Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.

Joure 1940-1945 (3e ed., 2018)

1,969 views

Published on

Joure, 1940-1945. Een terugblik in beelden en teksten, vooral van de bevrijding door de Canadese soldaten.

Published in: Education
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

Joure 1940-1945 (3e ed., 2018)

  1. 1. JOURE, 1940-1945 Een terugblik in beelden en teksten, vooral van de bevrijding door de Canadese soldaten samenstelling: Piet Postma © 2018 (3e ed.)
  2. 2. In mei 1940 vallen de Duitsers ons land binnen en begint voor ons de Tweede Wereldoorlog. Het duurt niet lang voordat de Duitse soldaten ook naar Friesland komen en… naar Joure!
  3. 3. De oorlog heeft ook voor Joure grote gevolgen. Zo wordt bijv. in 1941 de Tabaksloods van Douwe Egberts gebombardeerd.
  4. 4. Vanwege de oorlog waren veel levensmiddelen op de bon. Er was dus veel vraag naar bonkaarten. Vooral ook voor de vele onderduikers in Joure en omstreken. In 1942 vond in Joure een succevolle bonkaartenroof plaats. Distributiekantoor Joure
  5. 5. Douwe Egberts kreeg in de oorlog bijna geen koffie of thee meer, dus moest er soms uit nood bijv. thee van braambladeren gemaakt worden. Op de foto een Librawagen die braambladeren lost bij een grasdrogerij in Akkerwoude, waar de bladeren in opdracht van D.E. gedroogd werden (juli 1943)
  6. 6. Veel Jouster bedrijven hadden het in de oorlog moeilijk. Zo wilden de Duitsers bijv. beslag leggen op alle vrachtwagens van het Librabedrijf van mijn grootvader, Hendrik Kramer. Maar die had ze op tijd verstopt in de bossen van Huisterheide en bij boeren in de omgeving. Toen ze mijn pake daar thuis voor wilden oppakken was hij al gevlogen – en namen ze mijn beppe Regina mee. Bovenstaand de verklaring d.d. 19 sept.1944 van de Directeur van de Strafgevangenis te Leeuwarden, dat ze daar 14 dagen is vastgehouden.
  7. 7. Hierboven het verhaal van Antoon Diemel, destijds één van de vele ondervoede kinderen uit Utrecht e.o. die in de Hongerwinter 1944-1945 tijdelijk in Friesland in een gastgezin mochten verblijven om weer wat op krachten te komen. Die kinderen werden ‘s nachts stiekem vervoerd door Jouster vrachtwagens van Douwe Egberts of van De Libra. Antoon Diemel
  8. 8. Vlak voor de Bevrijding van Joure (15 april 1945) werden door de Duitsers nog verschillende bruggen opgeblazen, zo ook de “Trambrug” in de weg van Joure naar Sneek bij de Langweerder Wielen.
  9. 9. De Canadese bevrijders komen Joure binnen via Westermeer (1)
  10. 10. De Canadese bevrijders komen Joure binnen via Westermeer (2)
  11. 11. De Canadese bevrijders komen Joure binnen via Westermeer (3)
  12. 12. De Canadese bevrijders komen Joure binnen via Westermeer (4)
  13. 13. De Canadese bevrijders komen Joure binnen via Westermeer (5)
  14. 14. De Canadese bevrijders komen Joure binnen via Westermeer (6)
  15. 15. De Canadese bevrijders komen Joure binnen via Westermeer (7)
  16. 16. De Canadese bevrijders komen Joure binnen via Westermeer (8)
  17. 17. De Canadese bevrijders komen Joure binnen via Westermeer (9)
  18. 18. De NBS (Ned. Binnenlandse Strijdkrachten) volgt en komt de Canadese soldaten ondersteunen bij de Bevrijding van Joure.
  19. 19. De route v/d Bevrijders wordt vervolgd via de Enkele Regel (1)
  20. 20. De route v/d Bevrijders wordt vervolgd via de Enkele Regel (2)
  21. 21. De route v/d Bevrijders wordt vervolgd via de Enkele Regel (3)
  22. 22. Na de Enkele Regel bij de plaats die tegenwoordig “De Merk” heet
  23. 23. Drukte voor het woonhuis van kapper Tjitske Vos in de Midstraat
  24. 24. Een Sherman-tank passeert lunchroom De Zwarte Haan v/d fam. De Vries (later v/d fam. Klompmaker) in de Midstraat
  25. 25. Canadese soldaten op de Scheen, bij de Jouster watertoren
  26. 26. Op de hoek v/d Scheen, bij latere woonhuis veearts Koopmans
  27. 27. Twee Canadese soldaten bij hun tank, waarop Nederlanders woorden schreven
  28. 28. Veel belangstelling ook voor een pantserwagen op de Scheen
  29. 29. Een Sherman-tank in het gebied waar na de oorlog het Stratenplan (bij de Kerkstraat) wordt gerealiseerd
  30. 30. Vanuit het Stratenplan draaien de tanks de Harddraversweg op
  31. 31. De legerwagens werden tijdelijk geparkeerd in park Herema State
  32. 32. Veel Jousters kwamen in Herema State een kijkje nemen
  33. 33. Ook hier veel interesse voor het Canadese legermateriaal. De jongen in het midden is Willy Bonthuis, de man met witte boord rechts is drogist Kornelis Kornelis.
  34. 34. Drukte voor het oude Gemeentehuis (nu “De Flecke”) in de Midstraat
  35. 35. Bewapende leden van ondergrondse en politie bij Hotel van Terwisga i.v.m. de komst v/d Canadese bevrijders en het verzamelen van N.S.B.-ers
  36. 36. Een Canadese tank rijdt onder veel belangstelling door de Midstraat langs Hotel van Terwisga
  37. 37. Canadese tanks passeren in de Midstraat de Jouster Toer (1)
  38. 38. Canadese tanks passeren in de Midstraat de Jouster Toer (2)
  39. 39. Een kwalitatief niet zo’n beste foto, gemaakt voor het toenmalige Gemeentehuis (nu: De Vlecke) in de Midstraat
  40. 40. Doedelzakspelers van het Canadese Regiment de la Chaudière, de bevrijders van Joure, beginnen met een tocht door de Midstraat
  41. 41. De Canadese doedelzakspelers komen uit de Hobbe van Baerdtstraat, rechts de schuur van Marten de Wit
  42. 42. Het doedelzakkorps uit Canada vervolgt haar route via de Harddraversweg (voor de Openbare MULO)
  43. 43. Een groep militairen van het Regiment de la Chaudière te voet op weg in de regen bij de Openbare MULO a/d Harddraversweg
  44. 44. Jouster jongens met Canadezen De jongen met witte trui is Johan Oud. Onder zijn hand is mogelijk de latere slager Teije de Jong. Direct rechts van Johan is Jan Meester, later politieagent in Holland. De jongen boven de baret van de linker soldaat is Johannes Hof, de latere chauffeur van de Libra. De onderste jongen in het midden is Douwe van der Wal. De jongen met stofbril is Wiebe de Vries, later electricien bij D.E.
  45. 45. De Jouster kapper Piet Douma, die op de 2e Bûtsingel nog bij zijn ouders woonde, neemt een Canadese soldaat onder handen. Zijn baret ligt rechtsboven op de tank.
  46. 46. Canadese soldaten van het Irish Regiment of Canada met onbekende Jouster meisjes op het (latere) D.E.-plein
  47. 47. Canadese soldaat met twee Jouster meisjes bij de Tolhuisbrug
  48. 48. Jouster meisjes bij Canadese tanks met bemanning
  49. 49. Canadese legervoertuigen geparkeerd op ‘t Zand, o.a. voor garage/kantoor van het Librabedrijf van de fam. Kramer (2e pand van links, met witte balk)
  50. 50. Canadese tank met oude RK kerk op de achtergrond
  51. 51. Op de vorige foto was de RK-kerk op de achtergrond te zien, echter ZONDER KERKKLOKKEN! Die waren in 1939 door pastoor Pruijs aan de RK-parochie geschonken, maar men durfde tijdens de oorlog die er niet in te hangen. De Duitsers namen immers allerlei metalen voorwerpen in beslag, en zeker koperen kerkklokken. De Jouster klokken werden bij de fabriek in Asten (NB), die ze zou leveren, begraven en in sept.1945 (ZIE FOTO) door dezelfde man, Joh. Loomans, weer opgegraven. Een vrachtauto van Zijlstra’s Meubel-fabrieken uit Joure haalde de klokken op uit Asten, waarna ze later in de r.k.-kerktoren zijn opgehangen. Tot op de dag van vandaag zijn alle drie klokken nog steeds regelmatig in Joure te horen!
  52. 52. Canadese manschappen te Joure
  53. 53. Eén v/d bevrijders van Joure, de Canadees Allen Mason, afkomstig van Ontario, staat bij de Enkele Regel naast zijn oorlogstruck (‘n Engelse 6-tonner)
  54. 54. De mensen van Joure gingen na de berichten over de Bevrijding massaal de straat op. Veel bewoners van de Midstraat staken de vlag uit.
  55. 55. Canadese bevrijders vervolgens te voet op weg naar Scharsterbrug
  56. 56. April 1945: DE BEVRIJDING! Vlaggen op alle torens in de gemeenten Doniawerstal en Haskerland
  57. 57. Muziekkorps Concordia in de Midstraat tijdens de Bevrijdingsfeesten, rechts dirigent Nijdam, links van hem Maarten de Wit met trommel
  58. 58. Bevrijdingsfeesten, o.a. ringsteken op de fiets in de Midstraat
  59. 59. Bevrijdingsfeesten, een parodie op Hitler door Honke Temming, o.a. bij Harddraversweg en Midstraat
  60. 60. Bevrijdingsfeesten, allerlei creaties in de optocht
  61. 61. Drie van de bekendste Jouster verzetstrijders V.l.n.r.: Uilke Boonstra, Geert Knol en Sjoerd Wiersma. De eerste twee zijn aan het eind van de oorlog (1944) opgepakt en gefusilleerd. Naar alle drie helden is in Joure een straat vernoemd.
  62. 62. Het oorlogsmonument op de berg in Herema State, waarvan de plaquette met namen der gevallenen later verhuisde naar de buitenmuur van de Ned. Hervormde kerk in de Torenstraat
  63. 63. Monument op de muur v/d Ned.Herv.-kerk Midstraat/Torenstraat bij de Jouster Toer. Een gedenksteen met bovenin in reliëf twee mannenfiguren. Herdachte groepen: Militairen in dienst van het Nederlands Koninkrijk 1940-1945, Burgerslachtoffers, Verzet Nederland. De tekst op de gedenksteen luidt: HWANT MEI GOD EN MEI MINSKEN HASTE STRIDEN EN DOU HAST OERMASTERE U. BOONSTRA, H. BROUWER, W. VAN DER BIJ, J. EIJSINGA, W. HOF, R. JUNG, G. KNOL, J. LENOS, DR. H. PRAKKEN, D. DE RUITER, S. DE RUITER, H. TEXTOR, A. VAN DER VEEN, H. VAN DER VEEN, JHR. J.C. VEGELIN VAN CLAERBERGEN, H. DE VRIES, K. WIND, S. VAN WIJNGAARDEN, Y. DIKKERBOOM 1940-1945
  64. 64. Bronnen: • “Joure bevrijd”, uitgegeven ter herinnering aan de bevrijding van Joure in 1945 • “Gedenckclanck” - Joure, 1955 met tekeningen van M. Buis • “Om niet te vergeten, de oorlog 1940-1945” F.M., F.J. en J.J. Ringnalda (Joure, 2012) • Afbeeldingen vanaf 2012 door leden geplaatst in: Facebookgroep “Ik bin in Jouster omdat...”
  65. 65. EINDE

×