SlideShare a Scribd company logo
Á¿ëýã VIII Terminal-ä àøèãëàãäàõ êîììàíä
pwd Энэ command нь танийг аль директорт байгааг харуулана. Жишээ нь: pwd [enter] дарахад танийг аль директорт байгааг харуулана. ls –[options] (list)Идэвхèтэй байгаа директоðûí äîòîðõèéã харна. options: a уг директорт байгаа бүх файлийг харна.
t уг директорт байгаа хамгийн сүүлд өөрчилсөн файлийг харна. u уг директорт байгаа файлуудаас хамгийн сүүлд хэзээ харсаíûг харуулана. l file-ийг бүтэн үзүүлэлтээр харна. Жишээ нь: ls –a [enter] дарна. Ингэхэд shell- дээр тухайн директорт áайгаа бүх файл гарна.
drwxy - x-y 3 root root 4096 date hello d= Файлын хөл ямар төрлийн файл болохыг энэ зааж өгнө. d – ийн оронд ердийн(-) файл гэсэн үг L- байвал нийтийн файл rwx-x –y Хандах эрхийг зааж өгнө. -x-= home loop -д хандах эрх нь группээр байна. r -= Хэрэглэгч унших эрхтэй.
w-= Хэрэглэгч өөрчилөлт хийх эрхтэй x-= Хэрэглэгч файлаа өөрчилөх эрхтэй Файлд хандах эрхийг өөрчлөх chmod-=хандах эрхийг өөрчлөнө.  q+w- = бичэх эрхийг нэмэж өгөх ф-x- = хасах эрхийг өгөх 4096 - = Файлын хэмжээ юм. date- =Он сар өдөр юм.cd (cha nge director) Директор хооронд шилжүүлдэг command.
Жишээ нь: cd .. [enter] дарахад тухайн директорийн Parent директор луу шилжинэ.Харин cd [enter] дарахад тухайн директорийн Child директор луу шилжинэ. mkdir (makedirector) Энэ command нь шинээр folder үүсгэнэ.
Жишээ нь: mkdir [enter] дарахад тухайн идэвхтэй байгаа директорт myfolder гэсэн folder үүснэ. rmdir (removedirector) Энэ command нь folder ycтгадаг. Жишээ нь: rmdir [enter] дарахад тухайн идэвхтэй байгаа директорт myfolder гэсэн folder-ийг устгана. find Энэ command нь folder болон file –ийг хайна.
Жишээ нь: find conio.h [enter] дарахад тухайн директороос child директороос хайна. man Name –д бичигдсэн command-ийн тайлбарыг гаргана. Жишээ нь: man ls [enter] дарахад ls command-ийн тайлбарыг гаргана. vi Энэ command нь бөгөөд text file үүсгэн, мөн file íээнэ.
Жишээ нь: vi bat.txt [enter] дарахад тухайн идэвõèтэй байгаа директорт bat.txt нэртэй text файл үүсгэнэ. Энэ editor дотроо олон command-уудтай бөгөөд ESÑ +a [enter] дарахад тухайн file дээр ажиллаж болох бөгөөд мөн ESÑ+shift+; [enter] дарахад тухайн нээсэн file идэвхèгүй болно.
Ингэхэд нь wq [enter] дарахад file-ийг хадгалаад гарна. Харин q [enter] дарахад хадгалах уу? гэж асууна. q! [enter] дарахад шууд гарна. gcc -[options] Энэ êîììàíä нь source file-д compile хийнэ. Options: o энэ нь binary file үүсгэдэг. Жишээ нь: gcc –o hello hello.c [enter] дарахад hello.c file-ийн hello гэсэн binary file үүсгэдэг.
./ êîììàíä нь compile хийсэн file-ийг ажиллуулана. Жишээ нь: ./ hello [enter] дарахад уг hello гэсэн file ажиллана. who system-д ÿмар хэрэглэгч хандаж байгааг харуулана. Жишээ нь: who [enter] дарна. who am i та өөрийгөө ÿмар эрхээр орсныг харуулана. Жишээ нь: who am i [enter] дарна. where is Уг файлийг хаана байгааг заана.
Жишээ нь: whereis conio.h [enter] дарахад conio.h энэ файлийг хаана байгааг заана. adduser Шинэ хэрэглэгч нэмж оруулана. Жишээ нь: adduser bat [enter] дарахад bat гэсэн хэрэглэгч үүсэнэ. passwd (password) Хэрэглэгчидэд түлхүүр үг оруулана. Жишээ нь: passwd bat [enter] дарахад password oруул гэсэн үг гарч ирэх бөгөөд хоёр удаа оруулаад bat нэртэй хэрэглэгчид password орно.
ln -[options] filename нэртэй file-д link хийнэ. options: -s soft link хийнэ. Энэ link нь линклэсэн file-ийн зөвхөн нэрийг авсан байх бөгөөд доторх мэдээлэл нь нэг байна. Link хийлгүүлсэн file-ийг устгавал дагаад устана.
Харин options-ийг хоосон орхиод бичвэл hard link болох бөгөөд ÿлгаа нь Link хийлгүүлсэн file-ийг устгавал дагаж устахгүй. Жишээ нь: ln –s bat.txt [enter] дарахад тухайн директорт bat.txt гэсэн (өнгө нь өөр) файл үүсэнэ. rm энэ command нь file –ийг устгана. Жишээ нь: rm bat.txt [enter] дарахад bat.txt file-ийг устгана.
Директор устгах. Шелë ашиглаж хоосон директор устгахдаа rmdir гэсэн команд ашиглана. Хэрвээ хоосон биш бол rm –rf команд ашгилна. Директор хооронд шилжүүлдэг êîìàíä Жишээ нь: cd .. [enter] дарахад тухайн директорийн Parent директор луу шилжинэ.Харин cd [enter] дарахад тухайн директорийн Child директор луу шилжинэ.
rmdir Энэ command нь folder ycтгадаг. Жишээ нь: rmdir [enter] дарахад тухайн идэвхтэй байгаа директорт myfolder гэсэн folder-ийг устгана. ffind Энэ command нь folder болон file –ийг хайна. Жишээ нь: find conio.h [enter] дарахад тухайн директороос child директороос хайна. man Name –д бичигдсэн êîìàíäûí тайлбарыг гаргана.
Жишээ нь: man ls [enter] дарахад ls êîìàíäûн тайлбарыг гаргана. vi Энэ command нь texteditor бөгөөд òåêñò ôàéë үүсгэн,ìөн ôàéë нээнэ. Жишээ нь: vi bat.txt [enter] дарахад тухайн идэвхтэй байгаа директорт bat.txt нэртэй text файл үүсгэнэ. Энэ editor дотроо олон command-уудтай бөгөөä ESC +a [enter] дарахад тухайн file дээр ажиллаж болох бөгөөд мөн ESC shift+; [enter] дарахад тухайн нээсэн ôàéë идэвхгүй болно.
Ингэхэд нь wq [enter] дарахад file-ийг хадгалаад гарна. Харин q [enter] дарахад хадгалах уу? гэж асууна. q! [enter] дарахад шууд гарна. gcc -[options] Энэ command нь source file-д compile хийнэ. Options: o энэ нь binary file үүсгэдэг. Жишээ нь: gcc –o hello.c [enter] дарахад hello.c file-ийн hello гэсэн binary file үүсгэдэг.
passwd Хэрэглэгчидэд түлхүүр үг оруулана. Жишээ нь: passwd bat [enter] дарахад password oруул гэсэн үг гарч ирэх бөгөөд хоёр удаа оруулаад bat нэртэй хэрэглэгчид password орно. cal2 = гэвэл 2-р сарыг харуулна. cal3 = гэвэл 3-р сарыг харуулна. cal4 = гэвэл 4-р сарыг харуулна. cal5 = гэвэл 5-р сарыг харуулна. cal12 = гэвэл 12-р сарыг харуулна.
2011 = гэвэл 2011 оны сарууд дэлгэцээр хурдан гүйгээд kill system-д ажиллаж байгаа ïроöессийг зогсооно. Жишээ нь: kill tcsh [enter] дарахад tcsh shell-ийг зогсооно.
Ubuntu, Netbeans IDE, C/C++ тохируулах   . Netbeans IDE нь Windows, Mac, Linux, Solaris үйлдлийн системүүд дээр ажиллах үнэгүй нээлттэй эх бүхий хөгжүүлэлтийн орчин юм.
1. Ubuntu үйлдлийн систем суулгасны дараа системээ UPDATE хийх Ubuntu ҮС-ийнхээ шаардлагатай UPDATE-уудыг хийж шинэчлэхийн тулд Applications->Accessories->Terminal үйлдлээр терминал цонх нээгээд дараах 3 командыг ажиллуулна.   sudo apt-get update sudo apt-get upgrade sudo apt-get dist-upgrade 2. NetBeans IDE суулгах Дараа нь Applications->Add/Remove... үйлдлээр програм суурилуулах цонхыг нээнэ. Show сонголтоос All Open Source applications гэдгийг сонгоод доор гарах жагсаалтаас Netbeans IDE-г сонгоод APPLY CHANGES товчийг дарж суулгана.   
3. Netbeans IDE-г update хийх Ubuntu 8.10 хувилбарын хувьд дээрх байдлаар суулгахад Netbeans IDE 6.1 хувилбарыг суулгаж байсан. Уг нь Netbeans 6.5 хувилбар одоо ашиглагдаж байгаа, шаардлагатай бол  http://www.netbeans.org  сайтаас шинэ хувилбарыг татан авч суулгаж болно. Netbeans IDE суулгасны дараа IDE-гаа мөн шинэчилье. Tools цэснээс Plugins сонголтыг сонгоно.   
Дараа нь Plugins цонхны Updates хэсгээс Reload Catalog үйлдлээр Update жагсаалтаа шинэчилээд доор нь гарах бүх update-уудыг тэмдэглээд UPDATE үйлдлийг хийнэ.  
4. C/C++ plugin суулгах Дараа нь Tools цэсийн Plugins цонхны Available Plugins хэсгээс C/C++ plugin-г тэмдэглээд Install үйлдлийг хийж plugin-аа суулгана. Суулгасны дараа Netbeans IDE-гаа RESTART хийх хэрэг гарах байх.
5. Hello World програм    За одоо Hello World гэж хэвлэх програм бичье.  Хамгийн эхлээд File цэсээ New Project сонгон шинэ төсөл үүсгэнэ. Ингэхэд шинэ төсөл үүсгэх цонх гарч ирэх ба төслийн ангилалаас C/C++ сонгоод дараа нь C/C++ Application гэж сонгоод NEXT хуудас руу оръё. Дараачийн хуудсанд төслийнхөө нэрийг hello гэж оруулаад FINISH дарж төслөө үүсгэе. 
Одоо төслийнхөө Source Files дээр хулганы баруун товчоо дараад цэсээс Main C File... гэж сонгоод үндсэн C файлаа үүсгэе.   
Үндсэн C файлын нэрийг асуух диалог гарч ирэх ба үндсэн C файлаа бас hello гэж нэрлээд FINISH дарж үүсгэе. 
Үүссэн файл дээрээ засвар хийн Hello World хэмээн хэвлэх функц бичлээ. 
Одоо Run цэсээс Run Main Project командыг сонгох эсвэл F6 товчийг ашиглан бичсэн програмаа ажиллуулъя
Ингээд Ubuntu + Netbeans IDE дээр анхны C програм маань ажиллаа ! Дараах үр дүн гарав.

More Related Content

Viewers also liked

Directory moodle folders revised by dale
Directory moodle folders   revised by daleDirectory moodle folders   revised by dale
Directory moodle folders revised by dale
The City of Liverpool College
 
GH and Alberta Health Services
GH and Alberta Health ServicesGH and Alberta Health Services
GH and Alberta Health Services
Golin
 
Summer Peak Meeting 2011
Summer Peak Meeting 2011Summer Peak Meeting 2011
Summer Peak Meeting 2011
Nathan Maltba
 
Erised Professional Recruitment
Erised Professional RecruitmentErised Professional Recruitment
Erised Professional Recruitment
Brendan_Bailey
 
Osos en el frio
Osos en el frioOsos en el frio
Pro active datacenter-infrastructures-ccie-bulent-morten-16.10.2014
Pro active datacenter-infrastructures-ccie-bulent-morten-16.10.2014Pro active datacenter-infrastructures-ccie-bulent-morten-16.10.2014
Pro active datacenter-infrastructures-ccie-bulent-morten-16.10.2014
Mustafa Kuğu
 
Jbs curriculum booklet dec 2010
Jbs curriculum booklet dec 2010Jbs curriculum booklet dec 2010
Jbs curriculum booklet dec 2010
Taaleem
 
Class clips
Class clipsClass clips
Class clips
Clary Xue
 
111
111111
Hogy kerül a csizma az asztalra?
Hogy kerül a csizma az asztalra?Hogy kerül a csizma az asztalra?
Hogy kerül a csizma az asztalra?
Open Academy
 
S.T.E.M.
S.T.E.M.S.T.E.M.
S.T.E.M.
amessner
 
Medical presentation 2
Medical presentation 2Medical presentation 2
Medical presentation 2
Razib M
 
Mind Map
Mind MapMind Map
Mind Map
Li Lin
 
Netco Silver Presentation
Netco Silver PresentationNetco Silver Presentation
Netco Silver Presentation
carln
 
Intro to tsql unit 9
Intro to tsql   unit 9Intro to tsql   unit 9
Intro to tsql unit 9
Syed Asrarali
 
Innovation Gene 2015
Innovation Gene 2015Innovation Gene 2015
Innovation Gene 2015
Globant
 
3①本郷町内会 通信12月 テスト
3①本郷町内会 通信12月 テスト3①本郷町内会 通信12月 テスト
3①本郷町内会 通信12月 テスト
hongochonaikai
 
Libros que leemos este año 3 er año
Libros que leemos este año 3 er añoLibros que leemos este año 3 er año
Libros que leemos este año 3 er año
Pilar Cortés
 
Confidentiality training
Confidentiality trainingConfidentiality training
Confidentiality training
Suezqrdh
 

Viewers also liked (20)

Directory moodle folders revised by dale
Directory moodle folders   revised by daleDirectory moodle folders   revised by dale
Directory moodle folders revised by dale
 
GH and Alberta Health Services
GH and Alberta Health ServicesGH and Alberta Health Services
GH and Alberta Health Services
 
Summer Peak Meeting 2011
Summer Peak Meeting 2011Summer Peak Meeting 2011
Summer Peak Meeting 2011
 
Erised Professional Recruitment
Erised Professional RecruitmentErised Professional Recruitment
Erised Professional Recruitment
 
Osos en el frio
Osos en el frioOsos en el frio
Osos en el frio
 
Presentation egrek
Presentation egrekPresentation egrek
Presentation egrek
 
Pro active datacenter-infrastructures-ccie-bulent-morten-16.10.2014
Pro active datacenter-infrastructures-ccie-bulent-morten-16.10.2014Pro active datacenter-infrastructures-ccie-bulent-morten-16.10.2014
Pro active datacenter-infrastructures-ccie-bulent-morten-16.10.2014
 
Jbs curriculum booklet dec 2010
Jbs curriculum booklet dec 2010Jbs curriculum booklet dec 2010
Jbs curriculum booklet dec 2010
 
Class clips
Class clipsClass clips
Class clips
 
111
111111
111
 
Hogy kerül a csizma az asztalra?
Hogy kerül a csizma az asztalra?Hogy kerül a csizma az asztalra?
Hogy kerül a csizma az asztalra?
 
S.T.E.M.
S.T.E.M.S.T.E.M.
S.T.E.M.
 
Medical presentation 2
Medical presentation 2Medical presentation 2
Medical presentation 2
 
Mind Map
Mind MapMind Map
Mind Map
 
Netco Silver Presentation
Netco Silver PresentationNetco Silver Presentation
Netco Silver Presentation
 
Intro to tsql unit 9
Intro to tsql   unit 9Intro to tsql   unit 9
Intro to tsql unit 9
 
Innovation Gene 2015
Innovation Gene 2015Innovation Gene 2015
Innovation Gene 2015
 
3①本郷町内会 通信12月 テスト
3①本郷町内会 通信12月 テスト3①本郷町内会 通信12月 テスト
3①本郷町内会 通信12月 テスト
 
Libros que leemos este año 3 er año
Libros que leemos este año 3 er añoLibros que leemos este año 3 er año
Libros que leemos este año 3 er año
 
Confidentiality training
Confidentiality trainingConfidentiality training
Confidentiality training
 

Similar to Lab8 ubuntu terminal

IT-2
IT-2IT-2
бие даалт
бие даалтбие даалт
бие даалт
eegii_0824
 
бие даалт
бие даалтбие даалт
бие даалт
eegii_0824
 
бие даалт
бие даалтбие даалт
бие даалт
eegii_0824
 
Лекц 2
Лекц 2Лекц 2
Лекц 2
Muuluu
 
Microsoft power point
Microsoft power pointMicrosoft power point
Microsoft power point
Myfirstturn
 
Microsoft power point
Microsoft power pointMicrosoft power point
Microsoft power point
Myfirstturn
 
Windows7operationsystem.
Windows7operationsystem. Windows7operationsystem.
Windows7operationsystem.
Tuvshinsanaa Baasanjav
 
1spreadsheet file edit
1spreadsheet file edit1spreadsheet file edit
1spreadsheet file edit
naraa_0714
 
Preproc
PreprocPreproc

Similar to Lab8 ubuntu terminal (20)

C++ суулгах
C++ суулгахC++ суулгах
C++ суулгах
 
Dev c хичээл
Dev c хичээлDev c хичээл
Dev c хичээл
 
Xp secret
Xp secretXp secret
Xp secret
 
Lecture2
Lecture2Lecture2
Lecture2
 
IT-2
IT-2IT-2
IT-2
 
бие даалт
бие даалтбие даалт
бие даалт
 
бие даалт
бие даалтбие даалт
бие даалт
 
бие даалт
бие даалтбие даалт
бие даалт
 
Лекц 2
Лекц 2Лекц 2
Лекц 2
 
Microsoft power point
Microsoft power pointMicrosoft power point
Microsoft power point
 
Microsoft power point
Microsoft power pointMicrosoft power point
Microsoft power point
 
Microsoft power point
Microsoft power pointMicrosoft power point
Microsoft power point
 
Microsoft power point
Microsoft power pointMicrosoft power point
Microsoft power point
 
Microsoft power point
Microsoft power pointMicrosoft power point
Microsoft power point
 
Windows7operationsystem.
Windows7operationsystem. Windows7operationsystem.
Windows7operationsystem.
 
100
100100
100
 
1spreadsheet file edit
1spreadsheet file edit1spreadsheet file edit
1spreadsheet file edit
 
Windows7
Windows7Windows7
Windows7
 
Preproc
PreprocPreproc
Preproc
 
Лекц №14
Лекц №14Лекц №14
Лекц №14
 

More from Haliuka Ganbold

Lab2 2 officeapplication
Lab2 2 officeapplicationLab2 2 officeapplication
Lab2 2 officeapplication
Haliuka Ganbold
 
Lab2 2 officeapplication
Lab2 2 officeapplicationLab2 2 officeapplication
Lab2 2 officeapplication
Haliuka Ganbold
 
Lab2 2 ubuntu-officeapplication
Lab2 2 ubuntu-officeapplicationLab2 2 ubuntu-officeapplication
Lab2 2 ubuntu-officeapplication
Haliuka Ganbold
 
Lab2 2 ubuntu-officeapplication
Lab2 2 ubuntu-officeapplicationLab2 2 ubuntu-officeapplication
Lab2 2 ubuntu-officeapplication
Haliuka Ganbold
 
Lab2 2 ubuntu-officeapplication
Lab2 2 ubuntu-officeapplicationLab2 2 ubuntu-officeapplication
Lab2 2 ubuntu-officeapplication
Haliuka Ganbold
 
Lab2 2 ubuntu-officeapplication
Lab2 2 ubuntu-officeapplicationLab2 2 ubuntu-officeapplication
Lab2 2 ubuntu-officeapplication
Haliuka Ganbold
 
Lab2 2 ubuntu-officeapplication
Lab2 2 ubuntu-officeapplicationLab2 2 ubuntu-officeapplication
Lab2 2 ubuntu-officeapplication
Haliuka Ganbold
 
Haliun e business
Haliun e businessHaliun e business
Haliun e business
Haliuka Ganbold
 

More from Haliuka Ganbold (17)

Lab2 2 officeapplication
Lab2 2 officeapplicationLab2 2 officeapplication
Lab2 2 officeapplication
 
Lab2 2 officeapplication
Lab2 2 officeapplicationLab2 2 officeapplication
Lab2 2 officeapplication
 
Lab13 memory2
Lab13 memory2Lab13 memory2
Lab13 memory2
 
Lab12
Lab12Lab12
Lab12
 
Lab4 internet
Lab4 internetLab4 internet
Lab4 internet
 
Lab15 tugjrel
Lab15 tugjrelLab15 tugjrel
Lab15 tugjrel
 
Lab13 memory
Lab13 memoryLab13 memory
Lab13 memory
 
Lab4 internet
Lab4 internetLab4 internet
Lab4 internet
 
Lab2 2 ubuntu-officeapplication
Lab2 2 ubuntu-officeapplicationLab2 2 ubuntu-officeapplication
Lab2 2 ubuntu-officeapplication
 
Lab16
Lab16Lab16
Lab16
 
Lab2 2 ubuntu-officeapplication
Lab2 2 ubuntu-officeapplicationLab2 2 ubuntu-officeapplication
Lab2 2 ubuntu-officeapplication
 
Lab2 2 ubuntu-officeapplication
Lab2 2 ubuntu-officeapplicationLab2 2 ubuntu-officeapplication
Lab2 2 ubuntu-officeapplication
 
Lab2 2 ubuntu-officeapplication
Lab2 2 ubuntu-officeapplicationLab2 2 ubuntu-officeapplication
Lab2 2 ubuntu-officeapplication
 
Lab2 2 ubuntu-officeapplication
Lab2 2 ubuntu-officeapplicationLab2 2 ubuntu-officeapplication
Lab2 2 ubuntu-officeapplication
 
лаб1
лаб1лаб1
лаб1
 
Lab1 "ubuntu install"
Lab1  "ubuntu install"Lab1  "ubuntu install"
Lab1 "ubuntu install"
 
Haliun e business
Haliun e businessHaliun e business
Haliun e business
 

Lab8 ubuntu terminal

  • 1. Á¿ëýã VIII Terminal-ä àøèãëàãäàõ êîììàíä
  • 2. pwd Энэ command нь танийг аль директорт байгааг харуулана. Жишээ нь: pwd [enter] дарахад танийг аль директорт байгааг харуулана. ls –[options] (list)Идэвхèтэй байгаа директоðûí äîòîðõèéã харна. options: a уг директорт байгаа бүх файлийг харна.
  • 3. t уг директорт байгаа хамгийн сүүлд өөрчилсөн файлийг харна. u уг директорт байгаа файлуудаас хамгийн сүүлд хэзээ харсаíûг харуулана. l file-ийг бүтэн үзүүлэлтээр харна. Жишээ нь: ls –a [enter] дарна. Ингэхэд shell- дээр тухайн директорт áайгаа бүх файл гарна.
  • 4. drwxy - x-y 3 root root 4096 date hello d= Файлын хөл ямар төрлийн файл болохыг энэ зааж өгнө. d – ийн оронд ердийн(-) файл гэсэн үг L- байвал нийтийн файл rwx-x –y Хандах эрхийг зааж өгнө. -x-= home loop -д хандах эрх нь группээр байна. r -= Хэрэглэгч унших эрхтэй.
  • 5. w-= Хэрэглэгч өөрчилөлт хийх эрхтэй x-= Хэрэглэгч файлаа өөрчилөх эрхтэй Файлд хандах эрхийг өөрчлөх chmod-=хандах эрхийг өөрчлөнө. q+w- = бичэх эрхийг нэмэж өгөх ф-x- = хасах эрхийг өгөх 4096 - = Файлын хэмжээ юм. date- =Он сар өдөр юм.cd (cha nge director) Директор хооронд шилжүүлдэг command.
  • 6. Жишээ нь: cd .. [enter] дарахад тухайн директорийн Parent директор луу шилжинэ.Харин cd [enter] дарахад тухайн директорийн Child директор луу шилжинэ. mkdir (makedirector) Энэ command нь шинээр folder үүсгэнэ.
  • 7. Жишээ нь: mkdir [enter] дарахад тухайн идэвхтэй байгаа директорт myfolder гэсэн folder үүснэ. rmdir (removedirector) Энэ command нь folder ycтгадаг. Жишээ нь: rmdir [enter] дарахад тухайн идэвхтэй байгаа директорт myfolder гэсэн folder-ийг устгана. find Энэ command нь folder болон file –ийг хайна.
  • 8. Жишээ нь: find conio.h [enter] дарахад тухайн директороос child директороос хайна. man Name –д бичигдсэн command-ийн тайлбарыг гаргана. Жишээ нь: man ls [enter] дарахад ls command-ийн тайлбарыг гаргана. vi Энэ command нь бөгөөд text file үүсгэн, мөн file íээнэ.
  • 9. Жишээ нь: vi bat.txt [enter] дарахад тухайн идэвõèтэй байгаа директорт bat.txt нэртэй text файл үүсгэнэ. Энэ editor дотроо олон command-уудтай бөгөөд ESÑ +a [enter] дарахад тухайн file дээр ажиллаж болох бөгөөд мөн ESÑ+shift+; [enter] дарахад тухайн нээсэн file идэвхèгүй болно.
  • 10. Ингэхэд нь wq [enter] дарахад file-ийг хадгалаад гарна. Харин q [enter] дарахад хадгалах уу? гэж асууна. q! [enter] дарахад шууд гарна. gcc -[options] Энэ êîììàíä нь source file-д compile хийнэ. Options: o энэ нь binary file үүсгэдэг. Жишээ нь: gcc –o hello hello.c [enter] дарахад hello.c file-ийн hello гэсэн binary file үүсгэдэг.
  • 11. ./ êîììàíä нь compile хийсэн file-ийг ажиллуулана. Жишээ нь: ./ hello [enter] дарахад уг hello гэсэн file ажиллана. who system-д ÿмар хэрэглэгч хандаж байгааг харуулана. Жишээ нь: who [enter] дарна. who am i та өөрийгөө ÿмар эрхээр орсныг харуулана. Жишээ нь: who am i [enter] дарна. where is Уг файлийг хаана байгааг заана.
  • 12. Жишээ нь: whereis conio.h [enter] дарахад conio.h энэ файлийг хаана байгааг заана. adduser Шинэ хэрэглэгч нэмж оруулана. Жишээ нь: adduser bat [enter] дарахад bat гэсэн хэрэглэгч үүсэнэ. passwd (password) Хэрэглэгчидэд түлхүүр үг оруулана. Жишээ нь: passwd bat [enter] дарахад password oруул гэсэн үг гарч ирэх бөгөөд хоёр удаа оруулаад bat нэртэй хэрэглэгчид password орно.
  • 13. ln -[options] filename нэртэй file-д link хийнэ. options: -s soft link хийнэ. Энэ link нь линклэсэн file-ийн зөвхөн нэрийг авсан байх бөгөөд доторх мэдээлэл нь нэг байна. Link хийлгүүлсэн file-ийг устгавал дагаад устана.
  • 14. Харин options-ийг хоосон орхиод бичвэл hard link болох бөгөөд ÿлгаа нь Link хийлгүүлсэн file-ийг устгавал дагаж устахгүй. Жишээ нь: ln –s bat.txt [enter] дарахад тухайн директорт bat.txt гэсэн (өнгө нь өөр) файл үүсэнэ. rm энэ command нь file –ийг устгана. Жишээ нь: rm bat.txt [enter] дарахад bat.txt file-ийг устгана.
  • 15. Директор устгах. Шелë ашиглаж хоосон директор устгахдаа rmdir гэсэн команд ашиглана. Хэрвээ хоосон биш бол rm –rf команд ашгилна. Директор хооронд шилжүүлдэг êîìàíä Жишээ нь: cd .. [enter] дарахад тухайн директорийн Parent директор луу шилжинэ.Харин cd [enter] дарахад тухайн директорийн Child директор луу шилжинэ.
  • 16. rmdir Энэ command нь folder ycтгадаг. Жишээ нь: rmdir [enter] дарахад тухайн идэвхтэй байгаа директорт myfolder гэсэн folder-ийг устгана. ffind Энэ command нь folder болон file –ийг хайна. Жишээ нь: find conio.h [enter] дарахад тухайн директороос child директороос хайна. man Name –д бичигдсэн êîìàíäûí тайлбарыг гаргана.
  • 17. Жишээ нь: man ls [enter] дарахад ls êîìàíäûн тайлбарыг гаргана. vi Энэ command нь texteditor бөгөөд òåêñò ôàéë үүсгэн,ìөн ôàéë нээнэ. Жишээ нь: vi bat.txt [enter] дарахад тухайн идэвхтэй байгаа директорт bat.txt нэртэй text файл үүсгэнэ. Энэ editor дотроо олон command-уудтай бөгөөä ESC +a [enter] дарахад тухайн file дээр ажиллаж болох бөгөөд мөн ESC shift+; [enter] дарахад тухайн нээсэн ôàéë идэвхгүй болно.
  • 18. Ингэхэд нь wq [enter] дарахад file-ийг хадгалаад гарна. Харин q [enter] дарахад хадгалах уу? гэж асууна. q! [enter] дарахад шууд гарна. gcc -[options] Энэ command нь source file-д compile хийнэ. Options: o энэ нь binary file үүсгэдэг. Жишээ нь: gcc –o hello.c [enter] дарахад hello.c file-ийн hello гэсэн binary file үүсгэдэг.
  • 19. passwd Хэрэглэгчидэд түлхүүр үг оруулана. Жишээ нь: passwd bat [enter] дарахад password oруул гэсэн үг гарч ирэх бөгөөд хоёр удаа оруулаад bat нэртэй хэрэглэгчид password орно. cal2 = гэвэл 2-р сарыг харуулна. cal3 = гэвэл 3-р сарыг харуулна. cal4 = гэвэл 4-р сарыг харуулна. cal5 = гэвэл 5-р сарыг харуулна. cal12 = гэвэл 12-р сарыг харуулна.
  • 20. 2011 = гэвэл 2011 оны сарууд дэлгэцээр хурдан гүйгээд kill system-д ажиллаж байгаа ïроöессийг зогсооно. Жишээ нь: kill tcsh [enter] дарахад tcsh shell-ийг зогсооно.
  • 21. Ubuntu, Netbeans IDE, C/C++ тохируулах . Netbeans IDE нь Windows, Mac, Linux, Solaris үйлдлийн системүүд дээр ажиллах үнэгүй нээлттэй эх бүхий хөгжүүлэлтийн орчин юм.
  • 22. 1. Ubuntu үйлдлийн систем суулгасны дараа системээ UPDATE хийх Ubuntu ҮС-ийнхээ шаардлагатай UPDATE-уудыг хийж шинэчлэхийн тулд Applications->Accessories->Terminal үйлдлээр терминал цонх нээгээд дараах 3 командыг ажиллуулна.   sudo apt-get update sudo apt-get upgrade sudo apt-get dist-upgrade 2. NetBeans IDE суулгах Дараа нь Applications->Add/Remove... үйлдлээр програм суурилуулах цонхыг нээнэ. Show сонголтоос All Open Source applications гэдгийг сонгоод доор гарах жагсаалтаас Netbeans IDE-г сонгоод APPLY CHANGES товчийг дарж суулгана.   
  • 23. 3. Netbeans IDE-г update хийх Ubuntu 8.10 хувилбарын хувьд дээрх байдлаар суулгахад Netbeans IDE 6.1 хувилбарыг суулгаж байсан. Уг нь Netbeans 6.5 хувилбар одоо ашиглагдаж байгаа, шаардлагатай бол  http://www.netbeans.org  сайтаас шинэ хувилбарыг татан авч суулгаж болно. Netbeans IDE суулгасны дараа IDE-гаа мөн шинэчилье. Tools цэснээс Plugins сонголтыг сонгоно.   
  • 24. Дараа нь Plugins цонхны Updates хэсгээс Reload Catalog үйлдлээр Update жагсаалтаа шинэчилээд доор нь гарах бүх update-уудыг тэмдэглээд UPDATE үйлдлийг хийнэ.  
  • 25. 4. C/C++ plugin суулгах Дараа нь Tools цэсийн Plugins цонхны Available Plugins хэсгээс C/C++ plugin-г тэмдэглээд Install үйлдлийг хийж plugin-аа суулгана. Суулгасны дараа Netbeans IDE-гаа RESTART хийх хэрэг гарах байх.
  • 26. 5. Hello World програм   За одоо Hello World гэж хэвлэх програм бичье.  Хамгийн эхлээд File цэсээ New Project сонгон шинэ төсөл үүсгэнэ. Ингэхэд шинэ төсөл үүсгэх цонх гарч ирэх ба төслийн ангилалаас C/C++ сонгоод дараа нь C/C++ Application гэж сонгоод NEXT хуудас руу оръё. Дараачийн хуудсанд төслийнхөө нэрийг hello гэж оруулаад FINISH дарж төслөө үүсгэе. 
  • 27. Одоо төслийнхөө Source Files дээр хулганы баруун товчоо дараад цэсээс Main C File... гэж сонгоод үндсэн C файлаа үүсгэе.   
  • 28. Үндсэн C файлын нэрийг асуух диалог гарч ирэх ба үндсэн C файлаа бас hello гэж нэрлээд FINISH дарж үүсгэе. 
  • 29. Үүссэн файл дээрээ засвар хийн Hello World хэмээн хэвлэх функц бичлээ. 
  • 30. Одоо Run цэсээс Run Main Project командыг сонгох эсвэл F6 товчийг ашиглан бичсэн програмаа ажиллуулъя
  • 31. Ингээд Ubuntu + Netbeans IDE дээр анхны C програм маань ажиллаа ! Дараах үр дүн гарав.