκανε να αναθεωρήσω όλη την εικόνα που είχα για την
Μικρά Ασία. Πρώτα πρώτα ήταν πεντακάθαρη. Δεύτερον, όπου πήγαμε μας
υποδέχθηκαν ωραία. Τα δε σπίτια και στη Σπάρτη της Μικράς Ασίας και στου
Βουλδούρι, άθικτα. Στη Σπάρτη, όσοι μένουνε στα παλιά σπίτια των Σπαρταλήδων,
που ήταν μαζί μας, τους φωνάζανε αυτούς που έμεναν παλιά να μπουν μέσα να το
δουν. Οι άνθρωποι που έμεναν στο σπίτι της οικογένειας Σταμπούλογλου τους
φώναξαν για να το δουν. Μπήκα και εγώ μαζί τους. Δεν έχουν κρεβάτια, κοιμούνται
κάτω. Στρώνουν και κοιμούνται κάτω το βράδυ και τα ξεστρώνουν το πρωί. Μου
έκανε εντύπωση. Επίσης άθικτο είναι και το σπίτι της γιαγιάς Μαριάνθης, αδελφής
της γιαγιάς μου Θεοφανίας στην Ισπάρτα.
Είχαμε μια κοπέλα που συντηρούσε μια γιαγιά από την ανταλλαγή μετά την
καταστροφή της Σμύρνης. Από τα Γιαννιτσά η γιαγιά και η κοπέλα, τουρκάλα, έμαθε
ελληνικά γιατί η γιαγιά δεν ήξερε τούρκικα. Αυτή μας έκανε την ξεναγό. Αυτή είπε
στον ταξιτζή που πήραμε από τη Σπάρτη να μας πάει στο Βουλδούρι , το χωριό της
μητέρας μου. Δεν βρίσκαμε άνθρωπο να συνεννοηθούμε. Αυτοί που είδαν τα σπίτια
τους εκεί, είδαν ότι ήταν όπως και στον συνοικισμό.
Πράγματι επανέρχομαι στη γειτονιά μου.
Όποιο σπίτι και να μπαίνατε ήταν πεντακάθαρο. Όλα άστραφταν. Τους έβλεπες και
από τα ρούχα. Γριές, παρόλο που ήταν δυσκίνητες, ήταν πεντακάθαρες.
Τώρα, σχετικά με τις γιαγιές που είχαμε δίπλα στον συνοικισμό. Μου ζητούσαν στα
τούρκικα, νερό, τους έφερνα νερό, μου ζητούσαν το σάλι τους, τους έφερνα το σάλι.
Αλλά ήταν και μαρτυριάρες. Όταν κάναμε αταξίες και έλειπε η μάνα μου, με το που
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [55]
έμπαινε η μάνα μου της έλεγαν στα τούρκικα τι είχε γίνει και μετά η μάνα μας,
χωρίς να μας ρωτήσει κάτι, μας περιποιότανε καταλλήλως.
[56ο] Τα παιδιά στο σχολείο ήταν στην ίδια κατάσταση ή υπήρχαν παιδιά που
ξεχώριζαν;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Στο Δημοτικό, λόγω της σχολικής ποδιάς, όλα τα παιδιά
ήμασταν ομοιόμορφα. Κατά τη γνώμη μου, κακώς καταργήθηκε η ποδιά. Στο Τόκιο
και σε όλες τις πόλεις της Αγγλίας χαίρεσαι να βλέπεις τις ομοιόμορφες ενδυμασίες
κάθε σχολείου και το ότι αυτός που τη φορά είναι μαθητής. Αν υπήρχε διαφορά
ήταν η καθαριότητα και το φρεσκοσιδερωμένο που έδειχνε νοικοκυροσύνη.
Σε πνευματικό επίπεδο υπήρχαν διαφορές. Η βαθμολογία και η άμιλλα μεταξύ μας
μάς ωφέλησε όλους, και τους καλούς μαθητές που ποτέ δεν κορόιδεψαν τους
κακούς, αντιθέτως τους βοηθούσαν. Όσον αφορά τη συμπεριφορά, δεν είχαμε
τόσες πολλές διακυμάνσεις, ίσως γιατί στη γειτονιά ο ατίθασος ή απαράδεκτος
γινόταν αποβλητέος μόνος του. Αναφέρω ότι πιο πολύ μάλωναν μεταξύ τους τα
αδέλφια παρά οι φίλοι και οι γείτονες μεταξύ τους.
[56ο] Στο σχολείο γίνονταν διακρίσεις ανάμεσα στα παιδιά; Υπήρχαν παιδιά που τα
κορόιδευαν;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Είχαμε και τότε. Θυμάμαι πείραζαν έναν χοντρό. Δημήτρης
Μπ. λεγόταν. Τον πείραζε και ο καθηγητής μας. Του έλεγε "Άντε ρε μπουχέσα.
Πήγαινε να τρέξεις". Τον άφηνε να κάνει τρέξιμο ενώ εμείς κάναμε γυμναστική. Εγώ
τα πήγαινα καλά, ήμουν και στην επίλεκτη ομάδα. Υπήρξα και αθλητής του
Παναθηναϊκού. Αυτό το παιδί το πείραζαν συνέχεια. Επειδή εγώ ήμουν
αδυνατούλης και δεν μπορούσα να αντιμετωπίσω τους μεγαλύτερους που τον
ενοχλούσαν, θυμάμαι κάποιον Χρήστο Α. που συνεχώς ενοχλούσε τον φίλο μου.
Είχα έναν γείτονα, συγχωρεμένος πλέον ο Νίκος Α., που έγινε πολιτικός μηχανικός,
και του έλεγα να έρθει να βοηθήσει που πείραζαν πάλι τον φίλο μου. Ερχόταν
αυτός και τους έλεγε "Τι έγινε ρε;". Δεν χρειαζόταν κάτι άλλο. Σταματούσαν τα
πειράγματα.
Είχαμε επιθέσεις από τα εξωσχολικά παιδιά που έκαναν κόρτε στα κορίτσια του
Εμπειρίκειου. Θυμάμαι αυτόν τον φίλο μου, που έφτασε στα ύπατα αξιώματα του
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [56]
Ναυτικού, τον Γρηγόρη Χ., του τη φύλαγαν και τον μαχαίρωσαν. Με το που βγήκαμε
από το σχολείο ένα βράδυ, μέχρι να πάρουμε πρέφα τι έγινε και να πάμε να τον
σώσουμε, τον είχαν μαχαιρώσει. Τον πήγαν στο Α' βοηθειών. Επίσης είχαμε και την
τότε ευνοιοκρατία σε πολύ χαμηλό επίπεδο.
[56ο] Σε ποια ηλικία έγινε αυτό;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Τελειόφοιτοι λυκείου. Το 1966 Αυτός μετά μπήκε στη
σχολή και έφτασε στα ύπατα αξιώματα του Ναυτικού. Έχουμε και άλλους γείτονες
και συμμαθητές που έφτασαν στα ύπατα αξιώματα στην Αεροπορία, στον Στρατό,
στους προσκόπους.
[56ο] Διακρίθηκαν πολλοί Αμπελοκηπιώτες;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Πολλοί, πολλοί. Αυτό θέλω να το τονίσουμε. Από τον
συνοικισμό έγιναν μηχανολόγοι, πολιτικοί μηχανικοί, αρχιτέκτονες, φαρμακοποιοί,
δικηγόροι, συμβολαιογράφοι, καθηγητές φιλόλογοι, μαθηματικοί, φυσικοί,
οικονομολόγοι, πετυχημένοι επαγγελματίες. Ο Κωνσταντίνος Καραμανλής, ο
εθνάρχης, ήρθε και συνεχάρη τον αρχιτέκτονα Γρηγόρη Ματινόπουλο, ο οποίος
μπήκε πρώτος στο Πολυτεχνείο, όταν έδιναν προφορικές εξετάσεις. Όχι
ακαδημαϊκό. Έγινε μια γιορτή στην πλατεία μπροστά στο καφενείο της γειτονιάς
μας και τον βράβευσε ο ίδιος ο Καραμανλής, ο οποίος ήταν τότε Υπουργός
Συγκοινωνιών και Δημοσίων Έργων [την περίοδο 19 Νοεμβρίου 1952–4 Οκτωβρίου
1955 - https://el.wikipedia.org/wiki/Κωνσταντίνος_Καραμανλής].
Ο συμμαθητής και παιδικός μου φίλος Στάμος Τσιτσώνης, αν και θήτευσε σαν
καθηγητής Μαθηματικών, έχει γράψει μέχρι τώρα 4 λογοτεχνικά βιβλία.
Εικόνα 36: «Σε παρελθόντα χρόνο». Ένα
βιβλίο του Αλέκου Φλωράκη.
Ο Αλέκος Φλωράκης, συμμαθητής και φίλος από το
Λύκειο, ποιητής και εθνολόγος
(https://el.wikipedia.org/wiki/Αλέκος_Ε._Φλωράκης)
είναι επίτιμος δημότης Τήνου γιατί έχει ασχοληθεί με
τα μάρμαρα της Τήνου. Έχει βγάλει και ένα βιβλίο για
τα παιδικά μας χρόνια.
Από φέτος θα διδάσκει στη Σχολή Καλών Τεχνών
Πανόρμου Λαϊκή τέχνη - Ιστορία της
Μαρμαροτεχνίας.
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [57]
[56ο] Πού το αποδίδετε αυτό εσείς, το γεγονός δηλαδή ότι τα παιδιά, παρά τις δύσκολες
συνθήκες, τα κατάφεραν;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Στη μόνιμη επωδό των γονιών μας να σπουδάσουμε. Μας
έδειχναν τα μεγαλύτερα παιδιά που είχαν σπουδάσει και ήθελαν να μας οδηγήσουν
στους αρίστους, και είχαμε πολλά τέτοια παραδείγματα και από γείτονες άλλα και
συμμαθητές μας, που καταξιωθήκαν και έφτασαν σε ύπατα αξιώματα. Δεν θυμάμαι
να τους αναφέρω όλους άλλα ξεχωρίζουν οι πιο κάτω.
Συμμαθητής μου ήταν ο σπουδαίος καθηγητής θεωρητικός φυσικός και
ακαδημαϊκός Δημήτρης Νανόπουλος. Συμμαθητής μου και ο Νίκος Πέππας που
είναι καθηγητής στο Όστιν (https://el.wikipedia.org/wiki/Νικόλαος_Πέππας). Άμα
δείτε το παλμαρέ του θα καταλάβετε. Θα σας στείλω τον δικτυακό τόπο να δείτε.
Εκτός των άλλων εργασιών που έχει κάνει, εργάζονται αυτήν τη στιγμή σε τσιπάκι
που θα το έχουμε πάνω μας και θα μετράει την πίεση, τη θερμοκρασία και θα μας
ειδοποιεί πότε ανεβαίνει το ζάχαρο... κλπ. Αρκετά προχωρημένα πράγματα.
Πρόσφατα, έγινε επίτιμος διδάκτορας στο Πολυτεχνείο της Θεσσαλονίκης.
Δεν έχω πρόχειρα στοιχεία για όλους. Σας λέω μόνο ότι από 160 παιδιά που
αποφοίτησαν το 1966, δεν μπήκαν 5. Ένας από αυτούς ήμουν και εγώ που δεν
μπήκα πουθενά. Μπήκα, όμως, στην επόμενη. Ένας άλλος ήταν ο φίλος μου
Χρήστος, που την επομένη έγινε γεωπόνος και τώρα είναι μεγαλοεπιχειρηματίας,
έχει ξενοδοχειακές μονάδες στην Κέα, και 2-3 άλλοι που μπήκαν την επόμενη
χρονιά. Εγώ ξανάδωσα και τη χρονιά που είχα μπει. Έδωσα και για να γίνω
αρχιτέκτονας. Δεν μπήκα, και το λάθος ήταν δικό μου. Την εποχή που ήταν να
διαβάσουμε για να δώσουμε εξετάσεις είχαν έρθει κάτι Αμερικανίδες τις οποίες
φιλοξενήσαμε. Οι γονείς μου έλειπαν. Αντί να μείνουν ένα μήνα, έμειναν πολύ
περισσότερο και εμείς γυρίζαμε συνέχεια μαζί τους με το αυτοκίνητο που είχαν
νοικιάσει. Είχα μπει, όμως, ήδη στο Μαθηματικό με αποτέλεσμα να μην δώσω και
μεγάλη σημασία τελικά. Την πρώτη φορά που είχαν έρθει αυτές υπήρχε η
απαγορευμένη κίνηση επί δικτατορίας. Απαγορευόταν να φιλοξενήσεις σπίτι σου αν
δεν είχες πάει στην αστυνομία να το δηλώσεις. Ένα πρωί κάποιος αστυφύλακας
στην πόρτα ζητούσε τον κύριο Κουκουμπέτσο. Τον ρωτώ ποιον Κουκουμπέτσο
θέλει, τον Κυριάκο, τον Θεμιστοκλή ή τον πατέρα. Μου λέει ότι δεν ξέρει. Θέλει
αυτόν που φιλοξενεί κάποιες ξένες. Εγώ, του λέω, είμαι αυτός. Είχε πληροφορηθεί
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [58]
η αστυνομία για το ότι φιλοξενούσα στο σπίτι μου . Φαντάσου τι γειτονιά είχαμε! Ή
είχε πέσει στην αντίληψη της αστυνομίας λόγω του αυτοκινήτου που έβλεπαν δίπλα
από το σπίτι. Ανεβαίνω στο ποδήλατο και πηγαίνω στο τμήμα. Μας ήξεραν σαν
κάλπικη δεκάρα από το γήπεδο. Βλέπω όμως μια αντιμετώπιση ψυχρή, τυπική. Μου
λέει "Καθίστε". Άρχισα να ρωτώ "γιατί"; "Σου είπα να μιλήσεις", μου απάντησαν.
Ήταν και κάποιος άλλος δίπλα. Σκέφτομαι. Τι έγινε. Μου λέει: "Έχεις ακούσει
ραδιόφωνο;". Του λέω πώς δεν ακούω. Μου απαντά: "Δεν ξέρεις ότι δεν μπορείς να
φιλοξενήσεις αν δεν φέρεις εδώ τα ονόματα των φιλοξενουμένων;". "Όχι", του λέω,
"δεν το ξέρω". Του απάντησα και εγώ με θρασύτητα. Με ρωτάει "Ποιοι είναι
αυτοί;". Του απαντώ: "Δύο Αμερικανίδες". "Και που ξέρεις ότι είναι Αμερικανίδες
και δεν είναι πράκτορες", μου απαντά. "Μα τι λέτε; Θέλετε να τις φέρω εδώ για να
τις ανακρίνετε; Εμένα θα ανακρίνετε"; Στη συνέχεια με ρώτησαν πού είναι η μητέρα
μου. Τους είπα ότι απουσίαζε στη Ρόδο. Επομένως, μου λένε ότι βρήκα ευκαιρία...
Τέλος πάντων, με ανάγκασαν να τις πάω. Οι κοπέλες έδειξαν τα διαβατήριά τους,
έλεγξαν οι αστυνομικοί ότι είναι πράγματι Αμερικανίδες και μας άφησαν στην
ησυχία μας. Με τις Αμερικανίδες κρατήσαμε επαφή και αργότερα.
Εικόνα 37: Παναθηναϊκό στάδιο.
Απρίλιος 1967. Με τις Αμερικανίδες
φίλες μας.
Εικόνα 38: Στο Milwaukee φιλοξενούμενοι η
γυναίκα μου κι εγώ από την Αμερικανίδα
φίλη μας Ανδριάννα. Ιούνιος 1979.
Εικόνα 39: Μια από τις
Αμερικανίδες φίλες μου, 50
χρόνια μετά, με την
οικογένειά της
Άλλη μια ενόχληση από τον ίδιο αστυνομικό Διευθυντή ήταν όταν τον Οκτώβριο
βγήκαν τα αποτελέσματα και, πριν φύγω για την εγγραφή μου στο Πανεπιστήμιο,
μας φώναξαν στο τμήμα σχεδόν όλα τα παιδιά και μας έκαναν συστάσεις.
"Προσέξτε μην κάνετε παρέα με εκείνους, με εκείνους, που εναντιώνονται στην
επανάσταση", κλπ. κλπ. Δικτατορία είχαμε τότε.
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [59]
[56ο] Τους ήξεραν όλους εκείνους;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Ναι, βέβαια, τους ήξεραν όλους. Τότε εμείς δεν ξέραμε ότι
είχαν μαζέψει άτομα από τη γειτονιά μας. Νεαρά παιδιά. Δεν το ξέραμε. Το μάθαμε
σε μεγαλύτερη ηλικία. Τώρα που μαζευόμαστε στις ταβέρνες τα συζητάμε. Τότε δεν
ασχολούμασταν με πολιτικά.
Αυτό που θα ήθελα να τονίσουμε είναι ότι όλα τα παιδιά από τον συνοικισμό ήταν
πολύ άξια, είτε σπούδασαν είτε όχι. Αγωνίστηκαν και τα κατάφεραν στη ζωή τους
κάτω από δύσκολες συνθήκες. Ήμασταν αγαπημένοι, υπήρχε μια αλληλεγγύη
μεταξύ μας και θαυμάζω που από μια φτωχογειτονιά που την είχαν σαν κατακάθι
βγήκαν πάρα πολλά καλά παιδιά.
[56ο] Ποια ήταν η τύχη της δικής σας περιοχής στα Κουντουριώτικα;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Όλη η περιοχή έγινε αλάνα. Από το Δημοτικό έως μπροστά
από τη Σεβαστοπούλειο Τεχνική Σχολή και από το εργοστάσιο του Ρήγα έως την οδό
Κόνιαρη. Όταν την είδαμε από τη γειτονική ψηλή εξέδρα του γηπέδου της
Λεωφόρου Αλεξάνδρας πάθαμε σοκ. Τώρα, στην περιοχή των Κουντουριώτικων
(αυτών που είχαν κατασκευαστεί το 1922-1923) έχουν γίνει παιδική χαρά και
γήπεδα αθλοπαιδιών.
Εικόνα 40: (3) Χώρος του συνοικισμού "Κουντουριώτη" που κατασκευάστηκε το 1923. Έχει μετατραπεί, μέρος του, σε
γήπεδα αθλοπαιδιών. Ένα άλλο κομμάτι, όπως φαίνεται και στην πάνω φωτογραφία, παραμένει αναξιοποίητο.
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [60]
Εικόνα 41: Τότε και τώρα. Μπορούμε να διακρίνουμε ότι στον χώρο που υπήρχαν τα 12 κτήρια του
συνοικισμού Κουντουριώτη (ασπρόμαυρη φωτογραφία) των οποίων η κατασκευή ολοκληρώθηκε το 1923,
υπάρχουν γήπεδα για αθλοπαιδιές αλλά και αναξιοποίητος χώρος. Μεταξύ των οδών Μιχαήλ Μελά και
Κόνιαρη, όπου βρίσκονταν επίσης αρκετές παράγκες, υπάρχει χώρος που δεν έχει αξιοποιηθεί λόγω
προβλημάτων που έχουν προκύψει στο ιδιοκτησιακό καθεστώς.
[56ο] Τι διαφορές βλέπετε σε σχέση με τη σημερινή περιοχή;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Δεν υπάρχει σύγκριση της μιας με την άλλη. Όλες μου οι
αναμνήσεις είναι από τη συνοικία Κουντουριώτη. Εξάλλου, στο νέο μου σπίτι στον
Νέο Κόσμο, δεν έζησα και πολύ λόγω στρατιωτικού και γάμου. Ζήτημα να έχω
μείνει έναν χρόνο συνέχεια. Όταν απολύθηκα γνώρισα τη γυναίκα μου, νοίκιασε
σπίτι κοντά στο σπίτι μου και μέναμε μαζί. Συζούσαμε. Γκρίνιαζε λίγο η μάνα μου...
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [61]
[56ο] Πού ήταν τα γραφεία της "Άμυνας";
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Τα γραφεία της "Άμυνας" θυμάμαι ότι ήταν στην Κόνιαρη,
σε ένα σπίτι που είχε παραχωρήσει ένας παππούς με την αδελφή του. Αυτό που θα
ήθελα να πω για την ομάδα, μιας και δεν έχει αναφερθεί πολύ, ο κύριος
παράγοντας που την ίδρυσε και τη συντήρησε λέγεται Μανόλης Πιτιανούδης.
Κανένας δεν τον έχει μνημονεύσει. Ο πατέρας του Νίκου Πιτιανούδη ήταν ο
πνεύμων για την "Άμυνα". Έβαζε λεφτά από την τσέπη του, οργάνωνε τις εκδρομές
για τους φιλάθλους που ακολουθούσαν την ομάδα, πήγαινε στο γήπεδο του
Παναθηναϊκού και υποχρεωνόταν στον κύριο Μαντζαβελάκη και στον Νίκαινα, που
ήταν συντηρητής του Παναθηναϊκού, και έπαιρνε τις παλιές φανέλες, τα παλιά
σορτσάκια, τα μπάλωναν οι γυναίκες και τα φορούσαν οι παίχτες μας. Έβαζε
χρήματα από την τσέπη του και ναύλωνε τα πούλμαν για να πηγαίνουμε όπου
πήγαινε και η ομάδα για να την ενισχύσουμε. Και αυτός ήταν κάτοικος των
Κουντουριώτικων. Μπροστά στο σπίτι του παίζαμε. Η κυρία Γεωργία ήταν η γυναίκα
του. Είχαν μια κόρη και ένα γιο. Ο γιος ήταν μικρός, τότε, δεν έπαιζε όταν εμείς
παίζαμε μπροστά από το σπίτι τους, όπως σας είχα πει.
Η μητέρα μου δεν μας άφηνε να πηγαίνουμε με το πούλμαν. Θεωρούσε όλους
όσους παίζουν μπάλα «αλήτες». Εμείς πηγαίναμε κρυφά. Επειδή το σπίτι μας ήταν
κοντά στο γήπεδο όλοι οι ποδοσφαιριστές πάρκαραν κοντά σε αυτό. Ο αδελφός
μου έπαιζε μπάλα, όπως και εγώ. Εγώ δεν ήμουν ταλέντο και εγκατέλειψα. Ο
Κυριάκος, όμως, ήταν καλός. Έπαιζε καλή μπάλα και έκανε προπονήσεις με την
εφηβική ομάδα του Παναθηναϊκού. Με τον κύριο Οδ. Σούτσο και συμπαίκτες τους
Αθανασόπουλο, Αβαγιανέλη, Βλάχο, Πατρινό.
Μόλις το μαθαίνει η μάνα μου πήγε με το λάστιχο από το κλύσμα και τον
κυνηγούσε μέσα στο γήπεδο. Φοβόταν ο αδελφός μου. Ντρεπόταν, ολόκληρος
άντρας να τον κυνηγά η μητέρα μας. Τον ρωτούσαν τον Κυριάκο γιατί δεν πάει για
προπόνηση, αλλά τι να τους πει. Ο Πετρόπουλος ήταν τότε προπονητής του
Παναθηναϊκού. Πηγαίνω εγώ και του το λέω. Του λέω "κύριε Λάκη, αυτό συμβαίνει.
Δεν τον αφήνει η μάνα μας και τις «τρώμε». Γι' αυτό δεν ερχόμαστε". Παίρνει το
θάρρος ο άνθρωπος και πηγαίνει να μιλήσει στη μάνα μου. Βγαίνει η μάνα μου από
το υπόγειο, ο Πετρόπουλος προσπαθεί να της μιλήσει για τον Κυριάκο. Η κυρία
Μαρίτσα, η μάνα μου, τότε του λέει: "Κάνε εσύ τη δουλειά σου και άφησε εμένα να
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [62]
κάνω τη δουλειά μου". Του απαντά πώς θέλει να σπουδάσουν τα παιδιά της. Ο
Λάκης Πετρόπουλος τότε της φέρνει για παράδειγμα τον Σούρπη και τον Καμάρα
που είναι ποδοσφαιριστές αλλά και σπουδάζουν, ο ένας γιατρός και ο άλλος
δικηγόρος. Η μητέρα μου ανένδοτη. Του είπε, να τα αφήσει αυτά και ότι ο Κυριάκος
δεν θα έρθει να παίξει ποδόσφαιρο. "Δεν θέλω να γίνει ποδοσφαιριστής". Με
παίρνει αγκαλιά ο συγχωρεμένος Πετρόπουλος και μου λέει "τη μάνα σου και τα
μάτια σου". Έτσι, δεν έπαιξε ποδόσφαιρο ο Κυριάκος. Μόνο μια φορά έπαιξε σε
επίσημο παιχνίδι που ήταν και η τελευταία του.
[56ο] Πριν σας ρωτήσουμε περισσότερα για την «Άμυνα», ακολουθούσατε και όταν
μεγαλώσατε τον Παναθηναϊκό;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Βέβαια. Όταν ήμουν φοιτητής, σε όποιο ξενοδοχείο
πήγαινε ο Παναθηναϊκός πήγαινα και τους έβρισκα. Μου έδινε ο Μίμης το
μπλοκάκι με τα φοράκια, ξέρετε είναι αυτά που δεν πληρώνεις εισιτήριο, το
δείχνεις και μπαίνεις μέσα. Είναι αφορολόγητα εισιτήρια που τα δίνουν στους
αθλητές για να προμηθεύσουν τους οικείους τους για την ελεύθερη είσοδο στα
γήπεδα των αγώνων. Δεν τα εμπορευόμουν φυσικά, ενώ θα μπορούσα να τα
πουλήσω για 10 δραχμές, αλλά τα έδινα σε συμφοιτητές μου και φίλους που
βρισκόμασταν στις ταβέρνες. Ήμουν ο Άγιος Βασίλης για τους παναθηναϊκούς.
Μετά το έκανα και για φίλους και γείτονες. Σαν φοιτητής έχω γυρίσει όλα τα
γήπεδα της Ελλάδας. Είχα την τύχη να γνωρίσω έναν φίλο ο οποίος είχε κατάστημα
στη Θεσσαλονίκη με είδη αυτοκίνητων και ήταν τρελός παναθηναϊκός, κοινός μας
φίλος ο παίκτης του ΠΑΟ Τότης Φυλακούρης. Με έπαιρνε ο Θόδωρος λοιπόν και
μου έλεγε. "Θέμη, θα πάμε Σέρρες; Να δούμε την ομάδα; " Θα πάμε Καβάλα; " Και
πηγαίναμε παρέα όπου έπαιζε η ομάδα του Παναθηναϊκού. Φοιτητής ήμουν, δεν
είχα πρόβλημα. Ερχόταν και με έπαιρνε από το σπίτι μου, πηγαίναμε στον αγώνα
και ξαναερχόμασταν. Αλλά και όταν ερχόμουν Αθήνα να παρακολουθήσω αγώνα
μόνος μου, δεν πλήρωνα εισιτήριο λόγω του ξαδέλφου μου που δούλευε στα
φορτηγά αυτοκίνητα. Πήγαινα στο πρακτορείο και ρωτούσα. "Ποιος πάει Αθήνα";
"Γιατί ρε"; με ρωτούσαν. Τους απαντούσα ότι είμαι ξάδελφος του Κυριάκου Γ.
Φορτηγατζής ο ξάδελφος πηγαινοερχόταν Έδεσσα-Αθήνα. Μου υποδείκνυαν ποιος
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [63]
είχε δρομολόγιο για Αθήνα, πήγαινα, τον εύρισκα και με έπαιρνε με ευχαρίστηση,
για να έχει και παρέα στο ταξίδι.
Ήταν τόση η αγάπη μας για τον Παναθηναϊκό που ακολουθήσαμε την ομάδα στο
Βελιγράδι, ο αδελφός μου και οι πιο στενοί φίλοι από τη γειτονιά. Τα αδέλφια
Θοδωρής και Γιώργος Τραβεζέας και ο Νίκος Πητιανούδης.
Παρακάτω είναι δύο φωτογραφίες από την εκδρομή στο Βελιγράδι με την ευκαιρία
του αγώνα που έδωσε ο Παναθηναϊκός με την τοπική ομάδα του Ερυθρού Αστέρα
Βελιγραδίου στις 14 Απριλίου 1971. Την εκδρομή οργάνωσε ο αδελφός μου, σαν
πρόεδρος των τελειοφοίτων φοιτητών της Φαρμακευτικής Σχολής του
Πανεπιστημίου Αθηνών (13-15 Απριλίου 1971).
Εικόνα 42: Διακρίνονται από αριστερά προς τα δεξιά,
μπροστά από το πούλμαν: Γιώργος Τραβεζέας, Νίκος
Πητιανούδης, Θόδωρος Τραβεζέας, Κυριάκος και Θέμης
Κουκουμπέτσος.
Εικόνα 43: Διακρίνονται από αριστερά προς τα δεξιά: Νίκος
Πητιανούδης, Γιώργος Τραβεζέας, Θόδωρος Τραβεζέας,
Κυριάκος και Θέμης Κουκουμπέτσος.
Όταν είχαμε πάει στο Βελιγράδι για τον Παναθηναϊκό, ως φοιτητές δεν είχαμε
χρήματα να κλείσουμε ξενοδοχείο. Λέγαμε ότι θα μείνουμε στο πούλμαν.
Αλλά και χρήματα να είχαμε δεν υπήρχε δωμάτιο σε κανένα ξενοδοχείο της πόλης.
Χιλιάδες παναθηναϊκοί είχαν κατακλύσει την πόλη του Βελιγραδίου.
Αφού γυρίσαμε την πόλη και τα αξιοθέατα όλη την ημέρα, παραμονή του αγώνα,
πήγαμε στο ξενοδοχείο που έμενε η ομάδα για να δούμε και τους παίκτες. Και η
τύχη μάς χαμογέλασε. Εκείνη την στιγμή έβγαινε η αξέχαστη Βίκυ Μοσχολιού με τον
κύριο Διακογιάννη. "Ε, πώς βρεθήκατε εδώ;", μας λέει με την ιδιαίτερη φωνή της.
Της λέω ότι ήταν και ο Κυριάκος μαζί μου, εννοούσα τον αδελφό μου που του είχε
αδυναμία. Λέει τότε η Μοσχολιού: "Που είναι η αγάπη μου;", επειδή έπαιζε μπάλα
τον αγαπούσε πολύ. Μας ρωτά πού θα μείνουμε. Μόλις της εξηγήσαμε την
κατάστασή μας, χωρίς δεύτερη σκέψη μας λέει: "Εμείς πάμε στα βιολιά. Πηγαίνετε
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [64]
πάνω στον 6ο
όροφο και θα κανονίσω εγώ πού θα κοιμηθείτε. Θα ενημερώσω και
το ξενοδοχείο". Και φρόντισε και κοιμηθήκαμε ζεστά, ο αδελφός κι εγώ. Έτσι οι
υπόλοιποι φίλοι μας θα είχαν περισσότερο χώρο για να βολευτούν στο πούλμαν.
Όταν αργότερα παντρεύτηκα και δούλευα στην Ολυμπιακή, εξακολούθησα να
ταξιδεύω με μεγαλύτερη ευκολία τώρα και ακολουθούσα την ομάδα στους εκτός
έδρας αγώνες του εξωτερικού. Βόρεια Ιρλανδία-Λίνφιλντ, Σουηδία-Γκέτεμποργκ,
Αγγλία-Λίβερπουλ, Ιταλία-Μιλάνο, Σερβία-Βελιγράδι, για δεύτερη φορά!!! Και με το
αυτοκίνητό μου και παρέες στο εσωτερικό.
Εικόνα 44: Στο Άνφιλντ του Λίβερπουλ. Τετάρτη 10
Απριλίου 1985. Εικόνα 45: Απρίλιος 1985 Anfield στο Liverpool. Τα
προγράμματα από τους δύο αγώνες σε Αγγλία και Ελλάδα.
Και ενώ για μένα και τους υγιείς φιλάθλους οι αγώνες είναι γιορτή, για μερικούς
που έχουν αντίθετη γνώμη αμαυρώνουν με τις πράξεις τους και την ωμή βία και
κατόρθωσαν να αδειάσουν τα γήπεδα από τους φιλάθλους. Με αποτέλεσμα να
επιλέγω ποιους αγώνες θα παρακολουθήσω στο γήπεδο.
[56ο] Ποδοσφαιριστές στην ομάδα της "Άμυνας" ήταν παιδιά της γειτονιάς;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Βέβαια, αρκετοί. Ο Θοδωρής Τραβεζέας, ο Πέτρος
Μαρκόπουλος ο Στάθης Ασλάνογλου, ο Νίκος Κωνσταντινίδης, ο Δημήτρης
Ηλιόπουλος από τους φίλους μας. Εδώ θα ήθελα να τονίσω ότι ο πατέρας του φίλου
μας Νίκου Πητιανούδη, ο Μανώλης, ήταν ένας από τους ανθρώπους που
δημιούργησε το σωματείο της Άμυνας Αμπελοκήπων και βοήθησε για πολλά χρόνια
όλα τα παιδιά που ασχολήθηκαν με την Άμυνα, σαν πρόεδρος της ομάδος. Επίσης ο
πατέρας του Πέτρου Μαρκοπούλου, Γιώργος, χρημάτισε παράγων της ομάδας και
με τις γνωριμίες του μας βοήθησε να μπαίνουμε χωρίς εισιτήριο στο γήπεδο του
Παναθηναϊκού. Είδε τις ικανότητες του αδελφού μου και τις δίκες μου, μας
καθιέρωσε σαν μικροπωλητές και μας έδωσε αργότερα το πόστο για να μπορούμε
να πουλάμε καφέδες, λεμονοπορτοκαλάδες , σάντουιτς κλπ. Το επάγγελμά του ήταν
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [65]
να κάνει φύλλο ζύμης και κρούστα για κανταΐφι. Ονομαστό εργαστήριο το οποίο
διατηρεί ακόμα ο γιος του Πέτρος στον Νέο Κόσμο.
Είχαμε και άλλο καταξιωμένο εργαστήριο για ζύμη που είχαν γείτονές μας και που
μετά τους ιδρυτές Φωτεινή και Σεραφείμ Σερέφογλου, διατήρησε μέχρι των ημερών
μας που συνταξιοδοτήθηκε ο ανιψιός του, Χάρης Σερέφογλου.
Η "Άμυνα" έγινε γνωστή από τον Δομάζο ο οποίος ήταν αρχικά ποδοσφαιριστής της,
πριν πάει στον Παναθηναϊκό.
[56ο] Θυμόσαστε κάτι άλλο που σας είχε κάνει εντύπωση από τα παιδικά σας
χρόνια;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Στον χώρο που είναι κοντά στα κτήρια του ΕΑΤ-ΕΣΑ υπήρχε
μια μεγάλη αλάνα. Εκεί ερχόταν ένα τσίρκο κάθε καλοκαίρι και έκανε παραστάσεις.
Μας έλεγαν, για κάθε γάτα που θα φέρνετε θα παίρνετε ένα εισιτήριο. Όσοι θέλετε
να παρακολουθήσετε δωρεάν παραστάσεις θα πρέπει να μας φέρετε μια γάτα.
Μαζεύαμε σε τσουβάλια τις γάτες από τη γειτονιά και τις δίναμε στον τύπο του
τσίρκου για να μας δώσει τα εισιτήριά μας. Αυτός μετά τις αμόλησε στα κλουβιά
των λιονταριών και βλέπαμε με τα παιδικά μας ματιά την τρομερή αυτή σκηνή!
Επίσης θυμάμαι τις παιδικές κατασκηνώσεις στον Άγιο Ανδρέα, όπου πηγαίναμε για
έναν περίπου μήνα και περνούσαμε υπέροχα.
[56ο] Τρομερό! Για πότε μιλάμε;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Μιλάμε για 1964, 1965, 1966. Έφηβοι!!
[56ο] Σήμερα πώς σας φαίνεται εδώ η περιοχή;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Σήμερα μου φαίνεται άσχημη και άναρχη. Αισθάνομαι
ανάμικτα συναισθήματα. Επισκέπτομαι συχνά μια παιδική φίλη μου, συμμαθήτρια
του αδελφού μου. Έμεινε εκεί στο διώροφο σπίτι της με την οικογένειά της στην
οδό Παναθηναϊκού. Δεν απομακρύνθηκε πότε από το πατρικό της όλα αυτά τα
χρόνια Δεν μπορείς να περπατήσεις από τα άναρχα σταθμευμένα αυτοκίνητα.
Παντού βρώμικα, εγκατάλειψη. Μηδέν ενδιαφέρον για βελτίωση.
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [66]
[56ο] Τι θα θέλατε για την περιοχή;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Είναι παραμελημένη όλη η περιοχή. Δύσκολο να σας πω τι
πρέπει να γίνει ώστε να αναβαθμιστεί. Πρέπει να ασχοληθούν πολλοί παράγοντες
για να γίνει αναβάθμιση. Το πρόβλημα είναι το γήπεδο. Αν φύγει από εκεί και
πραγματοποιηθεί το σχέδιο του αρμόδιου Υπουργείου για τον εξωραϊσμό των
προσφυγικών πολυκατοικιών της λεωφόρου Αλεξάνδρας και τη μετατροπή μιας από
αυτές σε πολιτισμικό μουσείο Μικρασιάτικης Ιστορίας και πολιτισμού. Αυτό
ανακοινώθηκε και σε κάποια συγκέντρωση στον σύλλογο Κωνσταντινοπολιτών
Αμπελοκήπων. Αν γίνουν τα παραπάνω, ίσως βελτιωθεί όλη η περιοχή.
[56ο] Έχετε κάποια πολύ δυνατή ανάμνηση από το παρελθόν, κάτι που να σας έχει
μείνει πάρα πολύ έντονα στη μνήμη σας;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Και καλές και δυσάρεστες αναμνήσεις. Δυο περιστατικά θα
σας διηγηθώ που δείχνουν την αγάπη που είχαμε μεταξύ μας.
Η οικογένεια του Παντελή ήταν η πιο φτωχή στην γειτονιά μου, δεύτερος μεταξύ 5
αδελφών. Γυρίζοντας απολυμένος από την θητεία του έφερε μια φτωχή επίσης σαν
κι αυτόν κούκλα που γνώρισε από τη Σταυρούπολη Θεσσαλονίκης. Μεγάλη γκρίνια
στην οικογένεια. Οι βρισιές και τα αναθήματα (κατάρες) που τις είχανε εύκολες οι
πρόσφυγες, μηδέ εξαιρουμένης και της μητέρας μου, ακουγόντουσαν μέχρι έξω.
Αντί για χαρές που ήρθε ο γιος και αδελφός, διωγμός. Ίσως έφταιγε το έθιμο που
έλεγε ότι έπρεπε να παντρευτεί πρώτα η αδελφή τους και μετά οι άντρες της
οικογενείας. Η Αργυρώ ήταν μόνη μέσα σε 4 αδέλφια. Μετά από καιρό η κατάσταση
έφτιαξε και έγινε ο γάμος και το γλέντι στο στενό της γειτονιάς. Εκεί χόρεψα για
πρώτη φορά στη ζωή μου. Πότε δεν είχα ξαναχορέψει, ούτε σε χαρές της
οικογενείας μας γιατί ντρεπόμουν. Χόρεψα για τον Παντελή και την Άννα.
Το δυσάρεστο. Εκτός από τους φυσικούς θανάτους που όλοι σύσσωμοι
συμπαραστεκόμασταν αναφέρω έναν θάνατο που μόνο οι τραγικοί θάνατοι στο
Μάτι μου τον ξαναθύμισαν.
Η Ιουλία έμεινε μόνη της μετά τον θάνατο της μητέρας της. Γεροντοκόρη, όχι πολύ
όμορφη. Η μοναξιά και το ότι ζητούσε εις μάτην άντρα για συμβίωση την είχε
επηρεάσει. Όπως μας έλεγε, "μιλάω Τούρκικα και Γαλλικά, έχω και προίκα". Επειδή
εμείς, εκείνη την εποχή, ήμασταν 12-15 χρόνων την παίρναμε στην κοροϊδία και,
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [67]
όπως θα καταλάβατε, δεν έστεκε φυσιολογικά στο μυαλό. Με τον καιρό
επιδεινώθηκε η κατάσταση και κάποιος συγγενής της που τη φρόντιζε οικονομικά
άλλαξε τα ξύλινα κάγκελα της αυλής της με σιδερένια και την πόρτα την κλείδωνε
για να μην βγαίνει έξω γυμνή και να φωνάζει... Εμείς οι διπλανοί την ξέραμε και
είχαμε συνηθίσει τις φωνές της. Ευτυχώς δεν ήταν συνέχεια. Εγώ της έδινα βιβλία
και διάβαζε και όταν μου τα επέστρεφε μου έβαζε και ένα πενηντάρι κάθε φορά
μέσα στα φύλλα.
Ε, λοιπόν, αυτή η γυναίκα κάηκε ζωντανή χωρίς κανείς να μπορέσει να τη βοηθήσει.
Δεν άντεχε τη ζέστη του μεσημεριού εκείνη την ημέρα και έριξε οινόπνευμα καθαρό
για να δροσιστεί... και από το αναμμένο της τσιγάρο άρπαξε φωτιά και γέμισε
φλόγες σ’ όλο το κορμί της. Φαίνεται οι απέναντι και οι διπλανοί της δεν την
πολυπίστεψαν όταν φώναζε: "αλείφτηκα με οινόπνευμα και καίγομαι. Βοήθεια".
Φώναζε στα τούρκικα, στα ελληνικά, αλλά ήταν αργά πια όταν βγήκαν μερικοί
γείτονες και είδαν την αλήθεια. Καιγόταν όρθια μέχρι να μπουν, να πηδήξουν τα
κάγκελα και να έρθει η πυροσβεστική να σπάσει τη σιδερένια πόρτα να τη
μεταφέρει στο ασθενοφόρο, η Ιουλία είχε σοβαρά εγκαύματα και δεν έζησε.
Τρομερό γεγονός, ανεξίτηλο στην μνήμη μας.
Μας δίδαξε όμως και δεν ξανακοροϊδέψαμε αναξιοπαθούντα και είχαμε πολλούς
στη γειτονιά και πέριξ.
[56ο] Διασκεδάσεις;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Η διασκέδαση, εκτός από τα πάρτι που ήταν σπάνια και
διοργάνωναν συμμαθητές που είχαν τα κατάλληλα σπίτια, ήταν να πηγαίνουμε στον
κινηματογράφο τακτικά. Όταν οι γονείς γλεντούσαν εμείς τα παιδιά, μιλώ για κάτω
από 16 χρόνων, μαζευόμασταν και παίζαμε χαρτιά ή ακούγαμε δίσκους στο
ηλεκτρόφωνο. Σαν γυμνασιόπαιδα μαζευόμασταν σε πάρτι όπου όμως σπάνιζαν οι
κοπέλες της ηλικίας μας. Κάποτε στην Έδεσσα που βρέθηκα, με κάλεσαν σε πάρτι
που έγινε μεσημέρι και για να σκοτεινιάσει είχαν βάλει μπλε κόλλες στα παράθυρα,
από αυτές που ντύναμε τα σχολικά βιβλία και τετράδια!!!
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [68]
[56ο] Τα Σαββατοκύριακα;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Δεν ξεχωρίζαμε τότε τα Σαββατοκύριακα όπως τώρα, γιατί
αφενός είχαμε σχολείο το Σάββατο και οι πατεράδες μας ξέδιναν στα καφενεία
παίζοντας χαρτιά και μετά στις ταβέρνες με τις παρέες τους αδιαφορώντας για μας
τα παιδιά. Μας έδιναν χαρτζιλίκι και η χαρά μας ήταν ο αδελφός μου να αγοράσει
το Μίκυ Μάους και τα Εικονογραφημένα Κλασσικά και εγώ κάθε Τρίτη τον Μικρό
Ήρωα. Τους τόμους του περιοδικού τους έχω όλους στην πρόσφατη έκδοσή τους.
Τους αγόρασα για τους γιους μου, μήπως και τους ξεκολλήσω από του υπολογιστές
και τα φορητά. Τότε ανταλλάσσαμε βιβλία και περιοδικά. Εγώ έδινα τα τεύχη του
Μικρού Ηρώα και έπαιρνα τα Εικονογραφημένα Κλασσικά από τους φίλους μου.
[56ο] Έχετε κρατήσει επαφές με συμμαθητές από τα σχολεία που πήγατε;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Ναι, έχω. Είμαι ο Νόκιά τους! (Connect People.) Έτσι με
φωνάζουν. Έχω ολονών τα τηλέφωνα. Είμαι αυτός που τους συνδέει όλους και κατά
καιρούς πίνουμε κρασί στην ταβέρνα που έπιναν και οι πατεράδες μας και που
παρέμεινε αναλλοίωτη μέχρι σήμερα στην οδό Παναθηναϊκού. Είναι το
οινομαγειρείο απέναντι στις θύρες 13 και 14. Η ταβέρνα είναι γνωστή για τους
κεφτέδες, τις τηγανητές πατάτες και τις σαλάτες της. Θυμάμαι μια φορά τους είχα
πάρει όλους τηλέφωνο για να έρθουν συγκεκριμένη μέρα και ώρα στην ταβέρνα.
Είχαν πει ότι θα έρθουν γύρω στα 30 άτομα. Ζήτησα από τον υπεύθυνο της
ταβέρνας , τον Γιώργο, γειτονόπουλο και αυτός άλλα πολύ μικρότερός μας, να μην
δεχθεί πελάτες εκείνη την ημέρα και ώρα για να είμαστε μόνο η γειτονιά. Αυτός
χαρά του. Τριάντα άτομα είναι αρκετά. Εκείνη την ημέρα μαζευτήκαμε 62. Σας
στέλνω και μια φωτογραφία από τη συνάντηση εκείνη όπου είμαστε πάρα πολλά
άτομα από τη γειτονιά μας των Κουντουριώτικων. Είχαν έρθει και τα μεγαλύτερα
παιδιά. Όπως οι Πάνος, Γιώργος και Χάρης Χατζηιορδάνογλου, ο Νίκος Πουλάκος
που διατέλεσε, εκτός από αρχηγός προσκόπων, και αρχηγός της Αεροπορίας, ο
Χατζηκωνσταντής, ο Φώτης Καβουκόπουλος, ο Χρήστος Αρώνης, ο Νίκος
Κωνσταντινίδης και πολλοί άλλοι, και μάλιστα μερικοί έφεραν τις γυναίκες τους, τις
αδελφές τους και τα παιδιά τους.
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [69]
Εικόνα 46: Ιανουάριος 2014 στην ταβέρνα της γειτονιάς μας Εικόνα 47: Η παλιά γειτονιά ξανά μαζί
Εικόνα 48: Συμμαθητές και φίλοι από την Α' τάξη Δημοτικού
στην ταβέρνα της γειτονιάς μας
Εικόνα 49: Συζητάμε και θυμόμαστε τα παλιά
Εικόνα 50: Μερικοί από τους γείτονες στην ταβέρνα «Ιωνικός» τον Ιανουάριο του 2014 (κάνουμε και αλλαγές καμιά φορά)
Η ταβέρνα της γειτονιάς μας είναι διαχρονική. Είναι οικογενειακή. Πήγαιναν οι
γονείς μας εκεί. Τα παιδιά την κληρονομήσαν από τους γονείς τους. Είναι δυο
αδέλφια και ξαδέλφια χωρίς άλλο προσωπικό.
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [70]
Οι γονείς μας πήγαιναν και στην ταβέρνα της κυρίας Μαρίας, της μητέρας του
Αλέκου Παπαγεωργίου. Ο Κλέαρχος, ο πατέρας του Αλέκου, ήταν κολλητός με τον
πατέρα μου. Επειδή ο Κλέαρχος δεν ήθελε να μένει στην ταβέρνα του πήγαιναν σε
άλλη ταβέρνα, στην κυρία Χαριτίνη. Εμείς δε, όταν ήμασταν πιτσιρίκια και μας
έστελναν να τους φωνάξουμε από την ταβέρνα ή να αγοράσουμε κρασί, πηγαίναμε
πότε στη μια πότε στην άλλη, όποια είχε το καλύτερο κρασί! Πολλές φορές ο
πατέρας μου πήγαινε και στο μοναδικό καφενείο της γειτονιάς και χαρτόπαιζε. Άμα
κολλήσεις στο χαρτί δεν σηκώνεσαι με τίποτα. Ομηρικοί καβγάδες με τη μάνα μου,
όταν καθόταν στο χαρτί και δεν σηκωνόταν από εκεί και δεν ερχόταν σπίτι για
φαγητό. Από την ταβέρνα, όμως, έφευγε αμέσως. Τους χαιρετούσε και έφευγε.
Θυμάμαι που μας έστελναν μικρά να φωνάξουμε τον πατέρα μας από το καφενείο ή
την ταβέρνα και ότι φοβόμασταν να πάμε, γιατί έπρεπε να περάσουμε από ένα
στενάκι που ήταν γεμάτο γάτες και αυτές ορμούσαν επάνω μας. Όταν ήμουν μόνος
έκανα ολόκληρο κύκλο για να πάω στην ταβέρνα και να αποφύγω τις γάτες.
[56ο] Πόσα χρόνια συγκεντρώνεστε;
[Θέμης Κουκουμπέτσος] Συγκεντρωνόμαστε από πολύ παλιά. Γίνονται
συγκεντρώσεις:
Α) με τους παιδικούς μου φίλους και συμμαθητές από τη γειτονιά του συνοικισμού
Κουντουριώτη, συνήθως σε ταβέρνες, άλλα και σε σπίτια για συνεστιάσεις και
συζητήσεις,
Β) με τους συμμαθητές μου που αποφοιτήσαμε το 1966 από το 10ο
Λύκειο
Αρρένων, πολλοί από τους οποίους ήταν γείτονές μου. Αυτές γίνονται από το 1981-
82 και εντεύθεν. Από τότε που πήρε σύνταξη ο φίλος μου ο Παυλάκος που δούλευε
στον ΟΤΕ και είχε την κατάσταση με τα ονόματα των συμμαθητών (υπήρχαν 2
τμήματα) στην τελευταία τάξη, από 60-65 παιδιά σε κάθε τμήμα. Έγινε κάποια
προσπάθεια να δημιουργηθεί σύλλογος αποφοίτων 10ου
Γυμνασίου. Σε εκείνη τη
μεγάλη συγκέντρωση είχαν έρθει και ο κύριος Παραδείσης και πολλά από τα
μεγαλύτερα παιδιά σε ηλικία από μας, όπως οι κ.κ. Πουλάκος, Παπαθάνου, Γλυνός,
Τραβεζέας, Νοταράς και άλλοι. Τα τελευταία χρόνια όμως, από το 2016 που
κλείσαμε 50 χρόνια από την χρόνια αποφοίτησής μας και συγκεντρωθήκαμε πάνω
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [71]
από 60-70 συμμαθητές, συμφωνήσαμε να βρισκόμαστε την πρώτη Τρίτη κάθε μήνα
σε προκαθορισμένο χώρο. Πράγμα που γίνεται τα τελευταία χρόνια.
Εικόνα 51: Φεβρουάριος 2013.
Από αριστερά: Χατζηιορδάνογλου,
Σταμπούλογλου, Πουλάκος, Παραδείσης,
Γλυνός, Κουκουμπέτσος, Παυλάκος,
Νοταράς, Παπαθάνος, Τραβεζέας,
Κλεφτοδήμος, ?, Αρώνης, ?.
Εικόνα 52: Από τη συγκέντρωση για τη δημιουργία συλλόγου του 10ου
Λυκείου. Φεβρουάριος του 2013.
Εικόνα 53: 10o Λύκειο. Πρόσκληση για την πίτα του 2013.
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [72]
Εικόνα 54: Κολάζ φωτογραφιών για τη μετά από 50 χρόνια αποφοίτησή μας. Τάξη 1966 10ου
Λυκείου Αρρένων
Αμπελοκήπων.
[56ο] Πάρα πολύ ωραία. Σας ευχαριστούμε πάρα πολύ για τη συνέντευξη και τις
πληροφορίες που μας δώσατε. Θα επικοινωνήσουμε και με ηλεκτρονικά μηνύματα
για την ολοκλήρωσή της.
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [73]
Παράρτημα - Φωτογραφίες
Εικόνα 55: Η αρχή του συνοικισμού. Στα δεξιά έμενε η
κυρία Σαλώμη, στη συνέχεια η κυρία Αναστασία* και ο
αδελφός της που ήταν διευθυντής στο βρεφοκομείο
Πειραιώς, απέναντι από το ΙΚΑ.*
Εικόνα 56: Η αρχή της συνοικίας. Το γωνιακό σπίτι της
οικογένειας Χατζηκωνσταντή.
Εικόνα 57: Η γέννηση του Κυριάκου το 1949. Δίπλα στο
μωρό, εγώ (Θέμης Κουκουμπέτσος), με τα μαύρα η γιαγιά
Ευσταθία και δίπλα της η θεια Σοφία συννυφάδα της
μητέρας μου.
Εικόνα 58: Η μητέρα μου μπροστά από το σπίτι μας. Από
αριστερά η Αργυρώ, η Αυγούστα, Βελγίδα φίλη μου που
είχε έρθει με τον άντρα της που ήταν σιδηροδρομικός να
δει την Σάντος, ομάδα του Πελέ, η θεία Χρύσα, φίλη της
Διδώς Σωτηρίου, η μητέρα μου Μαρίτσα, η Ναυσικά, ο
αδελφός μου, ο Γρηγόρης και ο Πέτρος (Ιούλιος 1961).
Εικόνα 59: Υπόγειο του σπιτιού μας. Απρίλιος του 1967.
Δίπλα σε μένα, δεύτερος από αριστερά, η Αμερικανίδα
Μarsha, και δίπλα στον πατέρα μου η άλλη Αμερικανίδα
Andrianne.
Εικόνα 60: Η μητέρα μου και η θεία Φούλα με τις Αγγέλα &
Γεσθημανή την ημέρα που έφευγαν Καναδά, για νύφες
Εικόνα 61: Ο παππούς Θεμιστοκλής
Εικόνα 62: Ο ιερός ναός των Αγίων Πάντων κοντά στον
συνοικισμό Κουντουριώτη. Αναστηλώθηκε και
εγκαινιάστηκε το 1958. Εκεί, ο κ. Κουκουμπέτσος χρημάτισε
και παπαδάκι, όπως και πολλά παιδιά από τον συνοικισμό,
με την καθοδήγηση του Φρι-φρον, Θανάσης το μικρό του
όνομα, πλανόδιου έμπορα, επίτροπου του Ιερού Ναού.
* ο αδελφός της κυρίας Αναστασίας μάς μάζευε το καλοκαίρι μπροστά στον κηπάκο
του, για να μην κάνουμε φασαρία κλπ, και μας έκανε γραμματική, μαθηματικά, μας
ρωτούσε γεωγραφία, χωρίς να παίρνει χρήματα. Αυτός, όταν μεγαλώσαμε, ναύλωνε
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [74]
τον πειρατή ταξιτζή της γειτονιάς και μας πήγαινε, όσα παιδιά χωρούσε το TAUNUS,
στο Καβούρι για θαλασσιά μπάνια. Εκεί μας έμαθε και κολύμβηση.
Εικόνα 63: Η ξύλινη παράγκα αριστερά είναι το
κατάστημα υαλικών του Αρώνη. Στο βάθος διακρίνεται
το κτήριο της σχολής τυφλών.
Εικόνα 64: Στην άκρη του συνοικισμού
Κουντουριώτη.
Εικόνα 65: Ο κ. Θέμης Κουκουμπέτσος νεαρός στο "στενό" του. Διακρίνεται ο χωματόδρομος με το πεζούλι
(μικρό πεζοδρόμιο) που υπήρχε μπροστά σε όλα τα παραπήγματα.
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [75]
Θέμης Κουκουμπέτσος και Παναθηναϊκός. Η ζωή του όλη έχει συνδεθεί με τον
Παναθηναϊκό.
Εικόνα 66: Ομάδα Παναθηναϊκού 1959. Όρθιοι από αριστερά: Κώστας Λινοξυλάκης, Μιχάλης Βουτσαράς, Μίμης
Μανταράκης, Νίκος Τσίλης, Κώστας Βουρλιωτάκης, Γιώργος Ανδρέου. Καθιστοί: Γιώργος Πυργολιός, Ανδρέας
Παπαεμμανουήλ, Λάκης Πετρόπουλος, Δημήτρης Θεοφάνης, Βαγγέλης Πανάκης.
Εικόνα 67: 18 Ιανουαρίου 1964. Στο χιονισμένο γήπεδο
του Παναθηναϊκού, με τον Δομάζο σε μια προπόνηση.
Εικόνα 68: Τα συγχαρητήρια του Μπόμπεκ στον αρχηγό Δομάζο,
μετά τη νίκη-πρόκριση επί του Ερυθρού Αστέρα. Ο
ποδοσφαιριστής Δημήτρης (Μήτσος) Δημητρίου δεν ζει (1948-
2002).
Εικόνα 69: Στα αποδυτήρια μετά τη νίκη επί του
Ερυθρού Αστέρα 3-0. Την 28 Απριλίου 1971.
Εικόνα 70: Στα αποδυτήρια μετά τη νίκη-πρόκριση 3-0 επί του
Ερυθρού Αστέρα τον Απρίλιο του 1971. Αυτόγραφο από τον
φίλο μου ιατρό Φραγκίσκο Σούρπη.
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [76]
Εικόνα 71: Αυτόγραφο από τη σπάνια φωτογραφία του Κ. Λινοξυλάκη.
Εικόνα 72: 1964-65. 6
ο
Εθνικό Πρωτάθλημα.
Εικόνα 73: Από τους πανηγυρισμούς του 6
ου
εθνικού
πρωταθλήματος
Εικόνα 74: Από τους πανηγυρισμούς του 6
ου
εθνικού πρωταθλήματος
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [77]
Εικόνα 75: Γύρος θριάμβου: Παναθηναϊκός-
Προοδευτική 5-0 (1964-1965)
Εικόνα 76: Ο κ. Θέμης Κουκουμπέτσος με τον
αγαπημένο του παίχτη Βαγγέλη Πανάκη και τον τότε
προπονητή του ΠΑΟ Λάκη Πετρόπουλο
Εικόνα 77: Από τον τελευταίο αγώνα του μεγάλου
Δομάζου στην Εθνική Ελλάδος στις 11 Νοεμβρίου
1980 με μέλη κάποιου συλλόγου
Εικόνα 78: Με την Άννα Βίση. Απρίλιος του 1985.
Επιστρέφοντας από το Λίβερπουλ μετά τον αγώνα.
Εικόνα 79: Ελλάς-Ιταλία: 2-1, 4 Μαρτίου 1972 Εικόνα 80: Με τον Αντωνιάδη στο Καραϊσκάκη
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [78]
Εικόνα 81: Από τον αγώνα με την εθνική Ιταλίας στο Καραϊσκάκη. Υπογραφές από Ιταλούς ποδοσφαιριστές.
Ματσόλα, Φακέτι, Μπετίν.
Εικόνα 82: Τελευταίος αγώνας του Χουάν Ραμόν Ρότσα. ΟΑΚΑ. Αύγουστος του 1990.
Εικόνα 83: Παλιό εισιτήριο
Εικόνα 84: Δεκέμβριος του 2017. Από την παρουσίαση
του βιβλίου του Μίμη Δομάζου στον Δημόκριτο.
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [79]
Εικόνα 85: Όμορφες μέρες Παναθηναϊκού. Ο κύριος Θέμης Κουκουμπέτσος με τον γιο του και τον φίλο του κύριο Δημήτρη
Σαραβάκο.
Εικόνα 86: Και στις άσχημες μέρες είμαστε μαζί. Με τον
φίλο μου Ευάγγελο Πανάκη στην κηδεία του φίλου μας
Κώστα Λινοξυλάκη.
Εικόνα 87: Με τον αείμνηστο Τάκη Λουκανίδη στην κηδεία
του Ευάγγελου Πανάκη.
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [80]
Θέμης Κουκουμπέτσος και στιγμές με ζωηρές αναμνήσεις.
Εικόνα 88: ENTERPRISE. Στο εσωτερικό κατάστρωμα. Ο
κύριος Κουκουμπέτσος ξεναγήθηκε σε όλους τους χώρους
από τον commander της Air Wing One.
Εικόνα 89: Στο ENTERPRISE
Εικόνα 90: Στο κατάστρωμα του ENTERPRISE λίγο πριν
παροπλιστεί στην εθιμοτυπική επίσκεψή του στην Ελλάδα
τον Μάρτιο του 2012
Εικόνα 91: Μετά την αποβίβαση από το αεροπλανοφόρο
όπου φιλοξενήθηκε και ξεναγήθηκε
Εικόνα 92: 1982. Rally Antica. Οδηγώντας τη Rolls Royce του Βασιλέως Γεωργίου του Β'.
Συνέντευξη με τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο // Συντακτική και Φωτογραφική Ομάδα
Εργαστηρίου Πληροφορικής // Σχολικό έτος: 2019-2020 [81]
Ευχαριστίες
Ευχαριστούμε πάρα πολύ τον κύριο Θέμη Κουκουμπέτσο για τον χρόνο που διέθεσε
να έρθει απογεύματα στο σχολείο μας για να απαντήσει στις ερωτήσεις μας.
Επίσης, τον ευχαριστούμε πολύ για τη συνεισφορά του στην καταγραφή στοιχείων
που αφορούν την περιοχή των Αμπελοκήπων Αθήνας μέσω των αναμνήσεων, των
ιστοριών που μας ανέφερε (συνέντευξη και ελεύθερη συζήτηση), των σχεδίων και
του φωτογραφικού υλικού που μας έστειλε ηλεκτρονικά, τόσο για την περιοχή του
συνοικισμού Κουντουριώτη όσο και γενικότερα για την προσωπική του ζωή
καταγράφοντας μια εποχή.
Συντακτική και Φωτογραφική ομάδα Εργαστηρίου Πληροφορικής
56ου Γυμνασίου Αθήνας
Σχολικό έτος: 2019-2020