Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.

Cz.1 wprowadzeni do motywacji

  • Login to see the comments

Cz.1 wprowadzeni do motywacji

  1. 1. MOTYWACJA, pierwszy i najważniejszy krok do sukcesu Część I Wprowadzenie do zagadnień motywacji Mechanizmy leżące u podstaw motywacji
  2. 2. Ludzie sukcesu – co ich charakteryzuje <ul><li>Wyrazistość postanowienia – konkretność, solidność i determinacja w osiąganiu celu; </li></ul><ul><li>Radość z tego co się robią; </li></ul><ul><li>Zastosowanie wiedzy. Wykorzystywanie wiedzy do osiągania sukcesu; </li></ul><ul><li>Zaufanie do siebie - przekonanie, że wykonanie danego zadania mieści się w granicach naszych możliwości; </li></ul><ul><li>Gotowość do wkładania dodatkowego wysiłku, umiejętność pracy ponad to co jest wystarczające; </li></ul><ul><li>Wytrwałość - czyli dążenie do celu, pomimo przeciwności losu; </li></ul><ul><li>Ukierunkowanie na cele; </li></ul><ul><li>Samodyscyplina; </li></ul><ul><li>Inicjatywa w działaniu; </li></ul>Covey S., (2003),
  3. 3. Ludzie sukcesu – co ich charakteryzuje <ul><li>Przewidywanie zagrożeń i możliwości; </li></ul><ul><li>Koncentracja - jak szybko i jak dobrze, zrealizujemy konkretne zadanie. Szybkie i efektowne wykonywanie swojej pracy; </li></ul><ul><li>Pozytywny wizerunek samego siebie, dostrzeganie swoich mocnych stron, pewność siebie; </li></ul><ul><li>Uczenie się na błędach – wyciąganie wniosków z własnych pomyłek i niepowodzeń; </li></ul><ul><li>Dbałość o zdrowie – wydajność, koncentracja, siła pracy. </li></ul><ul><li>Realizm w spojrzeniu; </li></ul><ul><li>Rozsądne zarządzanie czasem i pieniędzmi; </li></ul><ul><li>Empatia - dobre relacje z innymi. Umiejętność wczucia się w sytuację drugiej osoby; </li></ul>Covey S., (2003),
  4. 4. Sukces to marzenie każdego człowieka <ul><li>Każdy człowiek ma możliwości osiągania osobistego i zawodowego sukcesu. </li></ul><ul><li>W tym celu powinien: </li></ul><ul><li>Realizować swoje pasje, hobby, zainteresowania; </li></ul><ul><li>Zdobywać wiedzę na temat tego co robi; </li></ul><ul><li>Planować, ustalać cele i priorytety; </li></ul><ul><li>Zdobywać doświadczenie; </li></ul><ul><li>Szukać wokół siebie ludzi sukcesu i czerpać z ich doświadczenia; </li></ul>Covey S., (2003)
  5. 5. Do osiągania sukcesu potrzebna jest motywacja! <ul><li>Czym jest motywacja? </li></ul><ul><li>Wszelkie mechanizmy odpowiedzialne za uruchomienie, podtrzymanie i zakończenie zachowania. </li></ul><ul><li>Kieruje wykonywaniem pewnych czynności tak, aby prowadziły do zamierzonych wyników (zmiana warunków zewnętrznych, zmiana we własnej osobie, zmiana własnej sytuacji). </li></ul><ul><li>Czego dotyczy motywacja? </li></ul><ul><li>Zarówno zachowań prostych, jak i złożonych mechanizmów </li></ul><ul><li>Mechanizmów wewnętrznych i zewnętrznych </li></ul><ul><li>Afektywnych i poznawczych mechanizmów </li></ul>Strelau J., (2000)
  6. 6. Pytania motywacji <ul><li>Co decyduje o wyborze formy zachowania, o kierunku zachowania? </li></ul><ul><li>Jakie są mechanizmy podtrzymujące aktywność? Dlaczego kończymy rozpoczęte działania? </li></ul><ul><li>Co powoduje, że niektóre zachowania są zaniechane? </li></ul><ul><li>Co sprawia, że uznajemy zachowanie za zakończone (mechanizmy rozpoznawania wyniku czynności)? </li></ul>
  7. 7. Prawa motywacji <ul><li>Motywacja wymaga celu; </li></ul><ul><li>Motywacja nie trwa wiecznie; </li></ul><ul><li>Motywacja wymaga uznania; </li></ul><ul><li>Współuczestnictwo motywuje; </li></ul><ul><li>Motywuje nas poczucie rozwijania się ; </li></ul><ul><li>Wyzwanie jest motywujące tylko wtedy, gdy możesz je zrealizować </li></ul><ul><li>Przynależność do zespołu motywuje; </li></ul><ul><li>Motywacja będzie miała maksymalne natężenie, gdy prawdopodobieństwo sukcesu i porażki będzie równe; </li></ul><ul><li>Poziom motywacji zależy od wysiłku i ryzyka związanego z daną czynnością; </li></ul>Franken R., (2010)
  8. 8. Mechanizmy leżące u podstaw motywacji <ul><li>Wzbudzanie energii (pobudzenie emocjonalne); </li></ul><ul><li>Ukierunkowywanie wysiłku na cel; </li></ul><ul><li>Selektywność uwagi w stosunku do bodźców istotnych </li></ul><ul><li>Kontynuowanie czynności, dopóki warunki, które ją zapoczątkowały ulegną zmianie </li></ul><ul><li>Pobudzenie emocjonalne – uczucia dodatnie (w przypadku realizacji zamierzeń) lub ujemne (w przypadku niespełnienia) </li></ul>Strelau J., (2000)
  9. 9. Mechanizmy motywacji - pobudzenie emocjonalne <ul><li>Jest to chwilowy stan organizmu, znajdujący swoje odzwierciedlenie na płaszczyźnie fizjologicznej (energetyzacja somatyczna, czyli pobudzenie fizjologiczne) oraz w świadomości jednostki (zwężenie pola świadomości, czyli pobudzenie poznawcze). </li></ul><ul><li>Pobudzenie wprowadza organizm w stan ułatwiający przejawianie zachowań adaptacyjnych w warunkach zwiększonych przez środowisko wymagań. </li></ul>Strelau J., (2000)
  10. 10. Mechanizmy motywacji - pobudzenie emocjonalne – prawo D. O. Hebba <ul><li>Zarówno niski, jak i wysoki poziom pobudzenie nie sprzyja efektywnemu funkcjonowaniu. </li></ul><ul><li>Optymalny jest średni poziom pobudzenia. </li></ul><ul><li>Wzrost efektywności działania organizmu postępujący wraz ze wzrostem pobudzenia wynika ze wzmożonej pracy mózgu i tym samym sprawniejszego przetwarzania informacji. </li></ul><ul><li>Jeżeli stymulacja jest zbyt silna – następuje przeciążenie informacyjne systemu i wtedy układ siatkowaty blokuje przepływ do świadomości nadpływających informacji lub upraszcza je (stąd gorsze mniejsza efektywność działania organizmu). </li></ul>Strelau J., (2000)
  11. 11. Mechanizmy motywacji - pobudzenie emocjonalne - teoria psychologicznej zmiany ukierunkowania <ul><li>Koncepcja ta zakłada, że istnieją dwa stany pobudzenia istotne z perspektywy efektywności funkcjonowania. Są to: </li></ul><ul><li>Stan teliczny – człowiek ukierunkowany jest na realizację konkretnego celu, odczuwa zobowiązanie do podejmowania i kontynuowania działań nastawionych na jego osiąganie. Uczucie satysfakcji wiąże się z faktem zbliżania się do celu lub jego osiągnięcia. </li></ul><ul><li>Stan parateliczny – wiąże się z nastawieniem na samą aktywność, a nie na jej instrumentalny charakter. Uwaga podmiotu pochłonięta jest przez działanie, ale nie ze względu na ewentualny rezultat, ale dlatego, że samo w sobie jest ciekawe i angażujące (np. muzycy, tancerze, poeci). </li></ul>Franken R., (2010)
  12. 12. <ul><li>W stanie telicznym funkcjonowanie jest lepsze jeśli poziom pobudzenia nie jest zbyt wysoki. Silne pobudzenie ogranicza możliwość przetwarzania informacji, odczuwane jest jako lęk. </li></ul><ul><li>W stanie paratelicznym funkcjonowanie jest tym lepsze im wyższy jest poziom pobudzenia. Podmiot odczuwa przyjemny stan ekscytacji, funkcjonuje szybko i sprawnie. Przy niskim pobudzeniu odczuwa znudzenie. </li></ul><ul><li>Ludzie różnią się trwałym nastawieniem na funkcjonowanie w trybie telicznym bądź paratelicznym. </li></ul>Mechanizmy motywacji - pobudzenie emocjonalne - teoria psychologicznej zmiany ukierunkowania
  13. 13. Teoria psychologicznej zmiany ukierunkowania - Prawo Yerkesa-Dodsona <ul><li>W miarę wzrostu intensywności pobudzenia, czynność wykonywana jest do pewnego poziomu (krytycznego) coraz lepiej, po czym zaczyna pogarszać się aż do całkowitej dezorganizacji. </li></ul><ul><li>Poziom krytyczny jest niższy dla zadań trudnych niż dla zadań łatwych. </li></ul>
  14. 14. Emocje a motywacje. Generator programu działania i i informacja <ul><li>Znaczenie emocji w uruchamianiu działania: </li></ul><ul><li>Uruchamiają odpowiadające im programy. Ogniskują uwagę na tym, co jest w danym momencie ważne. </li></ul><ul><li>Stanowią dla jednostki wskazówkę, że coś istotnego dzieje się aktualnie w jego otoczeniu zewnętrznym, w jego ciele lub systemie poznawczym. </li></ul><ul><li>Są filtrem informacyjnym – pomagają w podejmowaniu decyzji, szczególnie wtedy kiedy grozi przeładowanie informacyjne. </li></ul><ul><li>Wypełniają luki informacyjne. Pozytywne stany emocjonalne sygnalizują stabilność środowiska zewnętrznego. Natomiast emocje negatywne informują, że powinny zostać podjęte działania o charakterze interwencyjnym </li></ul><ul><li>Informują o fakcie zbliżania się do celu lub jego osiągnięciu. </li></ul>
  15. 15. Ukierunkowanymi zachowaniami ludzi steruje motyw <ul><li>Czym jest motyw? </li></ul><ul><li>Uświadomienie celu i programu, umożliwiające danej osobie podjęcie określonej czynności. </li></ul><ul><li>Bodziec inspirujący działanie, powód postępowania. </li></ul><ul><li>Przyczyna tłumacząca i kryjąca się za postępowaniem człowieka - zarówno świadoma, jak i wyparta. </li></ul><ul><li>Wynika z potrzeb i kształtuje cele. </li></ul><ul><li>Sygnał określonej potrzeby. Bez wystąpienia emocji sygnał ten byłby jednak zbyt słaby, aby uruchomić program działania. </li></ul>
  16. 16. Procesy poznawcze jako mechanizm motywacyjny Czy wszystko bierze się z głowy? <ul><li>Od wielu lat wzrasta liczba danych wskazujących na rolę czynników poznawczych w procesach motywacyjnych. </li></ul><ul><li>Teza o poznawczym uwarunkowaniu motywacji wydaje się być mniej jasna aniżeli o afektywnych zależnościach. </li></ul><ul><li>Najważniejsze poznawcze mechanizmy motywacyjne to: </li></ul><ul><li>Ciekawość poznawcza; </li></ul><ul><li>Oczekiwania; </li></ul><ul><li>Aspiracje, fantazje i marzenia; </li></ul><ul><li>Formy niezgodności poznawczej; </li></ul>Franken R., (2010)
  17. 17. <ul><li>Ciekawość to delikatna roślinka, która, niezależnie od pobudzania, potrzebuje przede wszystkim wolności (Albert Einstein). </li></ul><ul><li>Czy jest pierwszym stopniem do piekła, czy pierwszym stopniem do wiedzy? </li></ul><ul><li>Ciekawość można rozpatrywać jako reakcję na zmianę / nowość (czyli perspektywa sytuacyjna) lub pewna cecha osobowościowa (dyspozycja), czyli gotowość reagowania na wszelkie zmiany i innowacje. </li></ul><ul><li>Ciekawość (zarówno dyspozycyjna, jak i sytuacyjna) zawsze wiąże się z preferencją nowości. </li></ul><ul><li>Istnieje silny związek między ciekawością i osiągnięciami poznawczymi. Jednak sukcesy intelektualne silniej wiążą się z wytrwałością w dążeniu aniżeli z samą preferencją nowości. </li></ul><ul><li>Ciekawość nieraz jest silniejszym motywem działania aniżeli bardziej podstawowe potrzeby. </li></ul>Ciekawość - poznawcze mechanizmy motywacji
  18. 18. Oczekiwania - poznawcze mechanizmy motywacji <ul><li>Oczekiwania dotyczą sytuacji, które mają charakter sprawnościowy (nie losowy), czyli efekty zależą od działania jednostki. </li></ul><ul><li>Poziom oczekiwań pozostaje w pozytywnym związku z motywacją do realizacji zadania. </li></ul><ul><li>Im wyższe oczekiwania, tym lepsze rezultaty i tym wyższa satysfakcja z osiągnięć. Wyższym oczekiwaniom towarzyszą wyższe rezultaty, niezależnie od wyjściowej oceny szans powodzenia. </li></ul><ul><li>Nawet w przypadku oczekiwań niezbyt realistycznych – stanowią one przesłankę większego zaangażowania w wykonywanie zadań i lepszego wyniku. </li></ul>
  19. 19. Aspiracje, fantazje, marzenia - poznawcze mechanizmy motywacji <ul><li>Życzenia, pragnienia, zamierzenia dotyczące wyników własnego działania oraz osiąganych w przyszłości stanów związanych z wykonywaniem określonego zadania lub osiągnięciem jakiegoś celu. </li></ul><ul><li>Zespół dążeń, pragnień ustanowionych na podstawie hierarchii wartości danej jednostki. </li></ul><ul><li>Zależą od samopoznania, samooceny i samookreślenia jednostki, a także od sytuacji społecznej. </li></ul><ul><li>Aspiracje uruchamiają motywację, gdy: </li></ul><ul><li>Dotyczy to sytuacji, gdzie wynik zależy od działań podmiotu; </li></ul><ul><li>Wyobrażenia zostaną przekształcone w cele na poziomie działania. W przeciwnym wypadku marzenia zmieniają się w nierealistyczny optymizm. </li></ul>
  20. 20. Aspiracje a nierealistyczny optymizm/pesymizm. Cienka granica! <ul><li>Nierealistyczny optymizm – tendencja spostrzegania własnej osoby jako mniej narażonej na negatywne emocje. Przeświadczenie o zbyt dużej skuteczności własnych działań. Przecenianie własnych możliwości. </li></ul><ul><li>Defensywny pesymizm – polega na nierealistycznie niskiej ocenie szans na osiągnięcie sukcesu, co często prowadzi do inwestowania większego wysiłku. </li></ul><ul><li>Paradoks – pesymiści są dzięki temu czasami bardziej efektywni aniżeli optymiści. </li></ul>
  21. 21. Niezgodność - poznawcze mechanizmy motywacji <ul><li>Najlepiej znany i najczęściej opisywany poznawczy mechanizm motywacji </li></ul><ul><li>Niezgodność to rozbieżność, sprzeczność, niestosowność, konflikt, brak równowagi. </li></ul><ul><li>Niezgodność może dotyczyć: percepcji, przekonań, zachowań, opinii, wiedzy itd. </li></ul><ul><li>W ujęciu klasycznym – każda sytuacja, w której występuje niezgodność między danymi poznawczymi, jest źródłem przykrości. Przykrość ta buduje motywację do jej usunięcia. Im większa przykrość, większa niezgodność i im ważniejsze są dane pozostające w niezgodności tym większa motywacja do działania. </li></ul><ul><li>Np. orientacja defensywna – w sytuacji niespodziewanego osiągnięcia lepszego wyniku niż oczekiwany, często pojawia się tendencja do podejmowania zachowań samoutrudniających. </li></ul>
  22. 22. Bibliografia: <ul><li>Aronson E., (1997), Psychologia społeczna. Serce i umysł. Poznań: Zysk i S-ka </li></ul><ul><li>Covey S., (2003), 7 nawyków skutecznego działania. Poznań: Rebis </li></ul><ul><li>Covey S., (2005), Najpierw rzeczy najważniejsze . Poznań: REBIS </li></ul><ul><li>Doliński G., (2005), Techniki wpływu społecznego. Warszawa: Scholar </li></ul><ul><li>Franken R., (2010), Psychologia motywacji, Gdańsk: GWP </li></ul><ul><li>Nieckarz Z., (2011), Psychologia motywacji w organizacji, Difin </li></ul><ul><li>Łukaszewki W., Doliński D., (2000), Mechanizmy leżące u podstaw motywacji. red. J.Strelau , Psychologia. Podręcznik akademicki. T. 3. Gdańsk: GWP </li></ul><ul><li>Wojciszke B. ( 2006), Człowiek wśród ludzi. Zarys psychologii społecznej. Warszawa: Scholar. </li></ul>

×