Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.

Tam öğrenme

2,636 views

Published on

Published in: Education
  • Be the first to comment

Tam öğrenme

  1. 1. 1
  2. 2. Benjamin BLOOM (1913-1999)2
  3. 3. Tam öğrenme yaklaşımınıortaya koyan Bloom, “eğer uygunöğrenme koşulları sağlanırsa,dünyadaki herhangi bir kişininöğrenebileceği her şeyi herkesöğrenebilir” düşüncesi ilekuramını geliştirmiştir.3
  4. 4. Tam öğrenme yaklaşımına göre,öğrencilere ek zaman ve öğrenmeolanakları sağlandığında tümöğrenciler kazandırılmak istenendavranışları kazanabilirler.4
  5. 5. Tam öğrenme yaklaşımının ana değişkenleri, öğrenci nitelikleri,öğretim (öğretim hizmetini niteliği) ve öğrenme ürünleri olarakbelirlenmiştir.5
  6. 6. Öğrencinin GiriĢDavranıĢları Bilişsel Giriş Davranışları: Okuduğunu anlama ve dilkullanma gücü gibi bütün öğrenmelerde gerekli olangiriş davranışlarıdır. Bu tür giriş davranışları öğrenmeünitesindeki yeni davranışların öğrenilmesinikolaylaştıran ya da mümkün kılan ön öğrenmelerikapsamaktadır.6
  7. 7. Her yeni öğrenmenin kendinden önceki öğrenmeninkendinden daha önceki öğrenmelere dayalı ve kendindensonrakilere hazırlayıcı olması, tam öğrenmeninsağlanabilmesi için öğretme-öğrenme sürecinin başındaeksik olan bilişsel giriş davranışlarının tamamlanmasınıgerektirmektedir.7Çünkü bilişsel giriş davranışları daha sonrakiöğrenme ünitelerin de görülen başarının yaklaşıkyarısını açıklama gücüne sahiptir.
  8. 8.  Duyuşsal Giriş Özellikleri: Öğrencinin öğrenmeünitesine karşı ilgisi, tutumu ve akademik benlikkavramını içermektedir. Duyuşsal giriş özellikleriarasında başarıyı belirlemede en yüksek etkiye sahipolan akademik benlik kavramı öğrencinin öğrenmeözgeçmişine dayalı olarak kendini algılayış biçimidir.8
  9. 9. Akademik benlik kavramı okulun ilk yıllarında etkin olmamasınakarşın ilköğretim altıncı yılından sonra öğrencilerde oluşmayabaşlar. Okulda başarısız olan öğrenciler giderek okula ve başarısızolduğu derse karşı olumsuz tutum geliştirmeye başlar. Başarılıöğrenciler daha da başarılı olmaya, başarısızlar ise daha başarısızolmaya başlarlar.9
  10. 10. Yapılan araştırmalarduyuşsalı girişözelliklerininöğrencinin başarısınınyüzde 25’ni açıklamagücüne sahipolduğunu göstermiştir.10
  11. 11. Öğretim Hizmetinin Niteliği -(Öğretim)Öğretim hizmetinin niteliğini, her öğrenciyeen uygun öğrenme birimlerinin seçimi,düzenlenmesi, açıklanması olaraktanımlamaktadır. Ya da öğretim hizmetisınıf içersinde öğrenmeyi sağlayacaketkinliklerin yönetimi olarak adlandırılabilir.Öğretim hizmetinin niteliğini büyük ölçüdedört öğe belirlemektedir. Bunlar; ipuçları,pekiştirme, katılma, dönüt ve düzeltmeolarak sıralanabilir.11
  12. 12.  İpuçları: Öğrenciye öğretme-öğrenmesürecinde neyi, niçin, nasıl ve ne kadaröğreneceğini gösteren tüm yazılı vesözlü işaretleri kapsamaktadır.12
  13. 13. Örneğin, öğretmenin bir önceki derstegeçen bilgileri hatırlatması, dersinamaçlarını ve öğrenciye kazandırılmakistenen davranışsal amaçları açıklaması,derste kullanılacak yöntem ve teknikler ileilgili öğrenciye bilgi vermesi, öğrenciyederste konu ile ilgili örnekler sunmasıipuçları olarak sıralanabilir.13
  14. 14. Öğretme-öğrenme sürecinin etkili veverimli olması, ipuçlarının görevini tamolarak yerine getirmesine bağlıdır. Bunedenle ipuçlarının zamanlama, açıklıkve anlaşılırlık gibi temel bazı nitelikleresahip olması gerekir. İpuçlarından etkilive verimli bir şekilde yararlanmak içinbunlar öğrencilere zamanında ve tamolarak iletilmelidir.14
  15. 15.  Pekiştirme: Bir davranışın tekrar edilmesıklığının uygun uyarıcılarla arttırılmasıişlemidir. Bu işlemde kullanılanuyarıcılara pekiştirici ya da pekiştireç adıverilmektedir.15
  16. 16. Öğretme- öğrenme sürecindeöğrencilerin kendilerinden beklenendavranışları göstermeleri durumunda, budavranışlar pekiştirilir. Pekiştirilendavranışların kalıcılığı sağlanır.Pekiştirme, öğretme- öğrenme sürecininniteliğini arttıran önemli bir araçtır.16
  17. 17. Pekiştireç verilirken dikkat edileceknoktalar şöyle özetlenebilir:17
  18. 18. 3. Pekiştireçlerin dağıtımında zamanlamayadikkat edilmelidir.2. Kullanılan pekiştireçler öğrencilerin ihtiyaç vebeklentilerine uygun olmalıdır.1. Aynı pekiştireçlerin çok sık kullanılması onlarındeğerini azaltabilir.18
  19. 19. 6. Öğretmenler ceza yoluyla istenmeyen davranışlarınönlenmesi yoluna gitmemelidir.5. Pekiştirme işi zaman zaman gecikmeli olarakyapılmalıdır.4. Pekiştireçlerin ne zaman verileceğinin belliolmaması öğrenciyi sürekli uyanık bulunmaya veçalışmaya yönlendirebilir.19
  20. 20. Pekiştireçler öğrencinin gelişimözelliklerine, genel yetenek düzeyine,genel sağlık durumuna, ön öğrenmelerine,duyuşsal özelliklerine, sosyo-kültürelyaşam biçimine uygun olmalıdır.20
  21. 21.  Katılma: Öğrencinin öğrenme çabasıiçerisinde olmasıdır. Bir başka deyişle,öğrencinin kendisine sunulan öğretmedurumunun öğeleriyle etkileşmesi ve buetkileşimi davranışı kazanıncaya kadardevam ettirmesidir.Öğrenci öğretme-öğrenme ortamınaaçık ya da örtülü olarak katılabilir.21
  22. 22.  Dönüt ve düzeltme: Öğretim hizmetininniteliğini artıran son derece önemliöğedir.22
  23. 23. Dönüt, öğrenciye öğrenme sürecininyeterli ya da eksik olup olmadığınınbildirilmesidir.Düzeltme ise, öğrenme eksiklikleriningiderilmesi ve öğrencilere kazandırılmakistenen davranışlara yönelik etkinliklerdebulunulmasıdır.23
  24. 24. Sınıfta kullanılan ipuçları, pekiştirmene kadar etkili verilirse verilsin veöğretmen öğrencilerin katılımını nekadar etkili sağlarsa sağlasın budeğişkenler her öğrenci için farklıanlamlar taşıyacağından öğrencilerinöğrenmelerinde farklılıklar gözlenebilir.24
  25. 25. Bu nedenle, grupla öğrenmeyigerçekleştirmeye çalışan her öğrenci; neleritam öğrendiğini, neleri eksik öğrendiğini,yanlış öğrenmelerinin ne olduğunu ve neleriöğrenemediğini bilmelidir. Öğretmen,öğrencilerin bu ihtiyaçlarını karşılamak içindönüt-düzeltme işlemlerini, öğrencilerinözelliklerine uygun ve etkili bir şekildesunmalıdır.25
  26. 26. Öğrenme ÜrünleriTam öğrenme stratejisinde öğrenmeürünleri, öğrencilerin başarısı, öğrenmehızı ve duyuşsal özellikleridir.26
  27. 27. Tam öğrenme stratejisiyle öğrenenöğrencilerin öğrenme hızında artmabeklenmektedir. Ayrıca, öğrenci, tamöğrenme yoluyla daha başarılıolacağından öğrenme ünitesine, derse,okula karşı ilgi, olumlu tutum veakademik benlik kavramlarıgelişmektedir.27
  28. 28. Tam öğrenmemodelinin olumluyönleri28
  29. 29. Hedef davranışlar belli olduğu için dersplanlı bir şekilde işlenir.Öğrenme eksikleri tamamlanmadan diğer birüniteye geçilmediği için hemen hemen tümöğrenciler öğretim hedefine ulaşır.Öğrenme ürünleri sürekli değerlendirildiğiiçin öğrenme güçlük ve eksikleri vakitgeçirilmeden tamamlanır.29
  30. 30. Tam öğrenmemodelininsınırlılıkları30
  31. 31. Tüm öğrencilerin aynı seviyeye gelmesi vakitalmaktadır.Yavaş öğrenen öğrenciler hızlı öğrenen öğrencilerinvaktini olarak onları yavaşlatmaktadır.Tam öğrenme modeli öğretmenlere yük getirmektedir.31
  32. 32. TAM ÖĞRENME MODELĠNĠNUYGULANMASI32
  33. 33. Tam öğrenme modelini öğretme ortamındauygulanabilmesi için aşağıdaki adımlarınsırayla izlenmesi gerekir:33
  34. 34. 1. Derste kazandırılacak özel hedef vedavranışları ile bu hedef ve davranışlarınkazandırılacağı öğrenme üniteleribelirlenmelidir. Dersin özel hedefleri ileüniteleri arasındaki ilişkilerin görülmesineyardım eden belirtke tablosu hazırlanabilir.34
  35. 35. Daha sonra dersin özel hedeflerine aitdavranışlardan hangilerinin hangi ünitelerdekazandırılacağı ve ünitelerin kapsadığıkonuları gösteren ünite analiz tablosuhazırlanabilir. Ünite analiz tablosu, birünitenin hangi konularında, hangi hedefdavranışları öğretilmesi ve hangi konulardahangi davranışları yoklanması gerektiğineyol gösterir.35
  36. 36. 2. Her ünitenin öğrenilebilmesi için bilişsel,duyuşsal ve devinişsel alandaki önkoşuldavranışlar ve tam öğrenme standardı(Öğrencilerin %80‟ninin en az 70 puanalması gibi) belirlenmelidir.36
  37. 37. 3. Öğrencilerin; belirlenen önkoşuldavranışların hangilerine, ne derecedesahip olduklarını bilişsel giriş davranışlarıtesti ile belirlenmelidir.37
  38. 38. 4. Bilişsel giriş davranışları testinden eldeedilen sonuçlara göre öğrencilerin eksikolan önkoşul davranışlarını tamamlamakiçin tamamlama öğretimi yapılmalıdır.38
  39. 39. 5. Tamamlama öğretiminden sonraünitedeki yeni davranışları kazandırmakiçin öğretme-öğrenme etkinlikleriniuygulanmalıdır.39
  40. 40. 6. Öğretme-öğrenme etkinliklerinin işe yarayıpyaramadığını ya da öğrencilerin istenilendüzeyde öğrenip öğrenmediklerini (öğrenmedüzeylerini) belirlemek için izleme testisonuçlarına dayalı olarak değerlendirmeyapılmalıdır.40
  41. 41. 7. İzleme değerlendirmesine göre tamöğrenme ölçütüne ulaşamayan öğrenciler,eksik ya da yanlış öğrenmeleri düzeltmeküzere ek öğrenme-öğretme etkinliklerineyönlendirilmelidir.41
  42. 42. İzleme testi sonuçlarına göre tamöğrenme ölçütüne ulaşan ya da diğeröğrencilere göre ileride olan öğrencileriçin zenginleştirilmiş etkinlikleruygulanmalıdır.42
  43. 43. 8. Eksikleri tamamlamak, yanlışları düzeltmekamacıyla yapılan ek etkinliklerden sonraizleme testine paralel (izleme testindeki aynıdavranışları ölçen farklı sorulardan oluşan test) testuygulanarak, tamamlama öğretiminin işeyarayıp yaramadığı, öğrencilerin eksiklerinitamamlayıp tamamlamadıkları, yanlışlarınıdüzeltip düzeltmedikleri bir başka deyişle buöğrencilerin tam öğrenme ölçütüne ulaşıpulaşmadıkları belirlenmelidir.43
  44. 44. 9. Her iki grup öğrenci tam öğrenmeölçütüne ulaştıktan sonra (öğrencilerdavranışları tam olarak öğrendikten) dahasonraki üniteye başlanarak aynı süreçdevam etmelidir.44
  45. 45. MODELLERĠN ETKĠLEġĠMĠ45
  46. 46. Bilgisayar destekli eğitimve tam öğrenme1990’larda tam öğrenmenin elde ettiğibaşarının önemli bir bölümü bilgisayarlarabağlanabilir. Tam öğrenmeyle birliktebilgisayar kullanmanın hem öğrenci hem deöğretmene katkısı oldukça fazladır.46
  47. 47. Öğrencilerin yeniden alma, uygulamayapma ve sonuçları geliştirmede bilgisayararacılığıyla elde ettikleri olanaklar1980’lerde sıklıkla kullanılmıştır.Bilgisayarlar tam öğrenmeye özellikle üçyolla yardımcı olmaktadır:47
  48. 48. • Kayıt tutma• Hızlı ilerleyenlere üst düzeyolanaklar• Yavaş ilerleyenlere yinelemeve çalışma48
  49. 49. Tam öğrenme ve bilgisayar destekliöğretim teknolojik olarak gelişmiş okullardamükemmel bir uyum yaratmaktadır.Kayıtların tutulması, sınıfta geçirilenzamanın azaltılması ve öğrencilere ustalıkaşaması için yineleme olanağı yaratmasıbilgisayarları eğitimin vazgeçilmez bir aracıdurumuna getirmektedir.49
  50. 50. ĠĢbirliğine dayalı öğrenmeve tam öğrenmeİşbirliğine dayalı öğrenme, tam öğrenmedeolduğu gibi yarışmacı olmayan ve öğrencininkendi öğrenme sorumluluğunu üstlendiğiortamlar tanımlar.50
  51. 51. 51Öğrenme ve öğretme sürecinde farklıyaklaşımlar gösterseler de her iki modeldede ortak stratejiler yer almaktadır: Kriter referans değerlendirme Grup içi etkileşim ve akran desteği
  52. 52. Farklı alanları olmakla birlikte her ikimodel de eğitimciler tarafından kullanılandeğerli eğitim stratejileridir ve birliktekullanıldıklarında öğretmen ve öğrenciyeolumlu çıktılar sağlamaktadırlar.52
  53. 53. Yapılandırmacı öğrenme vetam öğrenmeBilgisayar destekli öğrenme ve işbirliğinedayalı öğrenmenin aksine yapılandırmacılıkile tam öğrenme arasında olumlu bir bağolduğunu gösteren yayın bulunmamaktadır.53
  54. 54. Yapılan sınırlı çalışmada ise tamöğrenmedeki değerlendirmelerinyapılandırmacı modelde kullanılanlarlakarşılaştırıldığında eksiklikleri olduğunugöstermektedir.54
  55. 55. Yayınlarda belirtilmeyen ama var olduğuçok açık olan tek benzerlik öğrencinin bireyolmasıdır. Her iki model de anlamlı biröğrenme için bireysel gereksinimlerin ortayakonması kavramını desteklemektedir.55
  56. 56. Ürün (çıktı) temelliöğrenme ve tam öğrenmeÜrün temelli öğrenme son 10-15 yıldagündeme gelmesine karşın 1940’lardaRalph Tyler’ın „Eğitim Programları veÖğretmenin Temel Prensipleri‟ kitabındabelirttiği prensipler üzerinde var olmuştur.56
  57. 57. Ürün (çıktı) temelli öğrenme ve tamöğrenme modellerine bakıldığındaaralarındaki fark çok açıktır. Ürün temelliöğrenme esas olarak öğrenciöğrenmesinin değerlendirilmesinitanımlayan bir modeldir.57
  58. 58. Tam öğrenme ise öğretmenlerindikkatini öğretme süreçlerindeki kaliteningeliştirilmesine ve öğrencilerin daha iyiöğrenmesine yönlendirir.58
  59. 59. 59

×