Hongarije in Zaken ed.18

2,129 views

Published on

Hongarije in Zaken is hét magazine dat Hongarije en het Nederlandstalige bedrijfsleven tot elkaar brengt. Nederlandse en Belgische lezers krijgen gemakkelijk toegang tot een ruim netwerk aan correspondenten en andere “Hongarije-experts” die hun bevindingen delen met u als lezer. Ideaal als u zich wilt oriënteren op Hongarije om te verblijven, werken of wonen. Hongarije in Zaken komt vier keer per jaar uit en u geeft u inzicht in de mogelijkheden die dit prachtige land te bieden heeft!

Published in: Travel, Business
0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total views
2,129
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
3
Actions
Shares
0
Downloads
0
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Hongarije in Zaken ed.18

  1. 1. Hongarije inZaken.eu Hongarije Winter 2009 Editie: 18 - € 6,95 Logistica 2009: Hongarije goed vertegenwoordigd, maar minder bezoekers De Hongaarse Spoorwegen: op het spoor naar een nieuwe tijd! Fiscale behandeling geldverstrekkingen Erzsébetváros vraagt om herontwikkeling met stijl Logistica 2009: Positieve sfeer, vernieuwing, maar met minder bezoekers HBN: Grenzeloos ondernemen in de wetenschap Interview met Deep Forest Bijdragen van onze correspondenten Uitgave ter bevordering van de internationale samenwerking met Hongarije
  2. 2. Samenwerking: Malév en Hongarije in Zaken Hongarije in Zaken is beschikbaar voor alle Business-Class reizigers op het traject Amsterdam-Boedapest. PublisherPartners (uitgever van Hongarije in Zaken) biedt deze service aan om de internationale samenwerking met Hongarije te bevorderen. De zakelijke lezers aan boord van de Malév toestellen behoren tot de doelgroep en er ontstaat op deze manier voor alle betrokkenen een win-win situatie! Wonen en Handboek: Wonen en kopen in Hongarije Wonen en en kopen in kopen in H ongarije n in Honga De juridische, fiscale, financiële en praktische vraagbaak leet voor vestiging en de aankoop van onroerend goed in Hongarije. C ompiene rije rije z her itie - Gisela Bic “Wonen en kopen in Hongarije” (ISBN: 978-90-74646-30-7) ed skey - kunt u middels onderstaand bestelformulier bestellen: Guide voor de Juridische vestiging , fiscale en pra en aankoo ktische weg Lines p van onr wiJ oerend goe zer d in hon gar iJe Gegevens aanvrager Guide gisela Bic skey Lines Naam : ______________________________________________________ Automatische incasso vindt Contactpersoon : ___________________________________________ Dhr. / Mw. pas plaats als het boek aan u is toegestuurd Adres : ______________________________________________________ Het boek kunt u ook via de Nederlandse/ Vlaamse boekhandel bestellen: P.C. + Plaats : ______________________________________________________ www.guidelines.nl Tel. : ______________________________________________________ Kijk voor inhoudsopgave en/of het bestellen van het boek ook op onze internetsite: E-mail : ______________________________________________________ www.guidelines.nl Het totaalbedrag van 25,-- (= 22,50 + 2,50 verzendkosten) kunt u als volgt voldoen: Gelieve dit bestelformulier (te kopiëren) ❑ Per automatische incasso en op te sturen, te faxen of te mailen aan: Ik machtig hierbij uitgeverij Guide Lines te Voerendaal om éénmalig 25,-- (inclusief verzendkosten) van mijn Nederlandse bank/giro rekening af te schrijven. Uitgeverij Guide Lines : Postbus 23084 - 6367 ZH Voerendaal (NL) Bank/Giro rek. : __________________________________________ Tel. + 31 (0)45-5754218 Fax. + 31 (0)45-5754535 Op naam van : __________________________________________ E-mail: guidelines@planet.nl Handtekening : Internet : www.woneninhetbuitenland.info __________________________________________
  3. 3. In deze uitgave Voorwoord 5 6 De Hongaarse Spoorwegen: op het spoor naar een nieuwe tijd! 6-7 Proef geslaagd, konijn overleden? 8-9 “Het leven is op zichzelf nutteloos, alleen de passie telt” 10-11 Fiscale behandeling geldverstrekkingen 12-14 Erzsébetváros vraagt om herontwikkeling met stijl 16-17 12 Nieuws uit de media 18-19 Kinderen als passe-partout 20-21 De term biotechnologie en het grootste schandaal in de gelijknamige sector Hongaren spelen de hoofdrol 22-23 Als ze alles van je (willen) weten. Over Puskás en privacy 24-25 Stedenband Haarlemmermeer en Hódmezővásárhely 26 27 Een Hongaarse tuin met een Nederlandse accent 27 Hungarian Business Network 28-29 Grenzeloos ondernemen in de wetenschap – de biotechnologische sector in Hongarije 30-31 Multimedia “Matchmaking Campaign” 32-33 Colofon Uitgeverij: Beëindigen abonnement: Copyright: Bronnen: PublisherPartners - inZaken.eu Opzeggingen (uitsluitend schriftelijk) PublisherPartners – inZaken.eu De uitgever heeft zo adequaat mogelijk bronnen www.publisherpartners.com dienen 13 weken voor afloop van de Januari 2010. Niets uit deze opgave mag zonder laten vermelden bij het betreffende materiaal ISSN: 1879-4629 abonnementsperiode in bezit van Abon- schriftelijke toestemming van de uitgever op en/of in onderstaand overzicht. Wanneer hier nementenland te zijn. Prijswijzigingen welke wijze dan ook worden verveelvoudigd of onduidelijkheden over ontstaan, neemt u dan Redactie: voorbehouden. anderszins toegepast worden. direct contact met ons op. Peter Schouten - hoofdredacteur hongarije@inzaken.eu Correspondenten in deze uitgave: Disclaimer: Overzicht: EVD, ITDH, Nederlandse Ambassade Michel Daenen Hongarije in Zaken besteedt de grootste zorg in Hongarije, Panoramio, I-stock en eigen Bladmanagement en realisatie: Karin Gabor aan het samenstellen van het magazine, materiaal. Copyright© voorbehouden PublisherPartners Ernst-Jan de Roest maar de auteurs (correspondenten) zijn PublisherPartners – inZaken.eu Opmaak door: Remco van Mensvoort Anton Wetters verantwoordelijk voor de inhoud van hun Peter Olsthoorn artikelen en de adverteerders voor de inhoud Bezoek ons op: Abonnementenbeheer: Mária Ballendux-Bogyay van hun bijdragen. Hongarije in Zaken kan op www.hongarijeinzaken.nl Abonnementenland Roelof de Wilde geen enkele wijze verantwoordelijk gehouden www.inZaken.eu Postbus 20, 1910 AA Uitgeest Zsolt Czibere worden voor de gevolgen die kunnen ontstaan Tel. 0900-226 52 63 (€0,10 per minuut) Fiona Matt door interpretatie van de beschikbaar gestelde Fax 0251-31 04 05 Jan Rijpkema informatie. www.aboland.nl Lothar Wijnand
  4. 4. 4 garije in Zaken Hon x€. 24,95 * vo or excl. BTW VO OR UZELF OF ALS R AU VOOR EEN ANDE ije Hongar ije Hongar r 2009 CADE eu Voorjaa - € 6,95 : 15 inZaken. Editie iënten e ingred , nieuw recept ander e: een ongarij he H betaling via automatisc g bij * u ontvangt € 3,71 kortin rder so. Wanneer u zich abonneert maakt u ve incas van een advertentie. op een gratis plaatsing ss robusine voor ag aadje Kansen presenteerbl direct kans n t op ee maar nie augurke n en appelen tejföl, Mézes est Boedap laar in : Brusse Int erview ie itindustr rse fru Hongaa ije Hongar de EU binnen rlening ije Hongar dienstve 2009 inZaken ersch .eu rijdende Najaar - € 6,95 Editie: 17 grensov kk et voor btw-pa Nieuw twork: ? ess Ne te netwerken an Busin ven om Hungari le crisis, tijd ie ie: e initiat Financië hnolog denten ije Hongar biotec en ambitieuz rrespon ing met enwerk onze co rije en ale sam n van s rnation Honga vende cijfer Bijdrage de inte g van orderin ter bev lo Uitgave veelbe Hongarije inZaken.eu Hongarije Winter 2009 Editie: 18 - € 6,95 Logistica 2009: Hongarije goed technologie- maar minder bezoekers vertegenwoordigd, n impressie van de trie in Hongari bio je indus Ee unicatie comm ur en le cultu Nationa nd r de gro el onde de wink rk aan ngarije est: We Boedap naar Ho igratie bij em udbaar lag ho erend e aans Conserv arije in Hong oning kantiew teringen De Hongaarse Spoorwegen: uw va or inves ud van Onderho regio vo op het spoor naar een nieuwe tijd! veilige je een Hongari n HBN: de velde je langs t Hon geldverstrekki ngen ije Fiscale behandeling gar iew s: Rond enwerk ing me Interv rnation ale sam de inte g van g met stijl ter bev orderin Erzsébetváros vraagt om herontwikkelin Uitgave Logistica 2009: minder bezoekers Positieve sfeer, vernieuwing, maar met HBN: Grenzeloos ondernemen in de wetenschap Interview met Deep Forest Bijdragen van onze correspondenten samenwerking met Hongarije Uitgave ter bevordering van de internationale 63 Tel. 0900-22652inuut) (€0,10 per m d Abonnementenlan Postbus 20 1910 AA Uitgeest www.b ladenbox.nl
  5. 5. Peter Schouten Hoofdredacteur Voorwoord 2010 is begonnen! Een nieuw jaar, nieuwe kansen. En dat mag ook wel. Uit onderzoek blijkt dat in 2009 zo’n 15.000 Hongaarse bedrijven over de kop gingen. Bedrijven opgezet door mensen met nieuwe ideeën. Ondernemingen die hele families voedden. Jongensdromen die in rook zijn opgegaan. We geven er gewoon een positieve draai aan: het kan alleen maar beter gaan dit jaar. Gelukkig zijn er nog volop Nederlanders die hun heil zoeken in het land van de Magyaren. Met een dosis creativiteit, ondernemerschap en durf zoeken landgenoten hun grenzen op. De grenzen van hun kunnen. En dat doen ze weer samen met Hongaren. Wat een mooi vooruitzicht. Eigenlijk gewoon weer als vanouds. Laten we alle crises en donkere wolken vergeten. Het eerste voorjaarszonnetje komt er alweer aan. Muziek speelde en speelt immer een belangrijke rol in de relaties tussen beide landen. Zo draaide een aantal Nederlandse dj’s deze maand op de Hongaarse boot A38 in Boedapest. Een van de beste clubs van het land. Bij hun debuut in Hongarije lieten de dj’s hun mooiste klanken horen. Anno 2010 verwennen de Nederlanders de Hongaren met hun dancemuziek. Zoals wij nog steeds verwend worden door de Hongaarse dansen van Johannes Brahms. Ook al zijn die uit de 19e eeuw. Lang geleden. Nog steeds wonderschoon. Voor u ligt het eerste nummer van Hongarije in Zaken van dit jaar. Weer eentje waar hard aan gewerkt is door zoveel verschillende inspirerende mensen. Veel dank daar dan ook weer voor. Igen 2010! Met vriendelijke groet, Peter Schouten Hoofdredacteur hongarije@inzaken.eu Cover foto: Een lege stand op de beurs “Logistica 2009” Foto: W. Sinibagiwe Hongarije in Zaken | 2009 ed.18 5
  6. 6. Anton Wetters Correspondent De Hongaarse Spoorwegen: op het spoor naar een nieuwe tijd! In dit artikel richten we ons op de Hongaarse spoorwegen (MÁV genaamd) die turbulente tijden meemaken. Gedwongen op zoek naar een afslanking en worstelend met financiële problemen. Tegelijkertijd wil men het product en de materialen verbeteren dan wel op niveau houden, moet het roer in ieder geval om. In het landelijk openbaar vervoer te maken, er een schaar aan te pas Materiaal en vormen van wordt de eerste viool gespeeld door het moet komen om de reeds tien jaar verbindingen omvangrijke busnetwerk waarmee u geleden gedrukte kaartjes in stukken Het zal niemand verbazen dat vrijwel elk gehucht goed en goedkoop te knippen en deze met een pen van een groot gedeelte van het kunt bereiken. De Hongaarse een nieuwe prijs te voorzien. rijdend materieel uit van oudsher spoorwegen spelen de tweede viool communistische satellietlanden is met een omvangrijk netwerk, en iets Zittend op deze veelal verlaten en geïmporteerd. Ook treinmaterieel minder goedkoop dan de bussen, hun desolate stationnetjes, wachtend op maakte deel uit van deze vorm eigen belangrijke rol in de ontsluiting de boemeltrein komen beelden van van planeconomie. Met name het van dit land spelen. spaghettiwesterns bovendrijven. voormalige Tsjecho-Slowakije was Doodse stilte, in de zomer vergezeld een grote leverancier. Niets mis mee. De stations door brandende hitte en in de winter Er rijden nog talloze locomotieven en In de metropool Boedapest en de door een ijzig koude striemende wagons uit die periode in het land satellietsteden treffen we welhaast wind en/of ladingen sneeuw, vormen rond en in het algemeen valt er niets monumentaal te noemen gebouwen tezamen welhaast een surrealistisch op aan te merken. Van vertragingen aan die dienst doen als treinstations. decor. door blaadjes op het spoor heeft men Groots en pompeus in vormgeving hier overigens nog nooit gehoord. en uitstraling, dominant aanwezig in Jammer dat de vele toeristen die dit het straatbeeld. Net als de grotere land bezoeken nauwelijks aandacht Doch ook de Hongaarse spoorwegen metrostations in Boedapest vormen voor deze vorm van vervoer hebben. zullen hun materieel deels moeten deze transportslagaders een kleine Dergelijke omstandigheden komen in vervangen en aanpassen. Aangeland bedrijvige wereld op zich. Talloze West-Europa nergens meer voor. Met in een concurrentie-economie blijkt winkeltjes aldaar strijden om de gunst geduld als deugd (hoewel heus op tijd het materieel uit de buurlanden van de vele gehaaste voorbijgangers. rijdend maar niet echt frequent) zal Duitsland en Oostenrijk (nieuw en verbazing uw beloning zijn. gebruikt) de voorkeur te genieten Hoe anders zijn de vele stationnetjes van de kleinere steden en de kleine dorpen. Daar lijkt de tijd te hebben stilgestaan en reist men, zonder verplaatsing, terug in de tijd. Deze stationnetjes worden bestierd door een vaak aldaar permanent wonende stationschef die in vol ornaat de sporadisch arriverende en vertrekkende boemeltreintjes begeleidt. Kijk niet gek op als de stationschef (al dan niet onder invloed) het stationnetje verlaat en op de fiets stapt om een paar honderd meter verderop een wissel om te zetten. Ook niet als de kassa pas ongeveer tien minuten voor aankomst van de trein opengaat en nadat u er in bent geslaagd uw reisdoel kenbaar Hongarije in Zaken | 2009 ed. 18
  7. 7. van de Hongaarse spoorwegen. Dat aantal malen per jaar aangekondigde MÁV wel lijnen zal moeten sluiten- neemt niet weg dat de Chinezen stakingen. De personele stakingen dat de grootste transporteur van dit ook op de ‘transportloer’ liggen en hadden en hebben meestal betrekking land, de nationale busmaatschappij reeds een lucratief contract voor de op salarissen, pensioenregelingen, Volánbusz, met de MÁV reeds om levering van bussen aan de nationale inflatiecorrecties en het soort zaken de tafel zit om de grootste klappen busmaatschappij hebben afgesloten. die u nauwelijks onbekend in de oren samen te gaan opvangen. zullen klinken. Recentelijk zijn er Net als vrijwel overal in Europa bestaan echter nieuwe bronnen voor stakingen Het lijkt er dan ook op dat, afgezien de treinverbindingen uit drie types gevonden. Deze hadden en hebben van het directe banenverlies voor vele waarbij met name de intercity (IC) allereerst betrekking op het feit dat MÁV-medewerkers, de dreiging voor behoorlijk verschilt ten opzichte van de directie van de MÁV het -volgens anderen die van het openbaar vervoer bijvoorbeeld Nederland en de andere hun statistieken- enige winstgevende afhankelijk zijn voor een groot deel twee types (de snel- en de stoptrein) deel van de onderneming, namelijk van de baan is. niet echt, uitgezonderd misschien het goederentransport, aan een het gebruikte materieel. Een van de internationaal consortium hebben De MÁV voor de toerist grote verschillen van de Hongaarse verkocht. En middels die verkoop In het algemeen zijn binnenlandse intercity’s met die van Nederland is dat zichzelf niet vergeten hebben te treinreizen in dit land nauwelijks aan er vrijwel altijd, op een uitzondering belonen. Samen met de toch al hoge toeristen besteed. Dit heeft niets met na, een restauratiewagen aan salarissen voor dit kader liep de emmer de MÁV te maken, maar meer omdat boord is. Daar kan men eenvoudige voor vele mensen over en dat ging toeristen deze vorm van transport maaltijden en een keur aan vloeibare niet alleen gepaard met stakingen, blijkbaar liever aan zich voorbij consumpties nuttigen tegen uiterst maar ook met demonstraties voor het laten gaan. Dat is jammer, want de redelijke prijzen. parlementsgebouw, Kamervragen, dienstregelingen zijn transparant en volle kranten, tientallen artikelen in duidelijk op alle stations aanwezig Het andere grote verschil is dat opiniebladen etc. Kortom, het hele en ook voor degenen die het treinkaartjes voor de intercity volk sprak er schande van. Hongaars niet machtig zijn simpel te gekoppeld zijn aan een stoelnummer, doorgronden. De prijzen zijn ronduit dus aan een gereserveerde zitplaats. Een nieuwe reden voor stakingen sympathiek te noemen. In treinen treft Indien u in Hongarije een treinkaartje en gemor onder het volk is de men een doorsnede van de Hongaarse van A naar B koopt, kunt u met dat dreigende sluiting van tientallen bevolking aan en vooral met snel- en kaartje in alle treinen stappen die kleine spoorlijnen. De discussie om stoptreinen komt men in en langs van A naar B rijden. Maar indien u die welke lijnen het gaat en wanneer plaatsen die de originele ‘terug in de connectie met een intercity kunt en deze opgeheven zullen worden, tijd’ sfeer uitstralen. Mogelijk kan het wilt volbrengen, bent u gedwongen zijn nog in volle gang. Toch is één aan de kassa wat lastiger gaan, maar een kaartje met plaatsbewijs te kopen. ding zeker: als dat gebeurt worden een simpel reiswoordenboekje biedt Daarvoor bent u ongeveer 2 euro mogelijk duizenden MÁV-werknemers, dan al gauw uitkomst. toeslag verschuldigd. Het voordeel is scholieren, studenten, ouderen en duidelijk: u bent verzekerd van een duizenden werknemers bij andere Voor alle informatie kunt u zich tot de zitplaats en een rustige trein zonder bedrijven daar het slachtoffer van. website van de MÁV wenden (www. volle gangpaden. Een nadeel kan De mobiliteit van tienduizenden mav.hu) met als ruggensteun de site ontstaan als u vlak voor vertrek uw mensen, die voor een groot deel ook www.elvira.hu waarop u in drie talen kaartje wilt kopen en alle stoelen zijn economisch van aard is, komt ermee alle informatie kunt vinden die voor uitverkocht. Dat is dan jammer, dan in het geding. uw reis van belang is, zoals: tarieven, maar wachten op de eerstvolgende kilometerafstanden, vertrek- en sneltrein of de volgende intercity. Uiterst geruststellend en hoopgevend aankomsttijden en indien noodzakelijk Andere grote algemene verschillen in deze is -er van uitgaande dat de de overstaphaltes. Voor alle informatie met Nederland zijn dat de treinen (niet over het nationale busvervoer is de alleen de intercity’s) minder frequent site www.volanbusz.hu van belang. rijden doch vrijwel altijd op tijd vertrekken en arriveren. Bovendien Jó utát kívánok! (Ik wens u een goede geweldloos en goedkoop zijn en als reis!) overeenkomst geldt tenslotte een algemeen rookverbod. Tekst: Anton Wetters. Foto’s: Team HiZ Problemen en oplossingen Die kent de MÁV natuurlijk ook en die bestaan voornamelijk uit zaken die met geld te maken hebben. Daaruit voortvloeiend komen een Hongarije in Zaken | 2009 ed.18
  8. 8. Karin Gabor Michel Daenen Correspondente Correspondent Proef geslaagd, konijn overleden? Met “Miskolc als Stadslab- proefkonijn” kondigden we in de 14e editie van Hongarije in Zaken aan dat de segregatieproblematiek van de Roma in een van de valleien rond Miskolc het vraagstuk werd waar een internationale groep stedenbouwkundigen zich tijdens het Stadslab 2009 over zouden buigen. Afgelopen week werden de eindresultaten gepresenteerd. En, is de proef geslaagd? Leeft het konijn nog? Na het sluiten van de overeenkomst als het Romavraagstuk, wat door drie woorden: Restore, Remix, Re- tussen Stadslab en de gemeente menigeen in Hongarije als een imagine. Miskolc is begonnen met de werving onoplosbaar probleem wordt gezien, van de deelnemers aan dit project. Het is niet niks. Een volle zaal is benieuwd Restore staat voor het limiteren van onderwerp, segregatieproblematiek naar de ideeën. De sfeer bij de nieuwe migratie naar het gebied en het in een middengrote Hongaarse stad, deelnemers is gespannen. Hoe zou de verbeteren van de basisvoorzieningen. bleek voldoende aantrekkingskracht boodschap vallen? Ze schatten in dat te hebben om een team te vormen het aan zal komen als een schok. Naast Remix beoogt uiteindelijk de volledige met vertegenwoordigers uit Canada, ambtenaren, bewoners en politici van Romabevolking in Lyuko begeleid en Nigeria, Roemenië, Griekenland, Servië, de gemeente Miskolc is de zaal gevuld goed georganiseerd te laten Portugal, Nederland en Hongarije. In met pers en vertegenwoordigers van verhuizen naar Miskolc stad. september ging het postacademische de Roma uit de vallei. Hiervoor worden slimme goedkope project daadwerkelijk van start. nieuwbouwoplossingen voorgesteld, Marc Glaudemans, directeur en waarbij onder andere het Weken in Hongarije en Nederland initiatiefnemer van Stadslab, doet de studentenleven met het Roma leven wisselden elkaar af. Ze waren gevuld aftrap met een beschouwing van de geïntegreerd kan worden, omdat van met lezingen, excursies, discussies, situatie: waar hebben we het over? studenten doorgaans de meest open studie, masterclasses en bezoeken aan Waarom is de vallei een probleem? En houding verwacht mag worden. het gebied waar het om ging: de Lyuko wat gebeurt er als we niets doen? Het vallei, een gebied ten noordwesten van gevaar bestaat volgens Glaudemans Re-imagine betekent het opnieuw Miskolc, waar momenteel circa 4500 dat de wildgroei van illegale huizen inrichten van het vrijgekomen gebied mensen, voornamelijk Roma, wonen in op grond waar mijnschachten onder in de vallei. De deelnemers doen de veelal erbarmelijke omstandigheden. liggen zonder goede infrastructuur suggestie om hier vooral gebruik De deelnemers braken hun hoofd over exponentieel zal toenemen. te maken van de landschappelijke hun toegevoegde waarde als architect kwaliteiten van de vallei en de of stedenbouwkundige bij een complex Ernstige gettovorming à la buurten kleurigheid en creativiteit die de vraagstuk als dit en kwamen na weken in Zuid-Amerika is het resultaat. Romacultuur met zich mee brengt. van hard werken met suggesties voor Wat Stadslab betreft is niets doen Maak een belevenis van een bezoek oplossingsrichtingen. geen optie omdat het uiteindelijk de aan de vallei. hele stadsgemeenschap zal raken. De presentatie, moment van de Na Glaudemans is de beurt aan In de voorheen stille zaal wordt nu flink waarheid de deelnemers om hun suggesties heen en weer geschoven en stijgt een In ieder geval heeft de groep lef. Je te presenteren. Hun voorgestelde heftig gemompel op. Wellicht komt buigen over een precair onderwerp strategie laat zich samenvatten door het idee van verhuizen van Roma naar Hongarije in Zaken | 2009 ed. 18
  9. 9. de stad inderdaad als een schok. Dat opgetogen over het feit dat architecten het proces niet gemakkelijk is wordt het initiatief hebben genomen om meerdere malen onderstreept. Dat het een dergelijk gevoelig onderwerp te om een open en nieuwe manier van adresseren. Hij was zeer positief over kijken vraagt wordt zo nodig nog meer de voorgestelde strategie en bood zijn benadrukt. “We can’t solve problems hulp aan bij het helpen verspreiden by using the same kind of thinking we van deze nieuwe ideeën onder de used when we created them.” Met deze Hongaarse architectengemeenschap. wijsheid van Albert Einstein ter illustratie wordt een groot beroep gedaan op de open houding, creativiteit en “out of Tekst: Karin Gabor en Michel Daenen Foto’s: Stadslab the box denken” van de betrokkenen. www.make-it-happen.nl Of dit in praktijk wordt gebracht valt te bezien. Uit de reacties uit de zaal blijkt dat het verhaal wisselend ontvangen is. Een reactie van een betrokken politicus in de zaal: “Als politicus heb ik geleerd dat als er drie mogelijke oplossingen zijn voor een probleem, het niet uitmaakt Tzigane welke je kiest, je zult drie nieuwe problemen creëren.” Of hij hiermee bedoelde dat je beter maar niets kunt doen, of dat je je niet moeten laten afremmen door tegenslagen, laten we maar in het midden. Met het presenteren van het sinds 1910 eindresultaat was het traject voor de deelnemers inhoudelijk ten einde. Is het T Tzigane is een studenten-zigeunerband studenten-zigeunerband geslaagd? Als postacademisch traject hebben de deelnemers er naar eigen en voert een breed repetoire. De kapel speelt zeggen veel uitgehaald: heel boeiend voornamelijk Hongaarse en Roemeense om in zo’n internationale context samen te werken, nieuwe inhoudelijke zigeunermuziek, maar walsjes, tango’s en ’ ’s ideeën en methoden te bespreken en (zigeuner)jazz worden ook gespeeld. je te verdiepen in je rol ten opzichte van de klant. Voor de deelnemers en daarmee voor Stadslab is het project Zo kan de muziek van Tzigane vaak dienen als T geslaagd. achtergrond muziek bij recepties of diners, maar daarnaast is het geen uitzondering Of Miskolc er ook daadwerkelijk verder mee komt, dat valt nog te bezien. Daar wanneer de voetjes van de vloer gaan door is het de vraag wie het vraagstuk echt de opzwepende zigeunerklanken. als een probleem ervaart, hoe urgent men het vindt en wie zich er ook voor in wil zetten om het op te lossen. Daar Boekingen: komen de klassieke veranderthema’s Pieter de Vey Mestdagh als ownership en burning platform om de hoek kijken. Misschien kan iemand tel: +31 6 47003934 het in z’n verkiezingscampagne voor de mail: tziganezigeunerkapel@hotmail.com tziganezigeuner apel@hotmai komende gemeenteraadsverkiezingen www.tzigane.nl adopteren? PS Bij de presentatie, een dag later, in Boedapest reageerde de pas verkozen president van de Chamber of Architects (Mr. Imre Balint) in Budapest Hongarije in Zaken | 2009 ed.18
  10. 10. Mária Ballendux-Bogyay Correspondente “Het leven is op zichzelf nutteloos, alleen de passie telt” Hongaren hebben deze woorden van de ook in Nederland zeer geliefde Hongaarse schrijver Sándor Márai ter harte genomen. Ze hebben namelijk minstens drie grote hartstochten: het eten van zoetigheden, muziek en theater alsmede baden. Een cultuur dus die een appèl doet op de smaak, het gehoor en de tastzin. Zoetigheden en muziek is het zeer populaire, zelfs Baden Hongaren houden echt van lekker buitenlanders niet onbekende liedje Hongaren geloven vast in de heilzame eten. Ik denk niet dat ik overdrijf als Az a szép, az a szép, akinek a szeme werking van minerale waters. Hoe ik zeg: ze drukken hun gevoelens kék (Die is mooi, die is mooi die zou het anders kunnen in een land als in eten uit. Het sociale leven speelt blauwe ogen heeft). Hongarije, dat ruim voorzien is van zich in Hongarije rond de eettafel geneeskrachtige waters? Hongaren af. Maar Hongaren zijn hoofdzakelijk Ondanks de voor Hongaarse zijn met warme baden opgegroeid. zoetekauwen. Ze hebben een grote begrippen zeer hoge prijzen zitten de Bijna elk toerist die ooit in Boedapest hartstocht voor taartjes en gebak. theaters en concertzalen vol. Zeker is geweest kent het Gellértbad. Dit Het Hongaarse gebak, dat Weense en in een stad als Boedapest worden beroemde bad en hotel, gelegen aan Turkse invloeden kent, is uitstekend. theater, concert en operabezoek als de voet van de Gellértheuvel, werd De rétes (strudel), de ’Dobos – taart, een primaire behoefte en een sociaal in Art Nouveau stijl opgetrokken en de somlói galuska, de Rákóczi túrós gebeuren beschouwd. Het is erg in 1918 geopend. Prinses Juliana en (túró is kwark) en nog een heel moeilijk om een theaterkaart voor een Prins Bernhard verbleven er op hun scala aan verleidelijke zoetigheden goede voorstelling te bemachtigen. huwelijksreis in 1936. kunnen we proeven in de Hongaarse Opvallend is ook dat de gemiddelde cukrászda of patisserie. In Boedapest theaterbezoeker daar minder grijs Ook heel geliefd is het in 1909, in is altijd een onderscheid gemaakt haar heeft dan hier in Nederland. Het het Stadspark (Városliget) gebouwde tussen koffiehuis en patisserie. In het Hongaarse publiek is qua leeftijd zeer Széchenyibad. Dit prachtige bad, met eerste nuttigt men koffie, dranken gemengd. Ook de scholen organiseren buitenzwembaden en stoombaden, en etenswaren, in het tweede regelmatig schouwburgbezoeken. doet in grandeur niet onder voor wordt voornamelijk koffie en thee Enkele theaters en ook de nieuwste en het Gellértbad. Het is een speciale geschonken bij de talloze heerlijke modernste concerthal van Boedapest ervaring om op een winterse dag taartjes. (Művészetek alotája/Paleis an unst) P v K een duik te nemen in het warme hebben regelmatig speciaal voor kleine buitenbad.De Turkse baden mogen Muziek en theater kinderen geschreven stukken op hun ook niet onvermeld worden. Gelet Hongaren zijn ook muziekliefhebbers. repertoire. Het culturele leven van op het feit dat de Turken 170 jaar Volgens deskundigen bestaat er een de Hongaarse hoofdstad is bruisend lang Hongarije hebben overheerst nauw verband tussen de Hongaarse taal met haar 26 theaters, twee opera’s, en geëxploiteerd, is het geen wonder en de muzikaliteit van de Hongaren. een apart theater voor operettes (het dat de Hongaren voor de Turken geen De Hongaarse volksmelodieën zijn enige Operettetheater in Europa), goed woord overhebben. Maar de namelijk gebaseerd op de inflectie theater voor musicals en uitstekende Turken hebben ook een aantal goede van de taal. Een typisch voorbeeld concertzalen. dingen in Hongarije geïntroduceerd, van deze toonverandering in tekst onder andere de Turkse badhuizen. Patisserie Művész Széchenyi fürdő Művészetek Palotája 10 Hongarije in Zaken | 2009 ed. 18
  11. 11. Na het verjagen van de Turken uit en in de pauze eten veel Hongaren mannen de in de titel geciteerde Hongarije werden bijna alle Turkse gebak en drinken zij wijn of in de opera woorden van Sándor Márai zo bouwwerken gesloopt. Maar een pezsgő (champagne). Ook de meeste serieus genomen, dat ze aan de al aantal zeer populaire Turkse baden baden hebben leuke restaurants. En genoemde Hongaarse passies er nog werd voor vernietiging gespaard. Het wat is er meer Hongaars dan een één hebben toegevoegd. Dat komt in in 1556 gebouwde en recent herstelde leuke csárda (folkloristisch klein ieder geval naar voren uit een in 2005 Rudas fürdő (Rudasbad) is misschien restaurant), met pittig eten en op gedane onderzoek, volgens welke de het mooiste Turkse bad in Boedapest. de achtergrond zigeunermuziek, die Hongaren de meest gepassioneerde Traditioneel hebben de Turkse baden de emoties bespeelt? Nem élhetek minnaars van Europa zouden zijn!* gescheiden afdelingen voor mannen muzsikaszó nélkül (zonder muziek Hoe betrouwbaar het onderzoek en vrouwen. Tegenwoordig is Rudas kan ik niet leven) zeggen en zingen is geweest, weet ik niet, maar de op bepaalde dagen van de week open veel Hongaren. De muzikanten Hongaren zijn zeer blij en trots met voor zowel mannen als vrouwen. Het hebben geen bladmuziek nodig, ze deze reputatie. Rác fürdő werd in 2005 hersteld. spelen op gehoor. De zigeuners spelen in Hongarije naast de zigeunerliedjes Tekst: Mária Ballendux – Bogyay Trainster voor Hongaarse taal en cultuur Uit 1565 stamt het Király fürdő, met het zogenaamde Hongaarse lied www.alfold.nl een zeer duidelijk Turkse karakter. (magyar nóta), dat vaak een wat Foto’s: Pieter – Jan van Es Sinds kort is dit bad ook open. Twee zoete, melancholieke, soms zelfs *European Wall Street Journal: Sex! Love? And keer per week ook voor vrouwen. sentimentele ondertoon heeft. Het European Unions; November 2005 is misschien vergelijkbaar met de Combinaties van passies Portugese fado. Hongaren combineren graag hun Rond april/mei verschijnt het nieuwe verschillende hartstochten. Vóór een En over passie gesproken .…. boek van Mária Ballendux–Bogyay. voorstelling in het theater bijvoorbeeld Zo te zien hebben veel Hongaarse Zie pagina 25. Vakantieland Hongarije www.HongarijeVakantieland.nl geeft internetgebruikers toegang tot inmiddels meer dan 300 artikelen met relevante Hongarije informatie: recepten, geschiedenis en tientallen plaats- beschrijvingen. Met ruim 90.000 paginabezoeken door 40.000 bezoekers per maand is www.HongarijeVakantieland.nl de populairste web- site van Nederland en Vlaanderen over Hongarije. Ook voor uw zakelijk aanbod dé plaats om uw aanbod te tonen. www.HongarijeVakantieland.nl toont de bezoeker op over- zichtelijke wijze informatie over o.a. Hongaarse steden en dor- pen, musea, natuur en recreatiegebieden, (water)sporten en (verblijfs)accommodaties in Hongarije en het laatste nieuws. www.HongarijeVakantieland.nl
  12. 12. Ernst-Jan de roest Correspondent Fiscale behandeling geldverstrekkingen ‘leuker kunnen wij het niet maken; en zeker niet makkelijker’ Een jaar geleden besteedde ik in mijn artikel ‘Ondernemen onder de huidige marktomstandigheden; Groots denken, klein handelen?’ aandacht aan de kredietcrisis. In het artikel werd stilgestaan bij de mogelijkheden die bestonden om de risico’s voor uw onderneming te beheersen en mogelijke kansen te benutten. De inhoud van het artikel is nog steeds actueel en voor mij een reden om nader in te gaan op de fiscale tips die zien op geldverstrekkingen tussen verbonden lichamen . Deze tips kunnen leiden tot bepalen op welke wijze de Hongaarse In het verlengde hiervan komt de belastingbesparingen op de korte activiteiten daadwerkelijk worden volgende relevante fiscale factor ‘de alsmede lange termijn: gefinancierd. mogelijkheid tot verliesverrekening in Nederland’ om de hoek kijken. • analyseer (extra) Fiscale factoren die een rol spelen Ingeval de Nederlandse vennootschap afwaarderingmogelijkheden van zijn de renteaftrek op het niveau verrekenbare verliezen heeft, wat heel vorderingen in zowel Nederland als van de Hongaarse vennootschap, de goed mogelijk is gezien de huidige Hongarije; mogelijkheid tot verliesverrekening economische omstandigheden, • de financiering van deelnemingen in Nederland, het risicoprofiel van kan het juist aantrekkelijk zijn (met eigen vermogen of door leningen de Hongaarse activiteiten en andere om belaste renteopbrengsten te verstrekken) kan belangrijke fiscale relevante fiscale aandachtspunten. in Nederland te genieten. Deze gevolgen hebben. Neem daarover belaste inkomsten kunnen worden weloverwogen standpunten in. Zo dient men zich af te vragen of gebruikt om aanwezige Nederlandse de aan Nederland betaalde rente verliezen te compenseren. Aan het Geldverstrekkingen daadwerkelijk in Hongarije voor einde van de rit betekent dit dat In de praktijk worden de Hongaarse aftrek in aanmerking komt. Ingeval de ontvangen renteopbrengsten activiteiten van een Nederlands dit niet zo is, wordt de ontvangen in Nederland feitelijk niet worden bedrijf veelal gefinancierd door de rente in Nederland belast, terwijl belast, en mogelijk de betaalde rente Nederlandse tak van het concern. de betaalde rente in Hongarije niet in Hongarije wel aftrekbaar is. In Deze financiering kan plaatsvinden aftrekbaar is. Dit leidt tot dubbele plaats van dubbele belastingheffing door een kapitaalstorting in de belastingheffing. Deze situatie kan doet zich hier de omgekeerde situatie Hongaarse vennootschap, maar ook zich bijvoorbeeld voordoen indien de voor: geen belastingheffing. via het verstrekken van leningen en Hongaarse vennootschap met teveel uiteraard een mengvorm van beide vreemd vermogen is gefinancierd De laatste fiscale factor is het mogelijkheden. Veel fiscale en niet op basis van de zogenoemde thin risicoprofiel van de Hongaarse fiscale factoren spelen een rol bij het capitalisation regelgeving. activiteiten. Ingeval de te financieren Hongaarse activiteiten als riskant Indien sprake is van financiering kunnen worden betiteld, is het met eigen vermogen zal geen sprake vanuit fiscaal oogpunt interessanter zijn van dubbele belastingheffing op om vreemd vermogen -leningen- te de vergoeding voor de verstrekte verstrekken dan eigen vermogen. financiën. Vergoedingen op het eigen Indien de Hongaarse activiteiten vermogen -dividend- zijn namelijk namelijk uitdraaien op een fiasco onder voorwaarden vrijgesteld van betekent dit dat de ingelegde gelden belastingheffing in Nederland, terwijl kwijt zijn. Indien de gelden zijn de dividenduitkeringen op hun beurt verstrekt in de vorm van leningen kan niet tot belastingheffing in Hongarije de Nederlandse tak van het concern leiden. Dit betekent dat vergoedingen onmiddellijk deze verliezen ten laste op eigen vermogen in beginsel geen van de belastbare Nederlandse winst fiscale gevolgen kennen. brengen. Dit is anders in het geval de gelden zijn verstrekt in de vorm 12 Hongarije in Zaken | 2009 ed. 18
  13. 13. van eigen vermogen. Verderop in dit kan worden. Of dat het verlies pas te verstrekken); artikel zal ik hier nader op ingaan. kan worden genomen zodra de – deelnemerschapslening (geen of Hongaarse vennootschap wordt winstafhankelijke rente, geen looptijd Een belangrijke niet fiscale factor is ontbonden of failleert als onderdeel of een looptijd langer dan 50 jaar en de presentatie van de Hongaarse van een eventueel (Nederlands) achtergesteld); activiteiten/vennootschap richting liquidatieverlies op de Hongaarse – bodemloze putfinanciering bijvoorbeeld banken, zakenpartners, vennootschap. (aanstonds duidelijk dat geld niet leveranciers en afnemers. Financiering wordt terugbetaald). van de Hongaarse vennootschap met Voor de beoordeling van de veel eigen vermogen leidt ertoe dat Nederlandse fiscale consequenties Van een onzakelijke lening is voornoemde belanghebbers meer van een vordering dient eerst te sprake indien een lening onder de vertrouwen hebben in de vennootschap worden beoordeeld of de vordering gegeven omstandigheden door een dan in de situatie dat de activiteiten ook fiscaal kwalificeert als een onafhankelijke derde niet dan wel van de Hongaarse vennootschap lening. Onder omstandigheden slechts voor een lager bedrag zou zijn volledig zijn gefinancierd met vreemd kan een civielrechtelijke lening verstrekt. vermogen. Met andere woorden, (vreemd vermogen), fiscaal worden commerciële redenen spelen naast behandeld als eigen vermogen. Dit In de periode 2002 tot en de fiscale reden een belangrijke rol is aan de orde indien de lening kan met 2006 kende de wet op de voor het bepalen op welke wijze de worden gekwalificeerd als informeel vennootschapsbelasting een bepaling activiteiten gefinancierd dienen te kapitaal, een onzakelijke lening en/ op grond waarvan precies kon worden worden. of een hybride lening. De fiscale nagegaan of een lening fiscaal diende consequenties van de verschillende te worden behandeld als eigen Zoals hierboven betoogd geldt bij kwalificaties zijn opgenomen in vermogen. Ook hier werd gekeken het vaststellen van de wijze van onderstaande tabel. naar de rente, de looptijd en een financiering van de Hongaarse eventuele achterstelling. In 2007 activiteiten dat allereerst de -fiscale- Hoofdregel is dat de civielrechtelijke heeft de wetgever besloten om deze positie van de geldverstrekker en vorm van een geldverstrekking strakke redigering in de wet los te geldlener alsmede de feiten en beslissend is voor de fiscale gevolgen. laten en alleen te verwijzen naar de omstandigheden goed in kaart worden Zijn echter de voorwaarden en jurisprudentie met betrekking tot de gebracht. Aan de hand hiervan kan omstandigheden waaronder de lening deelnemerschapslening. worden bepaald welke wijze van is verstrekt onzakelijk dan kan van deze financiering de voorkeur verdient. hoofdregel worden afgeweken. In de Normaal gesproken geniet vanuit Vervolgens dient de uitvoering van de jurisprudentie zijn criteria ontwikkeld de positie van de belastingplichtige keuze van financiering goed onder de op grond waarvan vastgesteld kan de kwalificatie vreemd vermogen de loep genomen te worden. worden of een lening dient te worden voorkeur. Omdat dit de mogelijkheid gekwalificeerd als informeel kapitaal biedt om reeds verlies te nemen op Herkwalificatie vreemd vermogen (standaardarrest van de Hoge Raad het moment dat duidelijk is dat de in eigen vermogen uit 1988) of als een onzakelijke lening vordering niet meer volwaardig is. Is Stel nu dat gekozen wordt om over (uitspraak van de Hoge Raad in 2008). sprake van informeel kapitaal of een te gaan tot een verstrekking van Omdat de wetgever constateerde dat hybride lening, dan kan een verlies vreemd vermogen -leningen- dan belastingplichtigen vrij eenvoudig de eerst worden genomen bij liquidatie zijn we er namelijk nog niet. De kwalificatie informeel kapitaal konden van de schuldenaar (Hongaarse gehanteerde leningsvoorwaarden omzeilen is in 2002 het begrip hybride vennootschap) en dan nog onder de en omstandigheden zijn dan op hun lening geïntroduceerd. voorwaarde dat de activiteiten van de beurt weer bepalend voor de vraag of Hongaarse vennootschap niet binnen een verlies op de verstrekte gelden Van informeel kapitaal is sprake bij: het concern worden voortgezet. -afwaardering- direct ten lasten van – schijnhandeling (partijen hebben het Nederlandse resultaat gebracht niet bedoeld een lening, maar kapitaal De fiscale consequenties van de verschillende kwalificaties zijn: Afwaarderen Liquidatieverlies Lening Ja Nee Informeel kapitaal Nee Ja Onzakelijke lening Nee ? Hybride lening Nee Ja www.belastingdienst.nl Hongarije in Zaken | 2009 ed.18 13
  14. 14. Als sprake is van informeel kapitaal/ Afsluitende opmerkingen mijn advies dit artikel door te spreken hybride geldlening maakt de ‘lening’ Achter een tweetal fiscale tips samen met uw adviseur zodat u een in principe onderdeel uit van het schuilt een compleet bos aan fiscale weloverwogen besluit kunt nemen. opgeofferde bedrag van de Hongaarse wetgeving. Voor het veiligstellen deelneming. Normaal gesproken is van belastingbesparingen op korte Natuurlijk ben ik ook bereid om dit een deelnemingverlies niet aftrekbaar en lange termijn dienen overwogen samen met u te doen. Indien u vragen (deelnemingsvrijstelling), maar beslissingen genomen te worden heeft dan kunt u te allen tijde per e- ingeval van liquidatie geldt een bij het vaststellen op welke wijze mail ernst-jan.de.roest@nl.ey.com of uitzondering indien de liquidatie- (Hongaarse) activiteiten worden telefonisch 06-21251491 contact uitkering lager is dan het voor de gefinancierd alsmede hoe dit feitelijk met mij opnemen Hongaarse deelneming opgeofferde in de praktijk wordt uitgevoerd. bedrag. Het verlies kan eerst worden De fiscale wetgeving speelt een Het vorenstaande is gebaseerd op genomen in het jaar van vereffening belangrijke rol in dit proces. mijn interpretatie van de huidige van het vermogen van de Hongaarse wetgeving en van de tot op heden vennootschap. Zoals hiervoor Zodra voorgaande actueel wordt gepubliceerde jurisprudentie. aangegeven is een belangrijke voor uw onderneming, in nationale Tekst: Ernst-Jan de Roest voorwaarde dat de activiteiten van de alsmede internationale situaties, is Foto: Team HiZ geliquideerde deelneming niet elders in het concern worden voorgezet. Dit betekent concreet dat de Hongaarse activiteiten van de hand dient te worden gedaan. Van belang is overigens te voorkomen dat de lening alleen kwalificeert als een onzakelijke lening. De fiscale consequenties van de onzakelijke lening zijn namelijk nog niet voldoende uitgekristalliseerd. Niet geheel zeker is of een onzakelijke lening onderdeel uitmaakt van het opgeofferde bedrag van een deelneming en derhalve in de vorm van een liquidatieverlies ten laste van het fiscale resultaat kan worden gebracht. Begripsomschrijving ‘verbonden lichaam’ Voor het bepalen van de fiscale gevolgen van een geldverstrekking is het begrip ‘verbonden lichaam’ van groot belang. In de Nederlandse belastingwetgeving respectievelijk rechtspraak zijn diverse bepalingen opgenomen respectievelijke arresten gewezen die de afwaardering op geldverstrekking mogelijk kunnen beperken ingeval van geldverstrekkingen tussen verbonden lichamen. Van een ‘verbonden lichaam’ is sprake indien: a. een entiteit waarin de belastingplichtige (direct of indirect) een belang van 1/3 of meer houdt (het verbonden lichaam is een directe of indirecte dochtermaatschappij of deelneming); b. een entiteit die in de belastingplichtige (direct of indirect) een belang van 1/3 of meer houdt (het verbonden lichaam is een directe of indirecte moedermaatschappij of aandeelhouder); en/of c. een derde houdt een belang van 1/3 of meer in het verbonden lichaam, terwijl deze derde ook belang van 1/3 of meer in de belastingplichtige houdt (belastingplichtige en het verbonden lichaam zijn ‘zustermaatschappijen’). Let wel dat als deze derde een ‘lichaam’ (rechtspersoon of doelvermogen) is, is deze derde zelf ook een verbonden lichaam. Met nadruk wijs ik er hier op dat een lening die door een echte derde is verstrekt, maar door een verbonden lichaam wordt gegarandeerd, onder omstandigheden ook kan worden beschouwd als te zijn verstrekt door het verbonden lichaam. 14 Hongarije in Zaken | 2009 ed. 18
  15. 15. Kies voor kwaliteit, vlieg met Malév! Malev biedt u: • 5 vluchten per dag van Amsterdam naar Budapest • Excellente service aan boord met prima maaltijden en kwaliteitswijnen • Uitstekende doorverbindingen naar Oost- en Centraal Europa en het Nabije Oosten www.malev.com • De voordelen van onze luchtvaart-alliantie oneworld
  16. 16. Erzsébetváros vraagt om herontwikkeling met stijl Ambitie en een ongelimiteerd vertrouwen in de toekomst zorgden in de 19e eeuw voor een ongekende bouwwoede in Boedapest. Het land kreeg erkenning binnen de Dubbelmonarchie, en hierbij hoorde een hoofdstad die zich kon meten met Wenen. Grootscheepse stadsuitbreidingen en stadsvernieuwing (mede mogelijk gemaakt door een verwoestende overstroming van de Donau in 1838) zorgden voor het stadsbeeld dat we nu kennen. De oude stadsring van de Pestzijde van Boedapest wordt gedomineerd door deze bebouwing uit de 19e eeuw. Anna Perczel beschrijft in haar boek Unprotected Heritage vrijwel alle historische panden van het Erzsébetváros. Het was in deze wijk dat ik op zoek ging naar een afstudeerproject voor mijn opleiding tot architect aan de TU Delft in de richting van renovatie en stadsvernieuwing. De huidige manieren van omgang met het historisch erfgoed in de wijk zijn vaak schokkend of zelfs corrupt te noemen. Zonder naar bestaande kwaliteiten te kijken worden hele huizenblokken afgebroken. Na korte of langere tijd dienst te hebben gedaan als parkeerplaats wordt er een nieuwe pompeuze ontwikkeling voor in de plaats gezet. Deze sluit vrijwel nooit aan bij het bestaande beeld of karakter van de wijk. Rondlopend in de wijk zullen sommige mensen dit niet erg vinden, aangezien de staat van vele gebouwen deplorabel is. Onduidelijk eigenaarschap en de overdracht van huurwoningen aan de bewoners zonder verder toezicht, begeleiding of controle in de roerige tijd na het communisme hebben ervoor gezorgd dat er veel achterstallig onderhoud is. Dat zorgt er echter ook voor dat vele gebouwen nog in een originele staat zijn. Restauratiebeslissingen die wellicht uit noodzakelijkheid geboren zijn, leveren nu veel plezier op voor deskundigen. Zoals op afbeelding 1 te zien is, zijn bewust of onbewust de gasleidingen reversibel en zichtbaar aangebracht. Dit is in overeenstemming met de Restant van het Hungária Fürdő bron: www.panoramio.com, Rocky Rai Cooper wetten in de ‘grondwet’ van omgang 1 Hongarije in Zaken | 2009 ed. 18
  17. 17. ingezonden Het “Charter van Venetië” van 1964: Afbeelding 1: Historisch Woongebouw Kazinczy Afbeelding 2: Maquette www.icomos.org/docs/venice_charter.html utca 49 uit 1838 officieel monument sinds 2005 binnenplaats nieuwe ontwerp met cultureel erfgoed het Charter van wijk, een centrale binnenplaats die werkt het als een lichtbaken, en kan Venetië van 1964. licht in het gebouw brengt. Hierdoor het gebouw voorzien in voorstellingen, krijgt het gebouw een zeer open en lezingen en cultuur. In deze wijk zijn ook grote toegankelijke uitstraling, alhoewel de mogelijkheden tot herontwikkeling. binnenplaats wel van glas voorzien Tekst: Ir. Lothar M. Wijnand Foto: R. R. Cooper Met onderzoek en volharding komen is voor veiligheid, een uitgekiend mooie verhalen van ondernemerschap binnenklimaat en een prettige Lothar Wijnand is inmiddels afgestudeerd en op aan het licht. Zo staat aan de Dohány werkomgeving. ’s Avonds en ’s nachts zoek naar een baan in het architectuurveld. utca het restant van het Hungária http://nl.linkedin.com/in/lotharwijnand Fürdő. Hier ontwikkelden verschillende ondernemers vanaf midden 19e eeuw tot eind jaren ‘20 van de 20e eeuw een netwerk van gebouwen dat samen het Hungária Fürdő vormde. Het was een badhuiscomplex voor het volk, dat niet te vergelijken valt met bijvoorbeeld het luxe Gellértbad. Men ging naar een badhuis om echt de haren te wassen en een bad te Move to Balance nemen. Met de komst van betere Center for Wellness Inspiration voorzieningen in de huizen ging het badhuis failliet, en begon de lange periode van diverse hergebruiken en Conferentie Bed het onontkoombare verval dat met leegstand gepaard gaat. Wellness Breakfast Het is deze plek die ik wil transformeren Activiteiten Meerdaagse tot een nieuw publiek gebouw in plaats van de restanten plat te Excursies Programma’s gooien. Hungária Fürdő, een ruïne in de stad, wordt Hungária Könyvtár de nieuwe parel van Erzsébetváros. Een maatschappelijk programma Een centrum in een nieuw bouwvolume met een van wellness en inspiratie innovatieve constructie geeft het waar mensen in balans komen. oude badhuis aan de Dohány Utca een nieuwe toekomst. Een wijkbibliotheek met interactieve functies kan een ontmoetingscentrum en impuls voor de wijk worden zodat bewoners weer trots kunnen rondlopen in de wijk en kunnen werken aan de toekomst. Akácos út 1 - 3644 Tardona - Hungary Bij mijn ontwerp (zie afbeelding 2) heb Telefoon vanuit Nederland +36 30 237 1538 ik gebruik gemaakt van de klassieke Telefoon vanuit Hongarije: 06 30 237 1538 info@movetobalance.nl - www.movetobalance.nl opbouw van de huizenblokken in de Hongarije in Zaken | 2009 ed.18 1
  18. 18. NIEUWS uit de media Logistica 2009 Hongarije goed vertegenwoordigd Positieve sfeer, vernieuwing maar met minder Twee medewerkers van Hongarije in Zaken waren bezoekers aanwezig op 14 november en op uitnodiging van de ITD Hungary hebben ze de sfeer kunnen proeven van Wie deze beurs bezocht om de laatste innovaties te deze vakbeurs én kennis gemaakt met de Hongaarse leren kennen en nieuwe ideeën op te doen, kwam bedrijven die speciaal hiervoor naar Nederland waren flink aan zijn trekken. De grootste logistieke vakbeurs afgereisd. van de Benelux, van 10 tot en met 14 november in Jaarbeurs Utrecht, kenmerkte zich door een positieve De internationaal georiënteerde ondernemingen: sfeer waarin 270 exposanten zich vol enthousiasme en Csaba Sped, DBH, Gourangatrans, ITD Hungary, goed voorbereid presenteerden. Dit jaar werd bewust Waberers, Southern Great Plain Regional Logistic gekozen voor een zakelijke insteek zonder te veel show Cluster en Záhony Development Project hebben hun en spektakel en dat is veel exposanten goed bevallen. netwerk in Nederland verder kunnen uitbouwen. Dat de exposanten minder investeerden in ‘franje’ was De volgende editie van Logistica vindt plaats van 13 tot geen verrassing voor het beursteam. Voordat de beurs en met 17 november 2012. De jaarlijkse beurs ICT begon hadden exposanten gedempte vooruitzichten. Logistiek opent haar deuren op 3 en 4 november 2010 Drie jaar geleden leefden we in een hoogconjunctuur in Jaarbeurs Utrecht. en dat is nu wel anders. Dat weten exposanten en bezoekers ook en daar stemmen ze hun verwachtingen Met dank aan de heer F. Klein Tank namens de op af. Dat het aantal bezoekers minder was dan tijdens beursorganisatie. Logistica 2006 was daarom geen verrassing. Logistica 2009 werd bezocht door 21.613 mensen. Tekst en foto’s: Team HiZ, William Sinibagiwe en Remco van Mensvoort 1 Hongarije in Zaken | 2009 ed. 18
  19. 19. NIEUWS uit de media EU funding for Hungary: HUF 736 billion About HUF 736 billion has been paid out under the New Hungary Development Plan, the framework for European Union development funding in the 2007- 2013 budget period, national development and economy minister István Varga said on Friday. So far, about 38,000 applications have been submitted for funding under the plan. Of these, some 17,300 have won a combined HUF 3,400 billion in grant Hongaarse muziek tijdens money, Varga said. Payments under the plan have het Passieconcert sped up, with amounts rising from HUF 30 billion in “Via Crucis” March 2009 to HUF 70 billion in October and HUF 100 Ter gelegenheid van het 50-jarig bestaan brengt het billion in December, he added. Strijps Kamerkoor een Passieconcert met een speciaal Hungary has submitted 24 big EU-supported projects karakter, met medewerking van diverse vocale to Brussels for approval, the second-highest number solisten en instrumentalisten én met een bijzondere after Poland. Sixteen of the projects have be given the programmering. go-ahead. (MTI-ECONEWS) Locatie en tijd Source: Budapest Business Journal Zondag 6 maart 2010; 15:00 uur St. Catharinakerk te Eindhoven Clusters in Europe II Mobilizing Clusters for Competitiveness Programma Introduction Van de Hongaarse componist János Vajda (1949) staat This Cluster Conference will discuss the European de “Via Crucis” geprogrammeerd. Van Ferenc Liszt cluster development practice and will give a (1811-1886) horen we “Die Seligpreisungen” voor worldwide overview, as well. An opportunity to share bassolo, koor en orgel, de “Kreuzandachten” (voor the different local challenges and responses of the orgel) en “Le crucifix” (voor altsolo en orgel). Van national cluster policies regarding the economic crisis. György Deák Bárdos (1905-1991) zal “Eli, Eli” worden In addition to the representatives of the European uitgevoerd, en van Lajos Bárdos (1899-1986) het Commission, speakers from the following countries will indrukwekkende “Popule meus”. share their experience: UK, Germany, Czech Republic, Tijdens de verstilde “Kreuzandachten” zullen China, Greece, Japan, Russian Federation among Hongaarse teksten gesproken worden. others. Uitvoerenden Objective Strijps Kamerkoor o.l.v. Wilko Brouwers, met The objective of the conference is to improve the medewerking van: Central European cluster development practices in Louise Rijs, alt the light of the cluster policy recommendations of the Martijn Sanders, bas EU and good European and Asian cluster practices. Ruud Huijbregts, orgel Further the conference aims at presenting the specific Ágnes Brouwers-Sásdi, declamatie features of the Hungarian cluster policy, its local Blazersensemble van het Brabants Conservatorium challenges and the responses. Meer informatie You can register at www.polusprogram.eu between Toegang gratis; collecte na afloop. 5-20 January 2010. Only registered guests will be admitted to the conference. Bron en meer informatie: Strijps Kamerkoor [www.skk.dse.nl] Date: 27-28 January 2010 Venue: Budapest Marriott Hotel (H-1052 Budapest, Apáczai Cs. J. u. 4.) Participation fee: 100 Euros. The working language of the conference is English; Hungarian-English simultaneous interpreting is available. Requests for further information should be addressed to kommunikacio@magzrt.hu Sources: Europe INNOVA and The Hungarian Pole Programme Office Hongarije in Zaken | 2009 ed.18 1
  20. 20. Karin Gabor Michel Daenen Correspondente Correspondent Kinderen als passe-partout Correspondenten Karin Gabor en Michel Daenen verhuisden in september 2008 met hun gezin vanuit Scheveningen naar het dorpje Tardona in Noordoost-Hongarije. Ze realiseren daar een eigen kleinschalig en exclusief conferentiecentrum met wellness- en hotelfaciliteiten. Daarnaast dragen ze met projectmanagement bij aan de verdere ontwikkeling van de regio. In elke editie van ‘Hongarije In Zaken’ vertellen ze over hun belevenissen. Zomaar een zaterdag in ons dorp. We gekwebbel. Maar regelmatig loopt hij Hongaren houden veel van kinderen stappen de deur uit. Karin, Michel en wel graag mee naar binnen met een en zullen dat ook altijd openlijk tonen. onze twee kinderen, Bastiaan van 2,5 van de buurvrouwen. Hij weet dat hij Niet alleen oudere dames, maar ook jaar en Amber van 7 maanden. Dan overstelpt zal worden met aandacht, jongvolwassenen en zowel mannen kan het gebeuren dat tegelijkertijd snoep en heel veel vriendelijkheid. als vrouwen. Met je wetenschappelijke meerdere buurvrouwen naar buiten Amber gaat van arm tot arm en met geest die alles wil snappen ga je dan komen rennen. Niet om ons wat te troetelwoordjes als drágám (schatje) meteen op zoek naar verklaringen. vragen of een praatje te maken over het en tündér (fee) smelten de harten van Waar komt in Hongarije de liefde voor weer. Nee, reden van het naar buiten vrouwen van middelbare leeftijd. Zo kan kinderen vandaan? Misschien is het stormen zijn onze kinderen. Stapelgek het gebeuren dat we even later met z’n omdat er in Hongarije steeds minder zijn ze op hen. Snoep wordt uitgedeeld, tweeën overblijven, elkaar aankijkend kinderen worden geboren en dat ze er wordt eindeloos geknuffeld en met en ons afvragend waar onze kinderen dus extra blij zijn met elk kind dat erbij hoge stemmetjes wordt hun gevraagd zijn gebleven. komt. Schaarse producten worden of ze meegaan naar binnen. vaak meer gewaardeerd dan spullen “Zijn onze kinderen nou zo bijzonder?”, die in overvloed verkrijgbaar zijn. Bastiaan spreekt en begrijpt inmiddels vraag je je dan af. “Ja”, zeggen wij Misschien komt het door het zuidelijker een aardig woordje Hongaars. uiteraard als trotse ouders. Maar er temperament van de Hongaar. In Toch wordt hij meestal wat stil bij is toch iets anders aan de hand. Het landen als Italië is ook meer openlijke dat overdonderende Hongaarse geldt niet alleen voor onze kinderen. aandacht voor de jonge kroost. Of misschien is het de wat melancholieke en teruggetrokken inborst van de Hongaar die balans zoekt bij de vrolijke en onbevangen speelsheid van kinderen. Maar wat de reden ook moge zijn, feit is dat je als ouders van jonge kinderen een heerlijk leven kunt leiden in Hongarije. Een voorbeeld. Voordat we ooit zelf bij het Hongaarse Kadaster waren geweest hadden we er al menig negatief verhaal over gehoord. Dat ze als grauwe bureaucraten traag werken en dat je daardoor gedwongen bent uren in een onaangename ruimte te wachten. Vanaf de eerste keer dat we er samen met ons zoontje Bastiaan kwamen, en later ook met Amber, ervaren we uitsluitend snelheid en vriendelijkheid. We zijn meteen aan de beurt omdat we kinderen bij ons hebben (iets wat ons ook vaak gebeurt bij postkantoor, bank of andere instantie). 20 Hongarije in Zaken | 2009 ed. 18
  21. 21. Column Vervolgens komt de dienstdoende Over de gevolgen daarvan voor de iedereen is lief voor je kinderen en dame achter haar balie vandaan Hongaarse economie of de persoonlijke aandacht komen ze geenszins te kort. en wordt er eerst met de kinderen ontwikkeling van deze vrouwen Het hebben van kinderen is op zichzelf gespeeld. Daarna worden onze zaken zullen we het hier maar niet hebben, al uitdagend, ontroerend, leerzaam, keurig geregeld terwijl we ondertussen we hebben het nu immers over de verrijkend en fantastisch. met de functionaris keuvelen over liefde voor de kinderen. Ten tijde van tandjes krijgen, crèche, kinderkleertjes Sinterklaas en Kerst uit de liefde zich Het hebben van kinderen in Hongarije en speeltuinen. door grote zakken snoep en chocolade. is helemaal geweldig! Daar kunnen we Het komt dan ook vaker dan we zouden in Nederland nog veel van leren. Voor we het in de gaten hebben willen voor dat ons zoontje ’s avonds zijn de zaken voor elkaar en staan geen trek meer heeft in normaal Tekst en foto: Karin Gabor en Michel Daenen www.movetobalance.nl we weer buiten, bijkomend van de eten. Maar ach, ook deze dagen gaan hartverwarmende taferelen in een weer voorbij. Belangrijk is dat ze het gebouw waar je het niet verwacht. zichtbaar erg naar hun zin hebben. De aandacht voor kinderen is ook in het politieke beleid geworteld. En wij?, we genieten ervan. Het is Zo bestaan er in Hongarije voor de heerlijk als ouders van jonge kinderen vrouw geweldige zwangerschap- en in dit land te wonen. Deuren gaan moederschapregelingen. voor je open, je hebt altijd aanspraak, GRATIS SPECIALE ACTIE GRATIS soeppakket Bestel de HuNed Vuurplaats + Bogrács (speciale pan) en krijg een soep- pakket én traditionele houten lepel gratis bij de bestelling! Bij de bestelling kunt u aangeven dat u gebruik maakt van deze speciale “Hongarije in Zaken Aktie”. Bogràcs op open vuur De HuNed Vuurplaats waar u een Bogrács in kan plaatsen om traditioneel te koken, zonder een open vuur. Overal een lekkere pan Gulyásleves of heer- lijke Pörkölt maken! Bogràcs in de HuNed Vuurplaats Meer informatie over de HuNed Vuurplaats is beschikbaar via onderstaande website met de zoekopdracht “Vuurplaats”. HuNed Vuurplaats www.huned.nl Hongarije in Zaken | 2009 ed.18 21

×