SlideShare a Scribd company logo

VIRTUEEL PLATFORM / GLITCH GEBRUIKT TECHNISCH FALEN ALS RUIMTE VOOR CREATIE

VIRTUEEL PLATFORM / GLITCH GEBRUIKT TECHNISCH FALEN ALS RUIMTE VOOR CREATIE

1 of 6
Download to read offline
NAi, Premsela en Virtueel Platform zijn sinds januari 2013 samen Het Nieuwe Instituut. Deze 
website wordt niet meer onderhouden. Kijk voor actuele informatie op 
www.hetnieuweinstituut.nl 
KENNIS / GLITCH GEBRUIKT TECHNISCH FALEN ALS RUIMTE 
VOOR CREATIE 
ACHTERGROND 
Kim Asendorf. Extrafile, BLINX (vs. Rosa Menkman, Monglot, 2011) (2011) 
9 JAN 2012 — Een glitch kan gezien worden als een technisch falen, maar ook als ruimte 
voor creatie. Rosa Menkman is theoreticus en kunstenaar en onderzoekt in haar werk noise 
artifacts zoals glitches, compressies en feedback. In dit artikel geeft zij een introductie over 
'glitch' en een kijkje in de groeiende (internationale) community die zich met het onderwerp 
bezighoudt. 
─▄──██─▀─█─ HET ONGELUKSPOTENTIEEL 
Benjamin Gaulon, Karl Klomp, Gijs Gieskes. Refunctmedia_v.2 (2011). ReFunct Media is een installatie waarin verschillende verouderde media gehacked zijn gepresenteerd in een lange 
lijn van symbiotische interacties. ReFunct Media suggereert geen antwoord te geven op de vragen die e-‐‑waste ons brengen. In plaats daarvan exploreert de installatie mogelijkheden 
van verouderde techniek in relatie tot consumptie.
"Misfortune and failure are not signs of improper production. On the contrary, they indicate 
the active production of the "accidental potential" in any product. The invention of the ship 
implies its wreckage, the steam engine and the locomotive discover the derailment. The 
accident is the ultimate functioning of a product." 
Vrij vertaald: 
Ongeluk en falen verwijzen niet naar productiefouten. Integendeel, zij maken de weg vrij 
voor het 'ongelukspotentieel' van ieder product. De uitvinding van het schip houdt ook zijn 
schipbreuk in en die van de stoommachine en de locomotief de ontsporing. Het ongeluk is 
het ʻ‘uiterst functionerenʼ’ van een product. 
-‐‑ Paul Virilio, origineel uit The Accident of Art, Semiotext(e): New York, 2005. p.2. en later 
gebruikt door DEAF festival (Rotterdam '98). 
Succes en falen of functie en disfunctie gaan hand in hand; het zijn twee kanten van 
dezelfde medaille. Hoewel de perfecte technologie niet bestaat, blijven zowel consumenten 
als ontwikkelaars de eenzijdige mythes van versnelling, verbetering en veroudering 
conserveren: een perspectief waarin de toekomst zichzelf steeds blijft herhalen. 
─▄─██▌▌ COMPRESSIE ARTIFACTS: DE VINGERAFDRUK VAN EEN GLITCH 
Maak een Glitch (screen: Rosa Menkman) 
Technisch gezien is een glitch het beste te omschrijven als een onbedoelde en 
onverklaarbare consequentie van een verstoring binnen één of meer digitale 
informatiestromen. Al deze stromen van digitale informatie zijn geëncodeerd, vaak met 
behulp van één of meerdere compressies, om zo snel mogelijk opgeslagen of overgedragen 
te worden. 
Compressie is daarom een van de meest belangrijke protocollen die vorm geeft aan het 
'materiaal' waaruit digitale objecten bestaan. Glitches hebben hierdoor ook vaak direct of 
indirect te maken met compressie(s); de verstoring in de informatie van bijvoorbeeld een 
plaatjesbestand wordt zichtbaar wanneer de computer de gebroken informatie via een 
compressieprotocol rangschikt; terwijl de informatie zelf ongeordend is, wordt deze volgens
het protocol van de compressie gestructureerd weergegeven (de volgorde van de data wordt 
omgezet). De glitch maakt dus de onderliggende structurering van de compressie zichtbaar 
-‐‑ een techniek die gewoonlijk juist onzichtbaar is. 
Dit soort compressie glitches worden vaak ook databends genoemd: als gevolg van 
bestandscorruptie prikt de structuur van de compressie door de originele laag van te zien of 
te horen informatie heen. 
Kim Asendorf. Extrafile, BLINX (vs. Rosa Menkman, Monglot, 2011) (2011). "Nieuwe compressies voor kunstenaars". Asendorf ontwikkelde de Extrafile software zodat kunstenaars 
digitale plaatjes persoonlijk kunnen encoderen, vrij van rechten en patenten die bij de bestaande compressies horen. 
In 2010 schreef ik "A Vernacular of File Formats 
(http://dl.dropbox.com/u/9054743/lofi%20Rosa%20Menkman%20- 
%20A%20Vernacular%20of%20File%20Formats.pdf)": een manual voor het navigeren 
door en creëren van verschillende dialecten die kunnen ontstaan wanneer de diglossie van 
compressie en beeldtaal wordt geglitcht. 
Introducing 
Satromizer 
OS 
from Pox 
Party 
04:18 
̐̚ 
́̿ͯ 
H̢͙̝̙̫ 
͡ 
Ç̥̘̖̟̥ 
͛͑̉̀͜͟ 
Poxparty. sOS (satromizer OS, een iOS voor de iPad) (2010).Corruptie is een fundamenteel onderdeel van het satromizer besturingssysteem sOS. 
┐█┐┐─▄──█─▀─█ Ġ̮̜ 
̳̬̗̺̼ 
̆̋̓ͬ̄ 
L̫̝͖̹̻ 
͜ 
͐̈͊ 
͟ 
̋͑̆T 
͠I 
̓͂ 
̗̮͓̱ 
̥̳̘͎̘ 
̒̈͒͆̋ 
̡̗̗͔̱͚ 
͙̘ 
ͩ̅̽̓͊ͦ 
͛̽́ 
KUNST 
Zoals gezegd kan een glitch zuiver technisch worden beschreven als een verstoring van 
digitale informatie. Maar in het geval dat een glitch binnen een sociale of kunst context 
wordt gemanoeuvreerd, is de glitch niet meer alleen volgens technische regels te begrijpen. 
De eerste keer dat ik gedwongen werd om glitch vanuit een ander perspectief te 
interpreteren, was tijdens een bezoek aan de tentoonstelling 'World Wide Wrong 
(http://nimk.nl/eng/world-wide-wrong)' (2005, Montevideo/NIMK -‐‑ een solo 
tentoonstelling van het Belgisch-‐‑Nederlands kunstenaars collectief Jodi). Het werk 
Untitled Game (http://www.untitled-game.org/) (1998), een kapotte versie van mijn 
toen favoriete videogame Quake, raakte me, ook al maakte het me in eerste instantie alleen 
maar in de war.
Later ontdekte ik dat Jodi in Untitled Game de 'bugs' 
(fouten) in de code van Quake had geëxploiteerd: het spel 
was expres gedeprogrammeerd. Dit leidde tot een prachtig 
geglitcht (gemodificeerd) en onspeelbare videogame. 
Untitled Game leerde mij dat de wereld van het (digitale) 
beeld niet alleen uit (nagestreefde) perfectie bestaat, maar 
dat er ook ruimte kan worden gemaakt voor onbekende, 
niet geaccepteerde of ʻ‘fouteʼ’ mogelijkheden. 
Terwijl normalerwijze een verstoring van de digitale 
transmissie als hinderlijk wordt ervaren, leerde ik hier dat 
de ʻ‘glitch' ook als een bijzonder fenomeen kan worden 
Untitled Game (Jodi) 
opgevat. Dit was een enorm verrassende ontdekking, die 
veel (nieuwe) vragen opriep, zoals, opnieuw 'wat is een glitch?', 'wat is glitch kunst (glitch 
art)?' en 'is een georganiseerd ongeluk wel een ongeluk? (of: ʻ‘is expres falen niet juist een 
vorm van succes?'). 
Het ontdekken van glitch kunst opende nieuwe perspectieven. In tegenstelling tot het 
zoeken naar de bestaande perfectie en esthetica, ging ik de ongeaccepteerde 
mogelijkheden in kaart brengen. Ik ontdekte dat glitch kunst vaak een zeker moment(um) 
heeft: eerst is er het moment van de glitch dat vaak als bedreigend of schokkend wordt 
ervaren ('Zal de technologie naar zijn normale flow terug keren?'). 
Dit moment wordt vervolgens door de kunstenaar geëxploiteerd, waardoor niet alleen het 
systeem, maar ook de (mogelijke) beperkingen, regels, verwachtingen en inherente 
conventies zichtbaar worden. De glitch in glitch kunst is hierdoor vaak een katalysator met 
een zeker momentum (impuls), een kritisch potentieel dat de toeschouwer dwingt actief te 
reflecteren op de technologie. 
GLI.TC/H documentatie (2010/2011) 
─▀─█▄┘─▄┘─ DE GLI.TC/H COMMUNITY 
Glitch is niet eenduidig. Glitch kan gedefinieerd worden binnen de techniek of binnen het 
domein van de kunsten, maar ook als een community. Vorig jaar, in afwachting van mijn 
gastdocentschap aan SAIC in Chicago, vroegen jon.satrom en Nick Briz mij of ik 
geïnteresseerd was in het organiseren van een glitch festival. Dit was het begin van het
meerdaags GLI.TC/H festival (http://gli.tc/h/), dat als doel heeft om een 
ontmoetingsplek te creëren voor verschillende glitch kunstenaars en geïnteresseerden, om 
in gesprek te gaan en technieken uit te wisselen. 
Dit jaar telde GLI.TC/H -‐‑ dat plaats vond in Chicago, Amsterdam en Birmingham -‐‑ 450 
submissies uit 30 landen. Het festival werd mede mogelijk gemaakt door 146 donaties via 
online crowdfunding. De glitch art community is duidelijk groeiende. Dit besef leidde bij 
ons als organisatoren tot een aantal inzichten en overwegingen met als hoofdvraag: ʻ‘Kan en 
moet een festival, dat glitch (het corrumperen en blootleggen van structuren) als onderwerp 
heeft, succesvol zijn en georganiseerd worden volgens een hiërarchisch structuur?ʼ’. 
Als antwoord op dit probleem hebben we de glitch in GLI.TC/H niet als een medium of 
genre gepositioneerd, maar als een levend, vloeiend en open concept binnen verschillende 
communities, die allemaal via hun eigen module en semantiek vorm kunnen geven aan hun 
glitch. GLI.TC/H is hierdoor een festival bestaande uit niet alleen optredens, maar ook 
tentoonstellingen, conferenties, workshops en (open) publicaties. 
█▄┘─▀┐▄▄┐┘ GLITCH MOMENT(UM) 
DEEPHORIZON 
- 
Variation 
2 
from UBERMORGEN 
03:33 
Ubermorgen.com. DEEPHORIZON -‐‑ Variation 2 (2011) http://deeeeeeephorizon.com/ (http://deeeeeeephorizon.com/). Commentaar op het olieverf 'schilderen' gemaakt door 
BP, dat ten tijde van de video olie lekte in de Golf van Mexico. Ubermorgen gebruikte 'speciale digitale technieken' op readymade luchtfoto's om extra aandacht te vestigen op de 
relaties tussen artificiële vormen en kleuren en de natuur binnen de hedendaagse beeldvorming. 
Hoewel kunst met als onderwerp 'de fout' of 'imperfectie' op zich niet nieuw is, is de glitch 
kunst en zijn groeiende community wel een duidelijk teken in een tijd waarin protest en 
onverenigbare acties steeds meer in de belangstelling staan. 
Glitch kunst wordt ook steeds meer geïntegreerd binnen het huidige kunst-‐‑ en 
cultuurdiscours. Wellicht kan ook het feit dat Transmediale mij heeft uitgenodigd drie 
panels te organiseren en modereren tijdens hun 2012 in/compatible festival 
(http://www.transmediale.de/node/20271/) in deze lijn worden gezien. 
Glitch studies betreffen het Glitch Moment(um) 
(http://networkcultures.org/wpmu/portal/publications/network-notebooks/no- 
04-the-glitch-momentum/), een plek waar artistieke experimenten, technische kennis en 
academisch onderzoek samenkomen en zijn gefocust op het kritische potentieel van de 
verstoring. Glitch is interessant als 'tipping point of failure': een mislukking wordt niet 
afgedaan, maar wordt juist een actieve ruimte voor creatie. Wezenlijke vernieuwing gaat 
hand in hand met (potentiële) afbraak. Wat nu een glitch is, zou morgen een nieuwe vorm 
kunnen zijn.
Meer over het Het Glitch Moment(um) in mijn nieuwe publicatie bij het INC: Menkman, Rosa. 
"The Glitch Moment(um)". Network Notebooks 04, Institute of Network Cultures, 
Amsterdam, 2011. ISBN: 978-‐‑90-‐‑816021-‐‑6-‐‑7. 
http://networkcultures.org/wpmu/portal/publications/network-notebooks/no- 
04-the-glitch-momentum/ 
(http://networkcultures.org/wpmu/portal/publications/network-notebooks/no- 
04-the-glitch-momentum/) 
Auteur: Rosa Menkman 
http://rosa-menkman.blogspot.com/ (http://rosa-menkman.blogspot.com/) 
TAGS 
Glitch
Ad

Recommended

//STEIM Workshop: A Vernacular of File Formats
//STEIM Workshop: A Vernacular of File Formats//STEIM Workshop: A Vernacular of File Formats
//STEIM Workshop: A Vernacular of File FormatsRosa ɯǝukɯɐn
 
Kanye West color channel de-sync effect
Kanye West color channel de-sync effectKanye West color channel de-sync effect
Kanye West color channel de-sync effectRosa ɯǝukɯɐn
 
Filtering Failure exhibition catalogue
Filtering Failure exhibition catalogueFiltering Failure exhibition catalogue
Filtering Failure exhibition catalogueRosa ɯǝukɯɐn
 
The institutions of Resolution Disputes [iRD]
The institutions of Resolution Disputes [iRD]The institutions of Resolution Disputes [iRD]
The institutions of Resolution Disputes [iRD]Rosa ɯǝukɯɐn
 
Becoming Fog: Tactical Media, Spam and Obfuscation Seminar, Winter Semester K...
Becoming Fog: Tactical Media, Spam and Obfuscation Seminar, Winter Semester K...Becoming Fog: Tactical Media, Spam and Obfuscation Seminar, Winter Semester K...
Becoming Fog: Tactical Media, Spam and Obfuscation Seminar, Winter Semester K...Rosa ɯǝukɯɐn
 

More Related Content

More from Rosa ɯǝukɯɐn

KhK winter semester 2018: Screenology block
KhK winter semester 2018: Screenology blockKhK winter semester 2018: Screenology block
KhK winter semester 2018: Screenology blockRosa ɯǝukɯɐn
 
Interview for mexican creditcard magazin 'club credomatic'
Interview for mexican creditcard magazin 'club credomatic'Interview for mexican creditcard magazin 'club credomatic'
Interview for mexican creditcard magazin 'club credomatic'Rosa ɯǝukɯɐn
 
Catalogue of tipping point of failure exhibition by rosa menkman
Catalogue of tipping point of failure exhibition by rosa menkmanCatalogue of tipping point of failure exhibition by rosa menkman
Catalogue of tipping point of failure exhibition by rosa menkmanRosa ɯǝukɯɐn
 
lofi Rosa Menkman - A Vernacular of File Formats
lofi Rosa Menkman - A Vernacular of File Formatslofi Rosa Menkman - A Vernacular of File Formats
lofi Rosa Menkman - A Vernacular of File FormatsRosa ɯǝukɯɐn
 
Rosa Menkman - A Vernacular of File Formats
Rosa Menkman - A Vernacular of File FormatsRosa Menkman - A Vernacular of File Formats
Rosa Menkman - A Vernacular of File FormatsRosa ɯǝukɯɐn
 
Entropic elasticity: critical glitch artware && the demoscene
Entropic elasticity: critical glitch artware && the demosceneEntropic elasticity: critical glitch artware && the demoscene
Entropic elasticity: critical glitch artware && the demosceneRosa ɯǝukɯɐn
 
Alternatief gebruik van digitale idiomen
Alternatief gebruik van digitale idiomenAlternatief gebruik van digitale idiomen
Alternatief gebruik van digitale idiomenRosa ɯǝukɯɐn
 
Klik Magazine // Interview with Rosa Menkman
Klik Magazine // Interview with Rosa MenkmanKlik Magazine // Interview with Rosa Menkman
Klik Magazine // Interview with Rosa MenkmanRosa ɯǝukɯɐn
 

More from Rosa ɯǝukɯɐn (20)

KhK winter semester 2018: Screenology block
KhK winter semester 2018: Screenology blockKhK winter semester 2018: Screenology block
KhK winter semester 2018: Screenology block
 
Rosa menkman portfolio
Rosa menkman portfolioRosa menkman portfolio
Rosa menkman portfolio
 
Rosa menkman portfolio
Rosa menkman portfolioRosa menkman portfolio
Rosa menkman portfolio
 
Behind White Shadows
Behind White ShadowsBehind White Shadows
Behind White Shadows
 
Interview for mexican creditcard magazin 'club credomatic'
Interview for mexican creditcard magazin 'club credomatic'Interview for mexican creditcard magazin 'club credomatic'
Interview for mexican creditcard magazin 'club credomatic'
 
Gli.tc:h 20111 program
Gli.tc:h 20111 programGli.tc:h 20111 program
Gli.tc:h 20111 program
 
Filtering failure
Filtering failureFiltering failure
Filtering failure
 
Order and progress
Order and progressOrder and progress
Order and progress
 
Catalogue of tipping point of failure exhibition by rosa menkman
Catalogue of tipping point of failure exhibition by rosa menkmanCatalogue of tipping point of failure exhibition by rosa menkman
Catalogue of tipping point of failure exhibition by rosa menkman
 
H booklet
H bookletH booklet
H booklet
 
Gene siskel
Gene siskelGene siskel
Gene siskel
 
Gene Siskel Presentation
Gene Siskel PresentationGene Siskel Presentation
Gene Siskel Presentation
 
lofi Rosa Menkman - A Vernacular of File Formats
lofi Rosa Menkman - A Vernacular of File Formatslofi Rosa Menkman - A Vernacular of File Formats
lofi Rosa Menkman - A Vernacular of File Formats
 
Rosa Menkman - A Vernacular of File Formats
Rosa Menkman - A Vernacular of File FormatsRosa Menkman - A Vernacular of File Formats
Rosa Menkman - A Vernacular of File Formats
 
Naomi ellemers
Naomi ellemersNaomi ellemers
Naomi ellemers
 
Entropic elasticity: critical glitch artware && the demoscene
Entropic elasticity: critical glitch artware && the demosceneEntropic elasticity: critical glitch artware && the demoscene
Entropic elasticity: critical glitch artware && the demoscene
 
Rosa Menkman
Rosa MenkmanRosa Menkman
Rosa Menkman
 
Alternatief gebruik van digitale idiomen
Alternatief gebruik van digitale idiomenAlternatief gebruik van digitale idiomen
Alternatief gebruik van digitale idiomen
 
Statistics
StatisticsStatistics
Statistics
 
Klik Magazine // Interview with Rosa Menkman
Klik Magazine // Interview with Rosa MenkmanKlik Magazine // Interview with Rosa Menkman
Klik Magazine // Interview with Rosa Menkman
 

VIRTUEEL PLATFORM / GLITCH GEBRUIKT TECHNISCH FALEN ALS RUIMTE VOOR CREATIE

  • 1. NAi, Premsela en Virtueel Platform zijn sinds januari 2013 samen Het Nieuwe Instituut. Deze website wordt niet meer onderhouden. Kijk voor actuele informatie op www.hetnieuweinstituut.nl KENNIS / GLITCH GEBRUIKT TECHNISCH FALEN ALS RUIMTE VOOR CREATIE ACHTERGROND Kim Asendorf. Extrafile, BLINX (vs. Rosa Menkman, Monglot, 2011) (2011) 9 JAN 2012 — Een glitch kan gezien worden als een technisch falen, maar ook als ruimte voor creatie. Rosa Menkman is theoreticus en kunstenaar en onderzoekt in haar werk noise artifacts zoals glitches, compressies en feedback. In dit artikel geeft zij een introductie over 'glitch' en een kijkje in de groeiende (internationale) community die zich met het onderwerp bezighoudt. ─▄──██─▀─█─ HET ONGELUKSPOTENTIEEL Benjamin Gaulon, Karl Klomp, Gijs Gieskes. Refunctmedia_v.2 (2011). ReFunct Media is een installatie waarin verschillende verouderde media gehacked zijn gepresenteerd in een lange lijn van symbiotische interacties. ReFunct Media suggereert geen antwoord te geven op de vragen die e-‐‑waste ons brengen. In plaats daarvan exploreert de installatie mogelijkheden van verouderde techniek in relatie tot consumptie.
  • 2. "Misfortune and failure are not signs of improper production. On the contrary, they indicate the active production of the "accidental potential" in any product. The invention of the ship implies its wreckage, the steam engine and the locomotive discover the derailment. The accident is the ultimate functioning of a product." Vrij vertaald: Ongeluk en falen verwijzen niet naar productiefouten. Integendeel, zij maken de weg vrij voor het 'ongelukspotentieel' van ieder product. De uitvinding van het schip houdt ook zijn schipbreuk in en die van de stoommachine en de locomotief de ontsporing. Het ongeluk is het ʻ‘uiterst functionerenʼ’ van een product. -‐‑ Paul Virilio, origineel uit The Accident of Art, Semiotext(e): New York, 2005. p.2. en later gebruikt door DEAF festival (Rotterdam '98). Succes en falen of functie en disfunctie gaan hand in hand; het zijn twee kanten van dezelfde medaille. Hoewel de perfecte technologie niet bestaat, blijven zowel consumenten als ontwikkelaars de eenzijdige mythes van versnelling, verbetering en veroudering conserveren: een perspectief waarin de toekomst zichzelf steeds blijft herhalen. ─▄─██▌▌ COMPRESSIE ARTIFACTS: DE VINGERAFDRUK VAN EEN GLITCH Maak een Glitch (screen: Rosa Menkman) Technisch gezien is een glitch het beste te omschrijven als een onbedoelde en onverklaarbare consequentie van een verstoring binnen één of meer digitale informatiestromen. Al deze stromen van digitale informatie zijn geëncodeerd, vaak met behulp van één of meerdere compressies, om zo snel mogelijk opgeslagen of overgedragen te worden. Compressie is daarom een van de meest belangrijke protocollen die vorm geeft aan het 'materiaal' waaruit digitale objecten bestaan. Glitches hebben hierdoor ook vaak direct of indirect te maken met compressie(s); de verstoring in de informatie van bijvoorbeeld een plaatjesbestand wordt zichtbaar wanneer de computer de gebroken informatie via een compressieprotocol rangschikt; terwijl de informatie zelf ongeordend is, wordt deze volgens
  • 3. het protocol van de compressie gestructureerd weergegeven (de volgorde van de data wordt omgezet). De glitch maakt dus de onderliggende structurering van de compressie zichtbaar -‐‑ een techniek die gewoonlijk juist onzichtbaar is. Dit soort compressie glitches worden vaak ook databends genoemd: als gevolg van bestandscorruptie prikt de structuur van de compressie door de originele laag van te zien of te horen informatie heen. Kim Asendorf. Extrafile, BLINX (vs. Rosa Menkman, Monglot, 2011) (2011). "Nieuwe compressies voor kunstenaars". Asendorf ontwikkelde de Extrafile software zodat kunstenaars digitale plaatjes persoonlijk kunnen encoderen, vrij van rechten en patenten die bij de bestaande compressies horen. In 2010 schreef ik "A Vernacular of File Formats (http://dl.dropbox.com/u/9054743/lofi%20Rosa%20Menkman%20- %20A%20Vernacular%20of%20File%20Formats.pdf)": een manual voor het navigeren door en creëren van verschillende dialecten die kunnen ontstaan wanneer de diglossie van compressie en beeldtaal wordt geglitcht. Introducing Satromizer OS from Pox Party 04:18 ̐̚ ́̿ͯ H̢͙̝̙̫ ͡ Ç̥̘̖̟̥ ͛͑̉̀͜͟ Poxparty. sOS (satromizer OS, een iOS voor de iPad) (2010).Corruptie is een fundamenteel onderdeel van het satromizer besturingssysteem sOS. ┐█┐┐─▄──█─▀─█ Ġ̮̜ ̳̬̗̺̼ ̆̋̓ͬ̄ L̫̝͖̹̻ ͜ ͐̈͊ ͟ ̋͑̆T ͠I ̓͂ ̗̮͓̱ ̥̳̘͎̘ ̒̈͒͆̋ ̡̗̗͔̱͚ ͙̘ ͩ̅̽̓͊ͦ ͛̽́ KUNST Zoals gezegd kan een glitch zuiver technisch worden beschreven als een verstoring van digitale informatie. Maar in het geval dat een glitch binnen een sociale of kunst context wordt gemanoeuvreerd, is de glitch niet meer alleen volgens technische regels te begrijpen. De eerste keer dat ik gedwongen werd om glitch vanuit een ander perspectief te interpreteren, was tijdens een bezoek aan de tentoonstelling 'World Wide Wrong (http://nimk.nl/eng/world-wide-wrong)' (2005, Montevideo/NIMK -‐‑ een solo tentoonstelling van het Belgisch-‐‑Nederlands kunstenaars collectief Jodi). Het werk Untitled Game (http://www.untitled-game.org/) (1998), een kapotte versie van mijn toen favoriete videogame Quake, raakte me, ook al maakte het me in eerste instantie alleen maar in de war.
  • 4. Later ontdekte ik dat Jodi in Untitled Game de 'bugs' (fouten) in de code van Quake had geëxploiteerd: het spel was expres gedeprogrammeerd. Dit leidde tot een prachtig geglitcht (gemodificeerd) en onspeelbare videogame. Untitled Game leerde mij dat de wereld van het (digitale) beeld niet alleen uit (nagestreefde) perfectie bestaat, maar dat er ook ruimte kan worden gemaakt voor onbekende, niet geaccepteerde of ʻ‘fouteʼ’ mogelijkheden. Terwijl normalerwijze een verstoring van de digitale transmissie als hinderlijk wordt ervaren, leerde ik hier dat de ʻ‘glitch' ook als een bijzonder fenomeen kan worden Untitled Game (Jodi) opgevat. Dit was een enorm verrassende ontdekking, die veel (nieuwe) vragen opriep, zoals, opnieuw 'wat is een glitch?', 'wat is glitch kunst (glitch art)?' en 'is een georganiseerd ongeluk wel een ongeluk? (of: ʻ‘is expres falen niet juist een vorm van succes?'). Het ontdekken van glitch kunst opende nieuwe perspectieven. In tegenstelling tot het zoeken naar de bestaande perfectie en esthetica, ging ik de ongeaccepteerde mogelijkheden in kaart brengen. Ik ontdekte dat glitch kunst vaak een zeker moment(um) heeft: eerst is er het moment van de glitch dat vaak als bedreigend of schokkend wordt ervaren ('Zal de technologie naar zijn normale flow terug keren?'). Dit moment wordt vervolgens door de kunstenaar geëxploiteerd, waardoor niet alleen het systeem, maar ook de (mogelijke) beperkingen, regels, verwachtingen en inherente conventies zichtbaar worden. De glitch in glitch kunst is hierdoor vaak een katalysator met een zeker momentum (impuls), een kritisch potentieel dat de toeschouwer dwingt actief te reflecteren op de technologie. GLI.TC/H documentatie (2010/2011) ─▀─█▄┘─▄┘─ DE GLI.TC/H COMMUNITY Glitch is niet eenduidig. Glitch kan gedefinieerd worden binnen de techniek of binnen het domein van de kunsten, maar ook als een community. Vorig jaar, in afwachting van mijn gastdocentschap aan SAIC in Chicago, vroegen jon.satrom en Nick Briz mij of ik geïnteresseerd was in het organiseren van een glitch festival. Dit was het begin van het
  • 5. meerdaags GLI.TC/H festival (http://gli.tc/h/), dat als doel heeft om een ontmoetingsplek te creëren voor verschillende glitch kunstenaars en geïnteresseerden, om in gesprek te gaan en technieken uit te wisselen. Dit jaar telde GLI.TC/H -‐‑ dat plaats vond in Chicago, Amsterdam en Birmingham -‐‑ 450 submissies uit 30 landen. Het festival werd mede mogelijk gemaakt door 146 donaties via online crowdfunding. De glitch art community is duidelijk groeiende. Dit besef leidde bij ons als organisatoren tot een aantal inzichten en overwegingen met als hoofdvraag: ʻ‘Kan en moet een festival, dat glitch (het corrumperen en blootleggen van structuren) als onderwerp heeft, succesvol zijn en georganiseerd worden volgens een hiërarchisch structuur?ʼ’. Als antwoord op dit probleem hebben we de glitch in GLI.TC/H niet als een medium of genre gepositioneerd, maar als een levend, vloeiend en open concept binnen verschillende communities, die allemaal via hun eigen module en semantiek vorm kunnen geven aan hun glitch. GLI.TC/H is hierdoor een festival bestaande uit niet alleen optredens, maar ook tentoonstellingen, conferenties, workshops en (open) publicaties. █▄┘─▀┐▄▄┐┘ GLITCH MOMENT(UM) DEEPHORIZON - Variation 2 from UBERMORGEN 03:33 Ubermorgen.com. DEEPHORIZON -‐‑ Variation 2 (2011) http://deeeeeeephorizon.com/ (http://deeeeeeephorizon.com/). Commentaar op het olieverf 'schilderen' gemaakt door BP, dat ten tijde van de video olie lekte in de Golf van Mexico. Ubermorgen gebruikte 'speciale digitale technieken' op readymade luchtfoto's om extra aandacht te vestigen op de relaties tussen artificiële vormen en kleuren en de natuur binnen de hedendaagse beeldvorming. Hoewel kunst met als onderwerp 'de fout' of 'imperfectie' op zich niet nieuw is, is de glitch kunst en zijn groeiende community wel een duidelijk teken in een tijd waarin protest en onverenigbare acties steeds meer in de belangstelling staan. Glitch kunst wordt ook steeds meer geïntegreerd binnen het huidige kunst-‐‑ en cultuurdiscours. Wellicht kan ook het feit dat Transmediale mij heeft uitgenodigd drie panels te organiseren en modereren tijdens hun 2012 in/compatible festival (http://www.transmediale.de/node/20271/) in deze lijn worden gezien. Glitch studies betreffen het Glitch Moment(um) (http://networkcultures.org/wpmu/portal/publications/network-notebooks/no- 04-the-glitch-momentum/), een plek waar artistieke experimenten, technische kennis en academisch onderzoek samenkomen en zijn gefocust op het kritische potentieel van de verstoring. Glitch is interessant als 'tipping point of failure': een mislukking wordt niet afgedaan, maar wordt juist een actieve ruimte voor creatie. Wezenlijke vernieuwing gaat hand in hand met (potentiële) afbraak. Wat nu een glitch is, zou morgen een nieuwe vorm kunnen zijn.
  • 6. Meer over het Het Glitch Moment(um) in mijn nieuwe publicatie bij het INC: Menkman, Rosa. "The Glitch Moment(um)". Network Notebooks 04, Institute of Network Cultures, Amsterdam, 2011. ISBN: 978-‐‑90-‐‑816021-‐‑6-‐‑7. http://networkcultures.org/wpmu/portal/publications/network-notebooks/no- 04-the-glitch-momentum/ (http://networkcultures.org/wpmu/portal/publications/network-notebooks/no- 04-the-glitch-momentum/) Auteur: Rosa Menkman http://rosa-menkman.blogspot.com/ (http://rosa-menkman.blogspot.com/) TAGS Glitch