Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.

คำคมคารมธรรม

8,868 views

Published on

คำคมคารมธรรม รวบรวมโดย พระมหาเรือง ปญฺญาปสุโต

Published in: Education

คำคมคารมธรรม

  1. 1. คําอธิษฐานประจําวัน คํานํา บุญใดที่ขาพเจ้าได้ทาในบัดนี้, ้ ํ เพราะบุญน้ นั เนื่องจากขาพเจาไดมีโอกาสอ่านหนงสือ ฟังวิทยุ ดูสื่อและเดินทาง ้ ้ ้ ัและการอุทิศแผส่วนบุญน้ น, ่ ั ขอให้ขาพเจ้าทําให้แจ้ง ้ ไ ป ยั ง ส ถ า น ที่ ต่ า ง ๆ ม า ก ม า ย ไ ด้ พ บ กั บ คํ า ค มโลกตตรธรรมเกาในทนที, ุ ้ ั ถาขาพเจาเป็นผอาภพอย,ู่ ้ ้ ้ ู้ ั ยังต้อง ค ํ า ก ล อ น แ ล ะ ส า ร ะ ธ ร ร ม ต่ า ง ๆ ที่ ถู ก ใ จ ก็ ไ ด้ จ ด บั น ทึ ก ไ ว ้ท่องเที่ยวไปในวัฏฏะสงสาร, จ น ม า ถึ ง พ ร ร ษ า ที่ ๗ ข ้ า พ เ จ ้ า เ ห็ น ว่ า ค ว ร น ํ า อ อ ก ม า เ ผ ย แ ผ่ ขอใหขาพเจาเป็นเหมือนโพธิสัตว์ผเู ้ ที่ยงแท้, ้ ้ ้ ไดรับพยากรณ์แด่ ้ เ พื่ อ เ ป็ น อ นุ ส ร ณ์ “ว ั น แ ม่ ” จึ ง ไ ด้ จ ั ด พิ ม พ์ ห นั ง สื อพระพุทธเจ้าแล้ว, ไม่ถึงฐานะแห่งความอาภัพ ๑๘ อยาง, ่ “ค ํา คม คารมธรรม” เล่ ม น้ ี ข้ ึ นมา แม ้ว่ า “ค ํา คม” จะเป็ น ขอใหขาพเจาพึงเวนจากเวรท้ งหา, พึงยินดีในการรักษาศีล, ไม่เกาะ ้ ้ ้ ้ ั ้ ข้ อ ค ว า ม สั้ น ๆ ค ว า ม ห ม า ย ข อ ง ชื่ อ ห นั ง สื อ ก็ บ อ ก อ ยู่เกี่ยวในกามคุณทั้งห้า, พึงเวนจากเปือกตมกล่าวคือกาม, ้ อย่างชัดเจนแล้วว่า เป็ นคําของบรรดานักปราชญ์ท้ งหลาย ได้กล่าวไว้ ั ขอใหขาพเจา ้ ้ ้ ไม่พึงประกอบดวยทิฐิชว, ้ ั่ ไม่พงคบึ เพื่อเป็นคติชีวิต ของมวลชนท้ งหลายให้ดาเนินไปตามเส้นทางที่ถูกตอง ั ํ ้มิตรชว, พึงคบแต่บณฑิตทุกเมื่อ, ั่ ั แ ล ะ ป ร ะ ส บ ค ว า ม สํ า เ ร็ จ โ ด ย ส ม ค ว ร ขอใหขาพเจา เป็นบ่อเกิดแห่งคุณ คือ ศรัทธา สติ หิริโอตตปปะ ้ ้ ้ ั แก่การกระทําของตน ๆ โดยการจําคําคมของนักปราชญ์ไว้มาก ๆ และความเพียรและขันติ, พึงเป็ นผูอนศัตรู ครอบงําไม่ได้, ไม่เป็ นคนเขลา คน ้ั พ ย า ย า ม เ ข้ า ใ จ ค ว า ม ห ม า ย อั น แ ท้ จ ริ ง ข อ ง คํ าหลงงมงาย, เ ห ล่ า น้ ั น ไ ว ้ จ ะ เ ป็ น ก า ร ช่ ว ย ก ํ า ล ั ง ค ว า ม คิ ด ข อ ง เ ร า ขอใหขาพเจา ้ ้ ้ เป็นผฉลาดในอุบายแห่งความเสื่อม ู้ ให้เฉี ยบแหลมได้ เพราะการพยายามจําคําคมของผูฉลาดไว้มาก ๆ นั้น ก็ ้และความเจริญ , เป็ นผูเ้ ฉี ยบแหลมในอรรถและธรรม , ขอให้ เ ท่ า ก ั บ เ ร า ไ ด้ บ ร ร จุ ห ล ั ก ก า ร ใ ห ญ่ ๆ ไ ว ้ ในความคิดของเรา เมื่อมีเรื่องราวอนใดเรากจะเกิดความคิดวินิจฉยหรือ ั ็ ั ่ เขาใจได้อยางรวดเร็ว ้
  2. 2. ในจํ า นวนคน “หน่ ึ งล ้ า นคน” จะเกิ ด มี นั ก ปราชญ์ สาระธรรม ๑๐๕ขึ้ นมาสั ก “หน่ ึ งคน” เท่ า นั้ น และในหนั ง สื อจํ า นวนเป็ น ๑๑. สวรรคช้ นปรนิมมิตวสวตดี ์ ั ั ็“พัน ๆ หน้า” บางทีกจะมีคาของนักปราชญ์กล่าวไว้เพียง “บรรทัดหนึ่ง” ํ ๑๐. สวรรคช้ นนิมมานรดี ์ ั สวรรค์ ๖ ๙. สวรรคช้ นตุสิต ์ ัเท่านั้นเอง เมื่อคําของนักปราชญ์และคนที่จะเป็ นนักปราชญ์อุบติข้ ึนมาได้ ั ๘. สวรรค์ช้ นยามาัห า ไ ม่ ง่ า ย นั ก เ ช่ น น้ ี “ค ํ า ค ม ” ๗. สวรรคช้ นดาวดึงส์ ์ ัก็ย่อมมีความเข้มข้นอยู่ในตัวเองหาน้อยไม่ และจะเป็ นประดุ จ “กาก ๖. สวรรคช้ นจาตุมหาราชิกา ์ ัเพชร” ที่ฝังจารึ กไว้ในหนังสื อเล่มนี้ท้ งสิ้ น ั มนุษย ์ ๑ ๕. มนุสสโลก (โลกมนุษย์) การจดทาหนงสือเล่มน้ ี ั ํ ั ไดรับการช่วยเหลือ ้ ๔. ติรัจฉานโยนิ (กําเนิดดิรัจฉาน)จากสหธรรมิก ผูมีกศลเจตนาช่วยกันจัดพิมพ์และบริ จาคปัจจัยสนับสนุน ้ ุ ๓. อสุ รกาย (พวกอสู ร) อบาย ๔ใหหนงสือเล่มน้ ีสาเร็จลงดวยดี จึงขออนุโมทนากบทุก ๆ ท่านไว ้ ณ ที่น้ ี ้ ั ํ ้ ั ๒. ปิตติวสัย (แดนแห่งเปรต) ิด้วย ๑. นิรยะ (นรก) ั ่ ั หวงวาหนงสือ “คําคม คารมธรรม” เล่มนี้ คงเป็ นประโยชน์แก่ นรกมท้งหมด ๔๕๗ ขุม ขุมทีใหญ่ ทสุดมี ๘ ขุมคือ ี ั ่ ี่ ๑.สัญชีวนรกผูสนใจตามสมควรแก่เหตุปัจจัย ้ ๒.กาลสูตนรก พระมหาจิรพนธ์ ุ อธิปโ ั ๓.สังฆาฏนรก วันแม่ ๒๕๔๓ ๔.โรรุวนรก ๕.มหาโรรุวนรก ๖.ตาปนรก ๗.มหาตาปนรก ๘.อเวจีมหานรก
  3. 3. ๑๒. พรหมปาริ สัชชา (พวกบริ ษทบริ วารมหาพรหม) ั ภูมิ ๓๑ คําคม ๑ ๓๑. เนวสัญญานาสัญญายตนภูมิ  โลกน้ ี จกรวาลน้ ีน้ นกวางเหลือเกิน ั ั ้ ๓๐. อากิญจญญายตนภูมิ ัอรูปพรหม ความรู ้ต่าง ๆ ก็มีมากเหลือจะตักตวงได้หมด ๒๙. วญญาณัญจายตนภูมิ ิ แล้วอย่างนี้จะไม่อ่าน อ่าน อ่าน อย่างไรได้ ๒๘. อากาสานัญจายตนภูมิ ๒๗. อกนิฏฐา (เหล่าท่านผูสูงสุ ด) ้ ็  หนังสื อที่ดีกคือ ๒๖. สุ ทสสี (เหล่าท่านผเู ้ ห็นไดโดยง่ายคือ ผเู้ ห็นชด) ั ้ ั หนังสื อที่เปิ ดออกอ่านด้วยความหวัง และปิ ดลงด้วยผลกําไร ๒๕. สุ ทสสา (เหล่าท่านผูปรากฎโดยง่ายคือ ผูน่าดู) ั ้ ้ ๒๔. อตัปปา (เหล่าท่านผไม่เดือดร้อนกบใคร) ู้ ั ๒๓. อวหา (เหล่าท่านผูไม่ละไปเร็ วคือ คงอยูนาน) ิ ้ ่  อ่านหนังสื อดี ๆ ๑ เล่ม ประหยดเวลาใชชีวตไป ๑๐ ปี ั ้ ิ ๒๒. อสัญญีสัตตา (พวกสัตวไม่มีสัญญา) ์ ฟังนักพูดดี ๆ ๑ ชวโมง ประหยัดเวลาอ่านหนังสื อไป ๑๐ เล่ม ั่ ๒๑. เวหัปผลา (พวกมีผลไพบูลย์) ๒๐. สุ ภกิณหา (พวกมีรัศมีงามกระจ่างจ้า)  อ่านหนังสื อหมื่นเล่ม เขียนอะไรได้ดงมือเทวดา ่ัรู ปพรหม ๑๖ ๑๙. อัปปมาณสุ ภา (พวกมีรัศมีงามประมาณมิได้)  จงมีสมุดสักเล่มหน่ ึ งเพื่อเก็บขอความ ที่ติดเน้ื อตองใจ ใน ้ ้ ๑๘. ปริ ตตสุ ภา (พวกมีรัศมีงามน้อย) สมุดเล่มนี้ ท่านจงตัดมาปิ ดหรื อเขียนโคลง ฉันท์ กาพย์ กลอนต่าง ๆ คํา ๑๗. อาภัสสรา (พวกมีรัศมีสุกปลังซ่านไป) ่ ๑๖. อัปปมาณาภา (พวกมีรัศมีประมาณมิได้) ส ว ด สั้ น ๆ สุ ภ า ษิ ต ห รื อ ว า ท ะ ต่ า ง ๆ ๑๕. ปริตตาภา (พวกมีรัศมีนอย) ้ ซ่ ึ งท่านรู้สึกซาบซ้ ึ งตรึงใจ เมื่อใดก็ตาม เมื่อท่านรู้สึกว่าจิตใจปราศจาก ๑๔. มหาพรหมา (พวกมหาพรหม) ความสุขหรือมีทุกข์ ท่านจะแกกลุมได้ด้วยการอ่านข้อความต่ าง ๆ ใน ้ ้ ๑๓. พรหมปุโรหิตา (พวกปุโรหิตมหาพรหม) สมุดเล่มนี้
  4. 4. ๒ คําคม คารมธรรม สาระธรรม ๑๐๓  เดก ๆ ที่เกิดมา กเ็ หมือนคอมพิวเตอร์ ็ อนันตริยกรรม (กรรมหนัก) ที่ออกจากโรงงานคือ ยงไม่มีโปรแกรม ั ๑. ฆ่าบิดา โปรแกรมจะเกิดจากช่วงอายุ ๐-๖ ขวบ ๒. ฆ่ามารดา ๓. ฆ่าพระอรหันต์ ู่ ั ้ ่ เพราะฉะน้ น มนข้ ึนอยกบสภาพแวดลอมวาเป็นอยางไร ั ั ่ ๔. ทําร้ายพระพุทธเจ้า ชีวตต้องสู้ ิ ๕.ทําสงฆ์ให้แตกสามัคคี  หนังสื อพิมพ์ เป็ นบ่อเกิดแห่งความรู ้นานาประการ อยากรวย ให้พากันทําทาน นอกจากข่าวที่ไม่น่าเชื่อ อยากสวย ให้พากันรักษาศีล อยากดี ให้พากันบาเพญภาวนา ํ ็  ชีวต คือ การต่อสู ้ ศัตรู คือ ยากําลัง ิ อุปสรรค คือ หนทางแห่งความสําเร็จอันดี ทาง ๗ สาย ๑.ทางไปนรก (ความโกรธ)  ตองอ่อนแต่เหนียว ้ ๒.ทางไปเปรต อสุ รกาย (ความโลภ หิวกระหาย) คือ นุ่มนวลโดยวิธีปฏิบติ แต่ยนหยัดในหลักการ ั ื ๓.ทางไปสัตว์เดรัจฉาน (ความหลง) ๔.ทางไปมนุษย์ (ศีล ๕ ธรรม ๕)  ถ้าสติไม่มา ปัญญากไม่มี ็ ๕.ทางไปเทวดา (หิริ โอตตปปะ) ั ๖.ทางไปพรหมโลก (สมถะ)  ปัญญาคือ อาวุธ ที่เหนือกว่าศาสตราวุธทั้งปวง ๗.ทางไปนิพพาน (วิปัสสนา)
  5. 5. ๑๐๒ คําคม คารมธรรม คําคม ๓ อรหันต์ ๘ ทิศ  ไมคดใช้ทาขอ ้ ํ เหลกงอใชทาเคียว ็ ้ ํ ๑.พระอัญญาโกณฑัญญะ ประจาทิศบูรพา ํ แต่คนคดเคี้ยว จะใช้ทาอะไรได้ ํ ๒.พระมหากัสสปะ ประจําทิศอาคเนย์ ๓.พระสารีบุตร ประจาทิศทกษิณ ํ ั ลิโป้ ผมีฝีมือกลาแขงยงนก ู้ ้ ็ ่ิ ั ๔.พระอุบาลี ประจําทิศหรดี ๕.พระอานนท์ ประจําทิศประจิม  อ่านคนออก บอกคนได้ ใช้คนเป็ น ๖.พระควมบดี ั ประจาทิศพายพ ํ ั ๗.พระมหาโมคคลลานะ ั ประจําทิศอุดร โจโฉ อัจฉริ ยบุรุษผูถูกตราหน้าว่าเป็ นดาวร้าย ้ ๘.พระราหุล ประจําทิศอีสาน  ที่นงที่ดีที่สุดคือ ที่นงในใจคน ั่ ่ั ทาน เล่าปี่ ผูพนมมือให้แก่ชนทุกชั้น ้ ใหขาวปลาอาหาร ้ ้ ชื่อวา ่ ให้เลือดเนื้อกําลัง ใหยานพาหนะ ้ ชื่อวา ่ ใหความสุข ้ ใหเ้ ส้ื อผา จีวร ้ ชื่อวา ่ ให้ผิวพรรณ วรรณะ  เกียรติยศยอมเกิดจากการกระทาที่สุจริต ่ ํ ให้ประทีปโคมไฟ ชื่อวา ่ ให้แสงสว่าง กวนอู เทพเจาแห่งความซื่อสัตย ์ ้ ให้เสนาสนะ ชื่อวา ่ ใหสิ่งท้ งปวง ้ ั ให้ธรรมะ ่ ชื่อวา ให้สิ่งที่ไม่ตาย  ถาคุณหวเสีย คุณจะเสียหว ้ ั ั มนต์เศรษฐี อุ อา กะ สะ คอ ื เตียวหุย สามพี่นองร่ วมสาบาน ้ ๑. อุฏฐานสมปทา ั ได้แก่ ขยนหา ั ๒. อารักขสัมปทา ได้แก่ รักษาดี  อันความคิดวิทยา คือ อาวธ ุ ๓. กัลยาณมิตตตา ได้แก่ ั มีกลยาณมิตร ๔. สมชีวตา ิ ได้แก่ เล้ ียงชีวตเหมาะสม ิ ขงเบ้ง อัจฉริ ยบุรุษผูหยังรู ้ดินฟ้ ามหาสมุทร ้ ่
  6. 6. ๔ คําคม คารมธรรม สาระธรรม ๑๐๑  การฟังคําแนะนํา เป็นการคากาไรที่ไม่ตองลงทุน ้ ํ ้ กรรมดี ไม่ฆ่าสัตว์ อายยน ุื  เล่นหมากรุก อยาเอาแต่บุกอยางเดียว ่ ่ ไม่เบียดเบียนสัตว์ สุ ขภาพดี อดทนไม่โกรธตอบ ผวพรรณดี ิ ลโป้ ิ ไม่ริษยาคนอื่น มีเดชานุภาพมาก บริ จาคทาน มีสมบัติมาก ตํานานแห่งความซื่อสัตย์ยติธรรมของเปาบุนจิน ุ ้ ้ อ่อนนอม้ มีตระกลสูงศกด์ ิ ู ั ถูกเล่าขานต่อ ๆ กันมา ไม่รู้จกจบสิ้ น ั คบแต่บณฑิต ั มีปัญญามาก เปาบุ้นจิน ้ กรรมชั่ว  ความยุติธรรม ไม่มีความรักและสงคราม ฆ่าสัตว์ อายส้ ัน ุ เบียดเบียนสัตว์ ข้ ีโรค  การพัฒนาคน โกรธและพยาบาท ผวพรรณหยาบ ิ ริษยาคนอื่น ไม่มีเดชานุภาพ เป็ นหัวใจที่สาคัญที่สุด ํ ตระหนี่ข้ ีเหนียว มีความยากจน ของการพฒนาท้ งหลายท้ งปวง ั ั ั หยิง จองหอง ่ เกิดในตระกลต่า ู ํ อานันท์ ปันยารชุน ไทยรัฐ ดื่มสุ ราเมรัย มีปัญญาทราม  มนไม่ยากนกที่จะถึงจุดสูงสุด ั ั จดหมายจากเทวฑูต ๕ ฉบับ แต่ทาอย่างไร จะประคองตัวเอาไว้ได้ ณ จุดนั้น ํ เดกอ่อน ๑ คนแก่ ๑ คนป่วย ๑ คนถูกจองจา ๑ คนตาย ๑ ็ ํ
  7. 7. ๑๐๐ คําคม คารมธรรม คําคม ๕ อะไรเอ่ ย พญายกษตนหน่ ึงนา ั ์ มีหนา้ ๓ หนา, ้  จะทําอะไร ต้ องทําจริ ง รู้ จริ ง เก่ งจริ ง เข้ าใจจริ งมีตา ๒ ขาง ้ ขางหน่ ึงสวาง ้ ่ ขางหน่ ึงริบหรี่, ้ มีปาก ๑๒ ปาก, ไม่ใช่ทาอะไรเหมือนเป็ด ํมีฟันไม่มาก ปากละ ๓๐ ซี่, กินสัตวท้ งปฐพี พญายกษตนน้ ีไดแก่อะไร ? ์ ั ั ์ ้ บินไปได้ แพ้ นก เดินดินได้ แพ้ ไก่ ว่ ายนําได้ แพ้ ปลา ้ ตอบ ๓ หนาคือ ๓ ฤดู, ๒ ตาคือ กลางวน และกลางคืน,๑๒ ปากคือ ๑๒ เดือน, ๓๐ ซี่ ้ ั หวังเต๊ ะคือ ๓๐ วน,รวมเรี ยกวา ั ่ กาลเวลา เพราะกลืนกินชีวตสตว ์ ิ ัทั้งปวง  นํ้าใจ ซื้ อขายกันไม่ได้ เปรียบเทยบกําเนิดชีวตมนุษย์ ี ิสัปดาห์ ที่ พุทธศาสนา วทยาศาสตร์ ิ ํ ่  ถ้าไม่ทาตามที่สอน อยามาวอนเรียกอาจารย ์ ๑ น้ าใส ํ ไข่ผสมเช้ือ ๒ นํ้าขุ่นขน ้ ไข่ผสมเช้ือ ่  สามัญชนแสวงหาความรู้ยอมเป็ นปราชญ์ ๓ ชิ้นเน้ือ เริ่ มมีทางเดินอาหาร หวใจ ตุ่มแขน ตุ่มขา ั ถ้าปราชญ์แสวงหาความเข้าใจก็จะเป็ นคนธรรมดา ๔ ้ กอนเน้ือ เริ่มมีตุ่ม ตา หู จมูก แกม ้ ๕ ป่ ุม ๕ ป่ ุม มีศีรษะ ร่างกาย มือ ๒ ขาง เริ่มมีตุ่มนิ้วมือ ้ ๖ เคาโครงตา ้ ํ ั ิั นิ้วมือกาลงววฒนาการ  ความศรัทธา เป็ นสายรัดความสามัคคี ๗ เคาโครงหู ้ ช่วงที่จะเป็นแขนส้ นมาก ั ๘ เค้าโครงจมูก ศีรษะใหญ่กวาตว สมองเร่ิ มเจริญ ่ ั ่ ่  โชคดีอยูที่การศึกษา วาสนาอยูที่ความพยายาม ๙ เคาโครงลิ้น อวยวะเพศเริ่มววฒนาการ ้ ั ิั๑๐-๔๒ มีอวัยวะอื่น ๆ มีอวยวะต่าง ๆ เกิดข้ ึนตามลาดบ หวใจสมบูรณ์ ั ํ ั ั รอยเท้าของคนกําหนัด (เว้ากลางคือ ใจกลางเท้าลึก)   รอยเท้าของคนเจ้าโทสะ รอยเท้าของคนหลง (เดินลงส้น) (ปลายเท้าจิกลง)  รอยเท้าของผูหมดกิเลส ้ (บริ บูรณ์และมีรอยจักร)
  8. 8. ่ ้  พอใจในข้างหลัง มีความหวังอยูขางหน้า  นักมวยที่ขาดคู่ซอมที่แข็งแกร่ ง จะเป็ นนักมวยที่ดีข้ ึนมาไม่ได้ ้๖ คําคม คารมธรรม สาระธรรม ๙๙  เมื่อใจไม่สงบ จะพบธรรมะได้อย่างไร อุปกรณ์การทานาของพระพุทธเจ้า ํ มีศรัทธา เป็ น พืช มีความเพียร เป็ น ฝน  รู้นอยแลวปฏิบติ ดีกวารู้สารพดแต่อยเู่ ฉย ้ ้ ั ่ ั มีปัญญา เป็ น แอกและไถ มีหิริ เป็ น งอนไถ  ปัญหามีไวใหเ้ ราแก้ ้ มีใจ เป็ น เชือก มิใช่มีไว้ให้เรากลุม ้ มีสติ เป็ น ผาลและปฏัก โนต เชิญยม ้ ิ้ ธาตุ ๔ ภายในตัวเหล่ านี้  จงจําสิ่ งที่ควรจํา ทประชุมกนเข้าเป็นรูปร่าง เป็นอวยวะส่วนต่าง ๆ ของร่างกาย ี่ ั ั ธาตุดน ิ ธาตนํา ุ ้ ธาตุไฟ ธาตุลม ผม,ขน, นํ้าดี,เสลด, ไฟอบร่างกาย ลมพดข้ ึนเบ้ืองบน ั  เสื อ ไม่เคยทําร้ายลูกเมียของมันเลย เล็บ,ฟัน, หนอง, ให้อบอุน่ ลมพัดลงเบื้องล่าง หนง,เน้ือ, ั โลหิต, ไฟเผาร่างกาย ลมในท้อง  คนเรา เวลากิน จะตองเลือกกินดี ๆ ้ เอ็น,กระดูก, เหงื่อ, ให้ทรุ ดโทรม ลมในไส้ เวลาทํางาน ทําให้ดี ๆ บ้างไม่ได้หรื อไง เยือในกระดูก, มน, ่ ั ไฟเผาร่างกาย ลมพัดตามตัว ไต,หัวใจ,น้ าตา, ํ ให้เราร้อน ลมหายใจ  ความรัก ทาใหคนเป็นกวี ํ ้ ตบ,พงผืด, ั ั นํ้าเหลือง, ไฟเผาอาหาร มาม,ปอด, ้ น้ าลาย, ํ ่ ให้ยอย ความทุกข์ ทําให้คนเป็ นปรัชญา ลาไสใหญ่, ํ ้ น้ าเมือก, ํ พระเมธีธรรมาภรณ์ ลาไสนอย, ํ ้ ้ น้ าลื่นหล่อขอ, ํ ้ อาหารในใหม่, น้ ามูตร,ํ
  9. 9. อาหารเก่า, เยือมันสมองในกระโหลกศีรษะ ธาตุดน + ธาตุนา = ๓๒ ่ ิ ํ้ คําคม ๗๙๘ คําคม คารมธรรม ้ ์ ้ ั ั ั  แทจริง มนุษยในโลกน้ ี ทุกคนเป็นญาติพี่นองกนท้ งน้ น สัตวที่เจา ์ ้ ทําลายชีวตมันนั้น มันอาจจะเป็ นปู่ ของสู เจ้าก็ได้ หมา แมว พูดภาษาคนไม่ได้ แต่ ิ มนรู้และเขาใจภาษาคนไม่นอย ั ้ ้  นักวิพากษ์วจารณ์ คือ แปรงปัดฝุ่ น ิ ใครคบปราชญ์ กเ็ ป็นปราชญ์ ปรีชาหาญ ใครคบพาล ก็เป็นพาล ่ ั ไมผิดผน  อนาคตไม่เคยคิด เหมือนมะม่วง ไมสะเดา ้ เขาพวพน ้ ั ั อดีตไม่เคยจา ํ รสหวานนั้น ขื่นขม ไม่สมฤดี ทาแต่ปัจจุบน ํ ั ขอโทษที สีกา ่ ่ ิ่ อยาวาหยง ่  คนอกตัญ�ู อยูที่ไหนก็ไร้ความสุ ขความเจริ ญ ดวยสจจริง ้ ั หัวใจ ่ ฉันไม่วาง ถวายวด ั บวชเรี ยน เพื่อปล่อยวาง  ถ้าดูเขาไม่ออกว่าเขาเป็ นคนชนิดใด จงดูเพื่อนของเขา ขอน้องนาง จงห้ามหัก ่ อยารักเลย เพราะเขาเป็นคนชนิดเดียวกนั อนความคิด ั วิทยา เหมือนอาวุธ ประเสริ ฐสุด ซ่อนใส่ เสียในฝัก  ท่านลิขิตชีวตของท่านเอง ิ สงวนคม สมนึก ใครฮึกฮกั จึงค่อยชัก ฟาดฟัน ให้บรรลัย  ถาท่านไม่เห็นเพื่อน เพื่อนก็ไม่เห็นท่าน ้ วชาโลก เรียนเท่าไร ไม่รู้จบ เพราะพิภพ กวางใหญ่ ลึกไพศาล ิ ้ ั ่  ตื่นเช้า ๓ วน ยอมไดเ้ วลาเพิ่มข้ ึนอีก ๑ วันวชาธรรม เรียนแลวทา จนชานาญ ิ ้ ํ ํ ่ ยอมพบพาน จุดจบ สบสุขเอย
  10. 10. ๘ คําคม คารมธรรม คํากลอน ๙๗  ศิษย์ เป็ นเครื่ องวัดความรู ้ครู ์ ั ู่ ั  หากสตางคยงอยย้ง ยืนยง ่ เราก็คงย่อมอยูคง ชีพได้ หากสตางคขาดมือลง ์ เราอยู่ ไดฤา ้  ดีข้ ึนวันละน้อย ๆ ค่อย ๆ ดี ก็ยงดีกว่าไม่ดีข้ ึนเลย ั เราก็ตองแสบไส้ ้ โศกเศร้าธรรมดา ประมูล อุทยพันธ์ ั  แม้แต่จิตใจของท่านเอง บางทีท่านก็ไม่เข้าใจ เช่นนั้น ท่านจะไปเข้าใจจิตใจของผูอื่นได้อย่างไร ้ อนความรู้ ั รู้กระจ่าง แต่อย่างเดียว แต่ใหเ้ ชี่ยว- ชาญเถิด จะเกิดผล  คนที่ไม่เคยทาผดคือ ํ ิ อาจจะชก ั เชิดชู ฟูสกลธ์ คนที่ไม่เคยทาอะไรเลย ํ ถึงคนจน คนไพร่ คงได้ดี  ถ้าท่านปรารถนาจะก้าวหน้า จงมองไปข้างหน้า ช่ วยกันดูแล และจงลืมความหลังเสี ย อย่าได้เหลียวไปดูมนอีกเลย ั ห้องสุ ขา เหล่าน้ ี ที่ท่านเห็น ทุกเชาเยน ้ ็ จงช่วยกน ั หมนรักษา ั่  บุญ อนโจรนาไปไม่ได้ ั ํ อย่าให้ดู สกปรก รกนัยน์ตา น้ า-ไฟฟ้ า ํ ปิดเรียบร้อย จึงค่อยจร  การศึกษาที่ไร้ความคิดก็เป็ นการเสี ยแรงเปล่า วดจุกเฌอ ฉะเชิงเทรา ั แต่ความคิดที่ไร้การศึกษายิงจะเป็ นโทษ ่ ขงจื้อ  คนซื่ อสัตย์ ย่อมให้คามันสัญญาช้าที่สุด ํ ่
  11. 11. ๙๖ คําคม คารมธรรม คําคม ๙ กตญ�ูก่อนตาย ั  ไม่ใช่สอนหนงสืออยางบอกหนงสือ ั ่ ั ใหของขวญ ้ ั วนแม่ ั ั ่ นบแตน้ ี แต่ตองสอน อย่างอธิบายให้เข้าใจ หาอะไรอ่านมาก ๆ ้ โดยทาดี ํ ต่อพ่อแม่ ก่อนแก่เฒ่า สนามประลอง คือ การยนอยต่อหนาช้ นเรียน ื ู่ ้ ั ใหท่านได้ ้ ประจักษ์ รักของเรา อ.สุ นีย ์ สิ นธุเดชะ ่ ดีกวาเฝ้า ทาบุญให้ ํ เมื่อวายชนม์ กรมประชาสงเคราะห์  อนดีชวตวตายเมื่อภายหลง ั ั่ ั ั ชื่อก็ยงยนอยมิรู้หาย ั ื ู่  เมื่อมาเกิด ก็ไม่มีใครออนวอนมาเกิด ้ เมื่อตายจากโลกนี้ ก็ไม่มีใครอนุญาตให้ไป  ศีล พึงรู้ได้เพราะอยูร่วมกัน ่ แม่เคยห่วง พวงถน ั เมื่อท่านสาว แต่ถึงคราว มีลูก ถูกหนาที่ ้  ก่อนที่ท่านจะเสี่ยงกิจการใด เมื่อลูกร้อง ตองประสงค์ ้ จานงมี ํ ท่านจะต้องอาศัยความรู้ ความชํานาญ แม่ยนดี ิ ให้ลูกดื่ม จนลืมอาย ความตริ ตรองอันรอบคอบ สนิมเหล็ก เกิดแต่เหล็ก ใช่เสกสรร ความเต็มใจและความกล้าที่จะเสี่ ยงรวมกันเข้าเสี ยก่อน ส่วนกรรมนั้น เกิดที่ตน คนสรรค์สร้าง ไม่มีเหล็ก สนิมหาย มลายจาง  ความจํา เป็ นรากฐานของสติปัญญา ้ ่ คนเวนวาง ไม่ทาํ กรรมไม่มี ธรรมสาโร ภิกขุ  คาพดเพียงคาเดียว อาจทําให้ผฟังทราบว่าผูพดมีความรู้หรื อไม่ ํ ู ํ ู้ ้ ู
  12. 12. ๑๐ คําคม คารมธรรม คํากลอน ๙๕  เมื่อก่อนประมาท ภายหลังไม่ประมาท เขาชื่อว่า ่  เอาแผนฟ้า มาวาง ต่างกระดาษทาโลกนี้ให้สว่าง เหมือนพระจันทร์ พนจากเมฆหมอกฉะนั้น ํ ้ เมรุ ราช เป็ นปากกา มาถือเขียน องคุลิมาลเถระ ผมีอดีตเป็นจอมโจร ู้ มหาสมุทร ดุจหมึก แลวตรึกเพียร ้ ไม่อาจเขียน พรรณนา พระคุณของแม่เลย  ธรรมชาติ เป็นครูเอกของโลก ออฟไซน์ ภัยมี ทุกคน เขาอยาก ใหเ้ ราดี  ชีวตอนไร้ความรู้น้ น ิ ั ั แต่เราเด่น ข้ ึนทุกที เขาหมนไส้ ั่ ประหน่ ึงดอกกุหลาบอนไร้กลิ่นหอม ั จงทําดี แต่อยาเด่น ่ จะเป็นภย ั ไม่มีใคร เขาอยากเห็น เราเด่นเกิน  คนเรานี้ถาเหงื่อออกน้อย นํ้าตาก็ออกมาก ้ คนดี ชอบแก้ไข และถาเหงื่อออกมาก น้ าตาก็ออกนอย ้ ํ ้ คนจญไร ั ชอบแก้ตว ั กลวิธีแก้ทุกข์ คนชว ั่ ชอบทาลาย ํ คนมกง่ายั ชอบทิ้ง  หนังสื อพิมพ์ เป็ นกระจกเงาของโลก คนจริง ชอบทา ํ คนระยา ํ ชอบนินทา  ทุกคนมีเวลาเท่ากนอยางเป็นธรรมคือ ๒๔ ชวโมง ั ่ คนมีปัญญา ชอบนิ่ง ่ั ่ ก็อยูที่เราจะจัดการเวลาตรงนี้ อย่างไรให้เกิดประโยชน์ ่ ถึงพอจน ทนได้ ่ ์ ั ไมทุกขหนก ดร.ทักษิณ ชินวัตร เท่าลูกรัก ประพฤติตน เป็นคนชว ่ั ลูกกี่คน ทนเลี้ยงได้ ไม่หมองมัว  กอไมดอกที่ไม่มีดอกในฤดูน้ ี อาจผลิดอกในดูหนา ้ ้ ไม่โศกเศร้า เท่าลูกตว ั ชัวระยํา ่
  13. 13. ๙๔ คําคม คารมธรรม คําคม ๑๑ ทีเด็ดนักเทศน์  มีรักในวัยเรี ยน เหมือนจุดเทียนกลางพายุ เป็นนกเทศน์ ั ที่ดี มีกลเมด ็ พราวดวยเกล็ด ้ ภาษา วาทศิลป์ ั่ ั ู่  ดีหรือชวมนอยที่จิตของมึง ท้งจดจา ั ํ คนควา ้ ้ เป็นอาจิณ หลวงพ่อคูณ ปริสุทโธ จึงไม่สิ้น คนชม นิยมเอย  ไม่มีใครทายใจของอีกฝ่ายหน่ ึงไดเ้ พียงแค่ดูใบหนา้ เมื่อหนุ่มสาว เฝ้าหลง ตรงความงาม สุภาษิตญี่ป่ ุน ไม่หยงดู ั่ ให้รู้กนั มนไม่เที่ยง ั มัวประมาท หลงสุ ข ก็พอเพียง ้  คนดีเท่านั้นที่กาวหน้า ธรรมะเท่านั้นที่ทาให้คนดี ํ ทุกวันเคียง ใกลตาย้ ไปทุกที  คนรอบข้างคือ ครู ของเรา เมื่อยามแก่ ตามว ั หวก็หงอก ั ที่ช้ าชอก ํ หนงก็เหี่ยว ั เรี่ยวแรงหมด  ละครสอนให้รู้จกมนุษย์ ทําให้เข้าใจกับคนทุกระดับ ั หูก็อ้ือ มวหลง ั ํ ลืมกาหนด สุดรันทด อนิจจง ั สังขารเอย  หน้านอกบอกความงาม หน้าในบอกความดี หน้าที่บอกความสามารถ เมื่อเรารู้ ทุกวันอยู่ สู่ ความตาย ก็จงรีบ ขวนขวาย แต่กุศล  เรื่องที่หูไดยนไม่แน่นอน ้ิ ถ้าใครรู ้ ทาดีไว ้ ํ ไม่ทุกข์ทน บุญกุศล อุ่นใจ คลายลําเค็ญ เรื่องที่เห็นแมเ้ พียงตาเดียวกเ็ ป็นเรื่องจริง นิพล
  14. 14. ๑๒ คําคม คารมธรรม คํากลอน ๙๓  ทําบาปเองย่อมเศร้าหมองเอง หนักไม่ เทียบ ไม่ทาบาปเองย่อมหมดจดเอง ํ ทั้งสามภพ ยกต้ ง ั ข้ ึนชงเปรียบ ั่ ความหมดจดและความเศร้าหมอง เป็นของเฉพาะตว ั หนักไม่เทียบ พระคุณแม่ สุดแลหา ถึงอบอุ่น สุริยน ั และจันทรา คนอื่นทาคนอื่นใหหมดจดหาไดไม่ ํ ้ ้ อกมารดา อิงอุ่น กว่าสูรย์จนทร์ ั ถึงธารทิพย ์ หลังไหล ่ มาใหดื่ม ้  ไม่มีเกียรติยศอื่นใด ไม่ปลาบปลื้ม ซาบซ่าน เท่าธารถน ั ที่น่าภาคภูมิใจยิงไปกว่าการเป็ นครู สอนธรรมะ ่ ถึงนางฟ้า มาอุม ้ ช่วยคุมกัน ้ ั พ.อ.ปิ่น มุทุกนต์ ไม่เทียมทัน ตาแม่ ที่แลมอง แมสงขาร ้ ั ลาญแหลก แม่แลกได้ หวงจะให้ ั ลูกตน พ้นภัยผอง  ธรรมแล ย่อมรักษาผูประพฤติธรรม ้ แม้สูญสิ้น ดินฟ้ า ธารานอง ขุ. เถร. ๒๖/๓๑๔ พระคุณของ แม่ขาน้ ี ้ ย่อมมีเอย  การเข้าตะราง การตาย และการตกนรก ่ ้ อยาเขาใจ ไปวา ่ ต้องเรี ยนมาก มักจะเป็ นงานที่เราต้องทําคนเดียว ตองปฏิบติ ้ ั ลาบาก ํ จ่ ึงพนได้ ้ กลวิธีแก้ทุกข์ ถารู้จริง ้ สิ่งเดียว ก็ง่ายดาย รู้ดบให้ ั ไม่มีเหลือ เชื่อก็ลอง Whilc l breathe l hope. เพื่อนดี มีหน่ ึง ถึงจะนอย ้ ในขณะที่ขาพเจ้ายังมีลมหายใจอยู่ ข้าพเจ้าย่อมมีความหวัง ้ ่ ดีกวาร้อย เพื่อนคิด ริษยา เหมือนหนึ่งเกลือ นิดหน่อย ด้อยราคา  มหาวิทยาลัยใด ๆ ก็หาเท่ามหาวิทยาลัยโลก ั ่ ยงดีกวา นํ้าเค็ม เต็มทะเล โลกคือ ตําราเล่มใหญ่ที่สุด
  15. 15. ๙๒ คําคม คารมธรรม ้ ้ ้็ ้  กอนหินนอยขวางทาง ขามไดกขามไป ้ กอนหินใหญ่ขวางทาง เขย้อนไดก็เขย้อนไป ้ ื ้ ื ภูเขาใหญขวางทาง อ้อมได้ก็ออมไป ่ ้ จากถุงกล้ วยแขก ่ ํ  แมจะทางานที่คนอื่นเห็นวาต่า ้ ํ แต่ท่านทางานน้ นดวยใจสูง ํ ั ้ และทาใหดีเท่าที่จะสามารถทาได้ ํ ้ ํ ก็จดไดวาท่านเป็นคนสูงได้ ั ้่  ไม่ควรจะมีอาวธ ในมือของผรักษาความยติธรรม ุ ู้ ุ  เขาผซ่ ึงยมไม่เป็น ไม่ควรเปิดร้านคาขาย ู ้ ิ้ ้ อบายมุข (แปลว่า ทางแห่งความเสื่อม) ๖ ผร้าย ี สุ ภาษิตจีน ผีที่หนึ่ ง ชอบสุรา เป็นอาจิณ ไม่ชอบกิน ขาวปลา เป็ นอาหาร ้ ผีที่สอง ชอบเที่ยว ยามวิกาล  เมื่อท่านสร้างงาน ใหท่านรีบสร้างคนคู่กบงาน ้ ั ไม่รักบาน รักลูก รักเมียตน ้ ผีที่สาม ชอบดู การละเล่น เอาคนดีจุกช่องใหพร้อม งานจะเป็นอนุสรณ์ของท่าน ้ ไม่ละเว้น บาร์คลบ ละครโขลน ั ผีที่สี่ คบคนชัว มัวกับโจร ่ ่ หนี ไม่พน อาญา ้ ตราแผ่นดิน ผีที่ห้า ชอบเล่น กีฬาบัตร  คนศรแมจะทาดวยไมอนวจิตรสกปานใด ั ้ ํ ้ ้ั ิ ั สารพัด ถัวโป ไฮโลสิ้ น ่ ถาปราศจากสายแลว จะยงไม่ไดเ้ ลย ้ ้ ิ ผีที่หก เกียจคร้าน การทํากิน มีท้งสิ้น หกผี ั อัปรี ยเ์ อย คําคม ๑๓
  16. 16. ๑๔ คําคม คารมธรรม ่ แต่ยอมทําลายโค่นต้นอันสูงใหญ่  ทาตามใจของท่าน ถาท่านคิดวาท่านทาถูก ํ ้ ่ ํ เพราะการกระทาทุกอยาง ํ ่ จะหนีการวจารณ์ไปในทางดีและร้ายไม่พน ิ ้ ท่านทาก็ถูกด่า ไม่ทาก็ถูกด่า ํ ํ  ก่อนการพัฒนาอะไรทั้งหมด จะต้องเริ่ มจากการพัฒนาตัวเองก่อน  คนเราเลือกเกิดไม่ได ้ แต่เลือกที่จะเป็นได ้ ู่ ั  จงเรียนเสียขณะอยในวยเรี ยน มีเวลาอีกมากพอจะรื่ นเริ ง  ถ้าท่านต้องการหาครู ให้ถกต้องตามความประสงค์ ู ท่านจะต้องหาคนที่พบความสําเร็ จมาแล้ว  สําเนียงบอกภาษา กิริยาบอกสกุล  ไม่มีประโยชน์อะไรเลย ที่จะไปเรียนรู้อะไร ต่ออะไรหลายอย่าง ที่ใช้การไม่ได้  อันว่าพายุ ย่อมไม่หกราญกอหญ้าโอนอ่อนไปตาม ั
  17. 17. คํากลอน ๙๑ ๙๐ คําคม คารมธรรม คอยสอดคอยส่อง คอยมองคอยเมียง เจ็ดวัน เว้นดีดซ้อม ดนตรี บานใกลเ้ รือนเคียง คอยเรียกขาน ้ ห้าวัน อักขระหนี เนิ่นช้า ไต่ถามยามทุกข์ ข้าวสุ กข้าวสาร สามวัน จากนารี เป็ นอื่น ั ้ ํ ขาดเหลือเจือจาน กนดวยน้ าใจ หนึ่งวัน เว้นล้างหน้า อับเศร้าหมองศรี เมตตาปรานี มีความเอ้ือเฟ้ื อ พริกอยเู่ รือนเหนือ เกลืออยเู่ รือนใต ้  ฟังส่ิ งที่ไม่ควรฟัง กเ็ สียหู พี่ให้ไก่มา น้องเอาปลาไป  ดูสิ่งที่ไม่ควรดู กเ็ สียตา วิสัยคนไทย ย่อมมีเมตตา  เจรจาส่ิ งที่ไม่ควรเจรจา กเ็ สียปาก พระพิจิตรธรรมพาที ่ เป็นพระเณร เขญใจ ใครวาสุข ็ ท้อทําไม ในชีวต ที่ผดพลาด ิ ิ หมดสนุก ทางใจ ใครจะเห็น ใช่ชีวาตย ์ วอดดิ้น สิ้นสลาย ตองตื่นเชา อุมบาตร ลาดตระเวน ้ ้ ้ ถึงล้มลุก คลุกคลาน ซมซานกาย ใครจะเห็น ว่าในบาตร ขาดอะไร อย่ายอมพ่าย หน่ายชีวต คิดสู ้มน ิ ั  ผูกมิตร ชิดเชื้ อ น้ นเหลือยาก ั ็ ่ ั่ ถึงเหล็กฟาด รัดไว้ กไมมนจะผูกด้วย มนตเ์ สก ลงเลขยันต์ ก็ไม่มน เหมือนผกไว ้ ดวยไมตรี ั่ ู ้

×