SlideShare a Scribd company logo
1. Bądź mądry :)
Pamiętaj, że niepełnosprawność kolegi to tylko część jego całości, jako czło-
wieka. Każdy z nas jest inny. Różnimy się od siebie. Mamy inne włosy, ko-
lor skóry, oczu, inaczej się ubieramy. Różnorodność jest normą, a nie wy-
jątkiem. Akceptuj kolegę za to, kim jest, a nie jak wygląda. Pamiętaj, że nie-
pełnosprawność nie jest zaraźliwa! Dowiedz się jak najwięcej o koledze,
jego możliwościach oraz ograniczeniach. Pamiętaj, że mowa nie jest jedy-
nym sposobem komunikacji. Są też inne. Nie bój się zadawać pytań. Proś
dorosłych o wyjaśnienie rzeczy, których nie rozumiesz. Koniecznie witaj się
z kolegą i nawet jeśli nie usłyszysz odpowiedzi, to warto podać rękę, choć-
by delikatnie jej dotknąć. Jak Ty byś się czuł, gdyby pominięto Cię przy przy-
witaniu?
2. Bądź cierpliwy :)
Niektóre z zachowań kolegi/koleżanki mogą wydawać Ci się dziwne albo
denerwujące. Twoje zachowanie też bywa czasem irytujące, prawda? :)
Pamiętaj, że nie robi tego celowo. Nie chce Cię denerwować. Czasami po-
trzebuje dużo więcej czasu, by coś zrobić lub odpowiedzieć. Nie robi tego
złośliwie. Jeśli poczujesz się obrażony zachowaniem kolegi, wyjaśnij spo-
kojnie, co Cię uraziło. Porozmawiaj na ten temat z osobą dorosłą, np. jego
mamą. Miej odwagę mu o tym powiedzieć. Wszyscy ludzie od czasu do cza-
su nie są mili, dlaczego miałoby być inaczej z tymi niepełnosprawnymi?
3. Bądź otwarty :)
Zaproponuj koledze dołączenie do wspólnej zabawy, nawet jeśli ma to ozna-
czać tylko bierne przyglądanie się lub nieudolne próby zabawy z jego stro-
ny. Pamiętaj, że może mieć ograniczone możliwości ruchowe. Ale - podob-
nie jak Ty - chce uczestniczyć, patrzeć, brać udział na tyle, na ile potrafi. Też
jest dzieckiem i lubi zabawę :) Możesz zaproponować pomoc lub nauczyć
zasad. A może masz ochotę przekonać się, jak to jest pojeździć na wózku?
Zapytaj, czy możesz. Zauważysz, że wózek nie jest przyrośnięty do osoby.
Jest tylko pomocą w poruszaniu się.
4. Bądź wrażliwy :)
Spróbuj dowiedzieć się, czym interesuje się kolega. Co lubi? Może jego
pasją są robaki? A może uwielbia tańczyć lub rysować? Postaraj się porozma-
wiać z nim na temat, który go interesuje. Każdy lubi mówić o tym, co spra-
wia mu przyjemność. Ty też, prawda? Pamiętaj, że jeśli kolega nie mówi,
możesz zapytać o to osobę dorosłą, która zna jego upodobania.
5. Bądź odważny :)
Często osoby niepełnosprawne są wyśmiewane przez innych. Jeśli zauwa-
żysz takie zachowanie, zgłoś to osobie dorosłej lub sam spróbuj zareago-
wać słownie. Nikt nie powinien naśmiewać się i obrażać drugiego człowie-
ka. Tym bardziej często bezbronnego. Stań w jego obronie.
6. Bądź sobą :)
Jeśli nie wiesz, jak się zachować – bądź po prostu sobą. Opowiedz koledze
o Twoich zainteresowaniach. Co lubisz, czego nie. Pamiętaj: nie ma dwóch
takich samych osób. Wzajemna akceptacja to klucz do prawdziwej przy-
jaźni. Ważne jest, aby zwracać się do kolegi bezpośrednio, nawet jeśli nie
mówi. Często mamy tendencję do mówienia do osoby towarzyszącej. To
błąd. Jak czułbyś się, gdyby mówiono nie do Ciebie, tylko do Twojej mamy?
7. Bądźcie wspólnie
dziećmi :)
Nie bój się śmiać razem z niepełnosprawnym kolegą/koleżanką. Wspólny
śmiech jest budujący, sprawia przyjemność wszystkim. Jest fajny i śmiesz-
ny - ważne tylko, żeby obie strony się śmiały, a nie jedna była wyśmiewana.
Mamy nadzieję, że następnym razem, gdy usłyszycie pytanie od swoje-
go dziecka: „Mamo, dlaczego ta dziewczynka jest inna?” to prościej Wam
będzie wrócić do tematu, który jest już przegadany i zachęcić dziecko do na-
wiązania nowego kontaktu :)
I pamiętajcie...

More Related Content

What's hot

RUBRIKA : TE FAMSHEM ...ALBERT AJNSHTANJ
 RUBRIKA :  TE  FAMSHEM ...ALBERT AJNSHTANJ  RUBRIKA :  TE  FAMSHEM ...ALBERT AJNSHTANJ
RUBRIKA : TE FAMSHEM ...ALBERT AJNSHTANJ
#MesueseAurela Elezaj
 
Roli i psikologut shkollor
Roli i psikologut shkollorRoli i psikologut shkollor
Roli i psikologut shkollorAnida Ago
 
Efektiviteti i nderhyrjes se hershme te femijet me Sindromen Down
Efektiviteti i nderhyrjes se hershme te femijet me Sindromen DownEfektiviteti i nderhyrjes se hershme te femijet me Sindromen Down
Efektiviteti i nderhyrjes se hershme te femijet me Sindromen Down
Anida Ago
 
Protéger la terre
Protéger la terreProtéger la terre
Protéger la terre
Mar Tur
 
PROBLEM ÇÖZME VE KARAR VERME TEKNİKLERİ
PROBLEM ÇÖZME VE KARAR VERME TEKNİKLERİPROBLEM ÇÖZME VE KARAR VERME TEKNİKLERİ
PROBLEM ÇÖZME VE KARAR VERME TEKNİKLERİ
B&B Eğitim Koçluk ve Danışmanlık
 
Örnek Müzik Etkinlikleri
Örnek Müzik EtkinlikleriÖrnek Müzik Etkinlikleri
Örnek Müzik EtkinlikleriEsra Aydoğdu
 
Kurumsal kaynakplanlaması(erp)
Kurumsal kaynakplanlaması(erp)Kurumsal kaynakplanlaması(erp)
Kurumsal kaynakplanlaması(erp)
Ibrahim Somar
 
Eğitimde TKY
Eğitimde TKYEğitimde TKY
Eğitimde TKY
Zafer KARADAYI
 
Studim rasti - mosha 5 – 9 vjeç
Studim rasti - mosha 5 – 9 vjeçStudim rasti - mosha 5 – 9 vjeç
Studim rasti - mosha 5 – 9 vjeç
#MesueseAurela Elezaj
 

What's hot (9)

RUBRIKA : TE FAMSHEM ...ALBERT AJNSHTANJ
 RUBRIKA :  TE  FAMSHEM ...ALBERT AJNSHTANJ  RUBRIKA :  TE  FAMSHEM ...ALBERT AJNSHTANJ
RUBRIKA : TE FAMSHEM ...ALBERT AJNSHTANJ
 
Roli i psikologut shkollor
Roli i psikologut shkollorRoli i psikologut shkollor
Roli i psikologut shkollor
 
Efektiviteti i nderhyrjes se hershme te femijet me Sindromen Down
Efektiviteti i nderhyrjes se hershme te femijet me Sindromen DownEfektiviteti i nderhyrjes se hershme te femijet me Sindromen Down
Efektiviteti i nderhyrjes se hershme te femijet me Sindromen Down
 
Protéger la terre
Protéger la terreProtéger la terre
Protéger la terre
 
PROBLEM ÇÖZME VE KARAR VERME TEKNİKLERİ
PROBLEM ÇÖZME VE KARAR VERME TEKNİKLERİPROBLEM ÇÖZME VE KARAR VERME TEKNİKLERİ
PROBLEM ÇÖZME VE KARAR VERME TEKNİKLERİ
 
Örnek Müzik Etkinlikleri
Örnek Müzik EtkinlikleriÖrnek Müzik Etkinlikleri
Örnek Müzik Etkinlikleri
 
Kurumsal kaynakplanlaması(erp)
Kurumsal kaynakplanlaması(erp)Kurumsal kaynakplanlaması(erp)
Kurumsal kaynakplanlaması(erp)
 
Eğitimde TKY
Eğitimde TKYEğitimde TKY
Eğitimde TKY
 
Studim rasti - mosha 5 – 9 vjeç
Studim rasti - mosha 5 – 9 vjeçStudim rasti - mosha 5 – 9 vjeç
Studim rasti - mosha 5 – 9 vjeç
 

Similar to Pogaduchy o niepełnosprawności

Zaświeć się na niebiesko
Zaświeć się na niebieskoZaświeć się na niebiesko
Zaświeć się na niebieskobuntovnick
 
Jak zachowywać się wobec osoby niepełnosprawnej - czyli krótka lekcja savoir ...
Jak zachowywać się wobec osoby niepełnosprawnej - czyli krótka lekcja savoir ...Jak zachowywać się wobec osoby niepełnosprawnej - czyli krótka lekcja savoir ...
Jak zachowywać się wobec osoby niepełnosprawnej - czyli krótka lekcja savoir ...mmichalska
 
Jak uczyć dziecko asertywności?
Jak uczyć dziecko asertywności?Jak uczyć dziecko asertywności?
Jak uczyć dziecko asertywności?Uniwersytet Dzieci
 
Jak radzić sobie z hejtem.
Jak radzić sobie z hejtem.Jak radzić sobie z hejtem.
Jak radzić sobie z hejtem.
Edyta Rosiak
 
Co chciałoby nam powiedzieć dziecko z autyzmem….
Co chciałoby nam powiedzieć dziecko z autyzmem….Co chciałoby nam powiedzieć dziecko z autyzmem….
Co chciałoby nam powiedzieć dziecko z autyzmem….
Alicja Wujec Kaczmarek
 
Terapia kognitywna – od myślenia społecznego do zachowania
Terapia kognitywna – od myślenia społecznego do zachowaniaTerapia kognitywna – od myślenia społecznego do zachowania
Terapia kognitywna – od myślenia społecznego do zachowania
Alicja Wujec Kaczmarek
 
Zespół aspergera
Zespół aspergeraZespół aspergera
Zespół aspergera
Małgorzata Wons
 
Relacje rówieśnicze, czyli jak być super kumplem?
Relacje rówieśnicze, czyli jak być super kumplem?Relacje rówieśnicze, czyli jak być super kumplem?
Relacje rówieśnicze, czyli jak być super kumplem?
Szkoła Podstawowa nr 5 z Oddziałami Integracyjnymi
 
5 najtrudniejszych typów osobowości
5 najtrudniejszych typów osobowości5 najtrudniejszych typów osobowości
5 najtrudniejszych typów osobowości
Destrudopl
 
Pozytywna asertywność
Pozytywna asertywnośćPozytywna asertywność
Pozytywna asertywność
LifeArchitectPL
 
Społeczna psychologia rozwoju dzieci i młodzieży 5
Społeczna psychologia rozwoju dzieci i młodzieży 5Społeczna psychologia rozwoju dzieci i młodzieży 5
Społeczna psychologia rozwoju dzieci i młodzieży 5
Martinez1986pl
 
Gazetka dla rodziców
Gazetka dla rodzicówGazetka dla rodziców
Gazetka dla rodzicówadmin16
 
Rozwój psychofizyczny trzylatka prezentacja
Rozwój psychofizyczny trzylatka prezentacjaRozwój psychofizyczny trzylatka prezentacja
Rozwój psychofizyczny trzylatka prezentacjawiosenka
 
Prawa dziecka-warsztaty dla rodziców
Prawa dziecka-warsztaty dla rodzicówPrawa dziecka-warsztaty dla rodziców
Prawa dziecka-warsztaty dla rodziców
wiosenka
 
Czym jest samodzielność i jak jej nauczyć
Czym jest samodzielność i jak jej nauczyćCzym jest samodzielność i jak jej nauczyć
Czym jest samodzielność i jak jej nauczyć
Uniwersytet Dzieci
 
Jak rozmawiać z dzieckiem o dorastaniu i seksualności
Jak rozmawiać z dzieckiem o dorastaniu i seksualnościJak rozmawiać z dzieckiem o dorastaniu i seksualności
Jak rozmawiać z dzieckiem o dorastaniu i seksualności
Uniwersytet Dzieci
 
Empatia Kluczem Do Sukcesu
Empatia Kluczem Do SukcesuEmpatia Kluczem Do Sukcesu
Empatia Kluczem Do Sukcesuagadfhdgdbsdb
 

Similar to Pogaduchy o niepełnosprawności (20)

Zaświeć się na niebiesko
Zaświeć się na niebieskoZaświeć się na niebiesko
Zaświeć się na niebiesko
 
Jak zachowywać się wobec osoby niepełnosprawnej - czyli krótka lekcja savoir ...
Jak zachowywać się wobec osoby niepełnosprawnej - czyli krótka lekcja savoir ...Jak zachowywać się wobec osoby niepełnosprawnej - czyli krótka lekcja savoir ...
Jak zachowywać się wobec osoby niepełnosprawnej - czyli krótka lekcja savoir ...
 
Sztuka wychowania
Sztuka wychowaniaSztuka wychowania
Sztuka wychowania
 
Jak uczyć dziecko asertywności?
Jak uczyć dziecko asertywności?Jak uczyć dziecko asertywności?
Jak uczyć dziecko asertywności?
 
Jak radzić sobie z hejtem.
Jak radzić sobie z hejtem.Jak radzić sobie z hejtem.
Jak radzić sobie z hejtem.
 
Co chciałoby nam powiedzieć dziecko z autyzmem….
Co chciałoby nam powiedzieć dziecko z autyzmem….Co chciałoby nam powiedzieć dziecko z autyzmem….
Co chciałoby nam powiedzieć dziecko z autyzmem….
 
Terapia kognitywna – od myślenia społecznego do zachowania
Terapia kognitywna – od myślenia społecznego do zachowaniaTerapia kognitywna – od myślenia społecznego do zachowania
Terapia kognitywna – od myślenia społecznego do zachowania
 
Zespół aspergera
Zespół aspergeraZespół aspergera
Zespół aspergera
 
Relacje rówieśnicze, czyli jak być super kumplem?
Relacje rówieśnicze, czyli jak być super kumplem?Relacje rówieśnicze, czyli jak być super kumplem?
Relacje rówieśnicze, czyli jak być super kumplem?
 
5 najtrudniejszych typów osobowości
5 najtrudniejszych typów osobowości5 najtrudniejszych typów osobowości
5 najtrudniejszych typów osobowości
 
Pozytywna asertywność
Pozytywna asertywnośćPozytywna asertywność
Pozytywna asertywność
 
Społeczna psychologia rozwoju dzieci i młodzieży 5
Społeczna psychologia rozwoju dzieci i młodzieży 5Społeczna psychologia rozwoju dzieci i młodzieży 5
Społeczna psychologia rozwoju dzieci i młodzieży 5
 
Gazetka dla rodziców
Gazetka dla rodzicówGazetka dla rodziców
Gazetka dla rodziców
 
Rozwój psychofizyczny trzylatka prezentacja
Rozwój psychofizyczny trzylatka prezentacjaRozwój psychofizyczny trzylatka prezentacja
Rozwój psychofizyczny trzylatka prezentacja
 
Prawa dziecka-warsztaty dla rodziców
Prawa dziecka-warsztaty dla rodzicówPrawa dziecka-warsztaty dla rodziców
Prawa dziecka-warsztaty dla rodziców
 
Czym jest samodzielność i jak jej nauczyć
Czym jest samodzielność i jak jej nauczyćCzym jest samodzielność i jak jej nauczyć
Czym jest samodzielność i jak jej nauczyć
 
Jak rozmawiać z dzieckiem o dorastaniu i seksualności
Jak rozmawiać z dzieckiem o dorastaniu i seksualnościJak rozmawiać z dzieckiem o dorastaniu i seksualności
Jak rozmawiać z dzieckiem o dorastaniu i seksualności
 
Autyzm
AutyzmAutyzm
Autyzm
 
Empatia Kluczem Do Sukcesu
Empatia Kluczem Do SukcesuEmpatia Kluczem Do Sukcesu
Empatia Kluczem Do Sukcesu
 
Www Jak Zagadac Pl
Www Jak Zagadac PlWww Jak Zagadac Pl
Www Jak Zagadac Pl
 

More from Szkoła Podstawowa nr 5 z Oddziałami Integracyjnymi

2 kwietnia Światowy Dzień Świadomości Autyzmu.pdf
2 kwietnia Światowy Dzień Świadomości Autyzmu.pdf2 kwietnia Światowy Dzień Świadomości Autyzmu.pdf
2 kwietnia Światowy Dzień Świadomości Autyzmu.pdf
Szkoła Podstawowa nr 5 z Oddziałami Integracyjnymi
 
Światowy Dzień Bez Papierosa
Światowy Dzień Bez PapierosaŚwiatowy Dzień Bez Papierosa
Dzień Świadomości Autyzmu.pdf
Dzień Świadomości Autyzmu.pdfDzień Świadomości Autyzmu.pdf
Światowy Dzień Osób z Zespołem Downa
Światowy Dzień Osób z Zespołem DownaŚwiatowy Dzień Osób z Zespołem Downa
Światowy Dzień Osób z Zespołem Downa
Szkoła Podstawowa nr 5 z Oddziałami Integracyjnymi
 
Światowy Tydzien Mózgu 2023
Światowy Tydzien Mózgu 2023Światowy Tydzien Mózgu 2023
Międzynarodowy Dzień Wolontariusza 2022
Międzynarodowy Dzień Wolontariusza 2022Międzynarodowy Dzień Wolontariusza 2022
Międzynarodowy Dzień Wolontariusza 2022
Szkoła Podstawowa nr 5 z Oddziałami Integracyjnymi
 
Dzień osób z niepełnosprawnościami
Dzień osób z niepełnosprawnościamiDzień osób z niepełnosprawnościami
Dzień osób z niepełnosprawnościami
Szkoła Podstawowa nr 5 z Oddziałami Integracyjnymi
 
Program Tygodnia Życzliwości
Program Tygodnia ŻyczliwościProgram Tygodnia Życzliwości
Kartka z kalendarza - Dzień Praw Dziecka
Kartka z kalendarza - Dzień Praw DzieckaKartka z kalendarza - Dzień Praw Dziecka
Kartka z kalendarza - Dzień Praw Dziecka
Szkoła Podstawowa nr 5 z Oddziałami Integracyjnymi
 
Kartka z kalendarza - Dzień Rzucania Palenia
Kartka z kalendarza - Dzień Rzucania PaleniaKartka z kalendarza - Dzień Rzucania Palenia
Kartka z kalendarza - Dzień Rzucania Palenia
Szkoła Podstawowa nr 5 z Oddziałami Integracyjnymi
 
Dzień Tolerancji 2022
Dzień Tolerancji 2022Dzień Tolerancji 2022
Tydzień kariery 2022
Tydzień kariery 2022Tydzień kariery 2022
Jak minął rok szkolny 2021/2022 w dogoterapii
Jak minął rok szkolny 2021/2022 w dogoterapiiJak minął rok szkolny 2021/2022 w dogoterapii
Jak minął rok szkolny 2021/2022 w dogoterapii
Szkoła Podstawowa nr 5 z Oddziałami Integracyjnymi
 
Felinoterapia w roku szkolnym 2021/2022
Felinoterapia w roku szkolnym 2021/2022Felinoterapia w roku szkolnym 2021/2022
Felinoterapia w roku szkolnym 2021/2022
Szkoła Podstawowa nr 5 z Oddziałami Integracyjnymi
 
Światowy Dzień Bez Papierosa
Światowy Dzień Bez PapierosaŚwiatowy Dzień Bez Papierosa
Dzień bez Komputera 2022
Dzień bez Komputera 2022Dzień bez Komputera 2022
Światowy Dzień Zdrowia 2022
Światowy Dzień Zdrowia 2022Światowy Dzień Zdrowia 2022
Światowy Dzień Zdrowia
Światowy Dzień ZdrowiaŚwiatowy Dzień Zdrowia
Dzień świadomości Autyzmu
Dzień świadomości AutyzmuDzień świadomości Autyzmu

More from Szkoła Podstawowa nr 5 z Oddziałami Integracyjnymi (20)

2 kwietnia Światowy Dzień Świadomości Autyzmu.pdf
2 kwietnia Światowy Dzień Świadomości Autyzmu.pdf2 kwietnia Światowy Dzień Świadomości Autyzmu.pdf
2 kwietnia Światowy Dzień Świadomości Autyzmu.pdf
 
Światowy Dzień Bez Papierosa
Światowy Dzień Bez PapierosaŚwiatowy Dzień Bez Papierosa
Światowy Dzień Bez Papierosa
 
Dzień Świadomości Autyzmu.pdf
Dzień Świadomości Autyzmu.pdfDzień Świadomości Autyzmu.pdf
Dzień Świadomości Autyzmu.pdf
 
Światowy Dzień Osób z Zespołem Downa
Światowy Dzień Osób z Zespołem DownaŚwiatowy Dzień Osób z Zespołem Downa
Światowy Dzień Osób z Zespołem Downa
 
Światowy Tydzien Mózgu 2023
Światowy Tydzien Mózgu 2023Światowy Tydzien Mózgu 2023
Światowy Tydzien Mózgu 2023
 
Międzynarodowy Dzień Wolontariusza 2022
Międzynarodowy Dzień Wolontariusza 2022Międzynarodowy Dzień Wolontariusza 2022
Międzynarodowy Dzień Wolontariusza 2022
 
Dzień osób z niepełnosprawnościami
Dzień osób z niepełnosprawnościamiDzień osób z niepełnosprawnościami
Dzień osób z niepełnosprawnościami
 
Program Tygodnia Życzliwości
Program Tygodnia ŻyczliwościProgram Tygodnia Życzliwości
Program Tygodnia Życzliwości
 
Kartka z kalendarza - Dzień Praw Dziecka
Kartka z kalendarza - Dzień Praw DzieckaKartka z kalendarza - Dzień Praw Dziecka
Kartka z kalendarza - Dzień Praw Dziecka
 
Kartka z kalendarza - Dzień Rzucania Palenia
Kartka z kalendarza - Dzień Rzucania PaleniaKartka z kalendarza - Dzień Rzucania Palenia
Kartka z kalendarza - Dzień Rzucania Palenia
 
Dzień Tolerancji 2022
Dzień Tolerancji 2022Dzień Tolerancji 2022
Dzień Tolerancji 2022
 
Tydzień kariery 2022
Tydzień kariery 2022Tydzień kariery 2022
Tydzień kariery 2022
 
Jak minął rok szkolny 2021/2022 w dogoterapii
Jak minął rok szkolny 2021/2022 w dogoterapiiJak minął rok szkolny 2021/2022 w dogoterapii
Jak minął rok szkolny 2021/2022 w dogoterapii
 
Felinoterapia w roku szkolnym 2021/2022
Felinoterapia w roku szkolnym 2021/2022Felinoterapia w roku szkolnym 2021/2022
Felinoterapia w roku szkolnym 2021/2022
 
Światowy Dzień Bez Papierosa
Światowy Dzień Bez PapierosaŚwiatowy Dzień Bez Papierosa
Światowy Dzień Bez Papierosa
 
Dzień bez Komputera 2022
Dzień bez Komputera 2022Dzień bez Komputera 2022
Dzień bez Komputera 2022
 
Dzień Ziemi.pdf
Dzień Ziemi.pdfDzień Ziemi.pdf
Dzień Ziemi.pdf
 
Światowy Dzień Zdrowia 2022
Światowy Dzień Zdrowia 2022Światowy Dzień Zdrowia 2022
Światowy Dzień Zdrowia 2022
 
Światowy Dzień Zdrowia
Światowy Dzień ZdrowiaŚwiatowy Dzień Zdrowia
Światowy Dzień Zdrowia
 
Dzień świadomości Autyzmu
Dzień świadomości AutyzmuDzień świadomości Autyzmu
Dzień świadomości Autyzmu
 

Pogaduchy o niepełnosprawności

  • 1. 1. Bądź mądry :) Pamiętaj, że niepełnosprawność kolegi to tylko część jego całości, jako czło- wieka. Każdy z nas jest inny. Różnimy się od siebie. Mamy inne włosy, ko- lor skóry, oczu, inaczej się ubieramy. Różnorodność jest normą, a nie wy- jątkiem. Akceptuj kolegę za to, kim jest, a nie jak wygląda. Pamiętaj, że nie- pełnosprawność nie jest zaraźliwa! Dowiedz się jak najwięcej o koledze, jego możliwościach oraz ograniczeniach. Pamiętaj, że mowa nie jest jedy- nym sposobem komunikacji. Są też inne. Nie bój się zadawać pytań. Proś dorosłych o wyjaśnienie rzeczy, których nie rozumiesz. Koniecznie witaj się z kolegą i nawet jeśli nie usłyszysz odpowiedzi, to warto podać rękę, choć- by delikatnie jej dotknąć. Jak Ty byś się czuł, gdyby pominięto Cię przy przy- witaniu?
  • 2. 2. Bądź cierpliwy :) Niektóre z zachowań kolegi/koleżanki mogą wydawać Ci się dziwne albo denerwujące. Twoje zachowanie też bywa czasem irytujące, prawda? :) Pamiętaj, że nie robi tego celowo. Nie chce Cię denerwować. Czasami po- trzebuje dużo więcej czasu, by coś zrobić lub odpowiedzieć. Nie robi tego złośliwie. Jeśli poczujesz się obrażony zachowaniem kolegi, wyjaśnij spo- kojnie, co Cię uraziło. Porozmawiaj na ten temat z osobą dorosłą, np. jego mamą. Miej odwagę mu o tym powiedzieć. Wszyscy ludzie od czasu do cza- su nie są mili, dlaczego miałoby być inaczej z tymi niepełnosprawnymi?
  • 3. 3. Bądź otwarty :) Zaproponuj koledze dołączenie do wspólnej zabawy, nawet jeśli ma to ozna- czać tylko bierne przyglądanie się lub nieudolne próby zabawy z jego stro- ny. Pamiętaj, że może mieć ograniczone możliwości ruchowe. Ale - podob- nie jak Ty - chce uczestniczyć, patrzeć, brać udział na tyle, na ile potrafi. Też jest dzieckiem i lubi zabawę :) Możesz zaproponować pomoc lub nauczyć zasad. A może masz ochotę przekonać się, jak to jest pojeździć na wózku? Zapytaj, czy możesz. Zauważysz, że wózek nie jest przyrośnięty do osoby. Jest tylko pomocą w poruszaniu się.
  • 4. 4. Bądź wrażliwy :) Spróbuj dowiedzieć się, czym interesuje się kolega. Co lubi? Może jego pasją są robaki? A może uwielbia tańczyć lub rysować? Postaraj się porozma- wiać z nim na temat, który go interesuje. Każdy lubi mówić o tym, co spra- wia mu przyjemność. Ty też, prawda? Pamiętaj, że jeśli kolega nie mówi, możesz zapytać o to osobę dorosłą, która zna jego upodobania.
  • 5. 5. Bądź odważny :) Często osoby niepełnosprawne są wyśmiewane przez innych. Jeśli zauwa- żysz takie zachowanie, zgłoś to osobie dorosłej lub sam spróbuj zareago- wać słownie. Nikt nie powinien naśmiewać się i obrażać drugiego człowie- ka. Tym bardziej często bezbronnego. Stań w jego obronie.
  • 6. 6. Bądź sobą :) Jeśli nie wiesz, jak się zachować – bądź po prostu sobą. Opowiedz koledze o Twoich zainteresowaniach. Co lubisz, czego nie. Pamiętaj: nie ma dwóch takich samych osób. Wzajemna akceptacja to klucz do prawdziwej przy- jaźni. Ważne jest, aby zwracać się do kolegi bezpośrednio, nawet jeśli nie mówi. Często mamy tendencję do mówienia do osoby towarzyszącej. To błąd. Jak czułbyś się, gdyby mówiono nie do Ciebie, tylko do Twojej mamy?
  • 7. 7. Bądźcie wspólnie dziećmi :) Nie bój się śmiać razem z niepełnosprawnym kolegą/koleżanką. Wspólny śmiech jest budujący, sprawia przyjemność wszystkim. Jest fajny i śmiesz- ny - ważne tylko, żeby obie strony się śmiały, a nie jedna była wyśmiewana.
  • 8. Mamy nadzieję, że następnym razem, gdy usłyszycie pytanie od swoje- go dziecka: „Mamo, dlaczego ta dziewczynka jest inna?” to prościej Wam będzie wrócić do tematu, który jest już przegadany i zachęcić dziecko do na- wiązania nowego kontaktu :) I pamiętajcie...