10. ελληνική επανάσταση και ευρώπη

ΙΣΤΟΡΙΑ
Γ’ Γυμνασίου

Ενότητα 10 η
Ελληνική Επανάσταση και Ευρώπη

Ελληνική επανάσταση και ευρωπαϊκή
διπλωματία (1821-1826) (1)

 Από την αρχή της επανάστασης, οι Έλληνες
προσπάθησαν να εξασφαλίσουν τη
συμπαράσταση των ευρωπαϊκών λαών και
ηγετών.

 Τόνιζαν από τις πρώτες προκηρύξεις τους,
όπως και στην Α’ Εθνοσυνέλευση, ότι ο
αγώνας τους είναι εθνικός και όχι
κοινωνικοανατρεπτικός.

διπλωματία (1821-1826) (2)

 Η διεθνής συγκυρία ήταν δυσμενής για τους
Έλληνες :
 Στόχος των ευρωπαϊκών δυνάμεων ήταν η
διατήρηση ισορροπιών – status quo – που
θα απέτρεπαν μελλοντικούς πολέμους.
 Ήταν η εποχή της Παλινόρθωσης.

 Σε αυτές τις συνθήκες η ελληνική επανάσταση
αποτελούσε πρόβλημα και ήταν μία από τις
συνιστώσες του ανατολικού ζητήματος.

Το συνέδριο της Βιέννης, 1815, γελοιογραφία

διπλωματία (1821-1826) (3)
Η στάση των Δυνάμεων έναντι της ελληνικής
επανάστασης
 Πρώτη φάση (1821-1822): απόλυτα αρνητική στάση.
• Επιθυμούσαν την ακεραιότητα της οθωμανικής
αυτοκρατορίας.
• Πίστευαν ότι η διάλυση της θα απειλούσε το status quo
στην Ευρώπη και θα δημιουργούσε διενέξεις μεταξύ τους.
 Ως αποτέλεσμα, ο τσάρος:
• καταδίκασε το κίνημά του Αλ. Υψηλάντη στις Ηγεμονίες
• τον διέγραψε από τους καταλόγους του ρωσικού στρατού.
 Οι αποφασιστικής σημασίας παρεμβάσεις του Ι. Καποδίστρια,
έσωσαν την επανάσταση και σταδιακά διαμόρφωσαν πιο
ευνοϊκή ευρωπαϊκή πολιτική απέναντι στους
επαναστατημένους Έλληνες.

Ο Αλέξανδρος Υψηλάντης υπήρξε Ο Ιωάννης Καποδίστριας
υποστράτηγος του ρωσικού υπήρξε υπουργός Εξωτερικών
στρατού της Ρωσίας

διπλωματία (1821-1826) (4)
Η στάση των Δυνάμεων έναντι της ελληνικής
επανάστασης
 Δεύτερη φάση : 1823-1825 : αγγλική μεταστροφή
 Το 1823 η Αγγλία, με το νέο υπουργό Εξωτερικών Τζόρτζ
Κάνιγκ:
• Εκτιμά ότι ένα ελληνικό κράτος θα ήταν χρήσιμος συνεργάτης
στην νοτιοανατολική Μεσόγειο.
• Αναγνωρίζει τους Έλληνες ως εμπόλεμη δύναμη.
 Η Ρωσία ανησυχεί μήπως χάσει την επιρροή της στους
Έλληνες:
• Προτείνει το 1824 το σχέδιο των τριών τμημάτων. Βάσει του
σχεδίου θα δημιουργούνταν τρεις αυτόνομες ηγεμονίες κατά το
πρότυπο των παραδουνάβιων ηγεμονιών.
 Το σχέδιο αυτό απορρίφθηκε και από το σουλτάνο και από τους
Έλληνες.

Άγαλμα του Κάνιγκ στην
ομώνυμη πλατεία, στην
Τζορτζ Κάνιγκ Αθήνα

διπλωματία (1821-1826) (5)
Η στάση των Ελλήνων έναντι της Αγγλικής
πολιτικής:
 Η αγγλική μεταστροφή ενίσχυσε την επιρροή της Αγγλίας
στους Έλληνες.
 Η αγγλόφιλη κυβέρνηση Κουντουριώτη προώθησε τη σύναψη
δύο δανείων (1824 και 1825) με αγγλικές τράπεζες.
 Το 1825, όταν η επανάσταση κινδύνευε εξαιτίας της
σύμπραξης τουρκοαιγυπτιακών δυνάμεων, οι περισσότεροι
Έλληνες αρχηγοί, πολιτικοί και στρατιωτικοί, υπέγράψαν την
«πράξη προστασίας» ή «πράξη υποτέλειας»:
• Με αυτή ζητούσαν από την Αγγλία να αναλάβει την
προστασία των Ελλήνων.
 Ένας από τους λίγους που δεν υπέγραψαν ήταν ο Δημήτριος
Υψηλάντης.

διπλωματία (1821-1826) (6)
 Έτσι κατά την περίοδο 1823-
1825, δημιουργήθηκαν
πολιτικές ομάδες – κόμματα
που συνδέονταν με τις
Δυνάμεις :
 Το αγγλικό, με επικεφαλής
Αλ. Μαυροκορδάτος Ι. Κωλέττης
τον Αλ. Μαυροκορδάτο
 Το γαλλικό, με ηγέτη τον
Ιωάννη Κωλέττη
 Το ρωσικό, με αρχηγούς
τον Ανδρέα Μεταξά και τον
Θεόδωρο Κολοκοτρώνη

Θ. Κολοκοτρώνης Α. Μεταξάς

Αγγλία

Ρωσία

Γαλλί
α

Η Ευρώπη το 1825 και οι Μεγάλες Δυνάμεις

Το κίνημα του Φιλελληνισμού (1)

 Ορισμός: Κίνημα συμπαράστασης στους
αγωνιζόμενους Έλληνες σε Ευρώπη και
Αμερική.

Ως πολιτική συμπεριφορά, στρεφόταν
εναντίον:
⇛ της οθωμανικής αυτοκρατορίας
⇛ της Ιερής συμμαχίας.

Παράγοντες γέννησης του φιλελληνισμού
 Ο φιλελευθερισμός και ο επαναστατικός
ριζοσπαστισμός που είχε διαδώσει η Γαλλική
Επανάσταση.
 Ο θαυμασμός των Ευρωπαίων για τον αρχαίο
ελληνικό πολιτισμό.
 Ο αποτροπιασμός για τις βιαιότητες των Τούρκων
εις βάρος του άμαχου πληθυσμού.
 Η συγκίνηση από τις ελληνικές επιτυχίες των δύο
πρώτων χρόνων της επανάστασης.
 Ο τυχοδιωκτισμός, δηλαδή το ενδιαφέρον μόνο για
χρήματα και αξιώματα, ορισμένων.

Ο Γάλλος Φαβιέρος Ο Ιταλός Σανταρόζα
Ο Βρετανός Μπάυρον

Ο Γερμανός Νόρμαν
Έρενφελς Ο Ελβετός Εϋνάρδος Ο Ελβετός Μάγερ

Η προσφορά του
φιλελληνισμού
 Οικονομική ενίσχυση
 Εφόδια
 Ηθική συμπαράσταση
 Προσωπική συμμετοχή στον
αγώνα

Ιδιαίτερη μνεία αξίζει στον Άγγλο Λόρδο
Λόρδος
Μπάυρον ο οποίος πέθανε στο Μπάυρον
πολιορκημένο Μεσολόγγι το 1824.

Τρίτη φάση: 1826-1830

Οι Μ. Δυνάμεις αναμειγνύονται όλο και
περισσότερο στα ελληνικά πράγματα, στην
προσπάθειά τους να επηρεάσουν τις ελληνικές
εξελίξεις.

Πολλοί Έλληνες άρχισαν να πιστεύουν ότι οι Μ.
Δυνάμεις θα τους βοηθούσαν στην αίσια έκβαση
του αγώνα τους.

Προς την ίδρυση ανεξάρτητου
ελληνικού κράτους (1826-1830) (1)
Τρίτη φάση: 1826-1830
 Μετά το 1826 οι Δυνάμεις φαίνονταν αποφασισμένες
να λύσουν το ελληνικό ζήτημα.
 6 Ιουλίου 1827: Η Αγγλία, η Γαλλία και η Ρωσία
υπογράφουν στο Λονδίνο την ιουλιανή συνθήκη:
Αυτή προέβλεπε την ίδρυση αυτόνομου ελληνικού
κράτους.
 Ο Σουλτάνος αρνείται να την αποδεχτεί.
 8 Οκτωβρίου 1827: Ένοπλη επέμβαση των Δυνάμεων
στο Ναβαρίνο
Ο στόλος των Δυνάμεων συνέτριψε τον
τουρκοαιγυπτιακό στόλο.

Αϊβαζόφσκι,
Η ναυμαχία του Ναυαρίνου

Κόλπος Ναυαρίνου

Χάρτης Πελοποννήσου

Λ. Α. Καρνερε,
Η ναυμαχία
του Ναυαρίνου

Μ. Βερντιό, Η
Ναυμαχία του
Ναυαρίνου


 1828-1829: ρωσοτουρκικός πόλεμος
Η οθωμανική αυτοκρατορία κατατροπώθηκε.
14 Σεπτεμβρίου 1829: Ο σουλτάνος αποδέχτηκε όλες
τις μέχρι τότε αποφάσεις των Δυνάμεων με τη
συνθήκη της Αδριανούπολης.
 Το γεγονός ότι η Ρωσία έλυνε με πόλεμο το ελληνικό
ζήτημα, θα της επέφερε πολλαπλά οφέλη, όχι μόνο
διπλωματικά.

 Η Αγγλία και η Γαλλία αντιδρούν. Προτείνουν την ίδρυση
ανεξάρτητου ελληνικού κράτους.

 22 Ιανουαρίου/ 3 Φεβρουαρίου 1830: οι τρεις Δυνάμεις,
Αγγλία, Γαλλία, Ρωσία υπέγραψαν το πρωτόκολλο της
Ανεξαρτησίας:
Η Ελλάδα αναγνωρίστηκε ως κυρίαρχο και
ανεξάρτητο κράτος.
Περιελάμβανε την Πελοπόννησο, την Εύβοια, τις
Κυκλάδες, τις Σποράδες και από τη Στερεά, τα εδάφη
νότια της συνοριακής γραμμής Αχελώου–Σπερχειού.
Επιλέχθηκε ο Λεοπόλδος του Σαξ Κόμπουργκ ως
ηγεμόνας. Αυτός όμως δεν αποδέχθηκε την επιλογή
του.

Η ανεξάρτητη Ελλάδα, σύμφωνα με το πρωτόκολλο του
Λονδίνου, 1830

Ερωτήσεις σύντομης ανάπτυξης
 Τι προσπάθησαν οι Έλληνες να εξασφαλίσουν από την αρχή
του αγώνα; Τι τόνιζαν ιδιαίτερα και γιατί;
 Πώς ήταν η διεθνής συγκυρία με την έναρξη του αγώνα;
 Ποια ήταν η στάση των Δυνάμεων έναντι της ελληνικής
επανάστασης κατά τα έτη 1821-1823;
 Πώς διαμορφώνεται στα έτη 1823-1825; Γιατί;
 Ποια ήταν η στάση των Ελλήνων έναντι της αγγλικής πολιτικής
αυτή τη περίοδο;
 Ποια η στάση των Δυνάμεων κατά τα έτη 1826-1830 έναντι της
ελληνικής επανάστασης;
 Ποια κόμματα διαμορφώθηκαν κατά την περίοδο αυτή;
 Τι ήταν ο φιλελληνισμός;
 Ποιοι παράγοντες τον δημιούργησαν;
 Ποια η προσφορά του φιλελληνισμού;
 Πώς οδηγηθήκαμε στην ίδρυση ανεξάρτητου ελληνικού
κράτους;
 Πότε υπογράφεται η συμφωνία, πού, από ποιούς και τι
περιλαμβάνει το πρώτο ελληνικό ανεξάρτητο κράτος;

Άσκηση σωστού–λάθους (1)
 Να χαρακτηριστούν οι ακόλουθες προτάσεις ως σωστές
ή λανθασμένες και να δοθούν οι σωστές απαντήσεις σ`
αυτές που θεωρείτε λανθασμένες:
 Από την αρχή της επανάστασης, οι Έλληνες
προσπάθησαν και εξασφάλισαν τη συμπαράσταση λαών
και κυβερνήσεων.
 Οι Έλληνες τόνιζαν σε όλες τις προκηρύξεις του ότι ο
αγώνας τους είναι κοινωνικο ανατρεπτικός.
 Η διεθνής συγκυρία υπήρξε δυσμενής για τους Έλληνες.
 Η στάση των μεγάλων Δυνάμεων υπήρξε απόλυτα και
σταθερά αρνητική μέχρι τέλους της επανάστασης.
 Οι κυβερνήσεις των ευρωπαϊκών δυνάμεων ήταν
αρνητικές έναντι της ελληνικής επανάστασης, επειδή
μισούσαν τους Έλληνες.

Άσκηση σωστού–λάθους (2)
 Η ανάμιξη των δυνάμεων στο ελληνικό ζήτημα και οι μεταξύ
τους ανταγωνισμοί και αντιθέσεις, ευνόησαν τον ελληνικό
επαναστατικό αγώνα.
 Τα κόμματα που δημιουργήθηκαν κατά το 1823-1825 είναι
κόμματα αρχών, φιλελεύθερα, δημοκρατικά, πατριωτικά.
 Ο Φιλελληνισμός ήταν κίνημα συμπαράστασης στους
αγωνιζόμενους Έλληνες σε Ευρώπη και Αμερική.
 Ο Φιλελληνισμός ως πολιτική συμπεριφορά στρεφόταν
εναντίον της οθωμανικής αυτοκρατορίας.
 Μετά το 1826 οι Δυνάμεις φαίνονται αποφασισμένες να
λύσουν το ελληνικό ζήτημα, δυναμικά.
 Ο Ευρωτουρκικός πόλεμος του 1828-1829 έπαιξε
καταλυτικό ρόλο στην θετική επίλυση του ελληνικού
ζητήματος.
 Στις 22/1 - 3-2/1831 οι Τρεις Δυνάμεις, Αγγλία, Γαλλία,
Ρωσία υπέγραψαν στη Μόσχα το πρωτόκολλο της
ανεξαρτησίας.

Άσκηση αντιστοίχισης
Αντιστοιχίστε τα στοιχεία από τις δύο στήλες
A Β
 α. 3-2-1830
 1. status quo  β. 14-9-1829
 2. Ιωάννης Καποδίστριας
 γ. 1828-1829
 3. Τζόρτζ Κάνιγκ
 4. Σχέδιο των Τριών Τμημάτων
 δ. 8 Οκτωβρίου 1827
 5. Πράξη προστασίας  ε. 6 Ιουλίου 1827
 6. Αγγλικό κόμμα  στ. Άγγλος Φιλέλληνας
 7. Γαλλικό κόμμα  ζ. Αλ. Μαυροκορδάτος
 8. Ρωσικό κόμμα  η. Ιωάννης Κωλέττης
 9. Λόρδος Μπάυρον  θ. Ανδρέας Μεταξάς
 10. Ιουλιανή σύμβαση  ι. Πράξη υποτέλειας
 ια. Έμπνευση ρωσικής
 11. Ναυμαχία Ναυαρίνου διπλωματίας
 12. Νέος Ρωσοτουρκικός
 ιβ. Υπουργός Εσωτερικών Αγγλίας
πόλεμος
Αγγλίας
 ιγ. Υπουργός Εξωτερικών Ρωσίας
 13. Συνθήκη Αδριανούπολης  ιδ. Υπάρχουσα κατάσταση
 14. Πρωτόκολλο Ανεξαρτησίας πραγμάτων - κατεστημένο

10. ελληνική επανάσταση και ευρώπη

10. ελληνική επανάσταση και ευρώπη

More Related Content

What's hot

Similar to 10. ελληνική επανάσταση και ευρώπη

More from prasino

10. ελληνική επανάσταση και ευρώπη