Digitalisering externe veiligheid

704 views

Published on

Presentatie

Published in: Education
0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total views
704
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
16
Actions
Shares
0
Downloads
10
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Digitalisering externe veiligheid

  1. 1. Digitalisering externe veiligheid PROVERO Themabijeenkomst Digitalisering Omgevingsaspecten Arnhem 10 november 2011 10 november 2011 1
  2. 2. Externe veiligheid centraal 10 november 2011 2
  3. 3. Wat is externe veiligheid? 10 november 2011 3
  4. 4. Whodunnit? 10 november 2011 4
  5. 5. Hoe extern risico beheren?Aanvullend beleid op BBT, inspectie, handhaving en ongevalsbestrijdingTwee vragen, twee maten• Hoe vaak komt het voor? • Plaatsgebonden risico • Norm: ten hoogste 10-6 per jaar bij kwetsbare bestemming• Hoeveel mensen worden bedreigd? • Groepsrisico • Oordeel: Weegt risico op tegen voordeel? Kan het nog kleiner? Is incident bestrijdbaar? Kunnen mensen zichzelf redden? 10 november 2011 5
  6. 6. PresentatiewijzePlaatsgebonden risico Groepsrisico 10 november 2011 6
  7. 7. Wanneer speelt externe veiligheid?Regelgeving opgehangen aan Wm/Wabo/Wrovia art 5 Wm (milieukwaliteitseisen) en 3.37 Wro (nadere regels)Bevi/Revi: Bepaalde inrichtingen met gevaarlijke stoffen vb. LPG-tankstations, PGS-15, BRZOBevB/RevB: Buisleidingen met gevaarlijke stoffen vb. Aardgas, aardolie, waterstofCirc. RNVGS: Wegen, spoorwegen, vaarwegen met transport (2013 Btev) gevaarlijke stoffenBBL, LIB Burgerluchthavens, SchipholBarim 3.15a Windturbines, propaantanks < 13 m3N.B. Bij deze sowieso, maar eigenlijk altijd: RvS toetst op GRO! 10 november 2011 7
  8. 8. Waar speelt externe veiligheid?• Als plangebied overlapt met invloedsgebied• Grens invloedsgebied= 1% kans op overlijden of afstand uit regelgeving• Weg, spoor, water: ruimtelijke beperkingen tot max 200 m• Extra (ook bouw-)eisen in • Veiligheidszone basisnet • Gebied 100% overlijdenskans buisleiding • Plasbrandaandachtsgebied basisnetBron: Registratiebesluit externe veiligheid (Wm) plus provinciale risicokaart (WVr) 10 november 2011 8
  9. 9. Hoe speelt externe veiligheid?Onderscheid wettelijke eisen en loop planprocesEisen aan een ruimtelijk besluit:• PR 10-6 is grenswaarde: geen (geprojecteerde) kwetsbare objecten binnen die contour• Groepsrisico dient verantwoord te worden (element GRO, expliciet, vatbaar voor beroep) Daartoe: • Groepsrisico berekenen en vergelijken met oriëntatiewaarde • Veiligheidsregio om advies vragen over bestrijdbaarheid en zelfredzaamheid • Ruimtelijke alternatieven beschouwen met een lager groepsrisico • Risicoreducerende maatregelen beschouwen (ruimtelijk, (stede)bouwkundig) 10 november 2011 9
  10. 10. Welke risicoinformatie nodig voor VGr?Informatie Waar te vinden? Prof. Ri-kaart?Coördinaten risicobron Bevoegd gezag Wm, Infrabeheerder (RWS, Prorail, buisleidingexploitant), prof. RisicokaartInvloedsgebied Resultaat QRA bij bevoegd gezag, prof. RisicokaartZone 100% overlijden Resultaat QRA bij bevoegd gezagPR 10-6 of veiligheidszone Resultaat QRA bij bevoegd gezag, prof.basisnet Risicokaart, Btev 2013Plasbrandaandachtsgebied Btev 2013Aanwezigheidsdichtheid Gemeente i.c.m. POPULATORGroepsrisico Resultaat QRA bij bevoegd gezagInvloed ruimtelijke alt. Resultaat QRA’s ontwerpalternatievenInvloed maatregelen Resultaat QRA’s ontwerpalternatievenHulpdienstaspecten Veiligheidsregio 10 november 2011 10
  11. 11. Professionele risicokaart Prof. risicokaart geeft: • Coördinaten risicobronnen • Invloedsgebieden (gedeeltelijk) • PR 10-6 contouren Via account bevoegd gezag Downloadable als *.shp, *.dwg *.dgn of *.gif file 10 november 2011 11
  12. 12. Bevolkingsgegevenshttp://www.populatiebestandgr.vrom.nl 10 november 2011 12
  13. 13. POPULATORActiviteiten:• Wonen• Werken dag• Werken continu• Nieuwbouw• EvenementenLevering als *.shp filesGeautomatiseerde link met• Safeti-NL (inrichtingen/buis)• RBM II (spoor/weg/water, binnenkort)Handmatige koppeling met• CAROLA (aardgas) 10 november 2011 13
  14. 14. Weg, spoor, binnenwater POPULATOR in RBM II GRID 50x50 m Polygonen voor hoge dichtheden Import: populator-zip, r2b Export: emf, bmp, jpg, tif, png, rapport: pdf, rtf, xls, txt, rrb 10 november 2011 14
  15. 15. Buisleidingen aardgas Bevolkingspolygonen in Carola Import: *.txt Export: *.shp, *.txt, *.bmp 10 november 2011 15
  16. 16. Risicosignaleringskaart Maatwerk per gemeente Gebruik bij planontwikkeling Ev-scan: •ev ja/nee van belang •Zwaarte besluitvormingstraject •Verantwoordingsplanner 10 november 2011 16
  17. 17. Rapport “Kwaliteit: externe veiligheid in het ruimtelijk planproces”, (RIVE, 2011) downloaden via: www.relevant.nl Hoe in planproces? • De groepsrisicoverantwoording is geen momentopname, maar loopt mee in de keuzes tijdens het proces • Nu is het vaak nog een “milieu-ding” met een onderzoek aan het eind van het proces • Externe veiligheid is voor de actor RO een relatief jong onderwerp: Bevi 2004. Eerste periode nadruk op saneren (Wm), daarna Vgr (Wro). 10 november 2011 17
  18. 18. Maatregelen om risico’s te beheersen• Bronmaatregelen (inherent veilig proces, veiligheidsmanagement, kleinere opslagen...)• Ruimtelijke maatregelen (afstand, hogere dichtheden, kwetsbare functies verder weg, ..)• Overige maatregelen (bouwkundig, organisatorisch, communicatief) 10 november 2011 18
  19. 19. Hoe eerder in proces hoe meer winst! 10 november 2011 19
  20. 20. Ruimtelijke invulling bepaalt groepsrisico Groepsrisico-bijdrages in invloedsgebied verschillend Toename aantal aanwezige personen in invloedsgebied bij gelijke personendichtheid per hectarebron afbeeldingen: Geerts, R. en Heitink, J. (2009), Dat vermaledijde invloedsgebied, AVIV. 10 november 2011 20
  21. 21. Invloed RO op EV - 1 GR als gevolg van de gekozen ruimtelijke situatie A: Intensieve bebouwing indeling De hoogte van het situatie A nabij bij de risicobron groepsrisico wordt mede risicobron Aantal doden veroorzaakt door de LPG afstand tot risicobron ruimtelijke situatie rond de plaatsgebonden risico: “risicovrije ruimte” risicobron. bebouwingsvrije ruimte “groepsrisico-afstand ” GR als gevolg van de gekozen ruimtelijke indeling situatie A situatie B situatie B: Intensieve bebouwing Aantal doden ver af van de risicobron LPG afstand tot risicobron plaatsgebonden risico: “risicovrije ruimte” bebouwingsvrije ruimte “groepsrisico-afstand ”Bron: RIVE. (2011), Kwaliteit: externe veiligheid in het ruimtelijk planproces, bijlage II: kleine inleiding in de externe veiligheid
  22. 22. Invloed RO op EV - 2Wanneer het plaatsgebonden risico kleiner wordt (en de risicobron veiliger) kan het groepsrisico door toename van het aantal personen (realiseren van een woonwijk) toenemen. De ruimtelijke ordening heeft veel invloed op (de hoogte van) het groepsrisico. 10-6 22
  23. 23. Invloed RO op EV - 2Wanneer het plaatsgebonden risico kleiner wordt (en de risicobron veiliger) kan het groepsrisico door toename van het aantal personen (realiseren van een woonwijk) toenemen. De ruimtelijke ordening heeft veel invloed op (de hoogte van) het groepsrisico. 10-6 23
  24. 24. Invloed RO – EV - 3Er bestaat ook nog zoiets als logisch verstand.Dat zegt dat kwetsbare objecten (zoals woningen) niet dichtbij de risicobron moeten worden bestemd. Er moet dus een soort buffer tussen de risicobron en de ontvanger zijn.Deze buffer is moeilijk te handhaven, omdat de ruimte schaars is en we geneigd zijn om de ruimte die we hebben het liefst zelf te claimen. En wie het eerst komt, wie het eerst maalt. 10-6 10-6 24
  25. 25. Verantwoording groepsrisico isruimtelijk vraagstuk• Ruimtelijke ordening bepaalt aantal personen binnen invloedsgebied;• Ruimtelijke ordening bepaalt functies binnen invloedsgebied;• Ruimtelijke ordening bepaalt inrichting van ruimte en functies binnen invloedsgebied;• Ruimtelijke ordening bepaalt afstand tussen risicobron en ontvanger;• Ruimtelijke ordening bepaalt dus de hoogte van het groepsrisico. 10 november 2011 25
  26. 26. Ruimtelijke richtsnoeren ter beperking groepsrisico 1. Bijzonder kwetsbare objecten buiten invloedsgebied, tenzij geen ruimtelijk alternatief 2. Binnen 100% overlijdenszone geen bijzonder kwetsbare objecten, tenzij geen ruimtelijk alternatief 3. Kwetsbare objecten in invloedsgebeid zo ver mogelijk van de risicobron af. Lage dichtheids-functies dichterbij dan hoge dichtheidsfuncties. 4. Nieuwe plannen: toegankelijk van tenminste 2 zijden geschikt voor hulpverlening en vluchtmogelijkheden 5. .............................................. 10 november 2011 26
  27. 27. Verantwoording GR als proces• Geen momentopname: berekening en opschrijven waarom acceptabel• keuzes in verleden hebben invloed op hoogte van het groepsrisico• hoogte van het groepsrisico heeft invloed op ruimtelijke inrichting• Dus: onderling verband tussen ruimtelijke keuzes en hoogte groepsrisico• De Vgr begint al bij de visievorming! 10 november 2011 27
  28. 28. De verantwoording van het groepsrisicoloopt mee in planproces de veranderde situatie vormt weer het nieuwe speelveld voor volgende ruimtelijke veranderingen bestaande speelveld van ruimtelijke opties en stadium II mogelijkheden veranderde speelveld van gevormd door structuurvisies, ruimtelijke opties en beleidsvisie EV, gegroeide mogelijkheden infrastructuur, door een concreet ruimtelijke bestemmingen, besluit. e.d. stadium I T0 stadium III T1 T3 Tn TE T2 momenten T van afwegingen die de uitgangssituatie voor de veranderde situatie ingrijpen op het groepsrisico de verantwoording waarvan groepsrisico daarom belangrijk voor groepsrisico formeel wordt verantwoording verantwoord de verantwoording groepsrisico als proces resulterend in een besluit 10 november 2011 28
  29. 29. Gewenste situatie – regie bij RODe actor RO heeft de regie over het Vgr proces• Vgr is in essentie een ruimtelijk vraagstuk• ruimtelijke ordening heeft meeste invloed op hoogte groepsrisico• dus logisch dat de regie over de verantwoording van het GR door de ruimtelijke ordening wordt gevoerd (= eigen belang).• Daartoe heeft de actor RO: • voldoende kennis en begrip van EV • bestuurlijk de regie gekregen • ambtelijk de regie gekregen (EV, VR)
  30. 30. Maptable – een procesinstrumentDe MapTable is een digitale, mobiele tekentafel, waarbij het blad een interactief computerscherm is. Er wordt onder meer getekend in het GIS software pakket ArcGIS.Voordelen:• met de MapTable kunnen ter plaatse diverse ruimtelijke/milieu-aspecten worden doorgerekend.• verschillende partijen kunnen rond de ontwerptafel plaatsnemen. Hierdoor kan men direct het effect zien van hun voorstel, wat de dialoog tussen de partijen verbetert.
  31. 31. Maptable – een procesinstrument
  32. 32. Resumé1. De verantwoording van het groepsrisico is in essentie een ruimtelijk vraagstuk.2. De verantwoording van het groepsrisico is een proces dat is gekoppeld aan het RO-planproces.3. De actor RO voert de regie over het proces van de verantwoording van het groepsrisico.Voorwaarden: RO heeft notie van 1 en 2 en krijgt de regierol van bestuur, Wm, EV en VR.
  33. 33. Casus Hof van Breukelen Doel: “Transformatie rommelig bedrijventerrein in hoogwaardige entree” “De verantwoording van het groepsrisico begint al bij de stedebouwkundige visie” “Stedebouwkundig realiseren met in acht nemen beperkt houden GR vereist integratie veiligheid in ontwerpproces” “Veiligheid loopt mee op alle schaalniveaus, van regio naar gemeente naar gebied naar gebouwniveau” 10 november 2011 33
  34. 34. Uitgangssituatie 10 november 2011 34
  35. 35. Hinder.......Risicobronnen• Amsterdam-Rijnkanaal• A2 snelweg• Spoorlijn Utrecht-Amsterdam• AardgasleidingOverige hinderaspecten• Geluid• Hoogspanninglijnen• waterzuivering 10 november 2011 35
  36. 36. HinderlijnenBedrijventerrein (geur, Weg Buis Spoorgeluid, stof) 10 november 2011 36
  37. 37. Vgr=risicobenadering Streefresultaat verantwoording groepsrisico 10 november 2011 37
  38. 38. Effectzones als handvat voor ontwerpproces 10 november 2011 38
  39. 39. Creatieve oplossingen Plasbrandgebied langs spoor Weg binnen 30 m met parkeerruimte onder wegdek 10 november 2011 39
  40. 40. SluitingHeeft u na vandaag nog vragen?R.J.M. (Reinoud) Scheresr.scheres@witteveenbos.nl0570 69 7741R. (Robert) Geertsr.geerts@aviv.nl053 430 6088 Vakblad: Ruimtelijke Veiligheid en risicobeleid 10 november 2011 40
  41. 41. tel 0570 69 79 11 Deventer Den Haag België (Antwerpen)fax 0570 69 73 44 Almere Heerenveen Indonesië (Jakarta)www.witteveenbos.nl Amsterdam Maastricht Kazachstan (Aktau, Almaty, Atyrau) Breda Rotterdam 17 maart 2011 Letland (Riga) 41 Rusland (St. Petersburg) Vietnam (Ho Chi Minh City)

×