мөнгөний цахим тооцоолуурын систем

3,226 views

Published on

Багшийн өгсөн материал

0 Comments
1 Like
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

No Downloads
Views
Total views
3,226
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
5
Actions
Shares
0
Downloads
111
Comments
0
Likes
1
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

мөнгөний цахим тооцоолуурын систем

  1. 1. БАНК САНХҮҮГИЙН ҮНДЭС<br />Мөнгөний цахим тооцоолуурын систем<br />О. Бат-Эрдэнэ<br />
  2. 2. Цахим төлбөрийн систем<br />Цахим төлбөрийн систем гэж юу вэ?<br /><ul><li>ЦТС гэдэг нь интернэт гэх мэт цахим сүлжээгээр хийгдэхинтернэт мэдээллийн технологи дээр суурилсан төлбөрийн систем юм.</li></li></ul><li>Цахим төлбөрийн систем<br />Цахим төлбөрийн системийн давуу тал:<br />efficient<br />fast, cost saving<br />effective<br />less human errors<br />
  3. 3. Цахим төлбөрийн систем<br />Цахим төлбөрийн системд учирч болох бэрхшээлүүд: <br />Failure<br /> machine, computer system<br />Fault <br />operators fault<br />
  4. 4. Цахим төлбөрийн систем<br />Цахим төлбөрийн системд суурилсан үйлчилгээнүүд:<br /><ul><li>E-Government
  5. 5. E-Commerce
  6. 6. E-Banking
  7. 7. E-Citizen
  8. 8. E-Auction
  9. 9. E-Health
  10. 10. E-Industry
  11. 11. E-Education
  12. 12. E-Registration
  13. 13. E-Payment
  14. 14. E-Loan
  15. 15. E-Money
  16. 16. E-Finance
  17. 17. Mobile banking
  18. 18. SMS banking
  19. 19. Mobile top up service</li></li></ul><li>Цахим төлбөрийн систем<br />Борлуулагч<br />Борлуулагчын <br />банк<br />Бэлэн мөнгөний хадгаламж эсвэл төлбөрийн мэдээлэл<br />Төлбөр<br />Бараа<br />Гүйлгээ<br />Бэлэн мөнгө буцаан авахэсвэлтөлбөрийн мэдээлэл<br />Хэрэглэгчийн <br />банк<br />Хэрэглэгч<br />
  20. 20. Цахим төлбөрийн систем<br />CHIPS (Clearing House Interbank Payment System):1972 онд байгуулагдсан. Клирин хаусын төлбөр тооцооны системд зориулагдсан. Нью Иорк дахь 600 гаруй банкуудын өдөр тутмын гүйлгээг тодруулах үйл ажиллагааг явуулдаг. Өдөрт дунджаар 1 триллион USD-ын гүйлгээ хийгддэг.(www.chips.org) <br />BACS (Bankers Automated Clearing Service):1968 онд байгуулагдсан. Автоматчилагдсан гүйлгээний үйлчилгээтэй банкны ажилчдад зориулагдсан. Жилд 5.6 биллион долларын санхүүгийн гүйлгээ хийгддэг. (www.bacs.co.uk) <br />CHAPS (Clearing House Automated Payment System):1984 онд Лондонд байгуулагдсан. Бүх төрлийн автоматчилагдсан төлбөрийн системд зориулагдсан.Энэ системийг бизнесийн томоохон харилцагчид буюу банкууд өөрсдөө ашигладаг. 2004 оны байдлаар өдөрт дунджаар 300 биллион GBP-ийн 130,000 гүйлгээ хийгдэж байсан. (www.chapsuk.com)<br />EUROCLEAR: 1968 онд байгуулагдсан Белгийн Бруселд байршдаг 90 гаран улсуудад орших санхүүгийн байгууллагуудад үнэт цаас, өрийн бичигтэй холбоотой төлбөрийн шилжүүлэг хийхэд ашиглагддаг. (www.euroclear.com)<br />
  21. 21. Automated teller machine<br />ATM (automated teller machine):<br />Санхүүгийн байгууллагын хэрэглэгч төлбөр тооцоо хийхдээ ямар нэгэн банкны теллер ба хөндлөнгийн туслах хүнгүйгээр хийх бололцоог олгодог програмчлагдсан холбооны төхөөрөмжийг хэлдэг.<br />
  22. 22. Automated teller machine<br />Хамгийн анхны бэлэн мөнгөний машиныг Нью Иоркын сити банк 1939 онд Нью Иорк хотод байршуулсан.<br />1967 оны 6-р сарын 27-нд Barclays банк Английн хойт хэсэгт байрлах Энфилд хотод байрлах өөрийн салбартаа байршуулсан. (De La Rue company, John Shepherd Barron(Schotland))<br />BritishactorReg Varney using the world&apos;s first ATM in 1967.<br />
  23. 23. Automated teller machine<br />1965 онд Бэлэн мөнгөний машиныг PIN кодтой болгох санааг 1965 онд Английн инженер Жеймс Гүүдфелла санаачилан гаргасан.<br />1968 онд АНУ-ын Даллас хотод анхний сүлжээний АТМүүсгэн байршуулсан (Donald Wetzel, department head of Docutel company).<br />Өнөөдөр дэлхий дээр 800 мянга орчим АТМ байдаг бөгөөд эдгээрийн ихэнхийг нь &quot;De La Rue&quot; компани үйлдвэрлэдэг<br />
  24. 24. Automated teller machine<br />ATM машинд 3 төрлийн карт ашиглах боломжтой:<br />АТМ карт<br />Кредит карт<br />Дебит карт <br />
  25. 25. Defining the Different Cards<br />1. ATM Cards: These cards can be used exclusively to withdraw cash from an ATM machine, and they do not bear the Visa or MasterCard logo. They cannot be used to make purchases at any stores. Few people use ATM only cards anymore although they commonly refer to debit cards as ATM cards. <br />2. Debit Cards: Although many people wrongly believe that ATM and debit cards are the same thing, they are really quite different. Using a debit card is more like using an electronic check. Instead of being restricted to exclusively using your card at ATM machines to withdraw cash, a debit card usually comes with a Visa or MasterCard logo on it that allows you to swipe your card for purchases in all stores that accept those two credit cards. But, a debit card is not a credit card even though it can act like one. As soon as you swipe a debit card, the funds are withdrawn from your checking account immediately. <br />3. Credit Cards: A classic credit card is issued by a bank or a credit company as an extension of credit available to be borrowed. Simply speaking, it’s a loan that must be paid back with interest if the charged amount is not paid in full at the time of the first billing statement after a purchase is made. Unlike the other two cards, a credit card is not attached to your checking account in any way. And you don’t have to have the cash on hand in order to make a purchase.  <br />
  26. 26. ATM карт<br />ATM картаар:<br />Хадгаламж (Хадгаламж эсвэл чекийн дансандаа)<br />Бэлэн мөнгө авах (Хадгаламж эсвэл чекийн данснаасаа)<br />Дансны мэдээлэлээ шалгах<br />Шилжүүлгэ хийх<br />Гадаадын мөнгөн тэмдэгтийг тохиромжтой ханшаар сольж авах<br />
  27. 27. АТМ машины цахим сүлжээ<br />АТМ машины цахим сүлжээ нь карт эзэмшигчээс дараах зүйлсийг тодруулна:<br />Карт хүчинтэй эсэх<br />Данстай эсэх<br />Харилцагчийн дансан дахь мөнгө гүйлгээ хийхэд хүрэлцэх эсэх<br />Карт эзэмшигч хэтрүүлж мөнгө зарцуулсан эсэх<br />
  28. 28. АТМ машины цахим сүлжээ<br />
  29. 29. EFTPOS<br />EFTPOS=Electronic Funds Transfer at Point of Sale<br />EFTPOS нь электрон нөөцийг борлуулалтын тухайн цэгт шилжүүлэх зориулалттай ө.х мөнгө төлөгчөөс мөнгө хүлээн авагчийн банкинд гүйлгээ хийж буй төлбөрийн систем юм.<br />Энэ систем нь кредит ба дебит картыг хүлээн зөвшөөрдөг.<br />
  30. 30. EFTPOS<br />Худалдан авагчийнБанк<br />EFTPOS төв<br />Худалдан авагчийн Банк<br />Худалдан авагчийн Банк<br />
  31. 31. EFTPOS<br />Худалдан авагчийн банк ньдараах мэдээллийг шалгана:<br />Картын дугаар<br />Карт хүчинтэй эсэх<br />Карт хулгайлагдсан эсэх<br />Худалдан авах үнэ<br />Харилцагчийн дансанд хүрэлцээтэй мөнгө байгаа эсэх<br />Худалдан авагчийн хувийн дугаар<br />
  32. 32. EFTPOS<br />EFTPOS-н давуу талууд:<br />Маш хурдан /Ойролцоогоор 28 секунд/<br />Хувь хүний талаас аюулгүй<br />Бусдад ашиглагдах боломж бага<br />Их хэмжээний бэлэн мөнгө авч явж осолдхоос сэргийлнэ<br />Бэлэн мөнгөөр гүйлгээ хийхэд гардаг бүх саад бэрхшээлийг арилгадаг<br />
  33. 33. EFTPOS<br />EFTPOS-ын төрлүүд:<br />Portable EFTPOS:<br />PC EFTPOS:<br />MOBILE EFTPOS:<br />
  34. 34. MONDEX<br />Хэрэглэхэд тохиромжтой<br />Аюулгүй<br />Хаана ч хэрэглэж болох<br />
  35. 35. MONDEX<br />MONDEX нь:<br />Бэлэн мөнгөний давуу талууд дээр үндэслэсэн түүний давуу талуудын шинжийг шингээж чадсан тийм тооцооны систем юм. <br />
  36. 36. MONDEX<br />MONDEX-н үндсэн шинжүүд:<br />Карт хэлбэртэй<br />Төрөл бүрийн хэрэгслийн тусламжтайгаар картруугаа мөнгө нэмж хийж болно<br />Клирингээр дамжиж цаг алдахгүй<br />Карт дахь мөнгөө нэгэн зэрэг хэд хэдэн төрлийн валютаар хадгалах боломжтой.<br />
  37. 37. MONDEX<br />Терминал<br />Түрүүвч<br />Утас<br />Үлдэгдэл шалгагч<br />

×