ang kasiyahang nakukuhamula
sa isang kalakal ay bumababa
sa patuloy na pagkonsumo.
Ayon sa Law of Diminishing
Marginal Utility
12.
ang kasiyahang nakukuhamula
sa isang kalakal ay bumababa
sa patuloy na pagkonsumo.
Ayon sa Law of Diminishing
Marginal Utility
bumababa ang kasiyahang iyong natatamo.
13.
Tandaan: Hindi lamangprodukto ang kinokonsumo.
Maaari ring serbisyo ang ating ginagamit.
URI NG PAGKONSUMO
1.TUWIRAN
–kung agad na nararamdaman
ang epekto ng paggamit ng
kalakal o serbisyo.
1. Tuwiran
2. Produktibo
3. Maaksaya
4. Mapaminsala
– kung angisang kalakal o
serbisyo ay nakakalikha ng
panibagong produkto na
nagbibigay ng higit na kasiyahan.
1. Tuwiran
2. Produktibo
3. Maaksaya
4. Mapaminsala
2. PRODUKTIBO
PAPER made Materials
1. Natutukoy angmga salik na
nakaaapekto sa pagkonsumo.
MGA URI
KONSUMO MGA SALIK MGA KATANGIAN
Anu-ano ang mga
inaasahang
matutunan?
2. Nasusuri kung paano
nakaaapekto ang mga salik
sa desisyon ng mamimili.
SAGOT: KITA
ANONG SALIKANG
NAKAIMPLUENSYA?
1. PAGBABAGO
NG PRESYO
2. KITA
3. Mga INAASAHAN
4. PAGKAKAUTANG
5. DEMONSTARTION
EFFECTS
49.
Sagot: Mga INAASAHAN
1.PAGBABAGO
NG PRESYO
2. KITA
3. Mga INAASAHAN
4. PAGKAKAUTANG
5. DEMONSTARTION
EFFECTS
50.
1. PAGBABAGO
NG PRESYO
2.KITA
3. Mga INAASAHAN
4. PAGKAKAUTANG
5. DEMONSTARTION
EFFECTS
Sagot: Pagbabago sa Presyo
3. Dahil sa taas ng presyo ng
karneng manok, nagpasya si Benjie
na bumili ng karneng baboy kasi
mas mura ang presyo nito.
ANONG SALIK ANG
NAKAIMPLUENSYA?
51.
1. PAGBABAGO
NG PRESYO
2.KITA
3. Mga INAASAHAN
4. PAGKAKAUTANG
5. DEMONSTARTION
EFFECTS
Sagot: Pagkakautang
4. Hindi muna namili si Joel dahil
inuuna niyang bayaran ang
kanyang utang sa bangko.
ANONG SALIK ANG
NAKAIMPLUENSYA?
52.
1. PAGBABAGO
NG PRESYO
2.KITA
3. Mga INAASAHAN
4. PAGKAKAUTANG
5. DEMONSTARTION
EFFECTS
Sagot: Demonstration Effect
5. Bumili si Karen ng parehong sapatos na suot ng kanyang
paboritong artista matapos niya itong makita sa social media.
ANONG SALIK ANG
NAKAIMPLUENSYA?
1. PAGBABAGO
NG PRESYO
2.KITA
3. Mga INAASAHAN
4. PAGKAKAUTANG
5. DEMONSTARTION
EFFECTS
2. Dahil sa malaking diskuwento sa grocery,
mas marami ang bumili ng gatas at tinapay.
1. PAGBABAGO
NG PRESYO
2.KITA
3. Mga INAASAHAN
4. PAGKAKAUTANG
5. DEMONSTARTION
EFFECTS
5. Bumili si Faith ng parehong tumbler na gamit ng
kanyang kaklase dahil uso ito sa paaralan.
1.Naipaliliwanag ang kahalagahan
atmga batas na nagbibigay
proteksiyon sa PAGKONSUMO
2. Nabibigyang halaga ang mga
batas na nagbibigay proteksiyon
sa pagkonsumo
MGA URI
KONSUMO MGA KARAPATAN
MGA KATANGIAN
Anu-ano ang mga
inaasahang
matutunan?
3. Lumilikha ngTrabaho - Kapag mataas ang demand o maraming
bumibili ng produkto, nangangailangan ang mga negosyo ng mas
maraming manggagawa upang makagawa ng sapat na produkto.
KAHALAGAHAN NG PAGKONSUMO
68.
4. Nagpapataas ngProduksyon - Kapag dumarami
ang bumibili, mas maraming produkto ang ginagawa ng mga pabrika
at negosyo upang matugunan ang pangangailangan ng mamimili.
KAHALAGAHAN NG PAGKONSUMO
MGA URI
KONSUMO MGASALIK MGA KATANGIAN
Bakit kaya
nagkakaroon ng
PROTEST o pag-
aalsa?
72.
Mga Batas naNagbibigay
Proteksyon sa Konsyumer
1. Consumer Act of the Philippines
- mga karapatan at kaligtasan ng
mamimili.
1. Consumer Act of
the Philippines
2. Revised Penal Code
4. Batas sa Price Tag
3. Civil Code of
the Philippines
MGA URI
KONSUMO MGA KARAPATAN
MGA KATANGIAN
73.
1. Consumer Actof the Philippines
- de-latang tuna
1. Consumer Act of
the Philippines
2. Revised Penal Code
4. Batas sa Price Tag
3. Civil Code of
the Philippines
MGA URI
KONSUMO MGA KARAPATAN
MGA KATANGIAN
Mga Batas na Nagbibigay
Proteksyon sa Konsyumer
74.
Batay sa mgapanayam, bakit
mahalaga ang papel ng Consumer Act
of the Philippines at ng Batas sa Price Tag
sa pang-araw-araw na buhay ng mga
mamimili? Magbigay ng mga
konkretong halimbawa mula sa mga
naging pahayag ng mga inimbitang
panauhin.
1. Consumer Act of
the Philippines
2. Revised Penal Code
4. Batas sa Price Tag
3. Civil Code of
the Philippines
MGA URI
KONSUMO MGA KARAPATAN
MGA KATANGIAN
Mga Batas na Nagbibigay
Proteksyon sa Konsyumer
75.
2. Revised PenalCode
- pagbabawal sa pangagaya ng
tatak, at itsura ng isang produkto.
This phone
is fake.
1. Consumer Act of
the Philippines
2. Revised Penal Code
4. Batas sa Price Tag
3. Civil Code of
the Philippines
Mga Batas na Nagbibigay
Proteksyon sa Mamimili
MGA URI
KONSUMO MGA KARAPATAN
MGA KATANGIAN
76.
2. Revised PenalCode
1. Consumer Act of
the Philippines
2. Revised Penal Code
4. Batas sa Price Tag
3. Civil Code of
the Philippines
MGA URI
KONSUMO MGA KARAPATAN
MGA KATANGIAN
Mga Batas na Nagbibigay
Proteksyon sa Konsyumer
77.
3. Civil Codeof the Philippines
-pananagutan ng prodyuser na
panatilihin ang kaligtasan ng
mamimili.
1. Consumer Act of
the Philippines
2. Revised Penal Code
4. Batas sa Price Tag
3. Civil Code of
the Philippines
MGA URI
KONSUMO MGA KARAPATAN
MGA KATANGIAN
Mga Batas na Nagbibigay
Proteksyon sa Konsyumer
78.
4. Batas saPrice Tag
- dapat maglagay ng price tag
sa mga bilihin.
P 11, 000
1. Consumer Act of
the Philippines
2. Revised Penal Code
4. Batas sa Price Tag
3. Civil Code of
the Philippines
MGA URI
KONSUMO MGA KARAPATAN
MGA KATANGIAN
Mga Batas na Nagbibigay
Proteksyon sa Konsyumer
79.
Mga Batas naNagbibigay
Proteksyon sa Konsyumer
1. Consumer Act of the
Philippines
2. Revised Penal
Code
3. Civil Code of the
Philippines
4. Batas sa Price
Tag
MGA URI
KONSUMO MGA KARAPATAN
MGA KATANGIAN
87.
1. Consumer Actof
the Philippines
2. Revised Penal Code
4. Batas sa Price Tag
3. Civil Code of
the Philippines
1. Nasusuri angpangunahing
kaalaman sa kahulugan at mga
uri ng pagkonsumo.
2. Maipaliwanag kung paano
nakaaapekto ang iba't ibang salik sa
araw-araw na pagkonsumo.
Anu-ano ang mga
inaasahang
matutunan?
3. Matukoy ang mga tiyak na
batas na nagpoprotekta sa mga
mamimili.
Editor's Notes
#2 "Kung May ₱500 Ka...“ Ipakita ang
sumusunod: Paboritong pagkain – ₱150
Bagong damit – ₱400 School supplies – ₱200
"Tanong: Paano mo gagastusin ang iyong ₱500?
-Ano ang una mong bibilhin?
-May bahagi ba ng pera na iyong iipunin?
-Alkansya para sa ipon – anumang halaga
#5 5. Naipapakita at Nakakagawa ng isang sitwasyon kung bakit nagkakaroon ng kakapusan
3. Naipamamalas ang talino sa
pagkonsumo matapos pag-aralan
ang katangian ng matalinong mamimili ;
#6 Nakabili na ba kayo ng Kalakal sa kanto? Ano ang madalas ninyong binibili? Guro:
"Ngunit alam ba ninyo na ang lahat ng ito ay bahagi ng tinatawag na pagkonsumo?"
#7 PAGKONSUMO -Pagbili at paggamit sa mga
kalakal/produkto.
#8 Ang tawag sa pakinabangan ng mamimili mula sa isang produkto ay kasiyahan o satisfaction
Ipakita ang sunod na LARAWAN na nkatawa.
ito nararanasan ng tao kapag
natutugunan ang kanyang pangangailangan at kagustuhanang
#9 Mga Halimbawa ng Pagkonsumo
1. Pagkain ng kanin
Binili ang bigas at niluto upang kainin. Kapag kinain na ito, ito ay pagkonsumo.
2. Pag-inom ng tubig
Umiinom tayo ng tubig upang mapanatiling malusog ang ating katawan. Isa rin itong halimbawa ng pagkonsumo.
3. Pagsakay sa jeep
Hindi produkto ang ating ginagamit dito kundi serbisyo sa transportasyon. Nagbabayad tayo upang makarating sa ating pupuntahan.
#10 4. Pagpapagupit
Ang paggupit ng buhok ay isang serbisyo na ibinibigay ng barbero o hairstylist. Ito rin ay kabilang sa pagkonsumo.
#11 Habang patuloy tayo sa pagkonsumo nababawasan ang kasiyahan na iyong natatamo sa isang produkto
#12 Habang patuloy tayo sa pagkonsumo nababawasan ang kasiyahan na iyong natatamo sa isang produkto
#13 Tandaan: Hindi lamang produkto ang kinokonsumo. Maaari ring serbisyo ang ating ginagamit.
Produkto – mga bagay na nahahawakan at nabibili, tulad ng pagkain, tubig, damit, at sapatos.
Serbisyo – mga gawaing ginagawa ng ibang tao para sa atin kapalit ng bayad, tulad ng pagpapagupit, pagsakay sa jeep, pagpapagamot, at pagtuturo.
#16 Tumawag ng mag-aaral na bumasa. Hal. ay kandila, sa tuwing brown-out bibili tayo nito upang agad na magamit.
#17 Pwede rin nating iugnay sa ibat-ibang hanapbuhay ang TUWIRAN Hal: ang guro, ano ang kanyang ginagamit pangsulat sa pisara? Sagot Chalk
#18 Hal: ang karpintero, ano ang kanyang ginagamit sa trabaho pangpukpuk? Sagot Martilyo
#19 Hal. Retaso, nakakagawa ito ng basahan, unan atbp. na nagbibigay ng higit na kasiyahan
#20 Pwede rin nating iugnay sa ibat-ibang hanapbuhay ANG Produktibo Hal: ang Pagpinta/ drawing, ang kanyang malilikha na produkto sa kanyang na magbibigay na kasiyahan sa kanya at sa kanyang kapwa ay tinatawag na produktibo
#21 Ito ay tumutukoy sa kagustuhan o hindi gaano kaimportante sa tao. Sa madaling salita, ito ay isang pag-aaksaya ng pera, oras, at/o pinagkukunang-yaman dahil walang nakuhang positibong resulta mula dito. Kung ang isang produkto ay hindi nagdudulot ng anumang silbi o saya, para itong itinatapon lang.
Hal. Pagbili ng bagong sapatos
#22 Halimbawa ng Maaksayang Produkto
Pagkain na Itinapon:
Sitwasyon: Bumili ka ng maraming pagkain para sa isang piging, pero marami ang hindi nakain at tuluyang nasira o napanis.
Bakit maaksaya: Nasayang ang pera, ang effort sa pagluluto, at mismo ang pagkain na sana ay napakinabangan pa ng iba. Hindi nagdulot ng buong kasiyahan o kapakinabangan ang dami ng binili mo dahil hindi naman ito naubos.
#23 Damit na Hindi Naisuot:
Sitwasyon: Nakita mo ang isang damit na usong-uso at binili mo agad kahit hindi naman ito bagay sa iyo o wala kang okasyong pagsusuotan. Nananatili lang ito sa iyong aparador na may tag pa.
Bakit maaksaya: Nagastos ang pera sa isang bagay na hindi mo naman talaga nagamit. Hindi nito nabigyan ng kasiyahan o kapakinabangan ang iyong pangangailangan sa pananamit
#24 Ano ang ipinakita sa larawan na Hal. nito? Sigarilyo, alak, drugs atbp.
#25 Pekeng Gamot: Kung ang isang gamot ay peke, maaaring wala itong aktibong sangkap na makakagamot sa sakit, o mas malala pa, naglalaman ito ng mga nakakalason na kemikal na direktang makakasama sa kalusugan ng umiinom. Ang pagkalat ng pekeng gamot ay naglalagay sa panganib sa buhay ng maraming tao.akita sa larawan na Hal. nito? Sigarilyo, alak, drugs atbp.
#26 Kontaminadong Pagkain: Isipin ang pagkain na may Salmonella o E. coli. Kapag kinain ito, magdudulot ito ng matinding pagtatae, pagsusuka, at sa malubhang kaso, kamatayan. Ang produkto mismo ay ang sanhi ng sakit.
#27 Delikadong Laruan: Isang laruan para sa mga bata na may maliliit na bahagi na madaling matanggal at pwedeng malunok ng bata, o kaya'y may matutulis na gilid na pwedeng makasugat. Kahit hindi direkta ang intensyon, ang disenyo ng produkto ay may taglay na panganib.
#28 Narito ang tamang sagot sa Larawan Suri:
1. Tuwiran – Kumakain ng pagkain para matugunan ang pangangailangan ng katawan.
2. Produktibo – Nagbabasa o nag-aaral upang madagdagan ang kaalaman at kakayahan.
3. Produktibo – Nag-aalaga o nagtatanim ng halaman na may pakinabang.
4. Maaksaya – Labis na pagkain ng junk food at walang produktibong ginagawa.
5. Mapaminsala – Pagtatapon ng basura sa ilog na nakasisira sa kalikasan at kalusugan.
Answer Key
✅ Tuwiran
✅ Produktibo
✅ Produktibo
✅ Maaksaya
✅ Mapaminsala
#29 6. TUWIRAN ✅
Sagot: Tuwiran – Kumakain ng masustansyang pagkain upang matugunan ang pangunahing pangangailangan.
7. PRODUKTIBO ✅
Sagot: Produktibo – Ginagamit ang oras at kagamitan sa paggawa o pagbuo ng isang kapaki-pakinabang na proyekto.
8. PRODUKTIBO ✅
Sagot: Produktibo – Nag-iimpok ng pera para sa hinaharap at mahahalagang pangangailangan.
9. MAAKSAYA ✅
Sagot: Maaksaya – Labis na paggastos sa junk food at soft drinks habang naglalaro ng video games.
10. MAPAMINSALA ✅
Sagot: Mapaminsala – Nag-iisprey ng kemikal na maaaring makasama sa kalusugan at sa kapaligiran kung hindi wasto ang paggamit.
Final Answers
Tuwiran
Produktibo
Produktibo
Maaksaya
Mapaminsala
#30 Subukang kilalanin ang mga ipapakitang larawan kung saan sila nabibilang 1. Maaksaya 2. mapaminsala 3.Tuwiran 4. produktibo 5. mapaminsala 6. maaksaya
#31 Subukang kilalanin ang mga ipapakitang larawan kung saan sila nabibilang 1. Maaksaya 2. mapaminsala 3.Tuwiran 4. produktibo 5. mapaminsala 6. maaksaya
#32 Subukang kilalanin ang mga ipapakitang larawan kung saan sila nabibilang 1. Maaksaya 2. mapaminsala 3.Tuwiran 4. produktibo 5. mapaminsala 6. maaksaya
#33 Subukang kilalanin ang mga ipapakitang larawan kung saan sila nabibilang 1. Maaksaya 2. mapaminsala 3.Tuwiran 4. produktibo 5. mapaminsala 6. maaksaya
#35 Susi sa Pagwawasto (Para sa Guro)
Bahagi A
1. TAMA
2. MALI
3. TAMA
4. TAMA
5. MALI
#36 Bahagi B
1. Tuwiran
2. Produktibo
3. Maaksaya
4. Mapaminsala
5. Produktibo
#38 Bahagi C. Ipaliwanag Mo! (5 Puntos)
Panuto: Sagutin ang sumusunod sa 2–3 pangungusap.
Bakit mahalagang maging matalinong mamimili sa paggamit ng mga kalakal at serbisyo?
Ano ang maaaring mangyari kung palaging maaksaya o mapaminsala ang ating pagkonsumo?
Pamantayan sa Pagmamarka (20 Puntos)
Pamantayan
Puntos
Bahagi A – Tamang Sagot5
Bahagi B – Tamang Pagkilala sa Uri ng Pagkonsumo10
Bahagi C – Malinaw at Makabuluhang Paliwanag5
Kabuuan20
#40 "Ano ang Iyong Pipiliin?"
Sitwasyon:
Parehong bag ang gusto mong bilhin.
Bag A – ₱500
Bag B – ₱1,200
Tanong:
Alin ang pipiliin mo?
Ano ang nakaapekto sa iyong desisyon?
#42 5. Naipapakita at Nakakagawa ng isang sitwasyon kung bakit nagkakaroon ng kakapusan
3. Naipamamalas ang talino sa
pagkonsumo matapos pag-aralan
ang katangian ng matalinong mamimili ;
#43 MGA SALIK NA NAKAIMPLUENSYA SA PAGKONSUMO
1. PAGBABAGO NG PRESYO
- Kalimitan, mas mataas ang pagkonsumo kung mababa ang Presyo.
-samantalang mababa ang pagkonsumo kapag mataas ang presyo.
#44 2. KITA
- Ito’y nagdidikta sa paraan ng pagkonsumo ng isang tao. Habang lumalaki ang kita ng tao ay lumalaki rin ang kanyang kakayahan na kumonsumo ng mga produkto at serbisyo
#45 3. MGA INAASAHAN
- Ang mga tao ay pinipilit na huwag munang gastusin ang SALAPI at BINABAWASAN ang pagkonsumo
- upang mapaghandaan ang mangyayari sa mga susunod na araw o panahon.
#46 MGA SALIK NA NAKAIMPLUENSYA SA PAGKONSUMO
4. PAGKAKAUTANG
Ito’y magdudulot ng pagbaba sa kaniyang pagkonsumo. Dahil nabawasan ang kaniyang kakayahan na makabili ng produkto o serbisyo.
#47 5. DEMONSTRATION EFFECT
-Ginagaya ng mga tao ang kanilang nakikita, naririnig, at napapanood sa iba’t ibang uri ng media -kaya naman tumataas ang pagkonsumo dahil sa nasabing salik
#48 Kita
Ginagaya ng mga tao ang kanilang nakikita, naririnig, at napapanood sa iba’t ibang uri ng media -kaya naman tumataas ang pagkonsumo dahil sa nasabing salik
#49 Mga Inaasahan
Ginagaya ng mga tao ang kanilang nakikita, naririnig, at napapanood sa iba’t ibang uri ng media -kaya naman tumataas ang pagkonsumo dahil sa nasabing salik
#50 Mga Inaasahan
Ginagaya ng mga tao ang kanilang nakikita, naririnig, at napapanood sa iba’t ibang uri ng media -kaya naman tumataas ang pagkonsumo dahil sa nasabing salik
#51 4. Hindi muna namili si Joel dahil inuuna niyang bayaran ang kanyang utang sa bangko.
#52 5. Bumili si Karen ng parehong sapatos na suot ng kanyang paboritong artista matapos niya itong makita sa social media.
#53 1. Maraming mamimili ang bumili ng mga de-latang pagkain dahil nabalitaang tataas ang presyo sa susunod na buwan.
#54 Dahil sa malaking diskuwento sa grocery, mas marami ang bumili ng gatas at tinapay.
#55 Matapos makatanggap ng bonus, bumili si Liza ng washing machine para sa kanilang bahay.
#56 4. Hindi muna bumili ng bagong bisikleta si Marco dahil marami pa siyang hulugang appliances.
#57 5. Bumili si Faith ng parehong tumbler na gamit ng kanyang kaklase dahil uso ito sa paaralan.
#58 Gabay ng Guro?/SUSI NG PAGWAWASTO:
1. Mga Inaasahan
2.Pagbabago ng Presyo
3.Kita
4.Pagkakautang
5.Demonstration Effect
#59 "Role Play"
Bawat pangkat ay bubunot ng salik:
Kita
Presyo
Panlasa
Okasyon
Gagawa ng 2 minutong presentasyon kung paano ito nakaaapekto sa pagkonsumo.
#62 Kahalagahan ng Pagkonsumo
Natutugunan ang pangangailangan.
Pinaiikot ang ekonomiya.
Lumilikha ng trabaho.
Nagpapataas ng produksyon.
#63 5. Naipapakita at Nakakagawa ng isang sitwasyon kung bakit nagkakaroon ng kakapusan
3. Naipamamalas ang talino sa
pagkonsumo matapos pag-aralan
ang katangian ng matalinong mamimili ;
#64 Kahalagahan ng Pagkonsumo
1. Natutugunan ang pangangailangan.
2. Pinaiikot ang ekonomiya.
3. Lumilikha ng trabaho.
4. Nagpapataas ng produksyon.
#65 1. Natutugunan ang Pangangailangan (1 Minuto)
Paliwanag:
Ang pangunahing layunin ng pagkonsumo ay matugunan ang ating mga pangunahing pangangailangan tulad ng pagkain, tirahan, damit, edukasyon, at kalusugan.
Halimbawa:
Kapag bumili ka ng pagkain sa kantina, natutugunan ang iyong gutom at nagkakaroon ka ng lakas upang makapag-aral.
Tanong:
Ano ang mangyayari kung walang bumibili ng pagkain sa tindahan?
#66 2. Pinaiikot ang Ekonomiya (1 Minuto)
Paliwanag:
Kapag bumibili ang mga tao ng produkto at serbisyo, kumikita ang mga negosyo. Ang kanilang kinikita ay ginagamit upang bumili muli ng materyales, magpasuweldo sa manggagawa, at magbukas pa ng mas maraming negosyo.
Halimbawa:
Bumili si Ana ng tinapay sa panaderya. Kumita ang panaderya kaya nakabili ito ng harina at nakapagpasuweldo sa mga panadero.
Tanong:
Paano nakatutulong ang pagbili natin sa mga negosyo? Kapag bumili ka ng pagkain sa kantina, natutgunan ang iyong gutom at nagkakaroon ka ng lakas upang makapag-aral.
#67 3. Lumilikha ng Trabaho - Kapag mataas ang demand o maraming bumibili ng produkto, nangangailangan ang mga negosyo ng mas maraming manggagawa upang makagawa ng sapat na produkto.
Halimbawa:
Dahil maraming bumibili ng milk tea, kumuha ang milk tea shop ng dagdag na cashier at crew.
Tanong:
Anong mga trabaho ang nalilikha kapag maraming bumibili ng produkto?
#68 4. Nagpapataas ng Produksyon (1 Minuto)
Paliwanag:
Kapag dumarami ang bumibili, mas maraming produkto ang ginagawa ng mga pabrika at negosyo upang matugunan ang pangangailangan ng mamimili.
Halimbawa:
Kapag malapit na ang pasukan, mas maraming notebook at school supplies ang ginagawa ng mga kumpanya dahil tumataas ang demand.
Tanong:
Bakit kailangang dagdagan ng pabrika ang kanilang produksyon kapag maraming bumibili?
#69 MENSAHE: “Ang bawat pagbili natin ay may malaking epekto. Bilang responsableng mamimili, mahalagang bumili nang matalino dahil ang ating pagkonsumo ay nakatutulong hindi lamang sa ating sarili kundi pati sa pag-unlad ng buong ekonomiya."
#70 Ano ang inyong mula sa ipinakitang mga larawan? Ang mga larawan ay maaaring nagpapakita ng:
Pagsasama-sama ng Maraming Tao: Nagpapahiwatig na mayroong kolektibong pagkilos.
Tarpaulin: Kadalasang may nakasulat na mga mensahe na nagpapahayag ng kanilang panawagan.
Pagsisigaw: Nagpapakita ng pagnanais na marinig ang kanilang boses.
Pulisya o Seguridad: Nagpapahiwatig ng presensya ng awtoridad na maaaring nagbabantay o umaaksyon sa sitwasyon.
#71 Bakit kaya nagkakaroon ng protesta o pag-aalsa? Nagkakaroon ng protesta o pag-aalsa dahil sa malalim na kawalang-kasiyahan o galit ng mamamayan sa isang partikular na sitwasyon at sistema. Ito ay nagsisilbing isang paraan para iparating ng ordinaryong tao ang kanilang saloobin sa mga namumuno, lalo na kung pakiramdam nila ay hindi sila pinakikinggan o hindi na kaya ang kanilang dinaranas.
#72 (Right to Safety) Isang pamilya ang bumili ng isang bagong electric fan. Sa loob ng ilang araw, habang ginagamit, biglang umusok at nagdulot ng maikling circuit ang fan. Kung sakaling nagdulot ito ng pinsala o sunog, may karapatan ang pamilya na idemanda ang manufacturer o tindahan para sa kapabayaan at depektibong produkto.
#73 Bumili si Aling Nena ng de-latang tuna. Sa label ng produkto, nakasaad na ito ay may "extra virgin olive oil." Ngunit nang basahin niya ang sangkap, nakita niyang ang pangunahing langis na ginamit ay palm oil at maliit na porsyento lamang ng olive oil. Ito ay isang paglabag sa kanyang karapatan sa tamang impormasyon. Ang Consumer Act ay nag-aatas na ang lahat ng impormasyon sa produkto—tulad ng sangkap, expiry date, at nutritional facts
#74 Sagot: Mahalaga ang Consumer Act at Batas sa Price Tag dahil pinoprotektahan nito ang mga mamimili laban sa mapang-abusong gawain ng mga negosyante. Ayon kay Aling Nena, mahalaga ito para hindi sila "luging-lugi" at magkaroon ng "kaligtasan," lalo na sa kinakain. Para naman kay Mang Tonyo, kahit noong una'y mahirap, mas naging "patas ang labanan" at mas nagtitiwala ang mga customer sa kanya. Ipinapakita nito na ang mga batas na ito ay hindi lang nagbibigay seguridad sa mamimili kundi nagtataguyod din ng tiwala at patas na kalakalan.
#75 Local products,, mga branded ang tatak subalik hindi ito gaanong kaepektibo kagaya ng orihinal…
This phone is a fake
#76 Paggaya ng Pakete at Logo ng Kilalang Sabon Panlaba:
Pagbebenta ng Pekeng Sapatos na may Kilalang Brand:
Paggaya ng Hitsura ng Isang Popular na Inumin:. Ang Revised Penal Code ay nariyan upang tugunan ang mga ganitong uri ng pandaraya at protektahan ang karapatan ng mga negosyo at ngmimili.
#78 Presyong inilagay sa mga paninda…upang maiwasan ang pagtanong sa tindira kung magkano ang presyo…
#79 1. Consumer Act of the Philippines - mga karapatan at kaligtasan ng mamimili.
2. Revised Penal Code - pagbabawal sa pangagaya ng tatak, at itsura ng isang produkto.
3. Civil Code of the Philippines -pananagutan ng prodyuser na panatilihin ang kaligtasan ng mamimili.
4. Batas sa Price Tag - dapat maglagay ng price tag sa mga bilihin.
#81 Bahagi 1: Ang "Mabilisang Suri" (Uri at Salik ng Pagkonsumo)
Gawin ito bilang isang mabilisang laro o recitation sa klase.
Ipasuri sa mga mag-aaral ang dalawang pang-araw-araw na sitwasyon. Itanong ang sumusunod:
Sitwasyon A: Bumili si Kevin ng bagong laptop para magamit sa kanyang online business, pero nakabukas ang aircon at TV sa kwarto niya kahit walang gumagamit.
Tanong: Anong dalawang uri ng pagkonsumo ang ipinakita ni Kevin? (Inaasahang Sagot: Produktibo para sa laptop; Maaksaya para sa kuryente)
#82 Sitwasyon 2
Si Anna ay bumili ng mga gulay at prutas upang makapaghanda ng masustansiyang pagkain para sa kanyang pamilya. Pagkatapos kumain, itinapon niya ang maraming pagkain kahit maaari pa itong kainin.
Tanong: Anong dalawang uri ng pagkonsumo ang ipinakita ni Anna?
Inaasahang Sagot:
Makatwirang Pagkonsumo – pagbili ng masustansiyang pagkain.
Maaksayang Pagkonsumo – pagtatapon ng pagkaing maaari pang kainin.
#83 Sitwasyon 3
Si Marco ay bumili ng mga aklat at school supplies para sa kanyang pag-aaral. Gayunpaman, bumili rin siya ng mamahaling laruan kahit kulang na ang kanyang baon.
Tanong: Anong dalawang uri ng pagkonsumo ang ipinakita ni Marco?
Inaasahang Sagot:
Produktibo/Makatwirang Pagkonsumo – pagbili ng aklat at school supplies.
Hindi Makatwirang Pagkonsumo – pagbili ng hindi kailangang laruan kahit kulang ang badyet. Sitwasyon 3
Si Marco ay bumili ng mga aklat at school supplies para sa kanyang pag-aaral. Gayunpaman, bumili rin siya ng mamahaling laruan kahit kulang na ang kanyang baon.
Tanong: Anong dalawang uri ng pagkonsumo ang ipinakita ni Marco?
Inaasahang Sagot:
Produktibo/Makatwirang Pagkonsumo – pagbili ng aklat at school supplies.
Maaksaya– pagbili ng hindi kailangang laruan kahit kulang ang badyet.
#84 Sitwasyon 4
Si Jenny ay gumagamit ng refillable water bottle upang mabawasan ang paggamit ng plastik. Ngunit madalas niyang iwang bukas ang gripo habang nagsisipilyo.
Tanong: Anong dalawang uri ng pagkonsumo ang ipinakita ni Jenny?
Inaasahang Sagot:
Makatwirang Pagkonsumo – paggamit ng refillable bottle.
Maaksayang Pagkonsumo – pag-aaksaya ng tubig sa bukas na gripo.
#85 Sitwasyon 5
Nag-ipon si Carlo upang makabili ng printer na gagamitin niya sa paggawa ng school projects at maliit na printing business. Ngunit pagkatapos gamitin, iniiwan niyang nakasaksak ang printer at computer buong magdamag.
Tanong: Anong dalawang uri ng pagkonsumo ang ipinakita ni Carlo?
Inaasahang Sagot:
Produktibong Pagkonsumo – pagbili ng printer para sa pag-aaral at negosyo.
Maaksayang Pagkonsumo – pag-iiwan ng mga kagamitang de-kuryente na nakabukas o nakasaksak nang hindi ginagamit.
#86 Bahagi 2: Ang "Legal Matchmaker" (Proteksyon sa Konsyumer)
Ipakita ito sa pisara o screen. Mabilis na i-review ang apat na batas gamit ang mga keyword.
Gabayan ang mga mag-aaral na tandaan ang mga "cheat code" o mahahalagang salita sa bawat batas:
🔑 Consumer Act: Karapatan + Kaligtasan sa pangkalahatan.
🔑 Revised Penal Code: Bawal ang PEKE o panggagaya ng tatak.
🔑 Civil Code: Pananagutan (Liability) ng kumpanya kapag may napinsala o napinsalang kalusugan.
🔑 Batas sa Price Tag: Malinaw na presyo (Bawal ang "PM sent").
#88 Sitwasyon 2
May isang tindahan na nagbebenta ng pekeng sapatos na ginaya ang pangalan at logo ng isang sikat na brand.
Sagot: __________
#89 Sitwasyon 3
Sa isang supermarket, may nakalagay na produkto ngunit walang presyo sa istante. Nang tanungin ng mamimili ang presyo, sinabi ng tindero, "Tanungin mo na lang sa cashier."
Sagot: __________
#90 Sitwasyon 4
Uminom si Ben ng de-boteng inumin na may sira ang takip. Dahil dito, sumakit ang kanyang tiyan at kinailangang magpagamot.
Sagot: __________
#91 Sitwasyon 5
Bumili si Carla ng laruan para sa kanyang kapatid. Pagbukas niya nito, napansin niyang wala itong babala na hindi ito ligtas para sa maliliit na bata.
Sagot: __________
#92 Susi sa Pagwawasto (Answer Key)
Bilang
Tamang Sagot
Dahilan
1AConsumer Act – Kaligtasan ng mamimili at kalidad ng produkto.
2BRevised Penal Code – Bawal ang pekeng produkto o panggagaya ng tatak.
3DBatas sa Price Tag – Dapat malinaw at nakalagay ang presyo ng produkto.
4CCivil Code – Pananagutan ng kumpanya sa pinsalang dulot ng produkto.
5AConsumer Act – Karapatan ng mamimili sa ligtas na produkto at tamang impormasyon.
#93 Pangwakas na Paalala sa mga Mag-aaral:
"Ang pagkonsumo ay hindi lang basta paggastos. Ito ay may kaakibat na matalinong pagpili (salik) at lakas ng batas na nagpoprotekta sa inyo. Handa na kayo para sa ating linggong assessment!"
#96 5. Naipapakita at Nakakagawa ng isang sitwasyon kung bakit nagkakaroon ng kakapusan
3. Naipamamalas ang talino sa
pagkonsumo matapos pag-aralan
ang katangian ng matalinong mamimili ;
#97 Bahagi I: Pagtukoy (Identification) Isulat ang tamang uri ng pagkonsumo (Produktibo, Tuwiran, Mapanganib, o Maaksaya) para sa mga sumusunod na sitwasyon:
Pagbili ng tela upang gawing uniporme na ibebenta muli. _________
Pag-inom ng malamig na tubig matapos tumakbo. _________
Pag-iwan ng nakabukas na gripo habang nagsisipilyo. _________
Paggamit ng mga ipinagbabawal na gamot na nakasisira sa katawan. _________
#98 Bahagi II: Maramihang Pagpipilian (Multiple Choice) 5. Aling salik ng pagkonsumo ang nagdidikta na mas mataas ang pagkonsumo ng isang tao kapag malaki ang kanyang kinikita?
A) Pagbabago ng Presyo
B) Kita
C) Mga Inaasahan
D) Kita ng Patalastas
#99 Pagsusuri sa mga Salik (Case Study & Analysis)
Panuto: Basahin ang sitwasyon at sagutin ang mga tanong sa ibaba sa pamamagitan ng 3-5 pangungusap.
Sitwasyon: Balitang-balita na may darating na malakas na bagyo sa susunod na tatlong araw. Dahil dito, dagsaan ang mga tao sa mga lokal na supermarket upang bumili ng mga delata, bigas, at kandila. Mapapansin din na tumaas ng konti ang presyo ng ilang bilihin dahil sa taas ng demand.
Aling salik na nakaaapekto sa pagkonsumo ang naging pangunahing dahilan ng pagdagsa ng mga tao sa supermarket? Ipaliwanag.
Kung ikaw ay isang konsyumer na may limitadong kita, paano mo babalansehin ang iyong pagkonsumo sa ganitong sitwasyon nang hindi nagpapanic-buying?
#100 Pagtatapat-tapat (Ang mga Batas at Konsyumer)
Panuto: Iugnay ang Hanay A (Mga Sitwasyon/Paglalarawan) sa Hanay B (Mga Batas). Isulat lamang ang titik ng tamang sagot.
Hanay A (Sitwasyon / Paglalarawan)Hanay B (Batas)1. Nakasaad dito ang mga pangunahing karapatan at kaligtasan ng mga mamimili laban sa mapanlinlang na kalakalan.A) Batas sa Price Tag2. Nahuli ang isang tindahan na nagbebenta ng pekeng bag na ginaya ang tatak at logo ng isang sikat na mamahaling brand.B) Civil Code of the Philippines3. Required ang mga department store na magkabit ng malinaw na presyo sa bawat damit na kanilang ibinebenta.C) Consumer Act of the Philippines4. Pananagutan ng isang kompanya ng gatas kung napatunayang nalason ang mga sanggol dahil sa kapabayaan sa kanilang pabrika.D) Revised Penal Code
#101 Pag-aaral sa Sitwasyon (Legal Application Check)
Panuto: Tukuyin kung aling batas ang nilabag sa mga sumusunod na eksena at ipaliwanag kung ano ang dapat naging pananagutan ng nagbenta.
Eksena A: Bumili si Maria ng sapatos sa palengke. Nang tanungin niya kung magkano, sinabi ng tindera, "PM sent" at walang nakasulat na presyo sa display.
Batas na Nilabag: _____________________________________
Eksena B: Isang pabrika ng sarsa ang gumamit ng kemikal na bawal sa pagkain kaya nagkasakit ang mga nakabili nito. Ayon sa kumpanya, hindi nila kasalanan dahil hindi naman nila sinasadya.
Batas na Nilabag: _____________________________________
#102 Susi sa Pagwawasto (Para sa Guro):
Araw 1: (I) 1. Produktibo, 2. Tuwiran, 3. Maaksaya, 4. Mapanganib | (II) 5. B
Araw 2: 1. Mga Inaasahan (Expectations) dahil sa paparating na bagyo kaya nagpanic buying. 2. (Guro ang magpapasya sa paliwanag basta nakasalalay sa badyet at matalinong pagpapasya).
Araw 3: 1. C, 2. D, 3. A, 4. B
Araw 4: 1. Batas sa Price Tag, 2. Civil Code of the Philippines (at maaari ding Consumer Act).
#103 Mga Pamprosesong Tanong para sa Mag-aaral
Paano nagkakaugnay ang iyong pansariling mga salik sa pagkonsumo (gaya ng kita at mga inaasahan) sa kahalagahan ng pag-alam sa mga batas na nagbibigay-proteksyon sa mga mamimili?
Layunin ng Tanong: Tulungan ang mag-aaral na makita ang koneksyon ng teorya ng pagkonsumo (Lunes at Martes) sa praktikal at legal na aplikasyon nito sa totoong buhay (Miyerkules hanggang Biyernes).
Batay sa mga sitwasyong sinuri sa pagtataya (gala ng panic-buying at pekeng produkto), bakit mahalagang maging isang "mapanuring mamimili" sa halip na basta lamang bumibili ng produkto?
Layunin ng Tanong: Hikayatin ang mga mag-aaral na magmuni-muni (reflect) sa kanilang papel at responsibilidad bilang konsyumer, na siyang pangunahing mithiin ng Performance Task sa Biyernes.