Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.
Prof. Dr. Ali Osman Öncel 
İstanbul Üniversitesi, Jeofizik Mühendisliği
Sismik Güvenlik 
Petrol Üretim Sahaları 
İçerik 
• Arama 
• Enerji 
• Güvenlik
Temiz 
Enerji 
Gaz 
Kömür 
Petrol 
Nükleer 
% 71 Yeraltı Enerji Kaynakları 
YERBİLİMİ MÜHENDİSLERİNİN ÖNEMİ 
http://www.ei...
Petrol ve Doğalgaz İthalatı
Petrol ve Doğalgaz İthalatı
Jeokimya 
Yeraltı 
Enerji 
Arama 
Aşamaları 
Jeofizik 
Sondaj 
Rezerv 
Hesabı 
Jeoloji 
Uzaktan 
Algılama 
Çiftçi, 2011 
Ç...
Kuyu 
Logları 
Yeraltı Enerji 
Aramalarında 
Jeofizik 
Yöntemler 
Gravite 
Manyetik 
Elektrik 
Radyoaktif 
Sismik
Petrol Aramada Stratejik Güvenlik 
Sondaj Noktalarında ki Verimlilik 
Courtesy of Peter Malin
Petrol Aramada Sismik Güvenlik 
Kaynak: Bickel, 2006
Petrol Aramada Stratejik Karar 
Sound speed 
Resistivity 
Poro/perm 
…etc 
Model neye dayanıyor? 
-Rezervuarlarda ki kayaç...
Arama ve Üretim Sahaları
Petrol/Doğalgaz Sahaları
Petrol Potansiyeli Olan Sahalar
Sismik Güvenlik 
Petrol Üretim Sahaları 
İçerik 
• Arama 
• Enerji 
• Güvenlik
Uluslararası Enerji Vizyonu 
 TPAO’nun gerçekleştirdiği yurtdışı ortaklıkları 
 TPAO’nun yurtdışı üretimi yurtiçi üretim...
Gezegenlerde Enerji Vizyonu
Gezegen Madenciliği
Gezegen Madenciliği
Sismik Güvenlik 
Petrol Üretim Sahaları 
İçerik 
• Arama 
• Enerji 
• Güvenlik
Beşeri Depremlerin Nedenleri 
 Baraj doluluğu 
 Atık Suların Yerin Altına Pompalanması 
 Petrol Üretimi 
 Sıcak Su Çık...
Beşeri Deprem Örnekleri
Beşeri Depremler
Beşeri Deprem Haberleri
Enerji 
Sahalarında 
Dramatik 
Petrol Artışı 
Earthquake frequency in the 
central U.S. increased 50% 
in 2000, and then o...
Arkansas: Shale Gas Depremleri 
 As part of an enhanced 
recovery operation (shale 
gas play), large volumes 
of water we...
Beşeri Depremler Nasıl? 
Baraj Doluluğu Atık Su Petrol Üretimi 
Sıcak Su Üretimi Madencilik Nükleer Deneme
Beşeri Depremler 
2005-2014 (6150 Deprem)
Petrol Üretimi Gerilme ?
How large can a triggered earthquake be? 
area affected by fluid injection (in meters)
Üretim/Enjeksiyon ve Deprem
Üretim/Enjeksiyon ve Deprem
Beşeri Deprem Büyüklükleri? 
area affected by fluid injection (in meters)
Sismik Güvenlik Yönetimi 
Earth Magazine 
April 2012
Petrol Üretim Sahasında 
Depremlerin İzlemesi?
Sismik Güvenlik İzleme Ağı 
Kaynak: Öncel ve diğ., 2006. Saudi Aramco Projesi
Sismik Güvenlik İzleme Modeli 
Petrol Sahası
Sismik Güvenlik İzleme Modeli 
Kömür Sahası 
M1 
M2 
M3 
M4 
M10 
M9 
M7 
M8 
M3 
0.5 km 
1 km 
Ilerleme 
M6 
M6 
M5 
Üret...
Sismik Güvenlik 
Kuyu İçi İzleme Ağı
Shales: What’s the Big Deal?
TÜRKİYE 
PETROLLERİ 
HİDROKARBON SEKTÖRÜ 
KÜRESEL VE BÖLGESEL ENERJİ 
POLİTİKALARI 
MEMET ALİ KAYA 
STRATEJİ GELİŞTİRME D....
22. DÜNYA PETROL KONGRESİ 
(WPC) 
2017 YILINDA İSTANBUL’da 
İSTANBUL 
2017 
TEŞEKKÜRLER
KÜRESEL VE BÖLGESEL ENERJİ POLİTİKALARI 
1. PETROL PİYASALARI 
 PETROL FİYATLARINA NE OLUYOR 
 2015’E İLİŞKİN BEKLENTİLE...
TP’NİN POTANSİYELİ (MOTİVASYON KAYNAĞIMIZ) 
MOTİVASYON 
KAYNAĞIMIZ 
TP Potansiyeli 
(60 Milyar $) 
TP Bugün (2,5 Milyar $ ...
KÜRESEL VE BÖLGESEL ENERJİ POLİTİKALARI 
1. PETROL PİYASALARI 
 PETROL FİYATLARINA NE OLUYOR 
 2015’E İLİŞKİN BEKLENTİLE...
PETROL FİYATLARI (BRENT) 
135 
130 
125 
120 
115 
110 
105 
100 
95 
90 
85 
80 
($/ 
V) 
İRAN -BATI 
GERGİNLİĞİ 
January...
2014 SON 6 AY, SON 3 AY 
19 HAZİRAN, 2014 
115,27 $/V 
1 NİSAN, 2014 
105,9 $/V 
SON 6 AY ORTALAMASI: 104,10 
SON 3 AY ORT...
2014’TE NELER GERÇEKLEŞTİ? 
KISA VADEDE 
BEKLENTİ 
(2014 – 2015) 
IRAK VE ABD’DE ÜRETİM 
ARTIŞI 
KÜRESEL EKONOMİDE 
YAVAŞ ...
PETROL FİYATLARI NEDEN DÜŞTÜ? 
• DOLAR’IN DEĞERİNDE YÜKSELME 
• ABD ve KANADA’DA PETROL ÜRETİMİ ARTIŞI 
• LİBYA’DA ÜRETİMİ...
FİYATLAR NEREYE KADAR İNER? 
• VENEZUELA: 90 $/V’İN ALTINA İNERSE OPEC HAREKETE GEÇMELİ 
• OPEC: 80 $/V’NİN ALTINDA ABD TA...
KÜRESEL VE BÖLGESEL ENERJİ POLİTİKALARI 
1. PETROL PİYASALARI 
 PETROL FİYATLARINA NE OLUYOR 
 2015’E İLİŞKİN BEKLENTİLE...
PETROL VE D.GAZ - BİRİNCİL ENERJİ 
TÜKETİMİ 
PETR 
OL, 
33 , 
27% 
KÖMÜR, 
3,827 , 30% NÜKLEER, 563 
DOĞA 
L GAZ, 
41 , 
3...
KÜRESEL REZERV, ÜRETİM, REZERV ÖMRÜ 
DÜNYA 1993 2003 2013 
1.041 1.334 1.688 
66 78 87 
43 47 53 
118 156 186 
2.045 2.597...
PETROL SEKTÖRÜNDE İŞ GELİŞTİRME 
YER ÜSTÜ FAKTÖRLER 
YER ALTI FAKTÖRLER 
• COĞRAFİ YAKINLIK 
• ÜLKE İLİŞKİLERİ 
• GÜVENLİK...
ARAMA - ÜRETİM SEKTÖRÜ YATIRIMLARI 
DERİN DENİZ ANKONVANSİYONEL 
Arama Yatırımları (Milyar $) 
Brent Petrol Fiyatı ($/v) 
...
KÜRESEL KEŞİFLER 
Meksika/PEME 
X500 mvp 
Petrol Keşfi 
Doğal Gaz Keşfi 
Mısır/BP 
500 mvpe 
Tanzanya/Stat 
oil 
575 mvpe ...
SEKTÖR ÇOK HIZLI GELİŞİYOR VE 
DEĞİŞİYOR 
KONVANSİYONEL 
PETROL 
MAJÖR ŞİRKETLER 
KARA VE SIĞ DENİZ 
ORGANİK BÜYÜME 
NOC 
...
KÜRESEL HİDROKARBON GÖRÜNÜMÜ 
PETROL REZERVLERİ DOĞAL GAZ REZERVLERİ 
PETROL ve DOĞAL GAZ ÜRETİMLERİ 
74/34 TÜRKİYE PETROL...
Değerlendirmeye Alınan 
Basenler 
Kaynak Tahmini Olan Bölge 
Kaynak Tahmini Olmayan Bölge 
Rezerv (trilyon m3) 
Kaynak: EI...
ANKONVANSİYONELİN GELECEĞİ 
KAYNAK VARLIĞI VE 
BÜYÜKLÜĞÜ 
HÜKÜMET 
TEŞVİKLERİ 
ÇEVRE 
PAZAR 
TEKNOLOJİ EKONOMİ 
YER ALTI 
...
TÜRKİYE POTANSİYELİ - TP ANKONVANSİYONEL STRATEJİSİ 
ANKARA 
İSTANBUL 
DOĞAL GAZ İTHALAT BAĞIMLILIĞI: % 98 
DOĞU ANADOLU B...
KÜRESEL VE BÖLGESEL ENERJİ POLİTİKALARI 
1. PETROL PİYASALARI 
 PETROL FİYATLARINA NE OLUYOR 
 2015’E İLİŞKİN BEKLENTİLE...
DOĞU AKDENİZ HUKUKİ DURUM 
18 Kasım 2014 TÜRKİYE PETROLLERİ-HİDROKARBON SEKTÖRÜ 15/34 NOT: ÇİZİMLER ŞEMATİKTİR
DOĞU AKDENİZ GAZ JEOPOLİTİĞİ 
• İSRAİL DENİZ ALANLARINDA KEŞİFLER DEVAM EDİYOR 
• GAZ İHRAÇ OPSİYONLARINDA EN MAKUL PAZAR ...
IRAK – SİYASİ ve SEKTÖREL GELİŞMELER 
ERBİL 
TAQ TAQ 
CHEMCHEM 
AL 
KERKÜ 
KOR MOR 
TAWKE 
DOHU 
MUSHORAH 
AIN ZALAH 
K 
J...
DAIŞ’IN BÖLGE PETROL SEKTÖRÜNDEKİ ETKİNLİĞİ 
• DAIŞ’IN KONTROLÜNDEKİ BÖLGENİN 
SAVAŞ ÖNCESİ ÜRETİM KAPASİTESİ 
250.000 – 3...
İRAN’A İLİŞKİN BEKLENTİLER 
• İRAN-BATI NÜKLEER ANLAŞMASI İLE 
YAPTIRIMLARIN ORTA-UZUN VADEDE KALKMA 
İHTİMALİ 
• İRAN’IN ...
TANAP: GÜNEY GAZ KORİDORUNUN SAC AYAĞI 
ŞAH DENİZ II NİHAİ YATIRIM KARARI 
(17 ARALIK 2013 - BAKÜ) 
•PSA 2048 yılına kadar...
UKRAYNA RUSYA KRİZİ KÜRESEL ETKİLERİ 
• Ukrayna Krizi Kırım ve Ukrayna’nın 
istikrarının çok ötesine geçmiş 
durumdadır: 
...
RUS JEOPOLİTİKASI 
• 1990’LAR YAKIN ÇEVRE POLİTİKASI Eski Sovyet 
Coğrafyası Rusya’nın Etki Alanı ABD’de Karşılık 
ÖNCE RU...
DİĞER BÖLGELERDE 
PETROL SEKTÖRÜNÜ 
KÜRESEL EKONOMİ VE 
TEKNOLOJİK GELİŞMELER 
YÖNETİRKEN 
BÖLGEMİZDE İSE 
TEMEL BELİRLEYİ...
KÜRESEL VE BÖLGESEL ENERJİ POLİTİKALARI 
1. PETROL PİYASALARI 
 PETROL FİYATLARINA NE OLUYOR 
 2015’E İLİŞKİN BEKLENTİLE...
ENERJİ İTHALATININ TOPLAM İTHALATTAKİ PAYI 
ENERJİNİN TOPLAM İTHALATTAKİ PAYI: % 22 
ENERJİ İTHALATINDA PETROL /D.GAZIN PA...
TÜRKİYE’NİN PETROL VE GAZ İTHALATI 
2013 ‘DE PETROL VE DOĞAL GAZA 53 MİLYAR $ ÖDEDİK 
18 Kasım 2014 TÜRKİYE PETROLLERİ-HİD...
KÜRESEL VE BÖLGESEL ENERJİ POLİTİKALARI 
1. PETROL PİYASALARI 
 PETROL FİYATLARINA NE OLUYOR 
 2015’E İLİŞKİN BEKLENTİLE...
KİT’LER İÇERİSİNDE TÜRKİYE PETROLLERİ 
SON 3 YIL ORTALAMA KİT 
YATIRIMLARI (2010-2012) 
TPAO 
15% 
DİĞER 
KİT'LE 
R 
85% 
...
TP’NİN POTANSİYELİ (MOTİVASYON KAYNAĞIMIZ) 
MOTİVASYON 
KAYNAĞIMIZ 
TP Potansiyeli 
(60 Milyar $) 
TP Bugün (2,5 Milyar $ ...
HEDEFLERİMİZ 
TÜRKİYE’NİN HIZLI 
BÜYÜMESİNE AYAK 
UYDURMAK 
DÜNYADA ETKİN, 
BÖLGESİNDE 
LİDER BİR ŞİRKET 
2023 YILINDA TÜR...
22. DÜNYA PETROL KONGRESİ 
(WPC) 
2017 YILINDA İSTANBUL’da 
İSTANBUL 
2017 
TEŞEKKÜRLER
Petrol Arama Sektöründe Jeofizik 
Mühendisliği 
ve 
Teknolojik Gelişmeler 
Atila Sefünç
Aladdin Middle East Ltd. Ruhsat Haritası
Aladdin Middle East Ltd. Şirketi; 
• Türkiyede 1961 yılında kurulmuş petrol, doğal gaz arama ve 
üretimi yapan bir Amerika...
D.Sadak-1 Kuyusu, ERUH, 07.01.2014 
D.Sadak-1 (Eruh,Siirt) 
50 varil/gün 
Gravitesi: 43.05 API 
Petek-1 (Ergani,Diyarbak...
D.SADAK-1 
(Üretim kuyusu) 
AR/AME/5124 
Özpınar ruhsat 
AR/AME/5019 
SİİRT 
ERUH 
Şirvan
ERUH Arama Ruhsatı 
SİİRT PERVARİ 
D.SADAK-1 
(Üretim kuyusu) 
ERUH 
ŞIRNAK
ERUH Arama Ruhsatı 
D.SADAK-1 
(Üretim kuyusu)
Şeyl Gaz/Petrol Potansiyeli İçeren Dadaş Fm.’nun 
3B’lu Sismik Veri ile Tanımlanması 
Aladdin Middle East Ltd & TransAtlan...
KARAKİLİSE Üretim Sahası 
PETEK Üretim Sahası 
BAŞAKLI Üretim Sahası 
ARPATEPE Üretim Sahası 
(Paleozoik ) 
* 3 ruhsat ala...
2B’lu sismik kesitte Dadaş Fm. 
2B’lu TWT kesiti (PSTM) 
Dadaş
Şeyl-petrol potansiyeli içeren Dadaş Fm.’nunu sismik kesitte net olarak 
tanımlamak amacıyla düşük frekanslı enerji kaynağ...
2B’lu sismik kesitte Dadaş Fm. 
2B’lu TWT kesiti (PSTM) 
Dadaş
2014’de 3B’lu sismik (5-84 Hz) sonrası Dadaş ve Bedinan Fm.’ları daha iyi tanımlanmıştır. 
Dadaş 
3B’lu TWT kesiti (PSTM)
Derinlik (ft) 
3050 m. 
3B’lu Derinlik kesiti (PSDM)
Saha Uygulamaları
Kablosuz Veri Toplama
Tek bileşenli Jeofonlar. 
Üç bileşenli Jeofonlar (3C) 
Jeofonlar 
•S dalgaları ile rezervuar karakterizasyonu için 
gerekl...
Deniz Tabanına Yerleştirilen Kablo ile Veri Toplama (Ocean Bottom Cable) 
http://csegrecorder.com 
Katkıları; 
• Yüksek ay...
Sismik Enerji Kaynakları 
Weight Drop Sondaj-Dinamit
Sondaj esnasında VSP 
Jeofonlar 
Enerji Kaynağı 
http://www.glossary.oilfield.slb.com/
Veri Toplamada Uzun Açılım 
Kısa Açılım (3-4 km) 
Uzun Açılım (8-12 km) 
Yüksek hızlı 
Formasyonlar 
(Bazalt,Kireçtaşı) 
H...
Veri İşlem Uygulamaları 
•Sinyal/Gürültü oranı düşük 
sismik kesitlerde veri işlem 
uygulamaları ile ayrım gücü 
artırılma...
Sismik Yorum
İki Boyutlu sismik (2B) 
X (m)- Jeofon ve Atış hattı 
Z (sn) Derinlik
Üç Boyutlu sismik (3B) 
X (m)- Jeofon hattı 
Z (sn) Derinlik
Sismik Veride Klasik Yorum
Sismik Veride Stratigrafik Yorum
Sismik-Kuyu Korelasyonu ile Stratigrafik Yorum
Dört Boyutlu Sismik (4B) 
X (m)- Jeofon 
Z Derinlik (sn) 
X (m)- Jeofon hattı 
Z Derinlik (sn) 
*1985 yılında gerçekleştir...
4B’lu Sismik ile Rezervuardaki Değişimin Saptanması 
http://www.glossary.oilfield.slb.com/ 
Petrol 
Su 
Rezervuar özelliği...
VSP (Vertical Seismic Profile) Uygulamaları
Tuz altı 3B’lu VSP uygulamasına örnek 
By LOUISE S. DURHAM 
1. Kuyu 
rezervuar 
2 1 
3 
(Hatalı yorum)
Tuz kenarının 3B’lu VSP ile tanımlanması 
TUZ DOMU 
By LOUISE S. DURHAM
Direkt Hidrokarbon Göstergeleri / DHG 
(Direct Hydrocarbon indicator /DHI)
Direkt Hidrokarbon Göstergeleri / DHG 
Flat spot 
Bright spot 
Flat spot
Direkt Hidrokarbon Göstergeleri / DHG
Direkt Hidrokarbon Göstergeleri / DHG 
Gaz-Su Dokunağı 7 km./Düz Nokta / Flat Spot)
Sismik Nitelikler ve Rezervuar Jeofiziği 
(Seismic Attributes)
• Sismik nitelikler (attributes); sismik izin genlik, faz, frekans ve polarite özellikleri olarak 
tanımlanır. 
• Sismik N...
hinMAN™ inversion results from the onshore Gulf of Mexico 
showing prograding sand bodies that were not imaged 
clearly by...
Gaz Bacasının (Gas Chimney) Yansıma Gücü (reflection strength) ile Tanımı 
Gaz Bacası 
Hız düşmesi (velocity sag) 
Rezervu...
Yansıma Gücü ( Reflection Strength) 
Gaz’lı rezervuar
Sismik Terslenme (Seismic inversion) 
INTISAR Resifi Sirte Baseni ,Libya 
Sismik Terslenme Düşey Kesiti 
Düsük AI = Yüksek...
Sismik Terslenme (Seismic inversion ) 
Düsük AI = Yüksek gözeneklilik = Sarı/Kırmızı/ Yeşil 
Atila SEFUNC Mohammed ELAG, C...
Anlık Frekans Haritası (Ins.Frequency Map) Genlik Haritası (Amplitude Map) 
A51-103 
A52-103 
A51-103 
A52-103 
Akarsu Yat...
Sismik Terslenme (Seismic inversion ) 
http://jason.cgg.com/res_srvcs/invertraceprojects.php 
Sismik terslenme sonucu kuyu...
Sismik Eşevrelilik (Coherence) 
Faylar ve Çatlaklı zonlar 
Susan Nissen (Kansas Geological Survey izni ile) 
Akarsu 
yatak...
“Spectral Decomposition ” sismik nitelik uygulamalarından sadece birisidir. 
Rezervuar jeofiziğini oluşturan en önemli uyg...
Spectral Decomposition (Spectral Ayrıştırma) 
internal barriers 
Geçirimsiz Tabaka 
??
Wide-Azimuth Marine Acquisition 
Black Sea field test 
• The first field test of the coil shooting technique was performed...
atila.sefunc@gmail.com
Öncel Akademi: Konferans
Öncel Akademi: Konferans
Öncel Akademi: Konferans
Öncel Akademi: Konferans
Öncel Akademi: Konferans
Öncel Akademi: Konferans
Öncel Akademi: Konferans
Öncel Akademi: Konferans
Öncel Akademi: Konferans
Öncel Akademi: Konferans
Öncel Akademi: Konferans
Öncel Akademi: Konferans
Öncel Akademi: Konferans
Öncel Akademi: Konferans
Öncel Akademi: Konferans
Öncel Akademi: Konferans
Öncel Akademi: Konferans
Upcoming SlideShare
Loading in …5
×

0

Share

Öncel Akademi: Konferans

Üniversite (İÜ), Kamu Sektörü (TPAO) ve STK (MMG) ortaklı olarak ilk defa düzenlenen PANEL tarihe geçti. Sektör (Kamu ve Özel), STK ve Üniversiteden katılan konuşmacılarla Türkiye'de bu kadar açık ve yüksek sesle tartışılmamış konularında tabuları yıkan ve ezberleri bozan çok önemli sunumlar yapıldı.

KAMU PETROL SEKTÖRÜ: TPAO Strateji Daire Arama Başkanı Jeoloji Mühendisi Mehmet Ali KAYA tarafından ülkelerin kişi başına düşen milli geliri ve ulusal petrol şirketlerin gelirleri arasında ki korelasyonda sıra dışı pozisyona dahi tek kurumun TPAO olduğu vurgusunun yapılması çok önemliydi. G20 Ülkelerin Liderliğini Yapan Türkiye'nin Ulusal Petrol Şirketinin başka ülkelerin ulusal şirketleriyle karşılaştırmalı analizine göre yıllık gelirinin 60 Milyar dolar olması gerekirken 2,5 Milyar dolar gelirle çok verimsiz bir yönetim yapısına sahip olduğunun vurgulanması ülkemiz adına önemli ve cesaretli bir vurguydu. TPAO’nun yükselişinin ancak Halka Arz sistemiyle mümkün olacağı belirtildi.

KAMU PETROL ÖZEL SEKTÖRÜ: TPAO'da yetişen ve şu anda ülkemizde PETROL bulan ve üreten bir Amerikan şirketinde çalışan Uzman Jeofizik Mühendis Atila Sefünç tarafından çok önemli açıklamalar yapıldı. Yüzey Jeolojisi çalışmasıyla açılan kuyuların verimsizlikten dolayı kapatıldığını ve Gelişmiş Jeofizik Teknoloji uygulamalarıyla bulunan kuyulardan zarara uğrama riskinin neredeyse çok düşük seviyelere indiğini vurguladı.
YÜKSEKÖĞRETİM SEKTÖRÜ KONUŞMA. İÜ Öğretim Üyesi ve AUZEF Dekan Yardımcısı Prof. Dr. Deniz EKİNCİ Dünya'nın %75'nin denizler olmasına ve münhasıran denizlerde ulusal sınırların belirlenmesinin önemine vurgu yaptı. Deniz altı zenginliklerin karalara göre daha büyük potansiyele sahip olmasına değinerek ülkemizin bilinen tekrar edilen sınırlarının denizler eklenerek güncellenmesi gerektiğine dikkat çekti.

YÜKSEKÖĞRETİM SEKTÖR KONUŞMA: İÜ Öğretim Üyesi ve MMG Yönetim Kurulu Üyesi Prof. Dr. Ali Osman ÖNCEL, Türkiye'de yakında başlayacak UNKONVANSİYONEL Petrol Üretimiyle ülkemizde beşer odaklı deprem etkinliğinin artacağına vurgu yaptı.

  • Be the first to like this

Öncel Akademi: Konferans

  1. 1. Prof. Dr. Ali Osman Öncel İstanbul Üniversitesi, Jeofizik Mühendisliği
  2. 2. Sismik Güvenlik Petrol Üretim Sahaları İçerik • Arama • Enerji • Güvenlik
  3. 3. Temiz Enerji Gaz Kömür Petrol Nükleer % 71 Yeraltı Enerji Kaynakları YERBİLİMİ MÜHENDİSLERİNİN ÖNEMİ http://www.eia.gov/ - 2012
  4. 4. Petrol ve Doğalgaz İthalatı
  5. 5. Petrol ve Doğalgaz İthalatı
  6. 6. Jeokimya Yeraltı Enerji Arama Aşamaları Jeofizik Sondaj Rezerv Hesabı Jeoloji Uzaktan Algılama Çiftçi, 2011 Çiftçi, 2011
  7. 7. Kuyu Logları Yeraltı Enerji Aramalarında Jeofizik Yöntemler Gravite Manyetik Elektrik Radyoaktif Sismik
  8. 8. Petrol Aramada Stratejik Güvenlik Sondaj Noktalarında ki Verimlilik Courtesy of Peter Malin
  9. 9. Petrol Aramada Sismik Güvenlik Kaynak: Bickel, 2006
  10. 10. Petrol Aramada Stratejik Karar Sound speed Resistivity Poro/perm …etc Model neye dayanıyor? -Rezervuarlarda ki kayaçların “homojen ”, fakat “değişken” olduğuna nasıl biliyoruz? Bunun bir yolu…. “Kuyu Logları”
  11. 11. Arama ve Üretim Sahaları
  12. 12. Petrol/Doğalgaz Sahaları
  13. 13. Petrol Potansiyeli Olan Sahalar
  14. 14. Sismik Güvenlik Petrol Üretim Sahaları İçerik • Arama • Enerji • Güvenlik
  15. 15. Uluslararası Enerji Vizyonu  TPAO’nun gerçekleştirdiği yurtdışı ortaklıkları  TPAO’nun yurtdışı üretimi yurtiçi üretimine denk gelmiştir -2005.  TPAO petrol üretiminin yarısından çoğu Azerbaycan ve Kazakistan’daki sahalardan sağlanmaktadır- 75 bin varil/gün.
  16. 16. Gezegenlerde Enerji Vizyonu
  17. 17. Gezegen Madenciliği
  18. 18. Gezegen Madenciliği
  19. 19. Sismik Güvenlik Petrol Üretim Sahaları İçerik • Arama • Enerji • Güvenlik
  20. 20. Beşeri Depremlerin Nedenleri  Baraj doluluğu  Atık Suların Yerin Altına Pompalanması  Petrol Üretimi  Sıcak Su Çıkartılması  Madencilik  Nükleer Denemeler
  21. 21. Beşeri Deprem Örnekleri
  22. 22. Beşeri Depremler
  23. 23. Beşeri Deprem Haberleri
  24. 24. Enerji Sahalarında Dramatik Petrol Artışı Earthquake frequency in the central U.S. increased 50% in 2000, and then over seven-fold in 2008 Kaynak: Ellsworth and others, 2012
  25. 25. Arkansas: Shale Gas Depremleri  As part of an enhanced recovery operation (shale gas play), large volumes of water were being injected.  Hundreds of shallow earthquakes have been triggered. The largest, M4.7, caused damage in nearby towns.  In April, 2011, the Arkansas oil and gas commission halted injection activities at two main disposal wells, and earthquakes subsided.
  26. 26. Beşeri Depremler Nasıl? Baraj Doluluğu Atık Su Petrol Üretimi Sıcak Su Üretimi Madencilik Nükleer Deneme
  27. 27. Beşeri Depremler 2005-2014 (6150 Deprem)
  28. 28. Petrol Üretimi Gerilme ?
  29. 29. How large can a triggered earthquake be? area affected by fluid injection (in meters)
  30. 30. Üretim/Enjeksiyon ve Deprem
  31. 31. Üretim/Enjeksiyon ve Deprem
  32. 32. Beşeri Deprem Büyüklükleri? area affected by fluid injection (in meters)
  33. 33. Sismik Güvenlik Yönetimi Earth Magazine April 2012
  34. 34. Petrol Üretim Sahasında Depremlerin İzlemesi?
  35. 35. Sismik Güvenlik İzleme Ağı Kaynak: Öncel ve diğ., 2006. Saudi Aramco Projesi
  36. 36. Sismik Güvenlik İzleme Modeli Petrol Sahası
  37. 37. Sismik Güvenlik İzleme Modeli Kömür Sahası M1 M2 M3 M4 M10 M9 M7 M8 M3 0.5 km 1 km Ilerleme M6 M6 M5 Üretim Sahalarında Güvenlik Amaçlı Jeofizik İzleme
  38. 38. Sismik Güvenlik Kuyu İçi İzleme Ağı
  39. 39. Shales: What’s the Big Deal?
  40. 40. TÜRKİYE PETROLLERİ HİDROKARBON SEKTÖRÜ KÜRESEL VE BÖLGESEL ENERJİ POLİTİKALARI MEMET ALİ KAYA STRATEJİ GELİŞTİRME D.B. TÜRKİYE PETROLLERİ İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ / İSTANBUL 28 KASIM 2014 28 KASIM 2014 HİDROKARBON SEKTÖRÜ - KÜRESEL VE BÖLGESEL ENERJİ POLİTİKALARI 5625
  41. 41. 22. DÜNYA PETROL KONGRESİ (WPC) 2017 YILINDA İSTANBUL’da İSTANBUL 2017 TEŞEKKÜRLER
  42. 42. KÜRESEL VE BÖLGESEL ENERJİ POLİTİKALARI 1. PETROL PİYASALARI  PETROL FİYATLARINA NE OLUYOR  2015’E İLİŞKİN BEKLENTİLER 2. KÜRESEL HİDROKARBON SEKTÖR GÖRÜNÜMÜ  PETROL SEKTÖRÜNDE İŞ GELİŞTİRME  KÜRESEL KEŞİFLER  KÜRESEL TRENDLER  REZERV VE ÜRETİM DAĞILIMI  ANKONVANSİYONEL DOĞAL GAZ  BİRLEŞME / SATIN ALMALAR 3. BÖLGESEL ENERJİ JEOPOLİTİĞİNDE GELİŞMELER  DOĞU AKDENİZ GAZ KEŞİFLERİ ve İHRAÇ OPSİYONLARI  IRAK  SURİYE  İRAN  ŞAH DENİZ, TANAP, TAP  RUSYA - UKRAYNA KRİZİ 4. TÜRKİYE’NİN ENERJİ GÖRÜNÜMÜ  ÜLKEMİZİN ENERJİ DENGESİ  ENERJİ İTHALAT FATURAMIZ 5. TP FAALİYETLERİ  SON ON YILDA TP  TP YURTİÇİ FAALİYETLERİ  TP YURTDIŞI FAALİYETLERİ  HEDEFLER 18 Kasım 2014 TÜRKİYE PETROLLERİ-HİDROKARBON SEKTÖRÜ 58/34
  43. 43. TP’NİN POTANSİYELİ (MOTİVASYON KAYNAĞIMIZ) MOTİVASYON KAYNAĞIMIZ TP Potansiyeli (60 Milyar $) TP Bugün (2,5 Milyar $ ) TP STRATEJİ MOL (Macaristan) OMV (Avusturya) TÜRKİYE PETROLLERİ SEKTÖR ORTALAMASINA GELDİĞİNDE YARATACAĞI KATMA DEĞER BUGÜNKÜNÜN 20 KATI 18 Kasım 2014 TÜRKİYE PETROLLERİ-HİDROKARBON SEKTÖRÜ 59/34
  44. 44. KÜRESEL VE BÖLGESEL ENERJİ POLİTİKALARI 1. PETROL PİYASALARI  PETROL FİYATLARINA NE OLUYOR  2015’E İLİŞKİN BEKLENTİLER 2. KÜRESEL HİDROKARBON SEKTÖR GÖRÜNÜMÜ  PETROL SEKTÖRÜNDE İŞ GELİŞTİRME  KÜRESEL KEŞİFLER  KÜRESEL TRENDLER  REZERV VE ÜRETİM DAĞILIMI  ANKONVANSİYONEL DOĞAL GAZ  BİRLEŞME / SATIN ALMALAR 3. BÖLGESEL ENERJİ JEOPOLİTİĞİNDE GELİŞMELER  DOĞU AKDENİZ GAZ KEŞİFLERİ ve İHRAÇ OPSİYONLARI  IRAK  SURİYE  İRAN  ŞAH DENİZ, TANAP, TAP  RUSYA - UKRAYNA KRİZİ 4. TÜRKİYE’NİN ENERJİ GÖRÜNÜMÜ  ÜLKEMİZİN ENERJİ DENGESİ  ENERJİ İTHALAT FATURAMIZ 5. TP FAALİYETLERİ  SON ON YILDA TP  TP YURTİÇİ FAALİYETLERİ  TP YURTDIŞI FAALİYETLERİ  HEDEFLER 18 Kasım 2014 TÜRKİYE PETROLLERİ-HİDROKARBON SEKTÖRÜ 60/34
  45. 45. PETROL FİYATLARI (BRENT) 135 130 125 120 115 110 105 100 95 90 85 80 ($/ V) İRAN -BATI GERGİNLİĞİ January February 2012 (112,4 $/V) S. ARABİSTAN ÜRETİM ARTIŞI March April IRAN İHRACAT KESİNTİSİ / SURİYE İÇ May June July SAVAŞ August September October November December KÜRESEL 2013 (109,50 $/V) EKONOMİNİN TOPARLANMA BEKLENTİSİ January February K. AMERİKA ÜRETİM ARTIŞI March April MISIR'DA ASKERİ DARBE May June July August September İRAN - ABD YUMUŞAMA October LİBYA ÜRETİM KESİNTİSİ SI November December January February 2014 (103,92 $/V) TEHDİDİ İRAN - P5+1 NÜKLEER GÖRÜŞMEL ERİ K. AMERİKA'DA ÜRETİM ARTIŞI, KÜRESEL PETROL TALEBİNİN YAVAŞLAMASI March April IŞİD May June July August September October November 18 Kasım 2014 TÜRKİYE PETROLLERİ-HİDROKARBON SEKTÖRÜ 61/34
  46. 46. 2014 SON 6 AY, SON 3 AY 19 HAZİRAN, 2014 115,27 $/V 1 NİSAN, 2014 105,9 $/V SON 6 AY ORTALAMASI: 104,10 SON 3 AY ORTA$LA/VMASI: 98,76 $/V 21 EKİM, 2014 84,47$/V 27 KASIM 70,7 $/V (Brent) 28 KASIM 2014 HİDROKARBON SEKTÖRÜ - KÜRESEL VE BÖLGESEL ENERJİ POLİTİKALARI 62/25
  47. 47. 2014’TE NELER GERÇEKLEŞTİ? KISA VADEDE BEKLENTİ (2014 – 2015) IRAK VE ABD’DE ÜRETİM ARTIŞI KÜRESEL EKONOMİDE YAVAŞ TOPARLANMA ARZ FAZLASI PETROL FİYATLARINDA 28 KASIM 2014 HİDROKARBON SEKTÖRÜ - KÜRESEL VE BÖLGESEL ENERJİ POLİTİKALARI DÜŞÜŞ (85 – 95 $/v) JEOPOLİTİK GELİŞMELERİN FİYATLARA ETKİSİ = + %20 63/25
  48. 48. PETROL FİYATLARI NEDEN DÜŞTÜ? • DOLAR’IN DEĞERİNDE YÜKSELME • ABD ve KANADA’DA PETROL ÜRETİMİ ARTIŞI • LİBYA’DA ÜRETİMİN TEKRAR YÜKSELMESİ (MAYIS: 200,000 vg - 900.000 vg’e) • OPEC’in KOTALARI SABİT TUTMASI: OPEC’İN ELİ KOLU BAĞLI: FİYATLARI YÜKSEK TUTMAK İÇİN ÜRETİMİ KISARSA, ABD PETROL ÜRETİMİ DAHA DA ARTACAK • ÇİN’DE YAVAŞLAYAN PETROL İTHALATI • HİNDİSTAN’IN DÜŞEN RAFİNERİ KAPASİTE KULLANIM ORANI • ABD’NİN HAFİF PETROL ÜRETİM ARTIŞI NEDENİYLE ANGOLA ve NİJERYA’DAN PETROL İTHALATINI KESMESİ • ARTAN STRATEJİK PETROL REZERVLERİ • İRAN-BATI ARASINDAKİ YUMUŞAMANIN PİYASAYI RAHATLATMASI • JAPONYA’NIN PETROLDEN NÜKLEERE GERİ DÖNMESİ • AB’NİN KANADA BİTÜMEN’İNE (PETROL KUMU) VİZE VERMESİ 18 Kasım 2014 TÜRKİYE PETROLLERİ-HİDROKARBON SEKTÖRÜ 64/34
  49. 49. FİYATLAR NEREYE KADAR İNER? • VENEZUELA: 90 $/V’İN ALTINA İNERSE OPEC HAREKETE GEÇMELİ • OPEC: 80 $/V’NİN ALTINDA ABD TAYT PETROL ÜRETİMİ DURUR • OPEC (27 KASIM’14): KOTALARDA AZALMAYA GİDİLMEYECEĞİ KARARI ÇIKMIŞ ! (Brent Petrolü 6 ‘dan düştü: 70,6) • EIA: TAYT PETROL ÜRETİM MALİYETİ 50-70 $/V ARASINDA, 65 $/V’YE KADAR İNEBİLİR. • IEA: ABD TAYT PETROL ÜRETİMİNİN ÇOK KÜÇÜK BİR KISMI (% 4 =340 BİN V/G), 80 $/V RAKAMININ ALTINDA EKONOMİK OLMAKTAN ÇIKAR. BUNUN DIŞINDA KALAN KISMINDA FİYATLAR 50 $/V’E KADAR İNSE BİLE EKONOMİKLİĞİNİ KORUR. • IHS: 75 $/V’İN ALTINA DÜŞMEZ. LİBYA’DAKİ SİYASİ TANSİYON FİYATLARI 100 $/V SEVİYESİNE ÇEKEBİLİR. • UCUZ VADEDE: HALİHAZIRDA KÜRESEL PETROL ÜRETİMİNİN (95 mvg) 2,6 2086 KKAASSIIMM 2 2010414 HİDROKARBON SEKTÖRÜ - KÜRESEL VE BÖLGESEL ENERJİ POLİTİKALARI 65/25 MİLYON V/G’LİK KISMI 80 $/V ALTINDA BİR FİYAT OLMASI HALİNDE
  50. 50. KÜRESEL VE BÖLGESEL ENERJİ POLİTİKALARI 1. PETROL PİYASALARI  PETROL FİYATLARINA NE OLUYOR  2015’E İLİŞKİN BEKLENTİLER 2. KÜRESEL HİDROKARBON SEKTÖR GÖRÜNÜMÜ  PETROL SEKTÖRÜNDE İŞ GELİŞTİRME  KÜRESEL KEŞİFLER  KÜRESEL TRENDLER  REZERV VE ÜRETİM DAĞILIMI  ANKONVANSİYONEL DOĞAL GAZ  BİRLEŞME / SATIN ALMALAR 3. BÖLGESEL ENERJİ JEOPOLİTİĞİNDE GELİŞMELER  DOĞU AKDENİZ GAZ KEŞİFLERİ ve İHRAÇ OPSİYONLARI  IRAK  SURİYE  İRAN  ŞAH DENİZ, TANAP, TAP  RUSYA - UKRAYNA KRİZİ 4. TÜRKİYE’NİN ENERJİ GÖRÜNÜMÜ  ÜLKEMİZİN ENERJİ DENGESİ  ENERJİ İTHALAT FATURAMIZ 5. TP FAALİYETLERİ  SON ON YILDA TP  TP YURTİÇİ FAALİYETLERİ  TP YURTDIŞI FAALİYETLERİ  HEDEFLER 18 Kasım 2014 TÜRKİYE PETROLLERİ-HİDROKARBON SEKTÖRÜ 66/34
  51. 51. PETROL VE D.GAZ - BİRİNCİL ENERJİ TÜKETİMİ PETR OL, 33 , 27% KÖMÜR, 3,827 , 30% NÜKLEER, 563 DOĞA L GAZ, 41 , 33% KÖMÜR, 33 , 27% HİDROEL EKTRİK, 13 , 11% YENİLEN EBİLİR, 2 , 2% TÜRKİYE PETRO L, 2,060 , 37% DOĞAL GAZ, 1,444 , 26% KÖMÜR , 1,067 , 19% NÜKLEER, 447 , 8% HİDROELE KTRİK, 319 , 6% YENİLENE BİLİR, 196 , 4% OECD DOĞAL GAZ, 3,020 , 24% PETROL, 4,185 , 33% , 4% HİDROELEKTRİ K, 856 , 7% YENİLENEBİLİR, 279 , 2% DÜNYA BİRİNCİL ENERJİ TÜKETİM (2013) MİLYON TON PE/YIL MİLYON V PE/GÜN KÜRESEL 12.730 256 OECD 5.533 111 TÜRKİYE 123 2,46 Kaynak: BP İstatistikleri DÜNYA’DA VE TÜRKİYE’DE PETROL VE DOĞAL GAZA % 60 BAĞIMLILIK 28 KASIM 2014 HİDROKARBON SEKTÖRÜ - KÜRESEL VE BÖLGESEL ENERJİ POLİTİKALARI 67/25
  52. 52. KÜRESEL REZERV, ÜRETİM, REZERV ÖMRÜ DÜNYA 1993 2003 2013 1.041 1.334 1.688 66 78 87 43 47 53 118 156 186 2.045 2.597 3.370 Ispatlanmış Petrol Rezervi (Milyar Varil) Petrol Üretimi (Milyon Varil/Gün) Rezerv Ömrü (Yıl) Doğal Gaz Üretimi (Milyon Varil PE/Gün) 35 45 58 58 60 55 Ispatlanmış Doğal Gaz Rezervi (Trilyon m3) Doğal Gaz Üretimi (Milyar m3/Yıl) Rezerv Ömrü (Yıl) 28 KASIM 2014 HİDROKARBON SEKTÖRÜ - KÜRESEL VE BÖLGESEL ENERJİ POLİTİKALARI 69/25
  53. 53. PETROL SEKTÖRÜNDE İŞ GELİŞTİRME YER ÜSTÜ FAKTÖRLER YER ALTI FAKTÖRLER • COĞRAFİ YAKINLIK • ÜLKE İLİŞKİLERİ • GÜVENLİK • POLİTİK RİSK • TİCARİ RİSK İŞ YAPILABİLİRLİK • SÖZLEŞME TERİMLERİ • MEVZUAT • TEKNOLOJİK GELİŞMELER • PETROL FİYATLARI SEKTÖREL ÇEKİCİLİK • KEŞFEDİLMEMİŞ KAYNAK • İSPATLANMIŞ REZERV • JEOLOJİ • PETROL SİSTEMLERİ • REZERVUAR MODELLERİ • 2B, 3B SİSMİK • KUYU BAŞI EKLENEN REZERV • WILDCAT, TESPİT, GELİŞTİRME KUYULARI • ARAMA RUHSAT SAYISI, ALANI • ÜRETİM, ÜRETİM ARTIŞI • AKTİF ŞİRKET SAYISI • BSA İŞLEM SAYISI, FIRSAT YOĞUNLUĞU • ÜRETİM MALİYETLERİ 18 Kasım 2014 TÜRKİYE PETROLLERİ-HİDROKARBON SEKTÖRÜ 70/34
  54. 54. ARAMA - ÜRETİM SEKTÖRÜ YATIRIMLARI DERİN DENİZ ANKONVANSİYONEL Arama Yatırımları (Milyar $) Brent Petrol Fiyatı ($/v) 24 27 39 52 67 66 64 70 100 80 60 40 20 28 KASIM 2014 HİDROKARBON SEKTÖRÜ - KÜRESEL VE BÖLGESEL ENERJİ POLİTİKALARI 84 93 46 63 73 79 103 65 83 113 112 110 100 75 50 25 0 0 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 KONVANSİYONEL ARAMA YATIRIMLARI HIZ KESMİYOR 71/25
  55. 55. KÜRESEL KEŞİFLER Meksika/PEME X500 mvp Petrol Keşfi Doğal Gaz Keşfi Mısır/BP 500 mvpe Tanzanya/Stat oil 575 mvpe Malezya/NFX 850 mvpe (2 keşif) Mozambik/ENI 1.400 mvpe (2 keşif) Kanada/Stato il 450 mvp ABD/Chevron 550 mvp Nijerya/Afren 775 mvpe Kongo/E NI 700 mvp Angola/Cobal t900 mvp 400 ARAMA KUYUSU KONVANSİYONEL KEŞİF: 20 MİLYAR VARİL PETROL EŞDEĞERİ KÜRESEL TÜKETİM: 50 MİLYAR VARİL PETROL EŞDEĞERİ (=137 MİLYON PE/G) 18 Kasım 2014 TÜRKİYE PETROLLERİ-HİDROKARBON SEKTÖRÜ 72/34
  56. 56. SEKTÖR ÇOK HIZLI GELİŞİYOR VE DEĞİŞİYOR KONVANSİYONEL PETROL MAJÖR ŞİRKETLER KARA VE SIĞ DENİZ ORGANİK BÜYÜME NOC KUZEY AFRİKA ORTA DOĞU CIS ANKONVANSİYONEL DOĞAL GAZ BAĞIMSIZ ŞİRKETLER DERİN VE ULTRA DERİN DENİZ BİRLEŞME VE SATIN ALMALAR LATİN AMERİKA INOC’LER SAHRA ALTI AFRİKA KUTUPLAR SEKTÖRDE FARKLI DİNAMİKLER ÖNE ÇIKIYOR 18 Kasım 2014 TÜRKİYE PETROLLERİ-HİDROKARBON SEKTÖRÜ 73/34
  57. 57. KÜRESEL HİDROKARBON GÖRÜNÜMÜ PETROL REZERVLERİ DOĞAL GAZ REZERVLERİ PETROL ve DOĞAL GAZ ÜRETİMLERİ 74/34 TÜRKİYE PETROLLERİ-18 Kasım 2014 HİDROKARBON SEKTÖRÜ
  58. 58. Değerlendirmeye Alınan Basenler Kaynak Tahmini Olan Bölge Kaynak Tahmini Olmayan Bölge Rezerv (trilyon m3) Kaynak: EIA Arjantin Cezayir G.Afrika 0,4 19,3 13,7 36,1 11,2 5,3 6,5 8,2 11 6,4 24,4 21,9 ABD Meksika Polonya Brezilya Çin Avustralya Türkiye Kanada Libya KÜRESEL ŞEYL BASENLERİ 18 Kasım 2014 TÜRKİYE PETROLLERİ-HİDROKARBON SEKTÖRÜ 75/34
  59. 59. ANKONVANSİYONELİN GELECEĞİ KAYNAK VARLIĞI VE BÜYÜKLÜĞÜ HÜKÜMET TEŞVİKLERİ ÇEVRE PAZAR TEKNOLOJİ EKONOMİ YER ALTI FAKTÖRLER YER ÜSTÜ FAKTÖRLER ANKONVANSİYONELİN GELECEĞİNİN TEMEL BELİRLEYİCİSİ: YER ÜSTÜ FAKTÖRLER 18 Kasım 2014 TÜRKİYE PETROLLERİ-HİDROKARBON SEKTÖRÜ 76/34
  60. 60. TÜRKİYE POTANSİYELİ - TP ANKONVANSİYONEL STRATEJİSİ ANKARA İSTANBUL DOĞAL GAZ İTHALAT BAĞIMLILIĞI: % 98 DOĞU ANADOLU BASENİ ERZURUM TP OPERATÖRLÜĞÜ Şeyl Gaz (Kömürlü Fm) Ankonvansiyonel Yerinde Gaz: 1 TCM DİYARBAKIR SARIBUĞDAY- 1 DİYARBAKIR BASENİ Şeyl Petrol & Gaz (Dadaş Fm) Ankonvansiyonel Yerinde Petrol: 1,3 TCM MAJÖR ŞİRKETLE R İLE ORTAKLI K Orta Büyüklükt e Bağımsız Şirketler ile Ortaklık TRAKYA BASENİ Shale Gaz & Tayt Gaz (Hamitabat, Ceylan, Mezardere Fms) Ankonvansiyonel Yerinde Gaz: 3,5 TCM Ankonvansiyonel Yerinde Gaz: 5,8 TCM AGRESİF ANKONVANSİYONEL ARAMA POLİTİKASI 18 Kasım 2014 TÜRKİYE PETROLLERİ-HİDROKARBON SEKTÖRÜ 77/34
  61. 61. KÜRESEL VE BÖLGESEL ENERJİ POLİTİKALARI 1. PETROL PİYASALARI  PETROL FİYATLARINA NE OLUYOR  2015’E İLİŞKİN BEKLENTİLER 2. KÜRESEL HİDROKARBON SEKTÖR GÖRÜNÜMÜ  PETROL SEKTÖRÜNDE İŞ GELİŞTİRME  KÜRESEL KEŞİFLER  KÜRESEL TRENDLER  REZERV VE ÜRETİM DAĞILIMI  ANKONVANSİYONEL DOĞAL GAZ  BİRLEŞME / SATIN ALMALAR 3. BÖLGESEL ENERJİ JEOPOLİTİĞİNDE GELİŞMELER  DOĞU AKDENİZ GAZ KEŞİFLERİ ve İHRAÇ OPSİYONLARI  IRAK - SURİYE - İRAN  ŞAH DENİZ, TANAP, TAP  RUSYA - UKRAYNA KRİZİ 4. TÜRKİYE’NİN ENERJİ GÖRÜNÜMÜ  ÜLKEMİZİN ENERJİ DENGESİ  ENERJİ İTHALAT FATURAMIZ 5. TP FAALİYETLERİ  SON ON YILDA TP  TP YURTİÇİ FAALİYETLERİ  TP YURTDIŞI FAALİYETLERİ  HEDEFLER 18 Kasım 2014 TÜRKİYE PETROLLERİ-HİDROKARBON SEKTÖRÜ 79/34
  62. 62. DOĞU AKDENİZ HUKUKİ DURUM 18 Kasım 2014 TÜRKİYE PETROLLERİ-HİDROKARBON SEKTÖRÜ 15/34 NOT: ÇİZİMLER ŞEMATİKTİR
  63. 63. DOĞU AKDENİZ GAZ JEOPOLİTİĞİ • İSRAİL DENİZ ALANLARINDA KEŞİFLER DEVAM EDİYOR • GAZ İHRAÇ OPSİYONLARINDA EN MAKUL PAZAR ve GÜZERGAH TÜRKİYE • İSRAİL GAZ İHRACI İÇİN MISIR LNG TESİSL. KULLANILMASI GÜNDEMDE • RUMLARIN TARTIŞMALI ALANDA SONDAJ FAALİYETLERİ DEVAM EDİYOR • TP’NİN KKTC DENİZ ALANLARINDA SİSMİK FAALİYETLERİ SÜRÜYOR • LÜBNAN ARAMA İHALESİ 5. KEZ UCU AÇIK ŞEKİLDE ERTELENDİ TÜRKİYE A B C KKTC GKRY Ceyhan Beyrut LÜBNA N 4 Hayfa D E F 1 5 6 9 B.Şeria İSRAİL Aşdod 1 4 5 6 7 8 12 2 3 13 G 9 Devam eden sondaj 10 11 SURİY E ÜRDÜ N Gazze MISIR Doğal Gaz Keşfi KKTC tarafından TP’ya verilen ruhsat alanları GKRY tarafından iddia edilen ruhsat alanları Lübnan’ın ihaleye açtığı ruhsat alanları Lübnan–GKRY onaylanmamış MEB sMınISırIıR–GKRY sözde MEB sınırı İsrail-GKRY sözde MEB sınırı MEB anlaşması olmayan sınırlar DOĞU AKDENİZ, HAREKETLİLİĞİNİ KORUYOR 18 Kasım 2014 TÜRKİYE PETROLLERİ-HİDROKARBON SEKTÖRÜ 81/34
  64. 64. IRAK – SİYASİ ve SEKTÖREL GELİŞMELER ERBİL TAQ TAQ CHEMCHEM AL KERKÜ KOR MOR TAWKE DOHU MUSHORAH AIN ZALAH K JABAL KAND 1 1 GULLARRAFAN 1 GUSAIR BUTMAH ALAN IBRAHIM ATSHAN ADAIYAH QALIAN QASAB JAWAN NAJMAH QAIYARAH DEMIR DAGH KIRKUK ISMAIL QARA CHAUQ BAI HASSAN KHABBAZ JAMBUR KHANUQAH K TÜRKMEN/KÜR SÜLEYMANIY JUDAIDA HAMRIN AJEEL MAKHUL SELAHADDI TIKRIT PULKHANA CHIA SURKH GILABAT INJANA E QAMAR KHASM AL AHMAR JARIA PIKA N BALAD NAU DOMAN NAFT KHANEH DIYAL A TEL GHAZAL BADRAH BAĞDA NAHAWAN EAST BAGHDAD VASİT T BABIL KONTROLÜN KERBELA MARJAN DHAFRIYAH T Şİİ ARAP BUZURGAN MISSA DUJAILAKUMAIT RAFIDAIN GHARRAF AHDAB NASIRIYAH TİKAR SUBBA HUWAIZA NOOR N AMARA HALFAYAH RIFAI W.QURNA RATAWI TUBA LUHAIS WEST RACHI LUHAIS BASRA JERISHAN ABU GHIRAB JABAL FAUQI MAJNOON NAHR UMR SINBAD SIBA1 SIBA2 ZUBAYIR SUFAYA SARJOON MANSURIYA H FALLUJAH KHIDHR ALMAA KADİSİY E MUTHANNA ABU KHAIMAH RUMAILA KIFL WEST KIFL SAMAWA DIWAN SÜNNİ ARAP TÜRKMEN/KÜR DAIŞ AKKAS ANBA R NECEF MUSUL T SÜNNİ ARAP Şİİ ARAP SÜNNİ ARAP DE • IRAK’TA DAHA ILIMLI YENİ HÜKÜMET (İBADİ) DÖNEMİ • BAĞDAT – ERBİL ARASINDA GEÇİCİ ANLAŞMA (13 KASIM): • ERBİL’E BÜTÇEDEN 500 MİLYON $ • ERBİL, BAĞDAT ÜZERİNDEN 150.000 v/g PETROL İHRACATI • IKBY’DEN TÜRKİYE’YE 300.000 v/g İHRACAT DEVAM EDİYOR • YIL SONUNDA 400.000 v/g HEDEFİ (2015: 500.000 v/g) • IKBY’NIN, K. IRAK’TA TOPRAK ve PETROL SAHALARI KAZANIMI • + 200.000 v/g (ÇATIŞMA ÖNCESİNE GÖRE) ÜRETİM KAPASİTESİ • ANBAR, SELAHADDİN ve MUSUL’DA DAIŞ (IŞID) ETKİSİ VE SÜNNİ AYRILIKÇILIK SÖYLEMLERİ • IRAK’IN PETROL ÜRETİMİ VE İHRACATI, DAIŞ’TEN GÜVENLİK RİSKLERİ ARTMAKLA BİRLİKTE İÇ SİYASETTE YUMUŞAMA SİNYALLERİ ETKİLENMEDİ • 3,1 mv/g ÜRETİM – 2,5 mv/g İHRACAT 18 Kasım 2014 TÜRKİYE PETROLLERİ-HİDROKARBON SEKTÖRÜ 82/34
  65. 65. DAIŞ’IN BÖLGE PETROL SEKTÖRÜNDEKİ ETKİNLİĞİ • DAIŞ’IN KONTROLÜNDEKİ BÖLGENİN SAVAŞ ÖNCESİ ÜRETİM KAPASİTESİ 250.000 – 350.000 v/g • SAVAŞ DURUMU VE TEKNİK YETERSİZLİKLER NEDENİYLE CARİ ÜRETİM MİKTARI TAHMİNEN 50.000 v/g  ~ 30.000 v/g Irak sahalarından  ~ 20.000 v/g Suriye sahalarından • GÜNLÜK MİKTARLAR ARASINDA CİDDİ DALGALANMALAR VAR • TEKNİK DESTEKLE DAIŞ ÜRETİMİNİN KISA VADEDE 100.000 v/g ÜZERİNE ÇIKMA POTANSİYELİ MEVCUT • DAIŞ’ın PETROL SATIŞ FİYAT ARALIĞI 25 $/v ila 60 $/v • DAIŞ PETROL GELİRİ YILLIK BAZDA TAHMİNEN: ~ 800 MİLYON $ - 1 MİLYAR $ DAIŞ KONTROLÜNDEKİ BÖLGE * Çizimler şematiktir. PETROL GELİRLERİ, ÖRGÜT İÇİN ÖNEMLİ BİR GELİR KAYNAĞI 18 Kasım 2014 TÜRKİYE PETROLLERİ-HİDROKARBON SEKTÖRÜ 83/34
  66. 66. İRAN’A İLİŞKİN BEKLENTİLER • İRAN-BATI NÜKLEER ANLAŞMASI İLE YAPTIRIMLARIN ORTA-UZUN VADEDE KALKMA İHTİMALİ • İRAN’IN BUY-BACK ANLAŞMA MODELİNDE İYİLEŞTİRME ÇALIŞMALARI • ”IRAK TSC ile PSC ARASINDA BİR MODEL OLACAĞI BEKLENTİSİ”. 2014 SONU – 2015 BAŞI GİBİ AÇIKLANACAK • İRAN: EN BÜYÜK KÜRESEL GAZ REZERV SAHİBİ • TAHRAN’DAKİ YENİ YÖNETİMİNDEN MAJÖR ŞİRKETLERE ÇAĞRI • ÖZELLİKLE OLGUN PETROL SAHALARI VE GÜNEY PARS’A DAVET • YENİ PETROL BAKANI’NIN SHELL, ENI, OMV CEO’LARIYLA GÖRÜŞMESİ İRAN, PETROL ŞİRKETLERİ İÇİN YENİDEN GÖZDE HALİNE GELEBİLİR 18 Kasım 2014 TÜRKİYE PETROLLERİ-HİDROKARBON SEKTÖRÜ 84/34
  67. 67. TANAP: GÜNEY GAZ KORİDORUNUN SAC AYAĞI ŞAH DENİZ II NİHAİ YATIRIM KARARI (17 ARALIK 2013 - BAKÜ) •PSA 2048 yılına kadar uzatıldı. MEGA PROJE TOPLAM YATIRIM: 60 MİLYAR $ TANAP BORU HATTI •HİSSEDARLAR: SOCAR (% 58), BOTAS (% 30), BP (% 12) •Türkiye Pazarlarına Gazın Ulaşma tarihi: 2018 •Avrupa Pazarlarına: 2019 •TANAP MALİYETİ: + 10 milyar $ ŞAH DENİZ + SCP •TP Şah Deniz projesindeki payını 1,45 milyar $’a 19 %’a çıkardı. •Yatırım: 50 milyar $ 18 Kasım 2014 TÜRKİYE PETROLLERİ-HİDROKARBON SEKTÖRÜ 85/34
  68. 68. UKRAYNA RUSYA KRİZİ KÜRESEL ETKİLERİ • Ukrayna Krizi Kırım ve Ukrayna’nın istikrarının çok ötesine geçmiş durumdadır: • Avrupa transit güvenliği halen Ukrayna ile ilişkilidir. Son kabul edilen fiyatlar ne Ukrayna’yı ne Rusya’yı mutlu etti. • 375 $/1000 m3 Aralık ayına kadar; 365 $/1000 m3 Mart 2015 ayına kadar; doğal gaz için ön ödeme… • Yaptırımlar, Dünya doğal gaz ticaret yollarını değiştiriyor. Çin ile Rusya yakınlaşıyor. Çin sermayesi önem kazanıyor. BAĞIMLILIKLAR (%) %15 %15 %7 7 SİBİRYA’NIN GÜCÜ D.G. BORU HATTI 38 mrm3 30 mrm 3 18 Kasım 2014 TÜRKİYE PETROLLERİ-HİDROKARBON SEKTÖRÜ 86/34
  69. 69. RUS JEOPOLİTİKASI • 1990’LAR YAKIN ÇEVRE POLİTİKASI Eski Sovyet Coğrafyası Rusya’nın Etki Alanı ABD’de Karşılık ÖNCE RUSYA Rusya ile birlikte hareket • 11 EYLÜL’DE DENGE BOZULDU Ukrayna 2004 Gürcistan 2003 Afganistan 2001 Kırgızistan 2005 ‘’Tek taraflı müdahale uluslararası sistemde dengesizlik yaratmaktadır.’’ ‘Soğuk Savaşın bitmesi ‘’kazananlar’’ yaratmadı, sistem içindeki denge ve gözetim mekanizmalarını bu algı yok etti...’’ ‘’…Ayı tundranın en güçlü hayvanıdır ve başkası istediği için başka yere gitmez, izin de istemez… ’’ ‘’…Petrol sektörü uzun zaman önce liberalleşti ancak fiyatların halen manipüle edilme imkanı var. Ancak bu sürekli yapılamaz. Yoksa şeyl petrolünü de etkileyecektir… Doğal gaz için en iyi alternatif iki taraf için de garanti sağlayan uzun dönemli kontratlardır… ’’ (Valdai Kulübündeki konuşmadan) ‘’…Rusya tarih boyunca batıdan işgale uğramıştır, Ukrayna ve Gürcistan bu nedenle göz ardı edilebilecek ülkeler değildir… ’’ (Gençlik forumu «Bilgi Kuşağı’ndaki konuşmasından) * Harita Eski Sovyet Coğrafyasını gösterme amaçlı ve temsilidir. 18 Kasım 2014 TÜRKİYE PETROLLERİ-HİDROKARBON SEKTÖRÜ 87/34
  70. 70. DİĞER BÖLGELERDE PETROL SEKTÖRÜNÜ KÜRESEL EKONOMİ VE TEKNOLOJİK GELİŞMELER YÖNETİRKEN BÖLGEMİZDE İSE TEMEL BELİRLEYİCİ JEOPOLİTİKA 28 KASIM 2014 HİDROKARBON SEKTÖRÜ - KÜRESEL VE BÖLGESEL ENERJİ POLİTİKALARI 88/25
  71. 71. KÜRESEL VE BÖLGESEL ENERJİ POLİTİKALARI 1. PETROL PİYASALARI  PETROL FİYATLARINA NE OLUYOR  2015’E İLİŞKİN BEKLENTİLER 2. KÜRESEL HİDROKARBON SEKTÖR GÖRÜNÜMÜ  PETROL SEKTÖRÜNDE İŞ GELİŞTİRME  KÜRESEL KEŞİFLER  KÜRESEL TRENDLER  REZERV VE ÜRETİM DAĞILIMI  ANKONVANSİYONEL DOĞAL GAZ  BİRLEŞME / SATIN ALMALAR 3. BÖLGESEL ENERJİ JEOPOLİTİĞİNDE GELİŞMELER  DOĞU AKDENİZ GAZ KEŞİFLERİ ve İHRAÇ OPSİYONLARI  IRAK  SURİYE  İRAN  ŞAH DENİZ, TANAP, TAP  RUSYA - UKRAYNA KRİZİ 4. TÜRKİYE’NİN ENERJİ GÖRÜNÜMÜ  ÜLKEMİZİN ENERJİ DENGESİ  ENERJİ İTHALAT FATURAMIZ 5. TP FAALİYETLERİ  SON ON YILDA TP  TP YURTİÇİ FAALİYETLERİ  TP YURTDIŞI FAALİYETLERİ  HEDEFLER 18 Kasım 2014 TÜRKİYE PETROLLERİ-HİDROKARBON SEKTÖRÜ 89/34
  72. 72. ENERJİ İTHALATININ TOPLAM İTHALATTAKİ PAYI ENERJİNİN TOPLAM İTHALATTAKİ PAYI: % 22 ENERJİ İTHALATINDA PETROL /D.GAZIN PAYI: % 85 TÜRKİYE’NİN CARİ AÇIK (2013) : 65 MİLYAR $ PETROL ve D.GAZ İTHALATI (2013): 53 MİLYAR $ SON ON YILDA PETROL VE DOĞALGAZA ÖDENEN PARA: 385 MİLYAR $ 18 Kasım 2014 TÜRKİYE PETROLLERİ-HİDROKARBON SEKTÖRÜ 90/34
  73. 73. TÜRKİYE’NİN PETROL VE GAZ İTHALATI 2013 ‘DE PETROL VE DOĞAL GAZA 53 MİLYAR $ ÖDEDİK 18 Kasım 2014 TÜRKİYE PETROLLERİ-HİDROKARBON SEKTÖRÜ 91/34
  74. 74. KÜRESEL VE BÖLGESEL ENERJİ POLİTİKALARI 1. PETROL PİYASALARI  PETROL FİYATLARINA NE OLUYOR  2015’E İLİŞKİN BEKLENTİLER 2. KÜRESEL HİDROKARBON SEKTÖR GÖRÜNÜMÜ  PETROL SEKTÖRÜNDE İŞ GELİŞTİRME  KÜRESEL KEŞİFLER  KÜRESEL TRENDLER  REZERV VE ÜRETİM DAĞILIMI  ANKONVANSİYONEL DOĞAL GAZ  BİRLEŞME / SATIN ALMALAR 3. BÖLGESEL ENERJİ JEOPOLİTİĞİNDE GELİŞMELER  DOĞU AKDENİZ GAZ KEŞİFLERİ ve İHRAÇ OPSİYONLARI  IRAK  SURİYE  İRAN  ŞAH DENİZ, TANAP, TAP  RUSYA - UKRAYNA KRİZİ 4. TÜRKİYE’NİN ENERJİ GÖRÜNÜMÜ  ÜLKEMİZİN ENERJİ DENGESİ  ENERJİ İTHALAT FATURAMIZ 5. TP FAALİYETLERİ  SON ON YILDA TP  TP YURTİÇİ FAALİYETLERİ  TP YURTDIŞI FAALİYETLERİ  HEDEFLER 18 Kasım 2014 TÜRKİYE PETROLLERİ-HİDROKARBON SEKTÖRÜ 92/34
  75. 75. KİT’LER İÇERİSİNDE TÜRKİYE PETROLLERİ SON 3 YIL ORTALAMA KİT YATIRIMLARI (2010-2012) TPAO 15% DİĞER KİT'LE R 85% ORTALAMA KİT TEMETTÜ TPAO 31% GELİRLERİ DİĞER KİT'LE R 69% 2014 YILI KİTLER YATIRIM BÜTÇESİ (MİLYAR $) TPAO, 3.8 DİĞER KİT'LE R, 4 SON 3 YILDA ORTALAMA KİT KARLILIĞI (2010 -2012) TPAO 29% DİĞER KİT'LE R 71% TÜRKİYE PETROLLERİ KİTLER ARASINDA ÖNCÜ KONUMDA 18 Kasım 2014 TÜRKİYE PETROLLERİ-HİDROKARBON SEKTÖRÜ 93/34
  76. 76. TP’NİN POTANSİYELİ (MOTİVASYON KAYNAĞIMIZ) MOTİVASYON KAYNAĞIMIZ TP Potansiyeli (60 Milyar $) TP Bugün (2,5 Milyar $ ) TP STRATEJİ MOL (Macaristan) OMV (Avusturya) TÜRKİYE PETROLLERİ SEKTÖR ORTALAMASINA GELDİĞİNDE YARATACAĞI KATMA DEĞER BUGÜNKÜNÜN 20 KATI 18 Kasım 2014 TÜRKİYE PETROLLERİ-HİDROKARBON SEKTÖRÜ 94/34
  77. 77. HEDEFLERİMİZ TÜRKİYE’NİN HIZLI BÜYÜMESİNE AYAK UYDURMAK DÜNYADA ETKİN, BÖLGESİNDE LİDER BİR ŞİRKET 2023 YILINDA TÜRKİYE’Yİ EKONOMİK OLARAK ÜST SIRALARA TAŞIYACAK, KADEME ATLATACAK DÜNYADAKİ İLK 10 MARKASINDAN BİRİ OLMAK TÜRKİYE’NİN ENERJİDE ETKİN BİR OYUNCU OLMASINI SAĞLAMAK TÜRKİYE’NİN İSTİKRARI VE KALKINMASI, VATANDAŞLARIMIZIN REFAHI DAHA RAKABETÇİ, DAHA PLANLI, DAHA ÇEVRECİ TÜRKİYE’NİN ENERJİ ARZ GÜVENLİĞİNİ SAĞLAMAK TÜRKİYE’NİN ENERJİ İHTİYACINI KARŞILAMAK İÇİN DÜNYANIN HER YERİNDE FAALİYET GÖSTERMEK 18 Kasım 2014 TÜRKİYE PETROLLERİ-HİDROKARBON SEKTÖRÜ 95/34
  78. 78. 22. DÜNYA PETROL KONGRESİ (WPC) 2017 YILINDA İSTANBUL’da İSTANBUL 2017 TEŞEKKÜRLER
  79. 79. Petrol Arama Sektöründe Jeofizik Mühendisliği ve Teknolojik Gelişmeler Atila Sefünç
  80. 80. Aladdin Middle East Ltd. Ruhsat Haritası
  81. 81. Aladdin Middle East Ltd. Şirketi; • Türkiyede 1961 yılında kurulmuş petrol, doğal gaz arama ve üretimi yapan bir Amerikan şirketidir. • Şirketin idari merkezi “Wichita/Kansas,USA”. • G.D.A’da toplam 5 üretim ve 3 Arama ruhsatı ile faaliyetlerini sürdürmektedir. • Faaliyet merkezi ise Ankara'dır.
  82. 82. D.Sadak-1 Kuyusu, ERUH, 07.01.2014 D.Sadak-1 (Eruh,Siirt) 50 varil/gün Gravitesi: 43.05 API Petek-1 (Ergani,Diyarbakır) 70 varil/gün Gravitesi:35.9 API Basaklı-1 (Bismil,Diyarbakır) 120 varil/gün Gravitesi:20.6 API 2014 yılı içinde 3 önemli keşif yaptık;
  83. 83. D.SADAK-1 (Üretim kuyusu) AR/AME/5124 Özpınar ruhsat AR/AME/5019 SİİRT ERUH Şirvan
  84. 84. ERUH Arama Ruhsatı SİİRT PERVARİ D.SADAK-1 (Üretim kuyusu) ERUH ŞIRNAK
  85. 85. ERUH Arama Ruhsatı D.SADAK-1 (Üretim kuyusu)
  86. 86. Şeyl Gaz/Petrol Potansiyeli İçeren Dadaş Fm.’nun 3B’lu Sismik Veri ile Tanımlanması Aladdin Middle East Ltd & TransAtlantic Petroleum Ltd. Ortak Çalışması
  87. 87. KARAKİLİSE Üretim Sahası PETEK Üretim Sahası BAŞAKLI Üretim Sahası ARPATEPE Üretim Sahası (Paleozoik ) * 3 ruhsat alanı Şeyl gaz/petrol potansiyeline sahiptir. 3D Alanı (420 km²) ALTINAKAR Üretim Sahası
  88. 88. 2B’lu sismik kesitte Dadaş Fm. 2B’lu TWT kesiti (PSTM) Dadaş
  89. 89. Şeyl-petrol potansiyeli içeren Dadaş Fm.’nunu sismik kesitte net olarak tanımlamak amacıyla düşük frekanslı enerji kaynağı olarak 5-84 Hz.’lik Vibro kullandık.
  90. 90. 2B’lu sismik kesitte Dadaş Fm. 2B’lu TWT kesiti (PSTM) Dadaş
  91. 91. 2014’de 3B’lu sismik (5-84 Hz) sonrası Dadaş ve Bedinan Fm.’ları daha iyi tanımlanmıştır. Dadaş 3B’lu TWT kesiti (PSTM)
  92. 92. Derinlik (ft) 3050 m. 3B’lu Derinlik kesiti (PSDM)
  93. 93. Saha Uygulamaları
  94. 94. Kablosuz Veri Toplama
  95. 95. Tek bileşenli Jeofonlar. Üç bileşenli Jeofonlar (3C) Jeofonlar •S dalgaları ile rezervuar karakterizasyonu için gerekli kayaç özelliklerinin tanımında büyük katkı sağlar.
  96. 96. Deniz Tabanına Yerleştirilen Kablo ile Veri Toplama (Ocean Bottom Cable) http://csegrecorder.com Katkıları; • Yüksek ayrım gücü • Tekrarlı yanısmaların eleminasyonu * 2000 m. su derinligine kadar uygulanmaktadır. Kablo deniz yüzeyinde OBC
  97. 97. Sismik Enerji Kaynakları Weight Drop Sondaj-Dinamit
  98. 98. Sondaj esnasında VSP Jeofonlar Enerji Kaynağı http://www.glossary.oilfield.slb.com/
  99. 99. Veri Toplamada Uzun Açılım Kısa Açılım (3-4 km) Uzun Açılım (8-12 km) Yüksek hızlı Formasyonlar (Bazalt,Kireçtaşı) Hedef Formasyonlar Uzun açılım sonunda Yüksek hızlı formasyon altında yer alan tabakalar daha belirgin olur.
  100. 100. Veri İşlem Uygulamaları •Sinyal/Gürültü oranı düşük sismik kesitlerde veri işlem uygulamaları ile ayrım gücü artırılmaktadır. *http://www.geomage.com/multifocusing/multifocusing -advantages/
  101. 101. Sismik Yorum
  102. 102. İki Boyutlu sismik (2B) X (m)- Jeofon ve Atış hattı Z (sn) Derinlik
  103. 103. Üç Boyutlu sismik (3B) X (m)- Jeofon hattı Z (sn) Derinlik
  104. 104. Sismik Veride Klasik Yorum
  105. 105. Sismik Veride Stratigrafik Yorum
  106. 106. Sismik-Kuyu Korelasyonu ile Stratigrafik Yorum
  107. 107. Dört Boyutlu Sismik (4B) X (m)- Jeofon Z Derinlik (sn) X (m)- Jeofon hattı Z Derinlik (sn) *1985 yılında gerçekleştirilen 3B’lu sismik *1995 yılında aynı sahada gerçekleştirilen 3B’lu sismik *1985 ile 1995 yılları arasında üretim yapılan rezervuardaki sismik özelliklerin değişimi “4. Boyut” olarak tanımlanır.
  108. 108. 4B’lu Sismik ile Rezervuardaki Değişimin Saptanması http://www.glossary.oilfield.slb.com/ Petrol Su Rezervuar özelliği olmayan alan
  109. 109. VSP (Vertical Seismic Profile) Uygulamaları
  110. 110. Tuz altı 3B’lu VSP uygulamasına örnek By LOUISE S. DURHAM 1. Kuyu rezervuar 2 1 3 (Hatalı yorum)
  111. 111. Tuz kenarının 3B’lu VSP ile tanımlanması TUZ DOMU By LOUISE S. DURHAM
  112. 112. Direkt Hidrokarbon Göstergeleri / DHG (Direct Hydrocarbon indicator /DHI)
  113. 113. Direkt Hidrokarbon Göstergeleri / DHG Flat spot Bright spot Flat spot
  114. 114. Direkt Hidrokarbon Göstergeleri / DHG
  115. 115. Direkt Hidrokarbon Göstergeleri / DHG Gaz-Su Dokunağı 7 km./Düz Nokta / Flat Spot)
  116. 116. Sismik Nitelikler ve Rezervuar Jeofiziği (Seismic Attributes)
  117. 117. • Sismik nitelikler (attributes); sismik izin genlik, faz, frekans ve polarite özellikleri olarak tanımlanır. • Sismik Nitelikler, genlikte jeolojiden kaynaklanan değişimlerin nedenini ortaya çıkarır. (Yüksek gözenekli zon)
  118. 118. hinMAN™ inversion results from the onshore Gulf of Mexico showing prograding sand bodies that were not imaged clearly by the original seismic data shown by the arrows. Sismik Terslenme (Seismic inversion )
  119. 119. Gaz Bacasının (Gas Chimney) Yansıma Gücü (reflection strength) ile Tanımı Gaz Bacası Hız düşmesi (velocity sag) Rezervuar
  120. 120. Yansıma Gücü ( Reflection Strength) Gaz’lı rezervuar
  121. 121. Sismik Terslenme (Seismic inversion) INTISAR Resifi Sirte Baseni ,Libya Sismik Terslenme Düşey Kesiti Düsük AI = Yüksek gözeneklilik = Sarı/Kırmızı/ Yeşil (Seismic Inversion) Atila SEFUNC Mohammed ELAG, Cengiz T. VUR, Abdelwahab SHERIF (2007) Zueitina Oil Company-LİBYA
  122. 122. Sismik Terslenme (Seismic inversion ) Düsük AI = Yüksek gözeneklilik = Sarı/Kırmızı/ Yeşil Atila SEFUNC Mohammed ELAG, Cengiz T. VUR, Abdelwahab SHERIF (2007) Zueitina Oil Company-LİBYA
  123. 123. Anlık Frekans Haritası (Ins.Frequency Map) Genlik Haritası (Amplitude Map) A51-103 A52-103 A51-103 A52-103 Akarsu Yatağı Libya, 2009 Yüksek Gözeneklilik
  124. 124. Sismik Terslenme (Seismic inversion ) http://jason.cgg.com/res_srvcs/invertraceprojects.php Sismik terslenme sonucu kuyu loğu ile doğrulanmış olup herhangi bir HC görülmemiştir. Tuning etkisinin oluşturduğu anomali
  125. 125. Sismik Eşevrelilik (Coherence) Faylar ve Çatlaklı zonlar Susan Nissen (Kansas Geological Survey izni ile) Akarsu yatakları
  126. 126. “Spectral Decomposition ” sismik nitelik uygulamalarından sadece birisidir. Rezervuar jeofiziğini oluşturan en önemli uygulamaların başında gelir.
  127. 127. Spectral Decomposition (Spectral Ayrıştırma) internal barriers Geçirimsiz Tabaka ??
  128. 128. Wide-Azimuth Marine Acquisition Black Sea field test • The first field test of the coil shooting technique was performed during 2007 in the Gulf of Mexico. • The second coil shooting field test took place in December 2007 in the deep-water Kozlu area of the Black Sea over acreage held by the Turkish National Oil Company (TPAO). • Here, severe imaging challenges are related to complex geology, including potential reservoirs in sequence of limestone reefs and shales at depths of 3.5-4 km, overlying volcanic structures. • http://www.geoexpro.com/articles/2009 Yüzey sismik verisi Coil shooting verisi Katlama sayısı (fold) Shooting Seismic in Linked Circles Lasse Amundsen and Martin Landrø "Coil shooting" is a cost-effective technique towards better imaging over small to medium sized exploration areas. Encouraging results may lead to a rapid increase in the next 5+ years. This article appeared in Vol. 6, No. 1 – 2009 Western Geco
  129. 129. atila.sefunc@gmail.com

Üniversite (İÜ), Kamu Sektörü (TPAO) ve STK (MMG) ortaklı olarak ilk defa düzenlenen PANEL tarihe geçti. Sektör (Kamu ve Özel), STK ve Üniversiteden katılan konuşmacılarla Türkiye'de bu kadar açık ve yüksek sesle tartışılmamış konularında tabuları yıkan ve ezberleri bozan çok önemli sunumlar yapıldı. KAMU PETROL SEKTÖRÜ: TPAO Strateji Daire Arama Başkanı Jeoloji Mühendisi Mehmet Ali KAYA tarafından ülkelerin kişi başına düşen milli geliri ve ulusal petrol şirketlerin gelirleri arasında ki korelasyonda sıra dışı pozisyona dahi tek kurumun TPAO olduğu vurgusunun yapılması çok önemliydi. G20 Ülkelerin Liderliğini Yapan Türkiye'nin Ulusal Petrol Şirketinin başka ülkelerin ulusal şirketleriyle karşılaştırmalı analizine göre yıllık gelirinin 60 Milyar dolar olması gerekirken 2,5 Milyar dolar gelirle çok verimsiz bir yönetim yapısına sahip olduğunun vurgulanması ülkemiz adına önemli ve cesaretli bir vurguydu. TPAO’nun yükselişinin ancak Halka Arz sistemiyle mümkün olacağı belirtildi. KAMU PETROL ÖZEL SEKTÖRÜ: TPAO'da yetişen ve şu anda ülkemizde PETROL bulan ve üreten bir Amerikan şirketinde çalışan Uzman Jeofizik Mühendis Atila Sefünç tarafından çok önemli açıklamalar yapıldı. Yüzey Jeolojisi çalışmasıyla açılan kuyuların verimsizlikten dolayı kapatıldığını ve Gelişmiş Jeofizik Teknoloji uygulamalarıyla bulunan kuyulardan zarara uğrama riskinin neredeyse çok düşük seviyelere indiğini vurguladı. YÜKSEKÖĞRETİM SEKTÖRÜ KONUŞMA. İÜ Öğretim Üyesi ve AUZEF Dekan Yardımcısı Prof. Dr. Deniz EKİNCİ Dünya'nın %75'nin denizler olmasına ve münhasıran denizlerde ulusal sınırların belirlenmesinin önemine vurgu yaptı. Deniz altı zenginliklerin karalara göre daha büyük potansiyele sahip olmasına değinerek ülkemizin bilinen tekrar edilen sınırlarının denizler eklenerek güncellenmesi gerektiğine dikkat çekti. YÜKSEKÖĞRETİM SEKTÖR KONUŞMA: İÜ Öğretim Üyesi ve MMG Yönetim Kurulu Üyesi Prof. Dr. Ali Osman ÖNCEL, Türkiye'de yakında başlayacak UNKONVANSİYONEL Petrol Üretimiyle ülkemizde beşer odaklı deprem etkinliğinin artacağına vurgu yaptı.

Views

Total views

857

On Slideshare

0

From embeds

0

Number of embeds

4

Actions

Downloads

1

Shares

0

Comments

0

Likes

0

×