SlideShare a Scribd company logo
HISTOLOGIJA
RESPIRATORNOG SISTEMA
dr Šarac
RESPIRATORNI SISTEM
Uloga
● sprovođenje i razmena gasova
○ stvaranje glasa
○ osećaj mirisa
■ imuni odgovor na inhalirane antigene
■ sinteza i sekrecija hormona
Deli se u dve funkcionalne jedinice
●sprovodni
●i respiratorni deo
• Sprovodni deo
• nosna duplja
• nazofarinks
• orofarinks
• larynx
• traheja
• bronhije
• i terminalne bronhiole
• Respiratorni deo
• respiratorne bronhiole
• alveolarni duktusi
• alveolarni sakulusi
• i plućne alveole
Nosna duplja
u morfološkom
i funkcionalnom smislu
razlikuju
❖ VESTIBULUM NASI
VPE sa dlakama i lojnim žlezdama ⇨ respiratorni epitel
❖ REGIO RESPIRATORIA
respiratorni epitel, lamina propria
, mukusne žl.
❖ REGIO OLFAKTORIA
krov nosne duplje-mirisna zona
1. Vestibulum nasi
početni deo nosne duplje
ima strukturu modifikovane kože
koja naleže na hrskavicu
u koži vestibuluma nalaze se
❖ apokrine znojne žlezde glandule vestibularis
❖ lojne žlezde
❖ i dlačice( vibrissae)
Regio respiratoria
● predstavlja najveću regiju nosne duplje
● obložena je epitelom respiratornog tipa- troredno prizmaticni sa trepljama ili pseudoslojeviti
● epitel karakterišu lažna slojevitost (nukleusi u tri nivoa) visoke cilindrične ćelije sa kinocilijama
na apikalnom delu
● respiratorni epitel oblaže sve organe od nosne duplje do bronha
● U bronhiolama se troredno prizmaticni epitel sa trepljama zamenjuje sa
dvorednog iz matičnim epitelom sa trepljama gubeći peharaste celije
● u respiratornom sistemu prizmaticne ćelije nose pokretne treplje kinocilije
● kinocilije imaju osovinski cilindar pravilno raspoređenih mikrotubula
● kinocilije respiratornog epitela imaju važnu ulogu u uklanjanju krupnih čestica iz udahnutog
vazduha
● respiratorni epitel u respiratornoj regiji nosa naleže na lamina proprija mukoze
● lamina proprija mukoze nosne sluznice izgrađena je od rastresitog vezivnog tkiva u kojem su
smešteni brojni krvni sudovi i mešovite žlezde
● venske lakune u sluznici nosne duplje imaju važnu funkciju zagrevanju udahnutog vazduha
četkasta
ćelija
peharast
a
ćelija
trepljast
a
ćelija
ćelija
baze
ćelija sa
sitnim
granulam
a
pomeranje
mukusa
sinaptira sa
aferentnim
nervnim završecima
(hemosenzorna ćel.)
produkuje mucinogene
supstance
entero-endokrina
izvorna bazalna ćelija
Respiratorni epitel
Olfaktorna regija
1. Čulne (mirisne) ćelije - bipolarni neuroni; olfaktorni nerv
2. Potporne ćelije - mehanička i metabolička potpora, lipofuscin
3. Četkaste ćelije
4. Izvorne ćelije matične ćelije
smeštena je na krovu nosne duplje
sadrži olfaktorne ,potporne, bazalne matične ćelije i malobrojne cilindrične ćelije sa
mikrovilima
olfaktorne ćelije predstavljaju bipolarne neurone
aksonski snopovi olfaktorni ćelija grade filum olfactorium mirisno vlakno
potporne ćelije su visoko prizmaticne i nose brojne mikrovile.
mirisne žlezde (serozne)
granate tubulo-alveolarne
- nazofarinks
respiratorni epitel / olfaktornni epitel
Grkljan -larynx
obložen respiratornim epitelom
❖ osim pravih glasnih žica i epiglotisa koji su obloženi pločasto slojevitim epitelom bez
orozavanja lamina epitelialis mucosae-sluznica- tunika mukoza naleže na fragmente
hrskavice
❖ ispod epitela nalazi se lamina proprija mukoze izgrađena iz rastresitog vezivnog tkiva .
❏ cartilago epiglotisa je hrskavica elastičnog tipa
Epiglotis sa faringealne i najvećeg dela laringealne strane je obložen pločasto slojevitim
epitelom bez orozavanja na bazi laringealne strane pločasto slojeviti epitel prelazi u
prizmaticna slojeviti epitel
prizmaticna slojeviti epitel u nastavku prelazi u troredna prizmaticni epitel sa trepljama
u sluznici epiglotisa nalaze se glandule epigloticae mešovite seromukozne žlezde
❏ cartilago thyreoidea cartilago, cricoideai, cartilago arytenoidea su hrskavice hijalinog tipa
za hrskavice larinksa vezuju se mišići koji su po strukturi poprečno prugasti pa se kontrahuje pod
uticajem volje
LARINKS SA EPIGLOTISOM I GLASNIM ŽICAMA
- razdvajanje puteva DT i RT
- elastična i hijalinska hrskavica
- fonacija (glasne žice; vokalni
mišić)
- respiratorni epitel; VPNE
- larinksni mišići
- muko-serozne žlezde
komor
e
Dušnik ili traheja
● je obložen troredoprizmatičnim epitelom sa trepljama- lamina epithelialis
● naleže na
● laminu propriju izgrađenu iz rastresitog vezivnog tkiva u kome se nalaze
glandule tracheales-seromukozne žlezde
● paries membranaceas tracheae čini zadnju petinu obima dušnika
● trahealna hrskavica je membranoznog tipa
● na površini hrskavice nalazi se omotač perihondrijum
● tunica adventicija spoljašnji omotač dušnika je izrađena iz rastresitog vezivnog
tkiva
TRAHEJA
Mukoza
respiratorni epitel
troredo prizmatični sa trepljama
lamina propria
limfni čvorići
Submukoza
vezivno tkivo
trahejne žlezde
Hijalinska hrskavica
(trahejni mišić i
vezivno tkivo)
Adventicija
rastresito VT
krvni i limfni sudovi
nervna vlakna
Trahejne žlezde
meškoliko-cevolike serozno-mukusne žlezde
BRONHIJE I BRONHIOLE
primarna
(vanplućna)
bronhija
sekundarna
(unutarplućna,
lobusna)
bronhija (2/3)
traheja
tercijarna
(segment.)
bronhija (8/10)
bronhiole (ulaze u lobuluse)
preterminalne i terminalne
bronhiole
10 8
bronhopulmonalnih
segmenata
b/p
segmenti
Primarni i sekundarni bronhi
imaju strukturu veoma sličan dušniku osim što dolazi do fragmentacije hrskavice
fragmenti hrskavice međusobni su povezani snopovima glatke muskulature
u daljem granju bronha i bronhiola
sve manje hrskavice a sve više glatkih mišića
i ćelija na nivou bronhiola
nestaju peharaste celije iz epitela
nestaju žlezde i sluznice i hrskavica iz zida
● Primarni i sekundarni Bronhi
● imaju strukturu veoma sličan dušniku osim što dolazi do fragmentacije hrskavice
● fragmenti hrskavice međusobni su povezani snopovima glatke muskulature
- prečnik < 1
mm
• smanjenje visine epitela:
pseudostrat. trepljasti ⇨ cilindr. trepljasti ⇨ kock. sa trepljama
•smanjenje broja trepljastih, pojava/povećanje broja Klarinih ćelija
•smanjenje broja i gubljenje mukusnih ćelija; žlezda nema
• poneka četkasta i ćelija sa sitnim granulama
• potporna komponenta – glatke mišićne ćelije (relativno debeo sloj)
• hrskavica ponegde, na mestima grananja
Bronhiole
u daljem granju bronha i bronhiola sve manje hrskavice a sve više glatkih mišića i ćelija
na nivou bronhiola nestaju peharaste celije iz epitela
nestaju žlezdesluzne i hrskavica iz zida
Klarine ćelije
- kupolasto uzdignuta površina
- sintetski aparat, gl EPR, granule
- sintetišu lipoproteine (surfaktanti)
- antimikrobni peptidi
- detoksikacija (glEPR)
- matične ćelije
Susan D. Reynolds and Alvin M. Malkinson (2010) Clara Cell: Progenitor for the Bronchiolar Epithelium. The
International Journal of Biochemistry and Cell Biology 42, 1–4
RESPIRATORNE BRONHIOLE
• kockaste ⇨ niskokockaste trepljaste ćelije i Klarine ćelije ⇨
pretežno Klarine ćelije
• elastična vlakna i glatke mišićne ćelije u podepitelskom
vezivu
terminalna bronhiola sa svojim ograncima i alveolama formira plućni lobulus
u terminalnom bronhiola ma nalazi se visoko prizmaticni epitel sa kinocilijama
u respiratornom bronhiolama nalazi se kockasti epitel sa trepljama mestimično isprekidan
prisustvom plućnih alveola
Plućne alveole
❖ se otvaraju u alveolarne duktuse saculuse
❖ i respiratorne bronhiole i alveolarni epitel je izgrađen iz pneumocita tipa 1 i 2 i plućnih
makrofaga
❖ pneumociti tipa 1 su pločaste ćelije kroz koje se odvija razmena gasova
❖ preko bazalne membrane pneumocititi tipa jedan suprotnom kontaktu sa plućnim
kapilarima
❖ respiratorno barijeru čine
❖ pneumociti tipa I
❖ bazalna membrana alveolarnog epitela
❖ bazalna membrana kapilara
❖ endotel kapilara
❖ pneumociti tipa 2 su velike kockaste ćelije u kojima se sintetiše iz kojih se luči surfaktant
❖ surfaktant omogućuje ravnomerno širenje alveola i neophodan je za funkciju pluća
❖ pneumociti tipa 2 su matične ćelije alveolarnog epitela na računu koji se vrši regeneracija
ALVEOLUSNI KANALI I ALVEOLUSNE KESE
✱✱
✱✱
- bočno ograničen
alveolama
- “čvorići” glatkih mišića
- prostori okruženi klasterima
alveola
- mogu se sresti i duž alveolusnog
kanala
ALVEOLE
● pneumociti tipa I
pločaste ćelije kroz koje se odvija
razmena gasova
● pneumociti tipa II-surfaktant
surfaktant se počinje stvarati oko 23.
nedelje intrauterinog života ima ga
dovoljno za preživljavanje prevremeno
rođenog deteta sa oko 27. nedelja
intrauterinog života
● retko poneka četkasta ćelija
● interalveolusne septe sa kapilarima
● prašinasti makrofagi
● ćelije karakteristične za vezivna tkiva
epitel plućne alveole
Interalveolusna septa
pneumocit
II
glatke mišićne
ćelije
alveolusni
makrofag
interalveolusna
septa
pneumocit
I
- alveolusne pore
Pneumociti tipa I
- pokrivaju oko 95% površine
- formiraju sa susednim ćelijama zonulae occludentes i
dezmozome
- nemaju sposobnost deobe
Pneumociti tipa II
- sekretne ćelije
- međućelijske veze
- granule - lamelarna tela - fosfolipidi, neutralni lipidi
i proteini
- izvorne ćelije
Plucni intersticijum
na koji naleže alveolarni epitel i u kome se nalaze plućni kapilari izgrađen je iz nežnog vezivnog
tkiva sa velikim brojem elastičnih vlakana elastična vlakna ispusnog intersticijuma u kontinuitetu
su sa elastičnim vlaknima isto je ure što je značajna u procesu respiracije
Prašinasti makrofagi
plućni makrofagi pripadaju mononuklearnom fagocitnom sistemu organizma
plućni makrofagi potiču od krvnih monocita
alveolarni makrofagi se ameboidno kreću po površini alveola
makrofagi fagocitoza čestice prašine i delom ih stvaraju putem enzima smešteni u sopstvenim
lizozomima
Plućna i bronhijalna cirkulacija
- plućna cirkulacija - donosi redukovanu krv na oksigenaciju i vraća je u srce
- bronhijalna cirkulacija - donosi oksigenisanu krv
- plućna i bronhijalna cirkulacija anastomoziraju na nivou veze između sprovodnog
i respiratornog dela i završavaju se u plućnim kapilarima
HVALA NA PAŽNJI

More Related Content

What's hot

Vene
Vene Vene
ANATOMIJA Kardiovaskularni sistem
 ANATOMIJA Kardiovaskularni sistem ANATOMIJA Kardiovaskularni sistem
ANATOMIJA Kardiovaskularni sistem
Anatomija dr Šarac
 
Veliki mozak
Veliki mozakVeliki mozak
Veliki mozak
dr Šarac
 
Anatomija nervnog sistema
Anatomija  nervnog sistemaAnatomija  nervnog sistema
Anatomija nervnog sistema
Anatomija dr Šarac
 
Jetra
Jetra Jetra
GRADJA SRCA
GRADJA SRCAGRADJA SRCA
GRADJA SRCA
dr Šarac
 
Histologija vezivnih tkiva: rastresito, gusto, masno i retikularno. Histologi...
Histologija vezivnih tkiva: rastresito, gusto, masno i retikularno. Histologi...Histologija vezivnih tkiva: rastresito, gusto, masno i retikularno. Histologi...
Histologija vezivnih tkiva: rastresito, gusto, masno i retikularno. Histologi...
Vesna Danilovic
 
Srce i krvotok
Srce i krvotokSrce i krvotok
Endokrine žlezde
Endokrine žlezdeEndokrine žlezde
Endokrine žlezdedr Šarac
 
Kosti donjih ekstremiteta
Kosti donjih ekstremitetaKosti donjih ekstremiteta
Kosti donjih ekstremiteta
dr Šarac
 
Vegetativni nervni sistem
Vegetativni nervni sistemVegetativni nervni sistem
Vegetativni nervni sistem
Tamara Drašković
 

What's hot (20)

Vene
Vene Vene
Vene
 
ANATOMIJA Kardiovaskularni sistem
 ANATOMIJA Kardiovaskularni sistem ANATOMIJA Kardiovaskularni sistem
ANATOMIJA Kardiovaskularni sistem
 
Veliki mozak
Veliki mozakVeliki mozak
Veliki mozak
 
Anatomija nervnog sistema
Anatomija  nervnog sistemaAnatomija  nervnog sistema
Anatomija nervnog sistema
 
Jetra
Jetra Jetra
Jetra
 
GRADJA SRCA
GRADJA SRCAGRADJA SRCA
GRADJA SRCA
 
Osteologija
OsteologijaOsteologija
Osteologija
 
Srce
SrceSrce
Srce
 
Opšta osteologija
Opšta osteologija Opšta osteologija
Opšta osteologija
 
KOSTI RUKE
KOSTI RUKEKOSTI RUKE
KOSTI RUKE
 
Histologija vezivnih tkiva: rastresito, gusto, masno i retikularno. Histologi...
Histologija vezivnih tkiva: rastresito, gusto, masno i retikularno. Histologi...Histologija vezivnih tkiva: rastresito, gusto, masno i retikularno. Histologi...
Histologija vezivnih tkiva: rastresito, gusto, masno i retikularno. Histologi...
 
Srce
SrceSrce
Srce
 
Anatomija lokomotornog sistema
Anatomija lokomotornog sistemaAnatomija lokomotornog sistema
Anatomija lokomotornog sistema
 
Mali mozak
Mali mozakMali mozak
Mali mozak
 
Nervni sistem kičmenjaka
Nervni sistem kičmenjakaNervni sistem kičmenjaka
Nervni sistem kičmenjaka
 
Anatomija uvod (1)
Anatomija uvod (1)Anatomija uvod (1)
Anatomija uvod (1)
 
Srce i krvotok
Srce i krvotokSrce i krvotok
Srce i krvotok
 
Endokrine žlezde
Endokrine žlezdeEndokrine žlezde
Endokrine žlezde
 
Kosti donjih ekstremiteta
Kosti donjih ekstremitetaKosti donjih ekstremiteta
Kosti donjih ekstremiteta
 
Vegetativni nervni sistem
Vegetativni nervni sistemVegetativni nervni sistem
Vegetativni nervni sistem
 

Similar to Histologija respiratorni sistem

Disanje
DisanjeDisanje
Disanje
SofijaLuki2
 
Respiratorni trakt
Respiratorni traktRespiratorni trakt
Respiratorni trakt
Jovan Šarac
 
Sistem organa za disanje-Isidora Milenković-Jasmina Miljković
Sistem organa za disanje-Isidora Milenković-Jasmina Miljković Sistem organa za disanje-Isidora Milenković-Jasmina Miljković
Sistem organa za disanje-Isidora Milenković-Jasmina Miljković nasaskolatakmicenja1
 
Sistemorganazadisanje 120530091432-phpapp01 (1)
Sistemorganazadisanje 120530091432-phpapp01 (1)Sistemorganazadisanje 120530091432-phpapp01 (1)
Sistemorganazadisanje 120530091432-phpapp01 (1)Natasa Spasic
 
Klinicka fiziologija pluca
Klinicka fiziologija plucaKlinicka fiziologija pluca
Klinicka fiziologija plucaDejanaDeki
 
02-predavanje-entomologija prezentacija.ppt
02-predavanje-entomologija prezentacija.ppt02-predavanje-entomologija prezentacija.ppt
02-predavanje-entomologija prezentacija.ppt
jOVANA478990
 
Muski polni organi mitrovic marina i 3
Muski polni organi mitrovic marina i 3Muski polni organi mitrovic marina i 3
Muski polni organi mitrovic marina i 3MarinaMitrovic
 
Disanje
DisanjeDisanje
stanica.ppt
stanica.pptstanica.ppt
stanica.ppt
Katarina Čamber
 
NEUROFIZIOLOGIJA V.ORENDI, A.ORENDI, Neurofiziologija
NEUROFIZIOLOGIJA V.ORENDI, A.ORENDI, NeurofiziologijaNEUROFIZIOLOGIJA V.ORENDI, A.ORENDI, Neurofiziologija
NEUROFIZIOLOGIJA V.ORENDI, A.ORENDI, Neurofiziologija
Aleksandra Orendi
 
Truncus cerebri1
Truncus cerebri1Truncus cerebri1
Truncus cerebri1
dr Šarac
 
KIčmena moždina i Truncus cerebri
 KIčmena moždina i Truncus cerebri KIčmena moždina i Truncus cerebri
KIčmena moždina i Truncus cerebri
dr Šarac
 
Sistem organa za disanje
Sistem organa za disanjeSistem organa za disanje
Sistem organa za disanje
KatarinaMijukovi
 
Anatomija i fiziologija digestivnog trakta
Anatomija i fiziologija digestivnog traktaAnatomija i fiziologija digestivnog trakta
Anatomija i fiziologija digestivnog trakta
dr Šarac
 

Similar to Histologija respiratorni sistem (20)

Disanje
DisanjeDisanje
Disanje
 
Respiratorni trakt
Respiratorni traktRespiratorni trakt
Respiratorni trakt
 
Sistem organa za disanje-Isidora Milenković-Jasmina Miljković
Sistem organa za disanje-Isidora Milenković-Jasmina Miljković Sistem organa za disanje-Isidora Milenković-Jasmina Miljković
Sistem organa za disanje-Isidora Milenković-Jasmina Miljković
 
Sistemorganazadisanje 120530091432-phpapp01 (1)
Sistemorganazadisanje 120530091432-phpapp01 (1)Sistemorganazadisanje 120530091432-phpapp01 (1)
Sistemorganazadisanje 120530091432-phpapp01 (1)
 
Respiratorni sistem kicmenjaka
Respiratorni sistem kicmenjakaRespiratorni sistem kicmenjaka
Respiratorni sistem kicmenjaka
 
Klinicka fiziologija pluca
Klinicka fiziologija plucaKlinicka fiziologija pluca
Klinicka fiziologija pluca
 
02-predavanje-entomologija prezentacija.ppt
02-predavanje-entomologija prezentacija.ppt02-predavanje-entomologija prezentacija.ppt
02-predavanje-entomologija prezentacija.ppt
 
Valjkasti crvi
Valjkasti crviValjkasti crvi
Valjkasti crvi
 
Muski polni organi mitrovic marina i 3
Muski polni organi mitrovic marina i 3Muski polni organi mitrovic marina i 3
Muski polni organi mitrovic marina i 3
 
Phylum Platyhelminthes
Phylum PlatyhelminthesPhylum Platyhelminthes
Phylum Platyhelminthes
 
Disanje
DisanjeDisanje
Disanje
 
stanica.ppt
stanica.pptstanica.ppt
stanica.ppt
 
Mekušci
MekušciMekušci
Mekušci
 
NEUROFIZIOLOGIJA V.ORENDI, A.ORENDI, Neurofiziologija
NEUROFIZIOLOGIJA V.ORENDI, A.ORENDI, NeurofiziologijaNEUROFIZIOLOGIJA V.ORENDI, A.ORENDI, Neurofiziologija
NEUROFIZIOLOGIJA V.ORENDI, A.ORENDI, Neurofiziologija
 
Truncus cerebri1
Truncus cerebri1Truncus cerebri1
Truncus cerebri1
 
KIčmena moždina i Truncus cerebri
 KIčmena moždina i Truncus cerebri KIčmena moždina i Truncus cerebri
KIčmena moždina i Truncus cerebri
 
Sistem organa za disanje
Sistem organa za disanjeSistem organa za disanje
Sistem organa za disanje
 
Puzevi
PuzeviPuzevi
Puzevi
 
Anatomija i fiziologija digestivnog trakta
Anatomija i fiziologija digestivnog traktaAnatomija i fiziologija digestivnog trakta
Anatomija i fiziologija digestivnog trakta
 
Phylum Porifera - Sunđeri
Phylum Porifera - SunđeriPhylum Porifera - Sunđeri
Phylum Porifera - Sunđeri
 

More from Anatomija dr Šarac

Aorta drugi deo
Aorta    drugi deoAorta    drugi deo
Aorta drugi deo
Anatomija dr Šarac
 
Arterijskahipertenzija
Arterijskahipertenzija Arterijskahipertenzija
Arterijskahipertenzija
Anatomija dr Šarac
 
Unutrasnjiispoljasnjizenskiimuskipolniorganij
UnutrasnjiispoljasnjizenskiimuskipolniorganijUnutrasnjiispoljasnjizenskiimuskipolniorganij
Unutrasnjiispoljasnjizenskiimuskipolniorganij
Anatomija dr Šarac
 
Graadojkesavicnatalija 140401110835-phpapp01
Graadojkesavicnatalija 140401110835-phpapp01Graadojkesavicnatalija 140401110835-phpapp01
Graadojkesavicnatalija 140401110835-phpapp01
Anatomija dr Šarac
 
Endokrinisistemnikolacekicevic 140516062421-phpapp02
Endokrinisistemnikolacekicevic 140516062421-phpapp02Endokrinisistemnikolacekicevic 140516062421-phpapp02
Endokrinisistemnikolacekicevic 140516062421-phpapp02
Anatomija dr Šarac
 
Jetra
Jetra Jetra
Digestivni sistem
Digestivni sistemDigestivni sistem
Digestivni sistem
Anatomija dr Šarac
 
Ishrana
Ishrana Ishrana
Kosti-lobanje-
Kosti-lobanje-Kosti-lobanje-
Kosti-lobanje-
Anatomija dr Šarac
 
25.zavisnost od-halucinogena
25.zavisnost od-halucinogena25.zavisnost od-halucinogena
25.zavisnost od-halucinogena
Anatomija dr Šarac
 
24.zavisnost od-opijata1289570690
24.zavisnost od-opijata128957069024.zavisnost od-opijata1289570690
24.zavisnost od-opijata1289570690
Anatomija dr Šarac
 
23.zavisnost od-stimulatora-nervnog-sistema-copy
23.zavisnost od-stimulatora-nervnog-sistema-copy23.zavisnost od-stimulatora-nervnog-sistema-copy
23.zavisnost od-stimulatora-nervnog-sistema-copy
Anatomija dr Šarac
 
22.zavisnost od kanabinoida
22.zavisnost od kanabinoida22.zavisnost od kanabinoida
22.zavisnost od kanabinoida
Anatomija dr Šarac
 
21.narkomanija stepanic-tijana1
21.narkomanija stepanic-tijana121.narkomanija stepanic-tijana1
21.narkomanija stepanic-tijana1
Anatomija dr Šarac
 
Anatomija mali atlas
Anatomija mali atlasAnatomija mali atlas
Anatomija mali atlas
Anatomija dr Šarac
 
Anatomija pokreta pojedinih segmenata tela
Anatomija pokreta pojedinih segmenata telaAnatomija pokreta pojedinih segmenata tela
Anatomija pokreta pojedinih segmenata tela
Anatomija dr Šarac
 
Anatomija Cerebellum
 Anatomija Cerebellum Anatomija Cerebellum
Anatomija Cerebellum
Anatomija dr Šarac
 

More from Anatomija dr Šarac (20)

gornjaidonjaupljavena
gornjaidonjaupljavenagornjaidonjaupljavena
gornjaidonjaupljavena
 
Aorta drugi deo
Aorta    drugi deoAorta    drugi deo
Aorta drugi deo
 
Arterijskahipertenzija
Arterijskahipertenzija Arterijskahipertenzija
Arterijskahipertenzija
 
Unutrasnjiispoljasnjizenskiimuskipolniorganij
UnutrasnjiispoljasnjizenskiimuskipolniorganijUnutrasnjiispoljasnjizenskiimuskipolniorganij
Unutrasnjiispoljasnjizenskiimuskipolniorganij
 
Graadojkesavicnatalija 140401110835-phpapp01
Graadojkesavicnatalija 140401110835-phpapp01Graadojkesavicnatalija 140401110835-phpapp01
Graadojkesavicnatalija 140401110835-phpapp01
 
Endokrinisistemnikolacekicevic 140516062421-phpapp02
Endokrinisistemnikolacekicevic 140516062421-phpapp02Endokrinisistemnikolacekicevic 140516062421-phpapp02
Endokrinisistemnikolacekicevic 140516062421-phpapp02
 
Jetra
Jetra Jetra
Jetra
 
Digestivni sistem
Digestivni sistemDigestivni sistem
Digestivni sistem
 
Ishrana
Ishrana Ishrana
Ishrana
 
Kosti-lobanje-
Kosti-lobanje-Kosti-lobanje-
Kosti-lobanje-
 
25.zavisnost od-halucinogena
25.zavisnost od-halucinogena25.zavisnost od-halucinogena
25.zavisnost od-halucinogena
 
24.zavisnost od-opijata1289570690
24.zavisnost od-opijata128957069024.zavisnost od-opijata1289570690
24.zavisnost od-opijata1289570690
 
23.zavisnost od-stimulatora-nervnog-sistema-copy
23.zavisnost od-stimulatora-nervnog-sistema-copy23.zavisnost od-stimulatora-nervnog-sistema-copy
23.zavisnost od-stimulatora-nervnog-sistema-copy
 
22.zavisnost od kanabinoida
22.zavisnost od kanabinoida22.zavisnost od kanabinoida
22.zavisnost od kanabinoida
 
21.narkomanija stepanic-tijana1
21.narkomanija stepanic-tijana121.narkomanija stepanic-tijana1
21.narkomanija stepanic-tijana1
 
19.alkoholizam11 1
19.alkoholizam11 119.alkoholizam11 1
19.alkoholizam11 1
 
17.reaktivna stanja1
17.reaktivna stanja117.reaktivna stanja1
17.reaktivna stanja1
 
Anatomija mali atlas
Anatomija mali atlasAnatomija mali atlas
Anatomija mali atlas
 
Anatomija pokreta pojedinih segmenata tela
Anatomija pokreta pojedinih segmenata telaAnatomija pokreta pojedinih segmenata tela
Anatomija pokreta pojedinih segmenata tela
 
Anatomija Cerebellum
 Anatomija Cerebellum Anatomija Cerebellum
Anatomija Cerebellum
 

Histologija respiratorni sistem

  • 2. RESPIRATORNI SISTEM Uloga ● sprovođenje i razmena gasova ○ stvaranje glasa ○ osećaj mirisa ■ imuni odgovor na inhalirane antigene ■ sinteza i sekrecija hormona Deli se u dve funkcionalne jedinice ●sprovodni ●i respiratorni deo
  • 3. • Sprovodni deo • nosna duplja • nazofarinks • orofarinks • larynx • traheja • bronhije • i terminalne bronhiole • Respiratorni deo • respiratorne bronhiole • alveolarni duktusi • alveolarni sakulusi • i plućne alveole
  • 4.
  • 5. Nosna duplja u morfološkom i funkcionalnom smislu razlikuju ❖ VESTIBULUM NASI VPE sa dlakama i lojnim žlezdama ⇨ respiratorni epitel ❖ REGIO RESPIRATORIA respiratorni epitel, lamina propria , mukusne žl. ❖ REGIO OLFAKTORIA krov nosne duplje-mirisna zona
  • 6. 1. Vestibulum nasi početni deo nosne duplje ima strukturu modifikovane kože koja naleže na hrskavicu u koži vestibuluma nalaze se ❖ apokrine znojne žlezde glandule vestibularis ❖ lojne žlezde ❖ i dlačice( vibrissae)
  • 7. Regio respiratoria ● predstavlja najveću regiju nosne duplje ● obložena je epitelom respiratornog tipa- troredno prizmaticni sa trepljama ili pseudoslojeviti ● epitel karakterišu lažna slojevitost (nukleusi u tri nivoa) visoke cilindrične ćelije sa kinocilijama na apikalnom delu ● respiratorni epitel oblaže sve organe od nosne duplje do bronha ● U bronhiolama se troredno prizmaticni epitel sa trepljama zamenjuje sa dvorednog iz matičnim epitelom sa trepljama gubeći peharaste celije ● u respiratornom sistemu prizmaticne ćelije nose pokretne treplje kinocilije ● kinocilije imaju osovinski cilindar pravilno raspoređenih mikrotubula ● kinocilije respiratornog epitela imaju važnu ulogu u uklanjanju krupnih čestica iz udahnutog vazduha ● respiratorni epitel u respiratornoj regiji nosa naleže na lamina proprija mukoze ● lamina proprija mukoze nosne sluznice izgrađena je od rastresitog vezivnog tkiva u kojem su smešteni brojni krvni sudovi i mešovite žlezde ● venske lakune u sluznici nosne duplje imaju važnu funkciju zagrevanju udahnutog vazduha
  • 8. četkasta ćelija peharast a ćelija trepljast a ćelija ćelija baze ćelija sa sitnim granulam a pomeranje mukusa sinaptira sa aferentnim nervnim završecima (hemosenzorna ćel.) produkuje mucinogene supstance entero-endokrina izvorna bazalna ćelija Respiratorni epitel
  • 9. Olfaktorna regija 1. Čulne (mirisne) ćelije - bipolarni neuroni; olfaktorni nerv 2. Potporne ćelije - mehanička i metabolička potpora, lipofuscin 3. Četkaste ćelije 4. Izvorne ćelije matične ćelije smeštena je na krovu nosne duplje sadrži olfaktorne ,potporne, bazalne matične ćelije i malobrojne cilindrične ćelije sa mikrovilima olfaktorne ćelije predstavljaju bipolarne neurone aksonski snopovi olfaktorni ćelija grade filum olfactorium mirisno vlakno potporne ćelije su visoko prizmaticne i nose brojne mikrovile.
  • 10.
  • 11. mirisne žlezde (serozne) granate tubulo-alveolarne - nazofarinks respiratorni epitel / olfaktornni epitel
  • 12.
  • 13.
  • 14. Grkljan -larynx obložen respiratornim epitelom ❖ osim pravih glasnih žica i epiglotisa koji su obloženi pločasto slojevitim epitelom bez orozavanja lamina epitelialis mucosae-sluznica- tunika mukoza naleže na fragmente hrskavice ❖ ispod epitela nalazi se lamina proprija mukoze izgrađena iz rastresitog vezivnog tkiva . ❏ cartilago epiglotisa je hrskavica elastičnog tipa Epiglotis sa faringealne i najvećeg dela laringealne strane je obložen pločasto slojevitim epitelom bez orozavanja na bazi laringealne strane pločasto slojeviti epitel prelazi u prizmaticna slojeviti epitel prizmaticna slojeviti epitel u nastavku prelazi u troredna prizmaticni epitel sa trepljama u sluznici epiglotisa nalaze se glandule epigloticae mešovite seromukozne žlezde ❏ cartilago thyreoidea cartilago, cricoideai, cartilago arytenoidea su hrskavice hijalinog tipa za hrskavice larinksa vezuju se mišići koji su po strukturi poprečno prugasti pa se kontrahuje pod uticajem volje
  • 15. LARINKS SA EPIGLOTISOM I GLASNIM ŽICAMA - razdvajanje puteva DT i RT - elastična i hijalinska hrskavica - fonacija (glasne žice; vokalni mišić) - respiratorni epitel; VPNE - larinksni mišići - muko-serozne žlezde komor e
  • 16.
  • 17. Dušnik ili traheja ● je obložen troredoprizmatičnim epitelom sa trepljama- lamina epithelialis ● naleže na ● laminu propriju izgrađenu iz rastresitog vezivnog tkiva u kome se nalaze glandule tracheales-seromukozne žlezde ● paries membranaceas tracheae čini zadnju petinu obima dušnika ● trahealna hrskavica je membranoznog tipa ● na površini hrskavice nalazi se omotač perihondrijum ● tunica adventicija spoljašnji omotač dušnika je izrađena iz rastresitog vezivnog tkiva
  • 18. TRAHEJA Mukoza respiratorni epitel troredo prizmatični sa trepljama lamina propria limfni čvorići Submukoza vezivno tkivo trahejne žlezde Hijalinska hrskavica (trahejni mišić i vezivno tkivo) Adventicija rastresito VT krvni i limfni sudovi nervna vlakna
  • 20. BRONHIJE I BRONHIOLE primarna (vanplućna) bronhija sekundarna (unutarplućna, lobusna) bronhija (2/3) traheja tercijarna (segment.) bronhija (8/10) bronhiole (ulaze u lobuluse) preterminalne i terminalne bronhiole 10 8 bronhopulmonalnih segmenata b/p segmenti
  • 21.
  • 22. Primarni i sekundarni bronhi imaju strukturu veoma sličan dušniku osim što dolazi do fragmentacije hrskavice fragmenti hrskavice međusobni su povezani snopovima glatke muskulature u daljem granju bronha i bronhiola sve manje hrskavice a sve više glatkih mišića i ćelija na nivou bronhiola nestaju peharaste celije iz epitela nestaju žlezde i sluznice i hrskavica iz zida
  • 23.
  • 24. ● Primarni i sekundarni Bronhi ● imaju strukturu veoma sličan dušniku osim što dolazi do fragmentacije hrskavice ● fragmenti hrskavice međusobni su povezani snopovima glatke muskulature
  • 25. - prečnik < 1 mm • smanjenje visine epitela: pseudostrat. trepljasti ⇨ cilindr. trepljasti ⇨ kock. sa trepljama •smanjenje broja trepljastih, pojava/povećanje broja Klarinih ćelija •smanjenje broja i gubljenje mukusnih ćelija; žlezda nema • poneka četkasta i ćelija sa sitnim granulama • potporna komponenta – glatke mišićne ćelije (relativno debeo sloj) • hrskavica ponegde, na mestima grananja Bronhiole u daljem granju bronha i bronhiola sve manje hrskavice a sve više glatkih mišića i ćelija na nivou bronhiola nestaju peharaste celije iz epitela nestaju žlezdesluzne i hrskavica iz zida
  • 26. Klarine ćelije - kupolasto uzdignuta površina - sintetski aparat, gl EPR, granule - sintetišu lipoproteine (surfaktanti) - antimikrobni peptidi - detoksikacija (glEPR) - matične ćelije Susan D. Reynolds and Alvin M. Malkinson (2010) Clara Cell: Progenitor for the Bronchiolar Epithelium. The International Journal of Biochemistry and Cell Biology 42, 1–4
  • 27.
  • 28. RESPIRATORNE BRONHIOLE • kockaste ⇨ niskokockaste trepljaste ćelije i Klarine ćelije ⇨ pretežno Klarine ćelije • elastična vlakna i glatke mišićne ćelije u podepitelskom vezivu terminalna bronhiola sa svojim ograncima i alveolama formira plućni lobulus u terminalnom bronhiola ma nalazi se visoko prizmaticni epitel sa kinocilijama u respiratornom bronhiolama nalazi se kockasti epitel sa trepljama mestimično isprekidan prisustvom plućnih alveola
  • 29. Plućne alveole ❖ se otvaraju u alveolarne duktuse saculuse ❖ i respiratorne bronhiole i alveolarni epitel je izgrađen iz pneumocita tipa 1 i 2 i plućnih makrofaga ❖ pneumociti tipa 1 su pločaste ćelije kroz koje se odvija razmena gasova ❖ preko bazalne membrane pneumocititi tipa jedan suprotnom kontaktu sa plućnim kapilarima ❖ respiratorno barijeru čine ❖ pneumociti tipa I ❖ bazalna membrana alveolarnog epitela ❖ bazalna membrana kapilara ❖ endotel kapilara ❖ pneumociti tipa 2 su velike kockaste ćelije u kojima se sintetiše iz kojih se luči surfaktant ❖ surfaktant omogućuje ravnomerno širenje alveola i neophodan je za funkciju pluća ❖ pneumociti tipa 2 su matične ćelije alveolarnog epitela na računu koji se vrši regeneracija
  • 30. ALVEOLUSNI KANALI I ALVEOLUSNE KESE ✱✱ ✱✱ - bočno ograničen alveolama - “čvorići” glatkih mišića - prostori okruženi klasterima alveola - mogu se sresti i duž alveolusnog kanala
  • 31. ALVEOLE ● pneumociti tipa I pločaste ćelije kroz koje se odvija razmena gasova ● pneumociti tipa II-surfaktant surfaktant se počinje stvarati oko 23. nedelje intrauterinog života ima ga dovoljno za preživljavanje prevremeno rođenog deteta sa oko 27. nedelja intrauterinog života ● retko poneka četkasta ćelija ● interalveolusne septe sa kapilarima ● prašinasti makrofagi ● ćelije karakteristične za vezivna tkiva epitel plućne alveole
  • 33. Pneumociti tipa I - pokrivaju oko 95% površine - formiraju sa susednim ćelijama zonulae occludentes i dezmozome - nemaju sposobnost deobe
  • 34. Pneumociti tipa II - sekretne ćelije - međućelijske veze - granule - lamelarna tela - fosfolipidi, neutralni lipidi i proteini - izvorne ćelije
  • 35. Plucni intersticijum na koji naleže alveolarni epitel i u kome se nalaze plućni kapilari izgrađen je iz nežnog vezivnog tkiva sa velikim brojem elastičnih vlakana elastična vlakna ispusnog intersticijuma u kontinuitetu su sa elastičnim vlaknima isto je ure što je značajna u procesu respiracije
  • 36. Prašinasti makrofagi plućni makrofagi pripadaju mononuklearnom fagocitnom sistemu organizma plućni makrofagi potiču od krvnih monocita alveolarni makrofagi se ameboidno kreću po površini alveola makrofagi fagocitoza čestice prašine i delom ih stvaraju putem enzima smešteni u sopstvenim lizozomima
  • 37. Plućna i bronhijalna cirkulacija - plućna cirkulacija - donosi redukovanu krv na oksigenaciju i vraća je u srce - bronhijalna cirkulacija - donosi oksigenisanu krv - plućna i bronhijalna cirkulacija anastomoziraju na nivou veze između sprovodnog i respiratornog dela i završavaju se u plućnim kapilarima