Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.

RTvS: Themaochtend 'armoede': Francine Mestrum (presentatie)

1,607 views

Published on

Presentatie door Francine Mestrum voor de RTvS Themaochtend ronde 'armoede'. (16 april 2011)

Published in: News & Politics, Travel, Business
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

RTvS: Themaochtend 'armoede': Francine Mestrum (presentatie)

  1. 1. Francine Mestrum<br />Ronde Tafel van socialisten<br />Brussel, 16 april 2011<br />Armoede, ongelijkheid, verzorgingsstaten, sociale zekerheid, sociale bescherming …?<br />
  2. 2. Enkele anecdotes …<br />Wat een KP (PCF) kandidate te horen kreeg van een arbeider bij de kantonale verkiezingen in Frankrijk in maart 2011:<br />‘Mevrouw, U doet te veel aan sociaal beleid …’<br />
  3. 3. Enkele anecdotes…<br />België: bij de vakbondsbetoging van 24 maart zei iemand van de armoedebeweging:<br />‘die vakbonden… zo corporatistisch, ze zouden beter iets voor ons doen …’<br />
  4. 4. Enkele anecdotes…<br />Uit een e-mail afgelopen week-end van een linkse Hongaarse vriend:<br />‘Wij moeten als anti-kapitalisten de verzorgingsstaat niet verdedigen, die is sociaal-democratisch …’<br />
  5. 5. Enkele anecdotes…<br />Uit mijn analyse van het internationale armoedebeleid blijkt dat dit vooral gericht is tegen de ‘middenklassen’. Reactie van linkse vrienden:<br />‘Middenklassen? Wat is dat? Ik ken alleen armen en rijken… arbeid en kapitaal’<br />
  6. 6. Enkele anecdotes…<br />Het nieuwe internationale discours over de ‘beschavingscrisis’ en het ‘goede leven’ (‘buenvivir’ of ‘sumak kawsay’) stelt vaak dat West-Europa zich de verzorgingsstaat heeft kunnen veroorloven, enkel en alleen omdat we de derde wereld hebben uitgebuit … <br />
  7. 7. Een eerste conclusie:<br />Voor velen in de linkerzijde staat armoedebestrijding op de eerste plaats<br />Ook in de linkerzijde wordt de verzorgingsstaat/de sociale zekerheid vaak aangevallen<br />Ook in de linkerzijde ziet men vaak een tegenstelling tussen ‘armen’ en ‘niet-arme’ werknemers<br />Ook in de linkerzijde wordt armoedebestrijding vaak in tegenstelling gezien tot sociale zekerheid …<br />En hiermee speelt de linkerzijde mee het spel van de neoliberalen…<br />
  8. 8. Een terminologische verduidelijking<br />Sociale bescherming bestaat uit:<br /><ul><li>Openbare diensten
  9. 9. Sociale zekerheid: betaald door bijdragen van werknemers en werkgevers (géén belastingen) – in België bestaande uit:
  10. 10. Arbeidsongevallenverzekering
  11. 11. Ziekteverzekering
  12. 12. Werkloosheidsverzekering
  13. 13. Gezinstoelagen
  14. 14. Pensioenen
  15. 15. De bijstand (OCMW – leefloon)</li></li></ul><li>Een terminologische verduidelijking<br />Die ‘sociale bescherming’ wordt ook ‘verzorgingsstaat’ genoemd<br />Wat er onder valt en niet onder valt is vatbaar voor discussie, zeker wat de openbare diensten betreft<br />Het basisprincipe van de sociale zekerheid is ‘verzekering’, meer dan ‘herverdeling’<br />Het basisidee van de sociale bescherming is de gelijkheid van alle burgers en het besef dat burger- en politieke rechten weinig betekenen als er geen sociale en economische rechten zijn om de té grote ongelijkheid weg te werken<br />De gelijkwaardigheid van alle mensen en derhalve de universaliteit van alle rechten<br />
  16. 16. De neoliberale ‘sociale’ agenda<br />De Wereldbank en ‘armoedevermindering’<br />Het nieuwe etiket op de structurele aanpassingsprogramma’s<br />Een hervorming van de staat – een ‘sterke’ maar ‘slanke’ staat<br />Liefdadigheid in plaats van rechten<br />Armoedevermindering komt in de plaats van sociale verzekeringen<br />Sociale zekerheid wordt gelijkgesteld met ‘gevestigde belangen’<br />Het ‘schaarse’ overheidsgeld moet gaan ‘naar wie het echt nodig heeft’<br />Armoedebestrijding is volledig compatibel met het neoliberalisme: vrijhandel, deregulering, privatiseringen … in het belang van arme mensen<br />Minimumlonen en subsidies zijn marktverstorend en zijn niet in het belang van de armen<br />
  17. 17. De ‘sociale’ agenda van de Europese Unie<br />Sociale zekerheid, arbeidsrecht en loonbeleid zijn géén Europese bevoegdheden<br />Armoedebestrijding: betwistbaar – de Verdragen spreken enkel over ‘sociale uitsluiting’<br />De veranderde filosofie van de EU inzake sociale zekerheid (rond 1990)<br />Geen vraag meer naar meer ‘sociale’ bevoegdheden<br />Geen harmonisatie<br />Hoofddoel SZ: van ‘inkomensgarantie’ naar ‘werk lonend maken’ + van een bescherming tegen de markt naar participatie in de arbeidsmarkt<br />
  18. 18. De ‘sociale’ agenda van de EU<br />Pensioenen en gezondheidszorg worden nu behandeld vanuit de logica van de interne markt en de ‘betaalbaarheid’<br />Idem voor openbare diensten<br />Armoede en sociale uitsluiting komen bij het werkgelegenheidsbeleid, een Europese bevoegdheid<br />De ‘open coördinatiemethode’ is niet democratisch en zorgt enkel voor ’soft law’<br />Voor armoede en sociale uitsluiting komt nu het ‘platform’ in de plaats. De agenda is gericht op groei en ‘activering’<br />
  19. 19. De ‘sociale’ agenda van de EU<br />Het ‘proces van Lissabon’ wordt vervangen door ‘EU2020’ : 20 miljoen armen minder …<br />Het ‘Pact voor de Euro’: de regeringen praten tegen zichzelf en doen aanbevelingen aan zichzelf:<br />De competitiviteit bevorderen<br />De werkgelegenheid bevorderen<br />Overheidsfinanciën ‘duurzaam’ houden<br />Financiële stabiliteit bevorderen<br />
  20. 20. De ‘sociale’ agenda van de EU<br />Het Euro+ Pact:<br />Pensioenen, gezondheidszorg en sociale uitkeringen ‘betaalbaar’ houden<br />Flexicuriteit<br />Hervorming van de pensioenen en optrekken van de pensioenleeftijd<br />Herzien van de mechanismen voor collectieve onderhandelingen en indexering<br />Pensioenen, gezondheidszorg en sociale uitkeringen ‘betaalbaar’ houden<br />Liberalisering vrije beroepen en distributiesector<br />Lastenverlaging op arbeid<br />DIT ZIJN BIJNA ALLEMAAL NATIONALE BEVOEGDHEDEN!<br />
  21. 21. De ‘sociale’ agenda van de EU<br />Veel van deze maatregelen zijn NU al uitgevoerd op nationaal vlak:<br />De soberheidsprogramma’s van Roemenië, Letland, het VK en uiteraard Griekenland en Ierland<br />Het zijn onze nationale regeringen die in de Europese Unie samen beslissen wat ‘Europa’ hen zal opleggen …<br />
  22. 22. Conclusie<br />Net zoals de WB is de EU bezig met het afbouwen van de verzorgingsstaten en ze stelt daar tegenover een ‘armoedebeleid’ dat gericht is op<br />‘integratie in de arbeidsmarkt’ = activering<br />Liefdadigheid – kerken<br />Men creëert een tegenstelling tussen ‘armen’ en ‘niet-arme werknemers met gevestigde belangen of voorrechten’<br />Er is geen herverdeling van rijk naar arm maar van niet-arm (middenklasse) naar arm – dualisering van de maatschappij <br />Voor links: het mikken op een armoedebeleid en dit tegenover een sociale zekerheid/verzorgingsstaat stellen is meespelen met de neoliberale agenda<br />
  23. 23. Een alternatief<br />Sociale zekerheid en armoedebeleid zijn niet aan elkaar tegengesteld maar vullen elkaar aan<br />Zonder sociale zekerheid zou de armoede in België niet 15 % bedragen maar 26 %<br />Sociale zekerheid en openbare diensten blijven de beste manier om armoede te vermijden, om mensen tegen armoede te beschermen<br />Een armoedebeleid blijft nodig op basis van rechten en niet op basis van liefdadigheid<br />Armoede is in eerste instantie een inkomensprobleem – het beleid zal multidimensioneel zijn maar moet er op gericht zijn mensen een degelijk inkomen te bezorgen zodat ze autonoom kunnen leven<br />
  24. 24. Een alternatief<br />Voor de linkerzijde zal de prioriteit m.i. moeten gaan naar het stopzetten van de verarmingsprocessen en zodoende het uitroeien van de armoede<br />Op lange termijn: Een universele sociale bescherming, dit is een bescherming tegen de markt<br />Met openbare diensten voor iedereen<br />Met een sociale verzekering tegen de belangrijkste risico’s<br />Met een bijstand die mensen een minimuminkomen garandeert dat minstens gelijk is aan de armoedegrens<br />Op korte termijn: het optrekken van alle uitkeringen tot aan het niveau van de armoedegrens<br />
  25. 25. Een alternatief<br />Daarvoor is het nodig:<br />Versterking van het arbeidsrecht<br />De fiscaliteit te herzien : vennootschapsbelasting, vermogensbelasting, belasting op financiële transacties …<br />Twee woorden te gebruiken die nooit gerecupereerd kunnen worden:<br />Emancipatie<br />Herverdeling<br />
  26. 26. Een alternatief<br />In welk progressief sociaal-economisch systeem men ook leeft, het zal altijd nodig zijn om mensen sociaal-economische rechten en bescherming te bieden<br />Een goed economisch sociaal systeem is een systeem waartoe iedereen bijdraagt en iedereen ontvangt:<br />Van iedereen volgens vermogen, naar iedereen volgens behoeften<br />
  27. 27. Armoede en ongelijkheid …<br />

×