SlideShare a Scribd company logo
1 of 7
JUGOSLAVIJA IZMEĐU DVA SVJETSKA RATA-II
VIDOVDANSKI USTAV
 Vidovdanski ustav je prvi ustav
južnoslovenske države, tačnije Kraljevine
SHS. Ime je dobio po datumu donošenja,
28. junu 1921. godine. Važio je do
6. januara 1929. godine.
 Proces usvajanja Vidovdanskog ustava
pokazaće velike političke sukobe u novoj
državi. Iako su postojali raniji planovi o
donošenju ustava, ustav je na kraju donijet
tijesnom većinom i preglasavanjem na
nacionalnoj osnovi. Najmoćnije partije u
zemlji, Narodna radikalna stranka i
Jugoslovenska demokratska stranka, bile
su protiv ustavnih riješenja kojima bi se
garantovala nacionalna prava i autonomija
pokrajna.
*PRVA STRANA USTAVA*
 Kraljevina SHS je Ustavom proglašena za ustavnu, parlamentarnu i nasljednu
monarhiju, na čelu sa dinastijom Karađorđevića. Najviši organ u zemlji bili su kralj i
Narodna skupština.
Kralj je imao ovlašćenja da saziva i raspušta Skupštinu, da predlaže, potvrđuje i
proglašava zakone, postavlja činovnike i predstavlja zemlju u međunarodnim odnosima.
On je bio i vrhovni zapovjednik vojske. Za svoj rad nije odgovarao Skupštini.
Naprotiv, vlast skupštine bila je ograničena od strane vladara. U periodu od 1918. do
1929. od 24 vlade Kraljevine SHS čak je 21 smijenjena voljom kralja.
*ZAKON ZA ZAŠTITU DRŽAVNOG PORETA*
 Tokom 1919. i 1920. KPJ je osvojila opštinsku vlast u nekim većim
centrima (Beograd, Zagreb, Skoplje, Niš, Kragujevac), ana izborima za
ustavotvornu skupštinu u novembru 1920. godine i 59 poslaničkih
mandata.
 Talas štrajkova zahvatio je radnike na željeznici i u rudnicima
Slovenije i Bosne. U Husinju koj Tuzle rudari su na nasilje žandarima odgovorili
oružjem. Vojska i žandarmerija su ove nemire ugušili u krvi. Zatvoreno je, osuđeno i
prognano na stotine štrajkača. Za ova zbivanja vlada je optužila komuniste i krajem
decembra 1920. donijela Obznanu, uredbu kojom se komunistima zabranjuje svaki
oblik djelovanja.
 U ljeto 1921. godine pokušan je atentat na regenta Aleksandra, a izvršen na ministra
unutrašnjih poslova, tvorca Obznane.
 Kao odgovor na to, donijet je Zakon o zaštiti javne bezbjednosti i pokreta u državi,
na osnovu koga su vlasti otpočele progon komunista, ali i drugih protivnika
režima, prije svega članove Hrvatske seljačke stranke.
*Amblem Komunističke partije Jugoslavije
*ADMINISTRATIVNO-TERITORIJALNA PODJELA*
 U skladu sa
centralističkim ustavom,
u aprilu 1922.
godineposebnom
uredbom zemlja je
podjeljena na 33 oblasti.
Vlast je željela da novom
podjelom na oblasti, koje
su cijepale teritorijalnu
cjelokupnost istorijskih
pokrajina, postepno zatre
svijest građana o
nacionalnoj i
pokrajinskoj pripadnosti.
Na čelu oblasti
(županija), koje su se
dalje dijelile na okruge,
srezove i opštine, nalazili
su se župani koje je
postavljao kralj.
Podjela Kraljevine SHS na oblasti
*NACIONALNO PITANJE*
 Za sve vrijeme postojanja Kraljevine SHS neriješeno nacionalno pitanje bilo je izvor
velike nestabilnosti. Srbi, Hrvati i Slovenci službeno su bili priznati kao ,,tri
plemena jednog istog, jugoslovenskog naroda”. Crnogorcima, Makedoncima i
Muslimanimanije priznata nacionalna posebnost. Ovo jje naročito pogađalo
Makedonce, kojima nije bilo omogućeno da koriste maternji jezik u školama i
državnim ustanovama, što je dovodilo do njihove postepene asimilacije.
 Svojim nacionalnim položajem nije bila zadovoljna ni većina Hrvata, koji su željeli
da u okviru zajedničke države imaju svoju posebnu autonomiju, ili federalnu
jedinicu sa vlastitim saborom i vladom, koji bi odlučivali o najvažnijim pitanjima
hrvatskog naroda. Slične zahtjeve postavljali su i mnogi Slovenci.
 Većina nacionalnih manjina u Jugoslaviji bila je obespravljena. To pogotovo važi za
Albance koji ne samo da nijesu imali uslova za nacionalni razvoj (nijesu imali ni
škole, ni listove na svom maternjem jeziku), već su bili izloženi represijama vlasti
koja je na njih vršila pritisak kako bi ih iselila sa njihovih ognjišta. Pritisak je vršen i
na muslimane radi njihovog preseljavanja u Tursku.
*KRAJ*
Radio Haris Saljevic IX-4

More Related Content

What's hot

Stvaranje jugoslavije
Stvaranje jugoslavijeStvaranje jugoslavije
Stvaranje jugoslavijeandjelan1
 
Rat u jugoslaviji 1942 1945.
Rat u jugoslaviji 1942 1945.Rat u jugoslaviji 1942 1945.
Rat u jugoslaviji 1942 1945.Dušan Novakov
 
32.југославија од 1945 до 2000. године
32.југославија од 1945 до 2000. године32.југославија од 1945 до 2000. године
32.југославија од 1945 до 2000. годинеŠule Malićević
 
Doseljavanje slovena na balkansko poluostrvo
Doseljavanje slovena na balkansko poluostrvoDoseljavanje slovena na balkansko poluostrvo
Doseljavanje slovena na balkansko poluostrvoandjelan
 
Kraljevina jugoslavija 1934 1941.
Kraljevina jugoslavija 1934   1941.Kraljevina jugoslavija 1934   1941.
Kraljevina jugoslavija 1934 1941.andjelan1
 
3.СРБИЈА ОД 1903 ДО 1914.године
3.СРБИЈА ОД 1903 ДО 1914.године3.СРБИЈА ОД 1903 ДО 1914.године
3.СРБИЈА ОД 1903 ДО 1914.годинеMilan Milanović
 
Kraljevina jugoslavija 1929 1941
Kraljevina jugoslavija 1929 1941Kraljevina jugoslavija 1929 1941
Kraljevina jugoslavija 1929 1941Tihomir Bogović
 
Geografski polozaj, granice i velicina Srbije
Geografski polozaj, granice i velicina SrbijeGeografski polozaj, granice i velicina Srbije
Geografski polozaj, granice i velicina SrbijeTatjana Cakic
 
Srbija na putu ka nezavisnosti 1868 1878.
Srbija na putu ka nezavisnosti 1868 1878.Srbija na putu ka nezavisnosti 1868 1878.
Srbija na putu ka nezavisnosti 1868 1878.Dušan Novakov
 
žIvot u srednjem veku
žIvot u srednjem vekužIvot u srednjem veku
žIvot u srednjem vekuandjelan
 
Привредни и друштвени развој Србије крајем XIX и почетком XX века
Привредни и друштвени развој Србије крајем XIX и почетком XX векаПривредни и друштвени развој Србије крајем XIX и почетком XX века
Привредни и друштвени развој Србије крајем XIX и почетком XX векаŠule Malićević
 
развој уставности
развој уставностиразвој уставности
развој уставностиangelinabrankovic51
 
Vladavina ustavobranitelja
Vladavina ustavobraniteljaVladavina ustavobranitelja
Vladavina ustavobraniteljaDušan Novakov
 
29.Србија у доба Немањића
29.Србија у доба Немањића29.Србија у доба Немањића
29.Србија у доба НемањићаŠule Malićević
 
Srbija i crna gora u prvom svetskom ratu
Srbija i crna gora u prvom svetskom ratuSrbija i crna gora u prvom svetskom ratu
Srbija i crna gora u prvom svetskom ratuDušan Novakov
 
3.Привреда и друштво у средњовековној Србији
3.Привреда и друштво  у средњовековној Србији3.Привреда и друштво  у средњовековној Србији
3.Привреда и друштво у средњовековној СрбијиŠule Malićević
 

What's hot (20)

Druga vladavina Milosa i Mihaila
Druga vladavina Milosa i MihailaDruga vladavina Milosa i Mihaila
Druga vladavina Milosa i Mihaila
 
Stvaranje jugoslavije
Stvaranje jugoslavijeStvaranje jugoslavije
Stvaranje jugoslavije
 
Rat u jugoslaviji 1942 1945.
Rat u jugoslaviji 1942 1945.Rat u jugoslaviji 1942 1945.
Rat u jugoslaviji 1942 1945.
 
32.југославија од 1945 до 2000. године
32.југославија од 1945 до 2000. године32.југославија од 1945 до 2000. године
32.југославија од 1945 до 2000. године
 
Doseljavanje slovena na balkansko poluostrvo
Doseljavanje slovena na balkansko poluostrvoDoseljavanje slovena na balkansko poluostrvo
Doseljavanje slovena na balkansko poluostrvo
 
Kraljevina jugoslavija 1934 1941.
Kraljevina jugoslavija 1934   1941.Kraljevina jugoslavija 1934   1941.
Kraljevina jugoslavija 1934 1941.
 
3.СРБИЈА ОД 1903 ДО 1914.године
3.СРБИЈА ОД 1903 ДО 1914.године3.СРБИЈА ОД 1903 ДО 1914.године
3.СРБИЈА ОД 1903 ДО 1914.године
 
Kraljevina jugoslavija 1929 1941
Kraljevina jugoslavija 1929 1941Kraljevina jugoslavija 1929 1941
Kraljevina jugoslavija 1929 1941
 
Geografski polozaj, granice i velicina Srbije
Geografski polozaj, granice i velicina SrbijeGeografski polozaj, granice i velicina Srbije
Geografski polozaj, granice i velicina Srbije
 
Srbija na putu ka nezavisnosti 1868 1878.
Srbija na putu ka nezavisnosti 1868 1878.Srbija na putu ka nezavisnosti 1868 1878.
Srbija na putu ka nezavisnosti 1868 1878.
 
žIvot u srednjem veku
žIvot u srednjem vekužIvot u srednjem veku
žIvot u srednjem veku
 
Svet i jugoslavija posle drugog svetskog rata
Svet i jugoslavija posle drugog svetskog rataSvet i jugoslavija posle drugog svetskog rata
Svet i jugoslavija posle drugog svetskog rata
 
стари словени
стари словенистари словени
стари словени
 
Привредни и друштвени развој Србије крајем XIX и почетком XX века
Привредни и друштвени развој Србије крајем XIX и почетком XX векаПривредни и друштвени развој Србије крајем XIX и почетком XX века
Привредни и друштвени развој Србије крајем XIX и почетком XX века
 
развој уставности
развој уставностиразвој уставности
развој уставности
 
Drugi srpski ustanak i sticanje autonomije
Drugi srpski ustanak i sticanje autonomijeDrugi srpski ustanak i sticanje autonomije
Drugi srpski ustanak i sticanje autonomije
 
Vladavina ustavobranitelja
Vladavina ustavobraniteljaVladavina ustavobranitelja
Vladavina ustavobranitelja
 
29.Србија у доба Немањића
29.Србија у доба Немањића29.Србија у доба Немањића
29.Србија у доба Немањића
 
Srbija i crna gora u prvom svetskom ratu
Srbija i crna gora u prvom svetskom ratuSrbija i crna gora u prvom svetskom ratu
Srbija i crna gora u prvom svetskom ratu
 
3.Привреда и друштво у средњовековној Србији
3.Привреда и друштво  у средњовековној Србији3.Привреда и друштво  у средњовековној Србији
3.Привреда и друштво у средњовековној Србији
 

Viewers also liked

8 razred jugoslavija kraljevina shs 1918 1929
8 razred jugoslavija kraljevina shs 1918 19298 razred jugoslavija kraljevina shs 1918 1929
8 razred jugoslavija kraljevina shs 1918 1929Tihomir Bogović
 
Kraljevina shs 1918 1921.
Kraljevina shs 1918   1921.Kraljevina shs 1918   1921.
Kraljevina shs 1918 1921.andjelan1
 
žIvot i doživljaji nikole pašića
žIvot i doživljaji nikole pašićažIvot i doživljaji nikole pašića
žIvot i doživljaji nikole pašićazoricahelac
 
Raspad Austro – Ugarske monarhije i nastanak države SHS
Raspad Austro – Ugarske monarhije i nastanak države SHSRaspad Austro – Ugarske monarhije i nastanak države SHS
Raspad Austro – Ugarske monarhije i nastanak države SHSVale Shau
 
Oкупација Југославије
Oкупација  ЈугославијеOкупација  Југославије
Oкупација ЈугославијеUcionica istorije
 
17.Европа после Версаја
17.Европа после Версаја17.Европа после Версаја
17.Европа после Версајаmalicevic.sucro
 
Drugi svetski rat 1941 1943.
Drugi svetski rat 1941   1943.Drugi svetski rat 1941   1943.
Drugi svetski rat 1941 1943.andjelan1
 
Drugi svetski rat 1939 1941.
Drugi svetski rat 1939   1941.Drugi svetski rat 1939   1941.
Drugi svetski rat 1939 1941.andjelan1
 
балкански ратови
балкански ратовибалкански ратови
балкански ратовиUcionica istorije
 
Nezadovoljstvo hrvata u kraljevstvu shs
Nezadovoljstvo hrvata u kraljevstvu shsNezadovoljstvo hrvata u kraljevstvu shs
Nezadovoljstvo hrvata u kraljevstvu shsŠkola Futura
 
Drugi svetski rat 1944 1945.
Drugi svetski rat 1944   1945.Drugi svetski rat 1944   1945.
Drugi svetski rat 1944 1945.andjelan1
 
Svet u ratu velike bitke - Nikola Nešković - Vera Dujaković
Svet u ratu velike bitke - Nikola Nešković - Vera DujakovićSvet u ratu velike bitke - Nikola Nešković - Vera Dujaković
Svet u ratu velike bitke - Nikola Nešković - Vera DujakovićNašaŠkola.Net
 
Banovina Hrvatska
Banovina HrvatskaBanovina Hrvatska
Banovina HrvatskaVale Shau
 
Početak drugog svetskog rata - Đorđe Živković - Velimir Stojanović
Početak drugog svetskog rata - Đorđe Živković - Velimir StojanovićPočetak drugog svetskog rata - Đorđe Živković - Velimir Stojanović
Početak drugog svetskog rata - Đorđe Živković - Velimir StojanovićNašaŠkola.Net
 

Viewers also liked (20)

8 razred jugoslavija kraljevina shs 1918 1929
8 razred jugoslavija kraljevina shs 1918 19298 razred jugoslavija kraljevina shs 1918 1929
8 razred jugoslavija kraljevina shs 1918 1929
 
Povijest: Vidovdanski ustav i Šestosiječanjska diktatura
Povijest: Vidovdanski ustav i Šestosiječanjska diktaturaPovijest: Vidovdanski ustav i Šestosiječanjska diktatura
Povijest: Vidovdanski ustav i Šestosiječanjska diktatura
 
Političke stranke i Vidovdanski ustav
Političke stranke i Vidovdanski ustavPolitičke stranke i Vidovdanski ustav
Političke stranke i Vidovdanski ustav
 
Povijest: Ulazak Hrvatske u Kraljevstvo SHS
Povijest: Ulazak Hrvatske u Kraljevstvo SHSPovijest: Ulazak Hrvatske u Kraljevstvo SHS
Povijest: Ulazak Hrvatske u Kraljevstvo SHS
 
Kraljevina shs 1918 1921.
Kraljevina shs 1918   1921.Kraljevina shs 1918   1921.
Kraljevina shs 1918 1921.
 
Tridesete u Jugoslaviji
Tridesete u JugoslavijiTridesete u Jugoslaviji
Tridesete u Jugoslaviji
 
Nezadovoljstvo Hrvata u Kraljevstvu SHS
Nezadovoljstvo Hrvata u Kraljevstvu SHSNezadovoljstvo Hrvata u Kraljevstvu SHS
Nezadovoljstvo Hrvata u Kraljevstvu SHS
 
žIvot i doživljaji nikole pašića
žIvot i doživljaji nikole pašićažIvot i doživljaji nikole pašića
žIvot i doživljaji nikole pašića
 
Raspad Austro – Ugarske monarhije i nastanak države SHS
Raspad Austro – Ugarske monarhije i nastanak države SHSRaspad Austro – Ugarske monarhije i nastanak države SHS
Raspad Austro – Ugarske monarhije i nastanak države SHS
 
Oкупација Југославије
Oкупација  ЈугославијеOкупација  Југославије
Oкупација Југославије
 
17.Европа после Версаја
17.Европа после Версаја17.Европа после Версаја
17.Европа после Версаја
 
Nacizam
NacizamNacizam
Nacizam
 
Drugi svetski rat 1941 1943.
Drugi svetski rat 1941   1943.Drugi svetski rat 1941   1943.
Drugi svetski rat 1941 1943.
 
Drugi svetski rat 1939 1941.
Drugi svetski rat 1939   1941.Drugi svetski rat 1939   1941.
Drugi svetski rat 1939 1941.
 
балкански ратови
балкански ратовибалкански ратови
балкански ратови
 
Nezadovoljstvo hrvata u kraljevstvu shs
Nezadovoljstvo hrvata u kraljevstvu shsNezadovoljstvo hrvata u kraljevstvu shs
Nezadovoljstvo hrvata u kraljevstvu shs
 
Drugi svetski rat 1944 1945.
Drugi svetski rat 1944   1945.Drugi svetski rat 1944   1945.
Drugi svetski rat 1944 1945.
 
Svet u ratu velike bitke - Nikola Nešković - Vera Dujaković
Svet u ratu velike bitke - Nikola Nešković - Vera DujakovićSvet u ratu velike bitke - Nikola Nešković - Vera Dujaković
Svet u ratu velike bitke - Nikola Nešković - Vera Dujaković
 
Banovina Hrvatska
Banovina HrvatskaBanovina Hrvatska
Banovina Hrvatska
 
Početak drugog svetskog rata - Đorđe Živković - Velimir Stojanović
Početak drugog svetskog rata - Đorđe Živković - Velimir StojanovićPočetak drugog svetskog rata - Đorđe Živković - Velimir Stojanović
Početak drugog svetskog rata - Đorđe Živković - Velimir Stojanović
 

Similar to Jugoslavija između dva svjetska rata

Similar to Jugoslavija između dva svjetska rata (7)

Zdravko Dizdar: Četnici u Hrvatskoj - Osnivanje i djelatnost cetnickih udruze...
Zdravko Dizdar: Četnici u Hrvatskoj - Osnivanje i djelatnost cetnickih udruze...Zdravko Dizdar: Četnici u Hrvatskoj - Osnivanje i djelatnost cetnickih udruze...
Zdravko Dizdar: Četnici u Hrvatskoj - Osnivanje i djelatnost cetnickih udruze...
 
Tridesete u jugoslaviji
Tridesete u jugoslavijiTridesete u jugoslaviji
Tridesete u jugoslaviji
 
Hrvatska poslije drugog svjetskog rata
Hrvatska poslije drugog svjetskog rataHrvatska poslije drugog svjetskog rata
Hrvatska poslije drugog svjetskog rata
 
Ban jelacic
Ban jelacicBan jelacic
Ban jelacic
 
Ban Jelacic
Ban JelacicBan Jelacic
Ban Jelacic
 
Ulazak Hrvatske u Kraljevstvo SHS
Ulazak Hrvatske u Kraljevstvo SHSUlazak Hrvatske u Kraljevstvo SHS
Ulazak Hrvatske u Kraljevstvo SHS
 
Drugi svjetski rat_hrvatska_i_stvaranje_druge_jugoslavije
Drugi svjetski rat_hrvatska_i_stvaranje_druge_jugoslavijeDrugi svjetski rat_hrvatska_i_stvaranje_druge_jugoslavije
Drugi svjetski rat_hrvatska_i_stvaranje_druge_jugoslavije
 

More from Petko Vukovic

Kviz iz istorije za VIII razred
Kviz iz istorije za VIII razredKviz iz istorije za VIII razred
Kviz iz istorije za VIII razredPetko Vukovic
 
Petar II Petrovic Njegos
Petar II Petrovic NjegosPetar II Petrovic Njegos
Petar II Petrovic NjegosPetko Vukovic
 
Bitka na Grahovcu Djordje Petrovic i Dragan Novakovic
Bitka na Grahovcu Djordje Petrovic i Dragan NovakovicBitka na Grahovcu Djordje Petrovic i Dragan Novakovic
Bitka na Grahovcu Djordje Petrovic i Dragan NovakovicPetko Vukovic
 
Republika Italija 140318141248-phpapp02
Republika Italija 140318141248-phpapp02Republika Italija 140318141248-phpapp02
Republika Italija 140318141248-phpapp02Petko Vukovic
 
Prezentacija Mojkovacka bitka
Prezentacija Mojkovacka bitkaPrezentacija Mojkovacka bitka
Prezentacija Mojkovacka bitkaPetko Vukovic
 
Zeta u doba balšića
Zeta u doba balšićaZeta u doba balšića
Zeta u doba balšićaPetko Vukovic
 

More from Petko Vukovic (10)

Kviz iz istorije za VIII razred
Kviz iz istorije za VIII razredKviz iz istorije za VIII razred
Kviz iz istorije za VIII razred
 
Prvi svjetski rat
Prvi svjetski ratPrvi svjetski rat
Prvi svjetski rat
 
Aтмосфера
AтмосфераAтмосфера
Aтмосфера
 
Petar II Petrovic Njegos
Petar II Petrovic NjegosPetar II Petrovic Njegos
Petar II Petrovic Njegos
 
Bitka na Grahovcu Djordje Petrovic i Dragan Novakovic
Bitka na Grahovcu Djordje Petrovic i Dragan NovakovicBitka na Grahovcu Djordje Petrovic i Dragan Novakovic
Bitka na Grahovcu Djordje Petrovic i Dragan Novakovic
 
Republika Italija 140318141248-phpapp02
Republika Italija 140318141248-phpapp02Republika Italija 140318141248-phpapp02
Republika Italija 140318141248-phpapp02
 
Prezentacija Mojkovacka bitka
Prezentacija Mojkovacka bitkaPrezentacija Mojkovacka bitka
Prezentacija Mojkovacka bitka
 
Francuska
Francuska Francuska
Francuska
 
Marko Kraljevic
Marko KraljevicMarko Kraljevic
Marko Kraljevic
 
Zeta u doba balšića
Zeta u doba balšićaZeta u doba balšića
Zeta u doba balšića
 

Jugoslavija između dva svjetska rata

  • 1. JUGOSLAVIJA IZMEĐU DVA SVJETSKA RATA-II
  • 2. VIDOVDANSKI USTAV  Vidovdanski ustav je prvi ustav južnoslovenske države, tačnije Kraljevine SHS. Ime je dobio po datumu donošenja, 28. junu 1921. godine. Važio je do 6. januara 1929. godine.  Proces usvajanja Vidovdanskog ustava pokazaće velike političke sukobe u novoj državi. Iako su postojali raniji planovi o donošenju ustava, ustav je na kraju donijet tijesnom većinom i preglasavanjem na nacionalnoj osnovi. Najmoćnije partije u zemlji, Narodna radikalna stranka i Jugoslovenska demokratska stranka, bile su protiv ustavnih riješenja kojima bi se garantovala nacionalna prava i autonomija pokrajna. *PRVA STRANA USTAVA*
  • 3.  Kraljevina SHS je Ustavom proglašena za ustavnu, parlamentarnu i nasljednu monarhiju, na čelu sa dinastijom Karađorđevića. Najviši organ u zemlji bili su kralj i Narodna skupština. Kralj je imao ovlašćenja da saziva i raspušta Skupštinu, da predlaže, potvrđuje i proglašava zakone, postavlja činovnike i predstavlja zemlju u međunarodnim odnosima. On je bio i vrhovni zapovjednik vojske. Za svoj rad nije odgovarao Skupštini. Naprotiv, vlast skupštine bila je ograničena od strane vladara. U periodu od 1918. do 1929. od 24 vlade Kraljevine SHS čak je 21 smijenjena voljom kralja.
  • 4. *ZAKON ZA ZAŠTITU DRŽAVNOG PORETA*  Tokom 1919. i 1920. KPJ je osvojila opštinsku vlast u nekim većim centrima (Beograd, Zagreb, Skoplje, Niš, Kragujevac), ana izborima za ustavotvornu skupštinu u novembru 1920. godine i 59 poslaničkih mandata.  Talas štrajkova zahvatio je radnike na željeznici i u rudnicima Slovenije i Bosne. U Husinju koj Tuzle rudari su na nasilje žandarima odgovorili oružjem. Vojska i žandarmerija su ove nemire ugušili u krvi. Zatvoreno je, osuđeno i prognano na stotine štrajkača. Za ova zbivanja vlada je optužila komuniste i krajem decembra 1920. donijela Obznanu, uredbu kojom se komunistima zabranjuje svaki oblik djelovanja.  U ljeto 1921. godine pokušan je atentat na regenta Aleksandra, a izvršen na ministra unutrašnjih poslova, tvorca Obznane.  Kao odgovor na to, donijet je Zakon o zaštiti javne bezbjednosti i pokreta u državi, na osnovu koga su vlasti otpočele progon komunista, ali i drugih protivnika režima, prije svega članove Hrvatske seljačke stranke. *Amblem Komunističke partije Jugoslavije
  • 5. *ADMINISTRATIVNO-TERITORIJALNA PODJELA*  U skladu sa centralističkim ustavom, u aprilu 1922. godineposebnom uredbom zemlja je podjeljena na 33 oblasti. Vlast je željela da novom podjelom na oblasti, koje su cijepale teritorijalnu cjelokupnost istorijskih pokrajina, postepno zatre svijest građana o nacionalnoj i pokrajinskoj pripadnosti. Na čelu oblasti (županija), koje su se dalje dijelile na okruge, srezove i opštine, nalazili su se župani koje je postavljao kralj. Podjela Kraljevine SHS na oblasti
  • 6. *NACIONALNO PITANJE*  Za sve vrijeme postojanja Kraljevine SHS neriješeno nacionalno pitanje bilo je izvor velike nestabilnosti. Srbi, Hrvati i Slovenci službeno su bili priznati kao ,,tri plemena jednog istog, jugoslovenskog naroda”. Crnogorcima, Makedoncima i Muslimanimanije priznata nacionalna posebnost. Ovo jje naročito pogađalo Makedonce, kojima nije bilo omogućeno da koriste maternji jezik u školama i državnim ustanovama, što je dovodilo do njihove postepene asimilacije.  Svojim nacionalnim položajem nije bila zadovoljna ni većina Hrvata, koji su željeli da u okviru zajedničke države imaju svoju posebnu autonomiju, ili federalnu jedinicu sa vlastitim saborom i vladom, koji bi odlučivali o najvažnijim pitanjima hrvatskog naroda. Slične zahtjeve postavljali su i mnogi Slovenci.  Većina nacionalnih manjina u Jugoslaviji bila je obespravljena. To pogotovo važi za Albance koji ne samo da nijesu imali uslova za nacionalni razvoj (nijesu imali ni škole, ni listove na svom maternjem jeziku), već su bili izloženi represijama vlasti koja je na njih vršila pritisak kako bi ih iselila sa njihovih ognjišta. Pritisak je vršen i na muslimane radi njihovog preseljavanja u Tursku.