Gebruikersparticipatie in voedselbedeling

960 views

Published on

Presentatie voedselbanken tijdens de provinciale ontmoetinsdagen aan de OCMWs - lente 2012

0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total views
960
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
2
Actions
Shares
0
Downloads
4
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Gebruikersparticipatie in voedselbedeling

  1. 1. Onderzoek:Gebruikersparticipatie in voedselbedeling
  2. 2. Noodhulp onder druk• Stijgend gebruik van voedselhulp Voedselhulpbank: 90 000 personen in 2000 en 117 440 in 2011 BIRB : 204 000 personen in 2011• Dreigende daling EG-goederen: – Geleidelijke afname tot 2013. – Organisatie van een colloquium• 100den organisaties met bereik van meest kwetsbaren en kansen tot participatie en activering.
  3. 3. Actie-onderzoek naar de mogelijkheden tot het bevorderen van integratie en activering bij voedselhulp via actieve participatie van gebruikers• Onderzoek in opdracht van• door samenwerkingsverband Onder promotorschap van A. Franssen en K. Driessens• 3 fasen: – Webenquête (369 organisaties bereikt) – Analyse van 11 goede praktijken (4 VL – 3 BR – 4 WA) – 3 MAG’s (methode van analyse in groep) met participatie van sociaal werkers, vrijwilligers en gebruikers)
  4. 4. Een overzicht via een webenquête• Uitgenodigd tot medewerking: AFSCA, Saint-Vincent de Paul, selectie uit de sociale kaart, Welzijnsschakels, Sociale kruideniers, Rode Kruis, REPIS, Concertation aide alimentaire, Leger des Heils, Les Restos du Cœur, OCMW’s via POD MI, Organisaties die gebruik maken van BIRB, Voedselbanken,…• Medewerking van 369 organisaties Wallonië: 170, Vlaanderen: 169, Brussel: 30
  5. 5. Bereikte vormen van voedselhulp
  6. 6. Belang van voedselhulp• Basisbehoefte vervullen: voeden• Verlicht druk op (reeds krap) budget• Belangrijke aanvulling bij OCMW-hulp• Mogelijkheid tot sociale tewerkstelling of arbeidszorg• Werkt verbindend: isolement doorbreken, herstel sociale banden, sociale cohesie versterken,• Bereiken tot 100-den gezinnen• Inzet van menselijk kapitaal 10-tallen geëngageerde vrijwilligers
  7. 7. Vormen van participatie 239/369 (65%)
  8. 8. Inspirerende praktijken participerende observatie, interviews, focusgroepen en Méthode d’ Analyse en GroupeC.P.A.S. Libin Comité de la Samaritaine C.P.A.S. Liège C.P.A.S. Uccle
  9. 9. OCMW Beerse en De Schakel BeerseVZW de schakel Beerse is één van de 130Welzijnsschakels in Vlaanderen waarin vrijwilligerssamenwerken met gezinnen die armoede ofuitsluiting ervaren. Erkend als vereniging waararmen het woord nemen.54 vrijwilligers, waaronder 17 doelgroepmedewerkers.4 deelwerkingen: ontmoetingsruimte,tweedehandswinkel, Pampers en Co en hobbyclub.Actieve deelname vanuit OCMW: participatie in LSBingeschreven, diensthoofd wordt vrijgesteld. Inoverleg met de doelgroep bijzonder traject rondvoedselhulp: evenwichtsoefening tussenbeantwoorden aan nood, keuzevrijheid en gezondeen/of aangepaste voeding. OCMW Beerse werktmet maaltijdcheques in een lokale supermarkt.
  10. 10. OCMW Roeselare en VZW De GraancirkelVzw De Graancirkel werd mee opgericht doorOCMW Roeselare. Het OCMW zetelt in de raad vanbestuur, net als een afgevaardigde van ’t Hope, eenvereniging waar armen het woord nemen.Met de steun van een ½-time sociaal werker van hetOCMW nemen 12 vrijwilligers alle taken rondvoedselbedeling op. De sociaal werker staat in voorcontrole, voorraadbeheer en administratie(boekhouding).In dezelfde gebouwen zitten diverse andereprojecten zoals arbeidszorg (VZW Koekegoed),sociale tewerkstelling, en werkwinkel. Het projectarbeidszorg verwerkt groenten, zelf gekweekt,aangekocht of geschonken door lokale handelaars,tot slaatjes en soep voor de voedselbedeling.
  11. 11. Filet Divers Sociale Kruidenier AntwerpenOntstaan uit verschillende welzijnsorganisaties Wil mensen inarmoede doorgedreven laten participeren.Momenteel 60-tal vrijwilligers die ondersteund worden door 3professionele hulpverleners (+1,3 VTE), 5 art 60’ers en mensenin arbeidszorg.Deelwerkingen: de Sociale Kruidenier, onthaal- enontmoetingsruimte , Nederlandse conversatiegroepen,kookproject, houtatelier , en de groep ‘Samen Sterk’.Doelgroepmedewerkers participeren in alle deelwerkingen.Filet Divers is een samenwerkingsverband tussen HetProtestants Sociaal Centrum Open Huis, CAW De Terp, De Acht,De Loodsen, Het Wagenwiel en Bond zonder Naam-sociaal. MetOCMW Antwerpen werd een samenwerking uitgebouwd in hetkader van sociale kruideniers Antwerpen.
  12. 12. VZW Toontje voedselbedeling GentbruggeIs onderdeel van de KRAS VZW, een koepel vanarmoedewerkingen in Groot-Gent.Momenteel zijn er 61 vrijwilligers werkzaam in zesdeelwerkingen : voedselbedeling, sociale dienst, vestiaire(tweedehandskledij), vorming uitstappen en cultuur aan lageprijzen, ‘Happen en klappen’ (ontmoeting), en het praatcafé.De vrijwilligers worden op kennis, vaardigheden en talenteningezet zonder onderscheid in al-dan-niet doelgroepmedewerkers. In de algemene vergadering van de VZW, zijn alledeelactiviteiten vertegenwoordigd door diegene die de activiteitleidt, waaronder ook doelgroepmedewerkers.Het OCMW Gent verleent zelf geen voedselhulp.Veel mensen worden verwezen via OCMW Gent, waarmeeeen samenwerkingsprotocol werd opgesteld.
  13. 13. La Ferme de la Vache (antenne van OCMW Luik) Sociale economie project :  Moestuin = bevoorrading van de kruidenier  moestuin = opleiding in het kader van SIS (Services d’Insertion Sociale)  kruidenier ≠ sociale kruidenier: geen basisproducten. Ploeg: 4 beroepskrachten, 1 coördinator, 6 art.60, dertigtal gebruikers Activiteiten : SIS workshops (kookworkshops, knutselen, uitstappen, tuinieren,…) + buurtactiviteiten (table d’hôte, vzw krant, kruidenier, buurtfeestjes,…) + natuurinitiatie voor kinderen Participatie :  aantal van en variatie in de activiteiten  Omgeving/kader  Ploeg/sfeer  Streven naar sociale integratie en aanscherpen vaardigheden met het oog op professionele activering op langere termijn. Samenwerking: OCMW, wijkwerk, welzijnsorganisaties  beroepskrachten
  14. 14. asbl La Rochelle VZW La Rochelle (antenne van ‘promotion Famille’ in Roux) Gezamenlijke aankopen  = voedsel, kleding en meubelen + gemeenschappelijke tuin  Doel: keuze van producten en de mensen betrekken. 5 ruimten “SIS” :  Theater, Koken, Kennisuitwisseling, Informatica  Naaiatelier= medewerking met de “kledingcoöperatie” ‘Espace de développement communautaire ‘ (EDC) :  Laat toe de SIS te verlengen  Wederzijdse hulp promoten • Gemeenschappelijke tuin: vorming en bevoorrading • Grot van Ali baba ( ≠ huiswerk) : socio-culturele activiteiten Ploeg : 2 professionals, 1 coördinator, 2 art.60, 25 doelgroepmedewerkers waarvan 5 met beleidsverantwoordelijkheid Participatie :  Grote vrijheid voor gebruikers  Sterke identificatie met de locatie (openheid/flexibiliteit)  Substantiële inzet van vrijwilligers  Duurzaam Samenwerking: met lokaal en regionaal OCMW (Charleroi), promotion famille’,diverse verenigingen (veelal vanuit Christelijke inspiratie), thematische samenwerking (dag van de strijd tegen armoede, enz.)
  15. 15. CPAS de Libin Voedselpakketten: Stijgende, reële nood Wordt gezien als mogelijkheid om frustratie en agressie van het cliënteel op te vangen (concreet)  Voedselpakketten EEG (BIRB): budgetbegeleiding  Pakketten Colruyt (eigen aankopen) : OCMW-cliënten  Proxy-pakketten (giften van lokale supermarkten) : voor iedereen toegankelijk Activiteiten: Culturele uitstappen en natuurwandelingen (art.27 + CRIEE) Pause enfants Parents (PEP)  Ondersteunt ouders (vorming, delen, enz.)  Netwerkondersteuning Développement Encadrement Formation Intégration par le Travail et la Socialisation (DEFITS)  Ontmoetingsruimte, kans tot uitwisseling  Collectieve en participatieve projecten  Voorbereiden en toeleiden naar tewerkstelling Participatien: Vorm verschilt naargelang publiek Wordt aangemoedigd in landelijke gebieden (ambassadeurs) Sociaal werk integraal Samenwerking : Met aangrenzende OCMW’s Met verschillende organisaties (Croix-Rouge, enz.) Met andere publieke diensten (ONE, enz.)
  16. 16. Comité de la Samaritaine(Buurthuis in de Marollen) Sociaal restaurant  inclusie van de gebruikers in het project: vrijwilligerswerk  medebeheer: opleiding, verantwoordelijkheid opnemen, beslissingen nemen, professionele ondersteuning + maandelijkse vergadering Psychosociale ondersteuning  straathoekwerk (informele ondersteuning)  buurtleven animeren Complementaire methoden personen individueel ondersteunen empowerment door gemeenschappelijke acties en het sociaal restaurant Activiteiten : Doelstelling op lange termijn: projectgebonden adviesgroepen van gebruikers Gemeenschappelijke tuin, kookworkshops, thematisch ontbijt, maandelijks thematisch diner, culturele uitstappen (art.27) Ploeg: 1 coördinator, 3 sociale werkers Participatie : Cruciale rol van het informele Grote flexibiliteit in het onthaal, lage drempel Sterke identificatie met het VZW Samenwerking: veel en diepgaande samenwerking  Wijkgebonden verenigingen en organisaties  Met de Grondregie van de Stadseigendommen  …maar slechts weinig contact met het OCMW
  17. 17. Vzw-asbl Bij Ons/Chez nous (in het centrum van Brussel)• Inloopcentrum: gericht op de meest kwetsbaren (daklozen, krakers, mensen met laag inkomen, gehandicapten, mensen zonder papieren,...).• Team : 1coördinator, (ACS - tewerkstellingsstatuut), 2 medewerkers in de keuken (ACS), 1 art 60 en vrijwilligers• Permanentie sociale dienst : met of zonder afspraak• Sociaal restaurant : zonder toeganscriteria: 1 euro per maaltijd – opent mogelijkheid tot gesprek, kennismaking en inschatting problematiek• Douches en kleedkamers + Gespreksgroepen• Participatie  Via inschakeling als vrijwilliger en dit ofwel als ‘spontane’ onbezoldigde vrijwilliger, ofwel bezoldigd  Via deelname aan groepsgesprekken rond welbepaalde thema’s die aanspreken (bvb huisvesting, openbaar sanitair,…) en collectieve acties om een nood aan te klagen (bezetten, kraken, politieke druk uitoefenen bvb om toegankelijke toiletten te beijveren). • Samenwerkingsverbanden : Vlaams Netwerk van verenigingen waar armen het woord nemen, OCMW, MIVB, le 123 Logement (krakerscollectief),Brussels Bond voor het Recht op Wonen, les travailleurs de rue, Les infirmiers de rues, Collectif « morts de la rue » (organiseren waardige begrafenissen), travaux d’intérêt généraux, participation aux réunions de AMA et FdSS.
  18. 18. Verrijkende samenwerking• OCMW kan – Gericht doorverwijzen en sociaal onderzoek. – Sociaal werk visie binnenbrengen (keuzemogelijkheden verbreden, gezonde voeding, menswaardige hulpverlening,…). – Faciliteren van inzet van vrijwilligers en coaching. – Inzet en begeleiding van arbeidszorg en sociale tewerkstelling.• Organisaties die voedselhulp verstrekken – Bereiken breder cliënteel. – Kunnen deeltaken op zich nemen. – Verlagen drempel naar socio-culturele activiteiten. – Inschakelen van mensen met armoede- ervaring als doelgroepmedewerkers, draagt bij tot een effectievere en efficiëntere hulpverlening.
  19. 19. Motieven participatie• Voor gebruikers – Er tussenuit zijn, problemen loslaten – Praktische kennis verwerven – Deelname aan betaalbare activiteiten – Sociaal netwerk opbouwen – (Zelf)beeld versterken door delen van ervaringen • Voor sociaal werkers – Andere relatie opbouwen met cliënten/gebruikers – Kritische kijk op eigen werk toelaten – Ruimte creëren voor creativiteit en sociale innovatie • Voor organisaties – participatie als essentiele bouwsteen van empowerment – Luisteren: respect voor de keuze van de gebruiker – Samenwerken in openheid en zichtbaarheid
  20. 20. Kritische succesfactoren• Participatie : geen voorwaarde voor toegang tot voedselhulp,• Participatieve methoden en projecten afstemmen op doelgroepen en specifieke wensen• Nood aan omkadering: personeel en middelen Belang van professionele ondersteuning van (onbetaalbare) vrijwillige inzet.• Versterk coördinatie in de sector: – Samenwerking OCMW-VZW’s – Uitwisseling van goede praktijken – Eenvoudige verdeling van producten

×