SlideShare a Scribd company logo
techcare
22
Investeren in de juiste opleiding van farmaceutische
operatoren is altijd de goede keuze
I
n België is de BCW (Belgian
Cleanroom Workgroup)
een vzw die reeds 25 jaar
als missie heeft de gebruikers
van cleanrooms kennis bij te
brengen, een netwerkplatform
aan te bieden en professionele
cleanroom trainingen aan
te bieden. BCW heeft naast
het bestuur een technisch
orgaan dat borg staat voor
het opvolgen van de recentste
evoluties in deze wereld
van het minuscule en die te
communiceren naar haar
achterban. In deze eerste
bijdrage gaan we nader in op
het belang van investeren in
de juiste opleiding.
Vandaag vinden wij het normaal dat er door
de overheid toezicht wordt gehouden op de
kwaliteit van geneesmiddelen. In het verle-
den was dit niet steeds zo. Humanitaire dra-
ma’s in de vorige eeuw hebben er toe geleid
dat farmaceutische bedrijven verplicht zijn te
werken volgens de GMP. In het hele farma-
ceutische productieproces is de mens nog
steeds de zwakste schakel. Training is dan
ook een heel belangrijk onderdeel om de
kwaliteit te waarborgen.
GMP-regelgeving
Farmaceutische bedrijven zijn verplicht de
GMP-regelgeving na te leven en te imple-
menteren. Zowel de Europese als de Ame-
rikaanse GMP-regelgeving is zeer strikt wat
betreft opleiding van personeel. Ook al zijn er
tussen de verschillende GMP-regelgevingen
kleine verschillen, in grote lijnen komen ze
allemaal op hetzelfde neer: alle personeelsle-
den die, direct of indirect, de kwaliteit van een
product kunnen beïnvloeden dienen juist op-
geleid en gekwalificeerd te zijn om de taken
uit voeren die hun toebedeeld zijn.
Hoe ga je tijdens een inspectie nu als bedrijf
aantonen dat je deze GMP-regels correct
hebt geïmplementeerd? Ten eerste is het be-
langrijk dat iedere werknemer een werkom-
schrijving heeft waarin staat welke taken de
werknemer dient uit te voeren. Dit kan een
generisch document zijn dat van toepassing
is op een bepaalde functie, zoals steriele ope-
ratoren, verpakkingsoperatoren en dergelijke
meer. Daarnaast dien je een opleidingstraject
of training curriculum te hebben waarbij de
link gelegd wordt naar de taken vermeld in
de werkomschrijving. De werknemer dient
dan alle opleidingen gevolgd te hebben
vooraleer de taken beschreven in zijn werk-
omschrijving zelfstandig te mogen uitvoeren.
Hiervoor dient iedere werknemer een per-
soonlijke training record te bezitten waarin al
deze opleidingen gedocumenteerd worden.
Deze drie documenten zijn kritische docu-
menten om aan te tonen dat werknemers
opgeleid zijn om hun dagelijkse taken uit te
voeren. Maar is dit voldoende? De GMP-re-
gelgeving zegt niks over de aard van de op-
leiding. Over hoe je steriele operatoren het
best kunt opleiden.
Belang goede opleiding
Een goede opleiding voorzien is dus een
noodzakelijk kwaad en kost bovendien geld
en energie maar bespaart veel ellende ach-
teraf. En zoals in de rest van de industrie geldt
namelijk hier ook: right the first time. Een
goede opleiding voor steriele operatoren
die zelfstandige taken uitvoeren in steriele
kamers dient zich te richten op drie criteria:
kennis, vaardigheden en attitude. Het is niet
voldoende om alleen kennis bij te brengen
over de uit te voeren taken. Een goede oplei-
ding bevat naast een omkleedprocedure ook
een basisopleiding microbiologie, persoon-
lijke hygiëne, werking van een cleanroom
en hoe zich hierin te gedragen. Ook al weet
men dat de mens een bron van contaminatie
is, maar al te vaak wordt uit het oog verloren
dat deze operatoren ook kwaliteitsbepalende
beslissingen dienen te nemen tijdens het uit-
voeren van hun taken in de cleanroom. Deze
operator heeft dus een kwaliteitsbepalende
rol en is dan ook maar best zo goed mogelijk
opgeleid om een juiste beslissing te nemen.
BCW
techcare
23
Naast kennis is het ook belangrijk om vaar-
digheden aan te leren. We kunnen perfect
uitleggen hoe je het best een wiel van een
wagen kan vervangen, maar als je zelf nooit
eens een wiel hebt vervangen dan kan het
losmaken van de schroeven een heel moei-
lijk karwei worden. Aseptische handelingen
kan men niet aanleren door enkel theorie
aan te leren of via het bekijken van vide-
ofragmenten. Je hoeft deze vaardigheden
zelfs niet in een cleanroom aan te leren. Dit
kan perfect in een klaslokaal. Belangrijk is dat
de begeleiding van de studenten gebeurt
door een ervaren cleanroom operator of
trainer met voldoende kennis van de aan te
leren vaardigheden. En ook hier is van toe-
passing: oefening baart kunst. Tevens zijn er
in de handel producten verkrijgbaar zoals
glo-germ die men kan gebruiken om micro-
scopische kleine deeltjes of micro-organis-
men “zichtbaar” te maken door middel van
UV licht. Deze hulpmiddelen zijn uitermate
geschikt om aspetische handelingen aan te
leren.
Tot slot is het allerbelangrijkste het bezitten
van de juiste attitude om in een cleanroom
te werken. Elke handeling dient weloverwo-
gen te gebeuren. Niet iedereen is hiervoor
de geschikte persoon. Er zijn mensen die
gemiddeld zo’n zeven uren per werkdag in
een cleanroom werken. Zij dienen zich er be-
wust van te zijn dat elke omkleedprocedure
correct uitgevoerd dient te worden, want
telkens men de cleanroom betreedt is men
een potentieel gevaar voor microbiologische
contaminatie.
Meten kennis, vaardigheden en
attitude
Het meten van opgedane kennis na het vol-
gen van een opleiding is vrij gemakkelijk uit
te voeren door middel van een toets. Belang-
rijk hierbij is dat de vragen zo dienen opge-
steld te zijn dat men daadwerkelijk “kennis”
gaat meten. Vooraf vaststellen wat de leer-
doelen zijn is hierbij kritisch. De leerdoestel-
lingen dienen namelijk als leidraad tijdens
het opstellen van de juiste vragen.
Het meten van vaardigheden is al wat moei-
lijker maar kan gebeuren door de studenten
bepaalde praktijktesten te laten uitvoeren, al
of niet met gebruik van biomarkers of pro-
ducten als glo-germ. Hierbij toetst men dat
men zowel de opgedane kennis als de vaar-
digheden in de praktijk kan uitvoeren. Een
bijkomende troef is dat men tijdens het uit-
voeren van deze praktijktest ook “onvoorzie-
ne omstandigheden”kan toevoegen waarbij
men ook het “aseptisch denkvermogen” van
de studenten kan toetsen. Zoals eerder ver-
meld is het zelfstandig kunnen nemen van
kwaliteitsvolle beslissingen cruciaal in een
aseptische omgeving. De praktijktest is hier-
voor uitermate geschikt.
Tot slot is er het meten van de juiste attitude
van de steriele operatoren. Kennis en vaar-
digheden kunnen gemeten worden door de
trainers van het bedrijf. Het al of niet bezitten
van de juiste attitude kan men niet kwantita-
tief meten. Hiervoor dient men een beroep
te doen op de leidinggevende of collega’s
om vast te stellen of de operator al of niet de
juiste attitude bezit om in een cleanroom te
werken. Terwijl kennis en vaardigheden ge-
meten kunnen worden op vastgestelde tijd-
stippen, al of niet herhaald na verloop van
tijd, dient het vaststellen van het bezit van de
juiste attitude constant te gebeuren. Slecht
of onaangepast gedrag dient onmiddel-
lijk gecorrigeerd te worden. Men dient zich
ook de vraag te stellen of werknemers die
herhaaldelijk onaangepast aseptisch gedrag
vertonen niet beter buiten de cleanroom ge-
plaatst worden.
Werken in aseptische omstandigheden is
niet eenvoudig. Er dient dan ook een volledig
opleidingstraject voor uitgewerkt te worden.
Hertrainen is belangrijk. Er is geen groter ge-
vaar voor steriele operatoren dan“gewoonte”.
Regelmatig hertrainen op attitude is cruciaal.
Het is als vlugzout bij gewichtheffers.
Investeren in kwaliteit
Investeren in goede opleidingen is investe-
ren in kwaliteit. Het is altijd een goede keu-
ze, zo niet de enige juiste keuze. Het helpt
operatoren hun taak beter uit te voeren, om
beter gemotiveerd te zijn. De kost van het
niet voldoen weegt altijd groter dan de kost
van een goede opleiding. Niet te vergeten is
dat bij elke klacht imagoschade optreedt die
moeilijk in cijfers te vatten is, maar die een
nadelige impact heeft. Patiënten zien onze
kwaliteitsindicatoren niet, maar zien enkel
het eindproduct. Goed of slecht. (Door Linda
Vereycken (CEO BMC consulting en penning-
meester/trainer BCW) en Patrick Maetens
(Directeur Customer Service andTraining van
de de non-profit organisatie GS1 Global Offi-
ce in Brussel en actief lid van het Technisch
orgaan BCW).
www.bcw.be
Linda Vereycken (CEO BMC consulting en
penningmeester/trainer BCW): “Een goede
opleiding omvat naast een omkleedproce-
dure ook een basisopleiding microbiolo-
gie, persoonlijke hygiëne, werking van een
cleanroom en hoe zich hierin te gedragen.”
Patrick Maetens (Directeur Customer
Service and Training van de de non-profit
organisatie GS1 Global Office in Brussel en
actief lid van het Technisch orgaan BCW):
“Er is geen groter gevaar voor steriele
operatoren dan “gewoonte”.
“Een goede opleiding voor steriele operatoren die
zelfstandige taken uitvoeren in steriele kamers dient
zich te richten op drie criteria: kennis, vaardigheden
en attitude.”

More Related Content

Similar to pharmaceutical training mei 2015

NL- Module 1 - Het onbenutte potentieel van student werknemers
NL- Module 1 - Het onbenutte potentieel van student werknemersNL- Module 1 - Het onbenutte potentieel van student werknemers
NL- Module 1 - Het onbenutte potentieel van student werknemers
caniceconsulting
 
NL- Module 5- Sleutels Tot Succes Praktische tools en Bronnen voor mkb-bedri...
NL- Module 5- Sleutels Tot Succes  Praktische tools en Bronnen voor mkb-bedri...NL- Module 5- Sleutels Tot Succes  Praktische tools en Bronnen voor mkb-bedri...
NL- Module 5- Sleutels Tot Succes Praktische tools en Bronnen voor mkb-bedri...
caniceconsulting
 
Altran Operational Excellence 011110
Altran Operational Excellence 011110Altran Operational Excellence 011110
Altran Operational Excellence 011110
arjanderuijter
 
Van werkplekleren naar sociale innovatie
Van werkplekleren naar sociale innovatie Van werkplekleren naar sociale innovatie
Van werkplekleren naar sociale innovatie
Swannet Andre
 
IKZ in het sociaal-cultureel volwassenenwerk
IKZ in het sociaal-cultureel volwassenenwerkIKZ in het sociaal-cultureel volwassenenwerk
IKZ in het sociaal-cultureel volwassenenwerk
Socius - steunpunt sociaal-cultureel werk
 
In vogelvlucht deel3 self_assessment_bim_versie1_april2017
In vogelvlucht deel3 self_assessment_bim_versie1_april2017In vogelvlucht deel3 self_assessment_bim_versie1_april2017
In vogelvlucht deel3 self_assessment_bim_versie1_april2017
Evelien Verkade
 
Hoofdstuk 7 Professionele ontwikkeling
Hoofdstuk 7 Professionele ontwikkelingHoofdstuk 7 Professionele ontwikkeling
Hoofdstuk 7 Professionele ontwikkeling
Trommelen & Co bv
 
NL- Module 3 - Een Leerwerkplek Cultuur binnen het MKB creeren
NL- Module 3 - Een Leerwerkplek Cultuur binnen het MKB creerenNL- Module 3 - Een Leerwerkplek Cultuur binnen het MKB creeren
NL- Module 3 - Een Leerwerkplek Cultuur binnen het MKB creeren
caniceconsulting
 
Achtergronden kwaliteitssystemen Improvement Model
Achtergronden kwaliteitssystemen Improvement ModelAchtergronden kwaliteitssystemen Improvement Model
Achtergronden kwaliteitssystemen Improvement Model
Evelien Verkade
 
3 presentatie cbt productieleider
3   presentatie cbt productieleider3   presentatie cbt productieleider
3 presentatie cbt productieleider
CBT Trainingen en Opleidingen
 
Hoofdstuk 11 zorgsystemen
Hoofdstuk 11 zorgsystemenHoofdstuk 11 zorgsystemen
Hoofdstuk 11 zorgsystemen
Oguz Sanli
 
Flyer 2 - Lean Worker (1)
Flyer 2 - Lean Worker (1)Flyer 2 - Lean Worker (1)
Flyer 2 - Lean Worker (1)
Maarten Pieters
 
Starterskit kandidaat bim versie1 april2017
Starterskit kandidaat bim versie1 april2017Starterskit kandidaat bim versie1 april2017
Starterskit kandidaat bim versie1 april2017
Evelien Verkade
 
Inspire zet in op Artificial Intelligence binnen klantcontact opleidingen
Inspire zet in op Artificial Intelligence binnen klantcontact opleidingenInspire zet in op Artificial Intelligence binnen klantcontact opleidingen
Inspire zet in op Artificial Intelligence binnen klantcontact opleidingen
Ilja Gleiser
 
Artikel dohmen van deurssen van de rijt en van raaij evaluatie pilot achmea; ...
Artikel dohmen van deurssen van de rijt en van raaij evaluatie pilot achmea; ...Artikel dohmen van deurssen van de rijt en van raaij evaluatie pilot achmea; ...
Artikel dohmen van deurssen van de rijt en van raaij evaluatie pilot achmea; ...
Jeroen Van de Rijt
 
Starterskit Improvement Academy Belangstellenden
Starterskit Improvement Academy BelangstellendenStarterskit Improvement Academy Belangstellenden
Starterskit Improvement Academy Belangstellenden
Evelien Verkade
 
Onder-wijsheid_hoe_controlemechanismen_het_onderwijs_overschaduwen
Onder-wijsheid_hoe_controlemechanismen_het_onderwijs_overschaduwenOnder-wijsheid_hoe_controlemechanismen_het_onderwijs_overschaduwen
Onder-wijsheid_hoe_controlemechanismen_het_onderwijs_overschaduwen
Simon de Graaf
 
NL- Module 2 - Het vormgeven en opzetten van een leerwerkplek - nl
NL- Module 2 - Het vormgeven en opzetten van een leerwerkplek - nlNL- Module 2 - Het vormgeven en opzetten van een leerwerkplek - nl
NL- Module 2 - Het vormgeven en opzetten van een leerwerkplek - nl
caniceconsulting
 
Standaard Presentatie College Healthcare
Standaard Presentatie  College  HealthcareStandaard Presentatie  College  Healthcare
Standaard Presentatie College Healthcare
Healthcarejob
 
Folder Bedrijfskundig Zorgmanagement Maart 2013 Kopie
Folder Bedrijfskundig Zorgmanagement Maart 2013 KopieFolder Bedrijfskundig Zorgmanagement Maart 2013 Kopie
Folder Bedrijfskundig Zorgmanagement Maart 2013 Kopie
Erik Schensema RQIM
 

Similar to pharmaceutical training mei 2015 (20)

NL- Module 1 - Het onbenutte potentieel van student werknemers
NL- Module 1 - Het onbenutte potentieel van student werknemersNL- Module 1 - Het onbenutte potentieel van student werknemers
NL- Module 1 - Het onbenutte potentieel van student werknemers
 
NL- Module 5- Sleutels Tot Succes Praktische tools en Bronnen voor mkb-bedri...
NL- Module 5- Sleutels Tot Succes  Praktische tools en Bronnen voor mkb-bedri...NL- Module 5- Sleutels Tot Succes  Praktische tools en Bronnen voor mkb-bedri...
NL- Module 5- Sleutels Tot Succes Praktische tools en Bronnen voor mkb-bedri...
 
Altran Operational Excellence 011110
Altran Operational Excellence 011110Altran Operational Excellence 011110
Altran Operational Excellence 011110
 
Van werkplekleren naar sociale innovatie
Van werkplekleren naar sociale innovatie Van werkplekleren naar sociale innovatie
Van werkplekleren naar sociale innovatie
 
IKZ in het sociaal-cultureel volwassenenwerk
IKZ in het sociaal-cultureel volwassenenwerkIKZ in het sociaal-cultureel volwassenenwerk
IKZ in het sociaal-cultureel volwassenenwerk
 
In vogelvlucht deel3 self_assessment_bim_versie1_april2017
In vogelvlucht deel3 self_assessment_bim_versie1_april2017In vogelvlucht deel3 self_assessment_bim_versie1_april2017
In vogelvlucht deel3 self_assessment_bim_versie1_april2017
 
Hoofdstuk 7 Professionele ontwikkeling
Hoofdstuk 7 Professionele ontwikkelingHoofdstuk 7 Professionele ontwikkeling
Hoofdstuk 7 Professionele ontwikkeling
 
NL- Module 3 - Een Leerwerkplek Cultuur binnen het MKB creeren
NL- Module 3 - Een Leerwerkplek Cultuur binnen het MKB creerenNL- Module 3 - Een Leerwerkplek Cultuur binnen het MKB creeren
NL- Module 3 - Een Leerwerkplek Cultuur binnen het MKB creeren
 
Achtergronden kwaliteitssystemen Improvement Model
Achtergronden kwaliteitssystemen Improvement ModelAchtergronden kwaliteitssystemen Improvement Model
Achtergronden kwaliteitssystemen Improvement Model
 
3 presentatie cbt productieleider
3   presentatie cbt productieleider3   presentatie cbt productieleider
3 presentatie cbt productieleider
 
Hoofdstuk 11 zorgsystemen
Hoofdstuk 11 zorgsystemenHoofdstuk 11 zorgsystemen
Hoofdstuk 11 zorgsystemen
 
Flyer 2 - Lean Worker (1)
Flyer 2 - Lean Worker (1)Flyer 2 - Lean Worker (1)
Flyer 2 - Lean Worker (1)
 
Starterskit kandidaat bim versie1 april2017
Starterskit kandidaat bim versie1 april2017Starterskit kandidaat bim versie1 april2017
Starterskit kandidaat bim versie1 april2017
 
Inspire zet in op Artificial Intelligence binnen klantcontact opleidingen
Inspire zet in op Artificial Intelligence binnen klantcontact opleidingenInspire zet in op Artificial Intelligence binnen klantcontact opleidingen
Inspire zet in op Artificial Intelligence binnen klantcontact opleidingen
 
Artikel dohmen van deurssen van de rijt en van raaij evaluatie pilot achmea; ...
Artikel dohmen van deurssen van de rijt en van raaij evaluatie pilot achmea; ...Artikel dohmen van deurssen van de rijt en van raaij evaluatie pilot achmea; ...
Artikel dohmen van deurssen van de rijt en van raaij evaluatie pilot achmea; ...
 
Starterskit Improvement Academy Belangstellenden
Starterskit Improvement Academy BelangstellendenStarterskit Improvement Academy Belangstellenden
Starterskit Improvement Academy Belangstellenden
 
Onder-wijsheid_hoe_controlemechanismen_het_onderwijs_overschaduwen
Onder-wijsheid_hoe_controlemechanismen_het_onderwijs_overschaduwenOnder-wijsheid_hoe_controlemechanismen_het_onderwijs_overschaduwen
Onder-wijsheid_hoe_controlemechanismen_het_onderwijs_overschaduwen
 
NL- Module 2 - Het vormgeven en opzetten van een leerwerkplek - nl
NL- Module 2 - Het vormgeven en opzetten van een leerwerkplek - nlNL- Module 2 - Het vormgeven en opzetten van een leerwerkplek - nl
NL- Module 2 - Het vormgeven en opzetten van een leerwerkplek - nl
 
Standaard Presentatie College Healthcare
Standaard Presentatie  College  HealthcareStandaard Presentatie  College  Healthcare
Standaard Presentatie College Healthcare
 
Folder Bedrijfskundig Zorgmanagement Maart 2013 Kopie
Folder Bedrijfskundig Zorgmanagement Maart 2013 KopieFolder Bedrijfskundig Zorgmanagement Maart 2013 Kopie
Folder Bedrijfskundig Zorgmanagement Maart 2013 Kopie
 

pharmaceutical training mei 2015

  • 1. techcare 22 Investeren in de juiste opleiding van farmaceutische operatoren is altijd de goede keuze I n België is de BCW (Belgian Cleanroom Workgroup) een vzw die reeds 25 jaar als missie heeft de gebruikers van cleanrooms kennis bij te brengen, een netwerkplatform aan te bieden en professionele cleanroom trainingen aan te bieden. BCW heeft naast het bestuur een technisch orgaan dat borg staat voor het opvolgen van de recentste evoluties in deze wereld van het minuscule en die te communiceren naar haar achterban. In deze eerste bijdrage gaan we nader in op het belang van investeren in de juiste opleiding. Vandaag vinden wij het normaal dat er door de overheid toezicht wordt gehouden op de kwaliteit van geneesmiddelen. In het verle- den was dit niet steeds zo. Humanitaire dra- ma’s in de vorige eeuw hebben er toe geleid dat farmaceutische bedrijven verplicht zijn te werken volgens de GMP. In het hele farma- ceutische productieproces is de mens nog steeds de zwakste schakel. Training is dan ook een heel belangrijk onderdeel om de kwaliteit te waarborgen. GMP-regelgeving Farmaceutische bedrijven zijn verplicht de GMP-regelgeving na te leven en te imple- menteren. Zowel de Europese als de Ame- rikaanse GMP-regelgeving is zeer strikt wat betreft opleiding van personeel. Ook al zijn er tussen de verschillende GMP-regelgevingen kleine verschillen, in grote lijnen komen ze allemaal op hetzelfde neer: alle personeelsle- den die, direct of indirect, de kwaliteit van een product kunnen beïnvloeden dienen juist op- geleid en gekwalificeerd te zijn om de taken uit voeren die hun toebedeeld zijn. Hoe ga je tijdens een inspectie nu als bedrijf aantonen dat je deze GMP-regels correct hebt geïmplementeerd? Ten eerste is het be- langrijk dat iedere werknemer een werkom- schrijving heeft waarin staat welke taken de werknemer dient uit te voeren. Dit kan een generisch document zijn dat van toepassing is op een bepaalde functie, zoals steriele ope- ratoren, verpakkingsoperatoren en dergelijke meer. Daarnaast dien je een opleidingstraject of training curriculum te hebben waarbij de link gelegd wordt naar de taken vermeld in de werkomschrijving. De werknemer dient dan alle opleidingen gevolgd te hebben vooraleer de taken beschreven in zijn werk- omschrijving zelfstandig te mogen uitvoeren. Hiervoor dient iedere werknemer een per- soonlijke training record te bezitten waarin al deze opleidingen gedocumenteerd worden. Deze drie documenten zijn kritische docu- menten om aan te tonen dat werknemers opgeleid zijn om hun dagelijkse taken uit te voeren. Maar is dit voldoende? De GMP-re- gelgeving zegt niks over de aard van de op- leiding. Over hoe je steriele operatoren het best kunt opleiden. Belang goede opleiding Een goede opleiding voorzien is dus een noodzakelijk kwaad en kost bovendien geld en energie maar bespaart veel ellende ach- teraf. En zoals in de rest van de industrie geldt namelijk hier ook: right the first time. Een goede opleiding voor steriele operatoren die zelfstandige taken uitvoeren in steriele kamers dient zich te richten op drie criteria: kennis, vaardigheden en attitude. Het is niet voldoende om alleen kennis bij te brengen over de uit te voeren taken. Een goede oplei- ding bevat naast een omkleedprocedure ook een basisopleiding microbiologie, persoon- lijke hygiëne, werking van een cleanroom en hoe zich hierin te gedragen. Ook al weet men dat de mens een bron van contaminatie is, maar al te vaak wordt uit het oog verloren dat deze operatoren ook kwaliteitsbepalende beslissingen dienen te nemen tijdens het uit- voeren van hun taken in de cleanroom. Deze operator heeft dus een kwaliteitsbepalende rol en is dan ook maar best zo goed mogelijk opgeleid om een juiste beslissing te nemen. BCW
  • 2. techcare 23 Naast kennis is het ook belangrijk om vaar- digheden aan te leren. We kunnen perfect uitleggen hoe je het best een wiel van een wagen kan vervangen, maar als je zelf nooit eens een wiel hebt vervangen dan kan het losmaken van de schroeven een heel moei- lijk karwei worden. Aseptische handelingen kan men niet aanleren door enkel theorie aan te leren of via het bekijken van vide- ofragmenten. Je hoeft deze vaardigheden zelfs niet in een cleanroom aan te leren. Dit kan perfect in een klaslokaal. Belangrijk is dat de begeleiding van de studenten gebeurt door een ervaren cleanroom operator of trainer met voldoende kennis van de aan te leren vaardigheden. En ook hier is van toe- passing: oefening baart kunst. Tevens zijn er in de handel producten verkrijgbaar zoals glo-germ die men kan gebruiken om micro- scopische kleine deeltjes of micro-organis- men “zichtbaar” te maken door middel van UV licht. Deze hulpmiddelen zijn uitermate geschikt om aspetische handelingen aan te leren. Tot slot is het allerbelangrijkste het bezitten van de juiste attitude om in een cleanroom te werken. Elke handeling dient weloverwo- gen te gebeuren. Niet iedereen is hiervoor de geschikte persoon. Er zijn mensen die gemiddeld zo’n zeven uren per werkdag in een cleanroom werken. Zij dienen zich er be- wust van te zijn dat elke omkleedprocedure correct uitgevoerd dient te worden, want telkens men de cleanroom betreedt is men een potentieel gevaar voor microbiologische contaminatie. Meten kennis, vaardigheden en attitude Het meten van opgedane kennis na het vol- gen van een opleiding is vrij gemakkelijk uit te voeren door middel van een toets. Belang- rijk hierbij is dat de vragen zo dienen opge- steld te zijn dat men daadwerkelijk “kennis” gaat meten. Vooraf vaststellen wat de leer- doelen zijn is hierbij kritisch. De leerdoestel- lingen dienen namelijk als leidraad tijdens het opstellen van de juiste vragen. Het meten van vaardigheden is al wat moei- lijker maar kan gebeuren door de studenten bepaalde praktijktesten te laten uitvoeren, al of niet met gebruik van biomarkers of pro- ducten als glo-germ. Hierbij toetst men dat men zowel de opgedane kennis als de vaar- digheden in de praktijk kan uitvoeren. Een bijkomende troef is dat men tijdens het uit- voeren van deze praktijktest ook “onvoorzie- ne omstandigheden”kan toevoegen waarbij men ook het “aseptisch denkvermogen” van de studenten kan toetsen. Zoals eerder ver- meld is het zelfstandig kunnen nemen van kwaliteitsvolle beslissingen cruciaal in een aseptische omgeving. De praktijktest is hier- voor uitermate geschikt. Tot slot is er het meten van de juiste attitude van de steriele operatoren. Kennis en vaar- digheden kunnen gemeten worden door de trainers van het bedrijf. Het al of niet bezitten van de juiste attitude kan men niet kwantita- tief meten. Hiervoor dient men een beroep te doen op de leidinggevende of collega’s om vast te stellen of de operator al of niet de juiste attitude bezit om in een cleanroom te werken. Terwijl kennis en vaardigheden ge- meten kunnen worden op vastgestelde tijd- stippen, al of niet herhaald na verloop van tijd, dient het vaststellen van het bezit van de juiste attitude constant te gebeuren. Slecht of onaangepast gedrag dient onmiddel- lijk gecorrigeerd te worden. Men dient zich ook de vraag te stellen of werknemers die herhaaldelijk onaangepast aseptisch gedrag vertonen niet beter buiten de cleanroom ge- plaatst worden. Werken in aseptische omstandigheden is niet eenvoudig. Er dient dan ook een volledig opleidingstraject voor uitgewerkt te worden. Hertrainen is belangrijk. Er is geen groter ge- vaar voor steriele operatoren dan“gewoonte”. Regelmatig hertrainen op attitude is cruciaal. Het is als vlugzout bij gewichtheffers. Investeren in kwaliteit Investeren in goede opleidingen is investe- ren in kwaliteit. Het is altijd een goede keu- ze, zo niet de enige juiste keuze. Het helpt operatoren hun taak beter uit te voeren, om beter gemotiveerd te zijn. De kost van het niet voldoen weegt altijd groter dan de kost van een goede opleiding. Niet te vergeten is dat bij elke klacht imagoschade optreedt die moeilijk in cijfers te vatten is, maar die een nadelige impact heeft. Patiënten zien onze kwaliteitsindicatoren niet, maar zien enkel het eindproduct. Goed of slecht. (Door Linda Vereycken (CEO BMC consulting en penning- meester/trainer BCW) en Patrick Maetens (Directeur Customer Service andTraining van de de non-profit organisatie GS1 Global Offi- ce in Brussel en actief lid van het Technisch orgaan BCW). www.bcw.be Linda Vereycken (CEO BMC consulting en penningmeester/trainer BCW): “Een goede opleiding omvat naast een omkleedproce- dure ook een basisopleiding microbiolo- gie, persoonlijke hygiëne, werking van een cleanroom en hoe zich hierin te gedragen.” Patrick Maetens (Directeur Customer Service and Training van de de non-profit organisatie GS1 Global Office in Brussel en actief lid van het Technisch orgaan BCW): “Er is geen groter gevaar voor steriele operatoren dan “gewoonte”. “Een goede opleiding voor steriele operatoren die zelfstandige taken uitvoeren in steriele kamers dient zich te richten op drie criteria: kennis, vaardigheden en attitude.”