Essay studiereis new york 2011 .

799 views

Published on

0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total views
799
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
6
Actions
Shares
0
Downloads
9
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Essay studiereis new york 2011 .

  1. 1. Essay internationale studiereisSociale inclusie en empowerment inde achterstandswijken van NewYork City (USA)Mieke van der Sanden, MMI 13B, studentnummer 487654 , februari2011
  2. 2. Essay studiereis New York City 20112Inhoudsopgave1. Thema:Aanleiding 3Visievorming 4Kernelementen thema 4Referentiekader analyse 62. Aanpak:Voorbereidingen vóór de reis 8Gegevens en materiaal verzamelen 9Gemiste kansen 11Bronnen raadpleging 123. Bevindingen:Gebruik van verzameld materiaal 14Analyse en conclusies 24Theorie versus praktijk 274. Resultaat:Evaluatie aanpak 29Kansen en mogelijkheden voor innovatief strategisch beleid in Nederland 30Kansen en mogelijkheden voor het creëren van internationale ketens en netwerken 32BijlagenBijlage 1: Organizations to visit 33Bijlage 2: Weekschema in New York 34
  3. 3. Essay studiereis New York City 201131. ThemaAanleidingAl 30 jaar woon ik nabij een sociale achterstandswijk in de gemeente ’s-Hertogenbosch(Wijk Oost). In 1978 verhuisden wij van Tilburg naar deze wijk. Om mensen te leren kennenben ik naast mijn werk in het ziekenhuis actief begonnen als vrijwilliger in de wijk waar ikkwam te wonen. Dit was een wijk waar het vrijwilligerswerk levendig aanwezig was. Ik begonmet het geven van Nederlandse taalles aan allochtonen, vrijwilliger bij de buitenschoolseopvang, tot aan het opzetten van een rouwverwerkingsgroep aan bewoners die een dierbareverloren hadden. Deze initiatieven werden geïnitieerd vanuit het WijkgezondheidscentrumSamen Beter; een centrum dat werkte vanuit de filosofie van de Basisbeweging. (DeBasisbeweging ontstond in de jaren ‘60 en ’70. Een deel van hen heeft zijnontstaansgeschiedenis liggen binnen een kerkelijke gemeente of parochie om het aan deorde stellen van maatschappelijke vragen binnen de geloofsgemeenschap te stimuleren. Bijde leden van de basisgroepen was de inzet voor een ‘geloof met handen en voeten, ookdoordeweeks’, evenals de inzet voor de oecumenische samenwerking op lokaal niveau, groot.Men stelde zich vrij en onafhankelijk op tegenover kerkelijke structuren, rituelen en regels).In 1986 ben ik als professional aangenomen op dit zelfde gezondheidscentrum. De bandtussen vrijwilligers en professionals was groot. Tegenwoordig spreekt men eerder over de“Presentietheorie van Andries Baart”. De presentietheorie is voortgekomen uit een jarenlangonderzoek naar het werk van buurtpastores in achterstandswijken. Deze buurtpastoresdeden namelijk niet wat er in allerlei boekjes van diverse sociaal werk opleidingen stond. Devraag was wat ze dan wel deden. De vraag was: “Wat doen goede dienst/zorgverleners?”Vanuit tal van interviews en verslagen van gesprekken/ervaringen van deze pastores kwamBaart tot zijn presentietheorie. Buurtpastores gaan heel anders te werk (fietsen, wandelen eneten met mensen) dan bijvoorbeeld professionals van maatschappelijk- en welzijnswerk. Zijntheorie gaat over “aansluiten, bijblijven, trouw zijn en omgaan met kwetsbare mensen”.Hier ligt dus mijn persoonlijke basis voor het huidige “Wijkgericht werken”. Afgelopen jaarben ik voor mijn gevoel weer terug bij mijn roots. Werkzaam als Kwartiermaker in de wijkHambaken, een andere achterstandswijk in ’s-Hertogenbosch. Hier ervaar en zie ik dagelijksweer dezelfde dilemma’s waar deze mensen in een de achterstandswijk tegen aan lopen.Alleen nog extremer dan 25 jaar geleden zie ik maatschappelijk/welzijnsinstellingen die hunbest doen voor mensen in achterstandswijken maar de aansluiting missen met bewoners indeze wijk. Er zijn teveel verschillende instanties actief in de wijk, zij werken langs elkaar heentot soms wel 10-15 professionals in 1 gezin. Hoe realiseren we sociale inclusie, empowermenten ontkokering van dienstverleners in een sociale achterstandswijk anno 2011? Hoeverminderen we de wet- en regelgeving? Hoe vereenvoudigen we de bureaucratie waarzowel de burger als de professional door de bomen het bos niet meer zien?
  4. 4. Essay studiereis New York City 20114Voor de masteropleiding MMI is een buitenlandse studiereis verplicht. Toen mijn mede-student Thijs Dekker werkzaam bij Stichting Pameijer in Rotterdam, mij uitnodigde om metzijn organisatie mee te gaan in een uitwisselingsprogramma naar New York heb ik dit metbeide handen aangegrepen. Juist een stad als New York waar verschillendeachterstandswijken zijn (Harlem, The Bronx en Brooklyn) is een uitdaging om daar op bezoekte gaan bij instanties die hier werkzaam zijn en te kijken op welke manier zij “Empowermentand social inclusion” binnen deze metropool, aanpakken.(Thijs Dekker zal zijn essay richten op: Administratieve lastenverlichting/vereenvoudiging vanwet- en regelgeving).VisievormingVisie op Wijkgericht werkenAls Kwartiermaker zoek je naar slimme verbanden tussen alle betrokkenen in de wijkwaar je werkt. De hoeveelheid aan professionals in de wijk is voor de kwetsbare burgereen groot probleem geworden. Burgers zien door de bomen het bos niet meer en inplaats van empowerment veroorzaken instanties (ondanks alle goede bedoelingen) datde burger(s) afhankelijker is en juist niet gelooft in zijn/haar eigen kracht. Mijnmasterthese zal zich dus gaan richten op steun aan processen van onderop, vanuit deburgers (individueel of collectief). Kwetsbare mensen zijn namelijk niet alleen kwetsbaarmaar beschikken ook over veel potentie.De studiereis wil ik gebruiken door te lezen over de organisaties die we gaan bezoeken inNew York. Luisteren en kijken naar hoe zij te werk zijn gegaan en de dagelijkse praktijk teervaren. Wat voor aanpak hanteren zij om kwetsbare mensen meer te empoweren, hoepakt men hier sociale inclusie aan, blijft het alleen bij “bonding” of maakt men eenduidelijk stap naar “Bridging”? Welke doelgroepen bedienen zij? Ik verwacht dat, geziende hele financiering van gezondheidzorg binnen Amerika anders is vormgegeven dan inNederland, dat initiatieven zoals Balticstreet, Alternatives Unlimited e.d. meer vanonderop zijn vormgegeven. Ik hoop hier dan ook kennis op te doen en mensen te sprekendie vanuit deze visie werkzaam/ondersteunend zijn.Wat ik er hoop te brengen is, dat de visie van “Regie over eigen leven” een visie is die ikkan delen met deze organisaties. Graag zou ik ook via een powerpointpresentatie heneen kijkje willen geven hoe we deze visie binnen Brabant proberen vorm te geven.Mogelijk kan er in de toekomst een eerste contact gelegd worden tussen de ProvincialeRaad van Volksgezondheid in Brabant/Wijkonderneming / St. Door en Voor / Pameyer eninstellingen die wij gaan bezoeken in NY.Kernelementen in het thema Wijkgericht werken:Het thema Wijkgericht werken is voor mij ten principale verbonden aan burgers en huninitiatieven. Zowel individueel als collectief. Juist burgers kunnen een kanteling in een wijkbrengen, zij kunnen zorgen voor massa. Professionals kunnen hen daarbij, desgevraagd,ondersteunen.
  5. 5. Essay studiereis New York City 20115Ik ben daarbij echter steeds opnieuw op een drietal belangrijke dilemma’s gestuit:1. Instanties/organisaties die tal van projecten starten in de wijk maar die in depraktijk langs elkaar, in plaats van met elkaar werken. Daarnaast legt elkeorganisatie los van elkaar verantwoording af omtrent gestelde doelen enbehaalde resultaten aan hun eigen opdrachtgever/financierder. We zittengevangen in onze eigen systemen. Deze systemen brengen verantwoordelijkeprofessionals in een spagaat en bovendien in een onderlinge concurrentiestrijd.Willen we de samenwerking in de wijk echt een kans geven, dan zullen we het lefmoeten hebben om onze systemen en regels te doorbreken.2. De houding van veel professionals: “Jullie worden er beter van omdat wij wetenwat goed voor jullie is, wij hebben hier voor gestudeerd.” Dit staat echter haaksop ‘empowerment’. Een aantal professionals zal in staat zijn om met een goedeondersteuning en begeleiding de nodige omslag in denken en doen te maken. Hetzijn deze professionals, die we moeten afvaardigen in een multidisciplinairwijkteam en vervolgens ook niet aan hun lot moeten overlaten. Quadeskundigheidsbevordering is het aan te bevelen om het wijkteam gezamenlijk tescholen in methodieken die gericht zijn op empowerment zoals “De EigenKrachtcentrale” of “Sociale netwerkstrategieën”.3 Het is een utopie om te geloven dat dienstverlenende/maatschappelijkeinstanties kunnen zorgen voor “ zorg/care” in de betekenis van “CommunityCare”; dit is voorbehouden aan de gemeenschap/wijkbewoners zelf.Burgerinitiatieven zoals Marokkaanse gemeenschap, Antilliaansegemeenschappen, vereniging Hambakengym, Klankbordgroep e.d. moeten doorons als instanties veel meer gestimuleerd en gewaardeerd worden op de dingendie zij doen, zodat zij hun stempel op de wijk kunnen zetten. Zij moeten in staatworden gesteld om ‘het verschil te maken’.“Community care” is een commitment tussen de ene burger aan de ander. Het ishet enige product dat een instantie/organisatie niet kan produceren. Elke pogingvan een instantie om deze community care te vervangen is eensurrogaat/nepmiddel. Natuurlijke “zorg voor elkaar” is een uiting vangemeenschapszin dat zich vertaalt in mantelzorgers, buren, vrienden, vrijwilligerse.d.”(McKnight, John. The careless Society).De belangrijkste kernelementen:De sleutel naar succes in wijkgericht werken ligt voor mij besloten in meerderekernelementen zoals: Empowerment, sociale inclusie, moderne zorg, krachtenperspectief,veerkracht, para-professionelen, maatzorg, armoede, kwetsbare groepen, sociaal werk.
  6. 6. Essay studiereis New York City 20116Vanuit mijn ervaringen binnen de wijkonderneming vind ik het versterken van‘empowerment’ en ‘sociale inclusie’ het allerbelangrijkste.Empowerment en Sociale Inclusie.1. Empowerment“Empowerment is een proces van versterking waarbij individuen, organisaties engemeenschappen greep krijgen op de eigen situatie en hun omgeving en dit via hetverwerven van controle, het aanscherpen van kritisch bewustzijn en het stimuleren vanparticipatie.”2. Sociale InclusieSociale inclusie gaat om het gevoel van daadwerkelijk “erbij horen” en dit krijgt pasinhoud als het ook gepaard gaat met sociale participatie of kortweg “meedoen”.Dit kan op allerlei manieren gebeuren: door deelname aan sport of cultuur, hetverrichten van vrijwilligerswerk of mantelzorg etcetera.Sociale inclusie houdt ook in solidariteit. Een wijk omarmt zijn “zwakke broeders enzusters”. In de huidige pluriforme samenleving is dit niet vanzelfsprekend.Verbindingen maken en herstellen tussen burgers met grote verscheidenheid inculturele en waardegebonden aspecten, staat vandaag dan ook op de voorgrond.Overigens is mijn ervaring dat het inzetten op sociale inclusie, ondanks de groeiendepluriformiteit, zeker geen ‘mission impossible’ is. Door mensen aan te spreken op hunkrachten en talenten en niet op de problemen die ze veroorzaken, krijg je een heleandere en positievere dynamiek in een wijk, die randvoorwaardelijk is om te komentot sociale inclusie.Referentiepunt voor mijn analyseReferentiepunt voor mijn analyse is mijn huidige werk als Kwartiermaker van deWijkonderneming in de Wijk Hambaken.Omdat ik na jarenlang werkzaam geweest te zijn als manager in de zorg/dienstverlening(veelal achter mijn bureau en overlegtafel) weer met beide voeten in de modder kwam testaan (terug in een achterstandswijk), ben ik contact op gaan nemen met mijn vroegerecollega Mariet Paes (voormalig-direkteur Gezondheidscentrum Samen Beter en huidigdirekteur van de Provinciale Raad Gezondheid). In 2008 is zij gepromoveerd opWijkgezondheidswerk, een studie naar 25 jaar wijkgericht werken aan gezondheid in DenBosch-Oost. Via haar heb ik diverse mensen binnen en buiten de Provinciale raad gesprokennaar hun ervaringen omtrent het wijkgericht werken in achterstandswijken in ‘s-Hertogenbosch e.o. maar ook in Boston e.o
  7. 7. Essay studiereis New York City 20117Het Wijkgericht werken is een trend, is weer hot in Nederland. Veel initiatieven zie jeontstaan in den lande, echter velen mislukken met name doordat het lokale beleid te weinigecht de kracht van de burger ziet en aanboort. De onderstaande stelling wil ik overnemen namijn werkbezoek aan New York City:Big thoughtEven though we preach inclusion, our organizations do little to actively counter the decline ofcommunity spirit, and provide services that further isolate us. (Alternatives Unlimited Org.From Withinsville near Boston, USA)
  8. 8. Essay studiereis New York City 201182. AanpakVoorbereidingenDaar ik mijn studiereis gepland had naar Zweden (april 2011) en binnen een week (beginjanuari 2011) besloot om over een maand (begin februari 2011) mee te gaan in eenuitwisselingsprogramma “Empowerment” van Stichting Pameijer uit Rotterdam naar NewYork City heb ik amper de tijd gehad om vooraf veel verwachtingen te hebben. Laat ik hetsynchroniciteit noemen. Misschien duidt dat het beste aan wat ik vooraf ervaren heb.Synchroniciteit:Door de onduidelijkheid over het voortbestaan van mijn positie als Kwartiermaker na februari2011 kreeg ik mijn masterthese niet goed geconcretiseerd. Begin januari kwam ik tijdens destudiedagen in Nijmegen in gesprek met een medestudent Thijs Dekker waarin we behoorlijkspontaan tot de conclusie kwamen dat het een win-win situatie voor ons beiden zou zijn, alsik met zijn organisatie mee zou mogen om de studiereis naar New York te maken. Zowel Thijsals ik werken met dezelfde doelgroepen en zijn gericht op empowerment en sociale inclusie.Eerder had mijn direkteur van de woningbouwvereniging al eens geopperd dat ookachterstandswijken in oude engelse steden en New York interessante plaatsen zijn om naartoe te gaan als studieobjecten. Juist in deze landen werken zij aan een integrale aanpakgericht op zowel de sociale, fysieke, preventieve en repressieve kant van de wijk. Een aanpakwaar ik in mijn powerpointpresentaties regelmatig naar verwijs. Door de studiereis driemaanden eerder te doen dan gepland, bood dit mij ook kansen om de masterthese tweemaanden op te schuiven waarbij onder tussen ook meer duidelijk zou zijn over mijn positie alsKwartiermaker.Wat verwacht ik van New York. Een metropool die mij nooit getrokken heeft, een land waarik gevoelsmatig weinig mee heb. Eerlijk is eerlijk mijn verwachtingen waren laag ten aanzienvan de stad en zijn bevolking. Vooroordelen tegenover de Amerikaan en de Amerikaansecultuur had ik des te meer.Wel was ik zeer nieuwsgierig waarom het empowerment en sociale inclusie met name zijnroots heeft in dit werelddeel (en Engeland). Ik denk dat mijn verwachtingen vooral lagen ophet vlak van “ Waarom en hoe” hebben zij dit vorm gegeven. In deze maand vanvoorbereidingen las ik wel dat Harlem een “upstanding” wijk aan het worden is en zijnachterstandsetiket aan het verliezen is. Dit triggerde mij. Ik kon me hier niets bij voorstellen,dus de enige manier om dit te begrijpen was om het zelf te gaan ervaren, te zien, te horen ente luisteren.Daar ik met een uitwisselingsprogramma van Stichting Pameijer mee zou gaan ben ik eersteen hele dag opgetrokken met Thijs bij zijn organisatie in Rotterdam. Op deze wijze kreeg ikeen eerste indruk omtrent hun visie, missie, werkwijze en hun bedrijfscultuur. Een organisatie
  9. 9. Essay studiereis New York City 20119die Sociale Inclusie hoog in het vaandel heeft staan, en er ook naar streeft om dit in al hunwerkzaamheden zowel naar binnen (naar en met hun cliënten) als naar de buitenwereld,probeert uit te stralen. Een vooruitstrevende, actieve en lerende organisatie.Daarna volgden er diverse gesprekken met beleidsmedewerkers uit het veld. Zoals in devorige pagina reeds genoemd, veel namen van mensen die ik kreeg vanuit de ProvincialeRaad voor Volksgezondheid. Met deze mensen heb ik binnen twee weken een vijftalgesprekken gevoerd. Maar ook beleidsmedewerkers binnen de convenantpartners van deWijkonderneming, met name van de gemeente ’s-Hertogenbosch en wooncorperatie Zayaz.Wat is hun kijk en visie op empowerment en sociale inclusie, hoe geven zij dit vorm, waarlopen zij tegen aan. Hoe “out of the box”-denkend zijn Nederlanders? Daarnaast heb ikmezelf gestort op de nodige literatuur en namen die ik van al deze beleidsmedewerkersmocht ontvangen (zie literatuurlijst bij het bronnenoverzicht).Gegevens en materiaal verzamelenHierna volgt een verslaglegging en overzicht van het proces en de acties die gepleegd zijn inde maand januari, voorafgaand aan de reis:Study visit in the context of the Master study Management & Innovation (MMI)2010/2011, University of Arnhem and Nijmegen (HAN)Destination: New York CityDate: February 7thto February 14th, 2011Student: Mieke van der Sanden, manager MEECo-Student: Thijs Dekker, manager PameijerI want to inquire the following hypothesis:“Citizen initiative is the basis for the development of local policy” (hypothesis).The starting point for development and implementation of local policy should be that citizeninitiatives will be considered as a driven force. Citizen initiatives can enforce the local policyand facilitate the implementation by local government. It has been observed that a propersearch is often accompanied by struggles and frustrations on both sides.In English vocabulary there is a beautiful expression, namely muddling through. It shouldnot be reflected in the negative sense of the word mud, but more in the trend of tenaciousplug away, even if it takes time and sweat.I am of the opinion that this hypothesis is the only way that something new may arisebetween citizens, municipalities and social partners. Namely, adequate social supportinitiatives should be the driven force for new plans and projects. However, realizing thishypothesis will require many small steps, in which the perspective should be focused on theprocess of what happens in practice and not on the theory. Essential for reaching the final
  10. 10. Essay studiereis New York City 201110destination of getting together is space for side roads and knowledge of the pitfalls. Thisrequires not only efforts at local level but also national support. To obtain this goal renewalof administrative, management training and the guts of municipalities is necessary, therebyproviding space for officers and directors new style. Real innovation only occurs wheneveryone in the local organization is accepting the fact that community initiatives should bethe starting point for restructuring and cultural change.For this hypothesis I will visit several organizations in New York City and one organization inWithinsville (Massachusetts).I hope to get answers on the following questions:Format list MiekeWho or what was the driving force to start this initiative?Is it started as a citizens’ initiative, a local municipal project or a government rule?How did the launch go?Which people/parties/organizations were initially involved in the start of the project?Which people/parties/organizations were found to be the most important?Who is the target Group?What means empowerment for your organization and for the Group itself?How is the financing arranged? (fundraising, grants en incentives)How is the balance between costs and income?What are the succesfactors?What are the pitfalls?Is social inclusion a precondation?Are there support systems or policy developmentsFormat list ThijsWhat does administrative work mean for the organization?What does the administrative work exists of?Which administrative work comes from external laws and regulations and what is imposed
  11. 11. Essay studiereis New York City 201111internally?How do different groups of employees experience administrative work?How is adminisrative work organized and how is it managed?What are the roles, tasks and responsibilitiesHow is cooperation between facility management and employees in the primary proces?How What role does it have?Are clients and volunteers involved?Can social media be helpful?What culture aspects help or hinder cooperation between the primary process and facilitymanagement?What 5 measures of recent years have contributed the most to reduce administrativeproblems?Welke kansen heb ik gemistEen grote misser mijnerzijds is, dat ik niet in mijn oriëntatie vooraf maar ook niet ten tijdevan mijn verblijf in New York City, ben gaan uitzoeken wat de specifieke rol vanwoningcorperaties is bij de renovatie van een achterstandswijk. Juist socialewoningcorperaties kunnen een grote invloed uitoefenen op achterstandswijken. Zowel opfysiek- als sociaal vlak. Zeker in Den Bosch staan de sociale woningcorperaties voor de visiedat zij er niet alleen voor de “stenen” zijn maar ook “voor mens en buurt".Een andere gemiste kans (achteraf) is om b.v. in The Bronx een dag mee te lopen met eensocial worker om aan den lijve te ervaren hoe en hoeveel dak- en thuislozen op straat levenen of er dan nog sprake is van sociale inclusie?Kortom: Zittend in het vliegtuig besefte ik dat door de snelheid waarmee ik afgelopen maanddingen heb moeten besluiten en regelen, ik volledig met een “open mind” de studieweek beningegaan.
  12. 12. Essay studiereis New York City 201112BronnenLiteratuur en Publicaties  Timmers, M., M. Paes en H Penninx.Elsendorp: small village great people.2011. Wijkgezondheidszorg, watwijkbewoners en professionalsverbindt. Congresverslag. 2008. Sohier, R en P. Schalken. Hoop enherstel in Brabant. 2008. De gezondheidsagenda voor detoekomst. PVRMZ. 2010. Paes, M. Wijkgezondheidswerk.Proefschrift. 2008. Mcknight, J. The careless society.1996. Regenmortel, T. Empowerment alsuitdagend karaktervoor socialeinclusie en moderne zorg. 2009. Oelkers, B. Baas af? Over de grilligerelatie tussen gemeenten en actievebewoners. 2007. Movisie. Burgers aan het stuur.2010. Inclusief. Denken is doen. 1eeditie.Uitgave van de taakgroepHandicap en sociale samenleving.2010. Draaisma, J. New York investeert inachterstandswijken.1998. Cromwijk, Rianne. Tussen beleid enpraktijk; onderzoek naarburgerparticipatie in de WMO.Movisie 2009. Kröber, H en Pouwel van de Siepkamp.Leiding geven en community care.2004. NIZW.Websites en links  www.google.nl www.wikipedia.org www.alternativesnet.org www.yai.org www.jobpath.org
  13. 13. Essay studiereis New York City 201113 www.communityaccess.org Empowerment Sociale inclusie New York www.allamerica.nl www.coalitievandeinclusie.nlPersonen Vooraf: Ad van Gurp, direkteur Zayaz in ‘s-Hertogenbosch Mariet Paes, direkteur Provincialeraad Gezondheidszorg Brabant Roos Sohier, beleidsmedewerker Prov.Raad Gezondheidszorg Brabant Gerjan Bömer, coördinator vanStichting Door en Voor in ’s-Hertogenbosch. Thijs Dekker, manager Pameijer inRotterdam. Jacqueline van Zwieten, coördinatorRegie over eigen leven Brabant.Tijdens: Dennis Rice, direkteur AlternativesUnlimited in Withinsville. Steve Coe, Chief executive officer vanCommunity Acces in New York. Dwayne Mayes, director of HTH Peervan Community Acces in New York. Fernando Mariscal, Program directorvan Community Acces in NY. Josh Rubin, director van Yai Networkin NY. Fredda Rosen, director van Job Pathin NY. Steve Duke, director van Balticstreetin NY. Jan Alblas, direkteur Pameijer inRotterdam. Mirjam Hopmans,projectmedewerker empowermentPameijer in Rotterdam.
  14. 14. Essay studiereis New York City 2011143. BevindingenGebruik van verzameld materiaalAan de hand van verslaglegging van onze bezoeken aan de organisaties hoop ik eengetrouwe weergave te kunnen geven van alle impressies en informatie die wij hebbengekregen tijdens deze reis. Hoewel de vragenlijst van Thijs aan dit verslag is toegevoegd, zalik hier verder geen verslaglegging van doen. Wel verwacht ik dat onze twee essays te sameneen totaal beeld geven van de studiereis.Maandag 7 februariVertrek van Schiphol en aankomst om 13.00 uur op JFK vliegveld in New York.Dinsdag 8 februariBezoek aan Alternatives Unlimited in WithinsvilleOm 6.00 uur op om te ontbijten en daarna met een gehuurde auto naar Withinsville (netonder Boston) 300 KM verderop. Gelukkig hebben we in de auto navigatie en verloopt dereis goed, om 11.00 uur komen we aan bij Alternatives Unlimited Inc. We wordenontvangen door Dennis Rice en Michael Seibold. Enthousiast, bevlogen en toch ook zeeraimabel vertellen zij over hun werk en de organisatie. Hun organisatie bestaat 30 jaar en hundoelgroep zijn mensen met een verstandelijke beperking en psychiatrische aandoening.Alternatives Unlimited Inc. staat voor:“Real homes/ Real Jobs/ Real Relationships”Missie: Skills en Supports=SuccesVisie: Real Homes, real jobs and real relationships= satisfactionRecovery/discovery visie: Human Resilience + Opportunities for menigful Roles =A New Life Purpose
  15. 15. Essay studiereis New York City 201115Zij zijn gestart in een klein dorpje Uxbridge en uitgegroeid tot een grote organisatie inmeerdere regio’s. Veel van hun oorspronkelijk stafleden werken nog steeds bij hen. Hierdoorheb je aan de basis wel een goede stabiliteit liggen, die nodig is omdat de groei de laatstejaren verdubbeld is. Het meest trots zijn ze dat mensen de vaardigheden en ondersteuningals positief ervaren zodat ze betaalde banen, een eigen woning en echte vriendschappenkrijgen, waardoor deze mensen onderdeel worden van een gemeenschap. Ondanks dezegroei zijn ze er tevens trots op dat zij hun basiswaarden van barmhartigheid enbetrokkenheid van de gemeenschap op hun werk (core values of compassion and community-involvement) behouden hebben. Uitgangspunt voor hen is om te kijken naar wat hebbengezonde mensen en mensen met een beperking gemeen met elkaar in plaats van je af tevragen waar verschillen we in.Echte banen, betekent geen “beschutte banen”. Tien jaar geleden hebben zij rigoureusbesloten om zowel het beschutte wonen als werken op te heffen. Als Alternatives Unlimitedzijn zij er trots op dat de gemeenschappen in de dorpen hen zoveel geven maar tegelijkvertellen ze erbij dat deze zelfde mensen ook ervaren dat zij veel terug krijgen vanAlternatives. Het is een gelijkwaardige relatie/band die ontstaat. Neem bijvoorbeeld derenovatie van “de oude molen” van waaruit het hoofdbureau werkt. Je ziet gewoon eennieuw paradigma ontstaan: Zij zijn met de renovatie niet alleen een nieuw gebouw aan hetopknappen maar wij creëren een open forum waarbij iedereen van het dorp en omstrekenkan leren, werken en spelen (muziekuitvoeringen of toneeluitvoeringen). Dennis vertelt datAlternatives net zo sterk is als de omgeving die hun omgeeft, alleen in zo’n gemeenschapvinden zij oplossingen voor mensen met een beperking om aan echte banen te komen echtehuizen en belangrijke relaties.Zijn team bestaat uit zeer gepassioneerde mensen en creatieve geesten die met elkaar eendiversiteit aan vaardigheden inbrengen. Een hechte groep waar je van op aan kunt.Ik heb de vragenlijst naast mij liggen maar merk dat het gesprek vlotter loopt door in contactte blijven tijdens het gesprek dan steeds op deze lijst te kijken. Het engels praten gerelateerdaan mijn werk verloopt aanvankelijk (voor mij) stroef. Wat besproken wordt versta ik goedmaar zaken uitleggen en bespreekbaar maken loopt moeizaam, gelukkig heeft Thijs hierminder last van. Voor wat betreft mijn belangrijkste kernelementen (empowerment ensociale inclusie) komen we vrij snel tot de kern. Met name hun omkering van het volgendeparadigma zet me aan het denken:“Namelijk wat kunnen mensen met een beperking doen voor de maatschappij? In plaats vanwat kan de maatschappij doen voor mensen met een beperking?” Het voelt voor mij veelkrachtiger. Het gaat uit van Empowerment. Wat kan jij doen, in plaats van wat heb jij nodig?Je laat hierbij elke vorm van betutteling door zowel andere burgers als professionals gelijklos.
  16. 16. Essay studiereis New York City 201116Niet minder indrukwekkend vond ik de volgende gedachten uit het boekje “The carelesssociety” van John Mcknight (dit zelfde boekje werd mij 6 dagen later ook geadviseerd doorSteve Duke van Balticstreet inc.:The big thoughtEven though we preach inclusion, our organizations do little to actively counter the declineof community spirit, and provide services that further isolate all of us.Vert.Hoewel wij integratie/sociale inclusie verkondigen, doen onze organisaties er weinig aan om te voorkomen datde gemeenschapszin/gevoel verder achteruit gaat, en bieden wij diensten aan die ons allen nog verder isoleren.Hun doel is om te komen van Bonding naar Bridging. Deel uit maken van een gemeenschap inplaats van alle mensen met een beperking bij elkaar laten wonen of werken.Een van hun belangrijke diensten is “Shared living”. Een zeer verstandelijk gehandicaptevrouw gaat samenleven in een jong gezin. Een echtpaar en een baby. Zij leven 24 uur per dagmet elkaar, wonen, slapen, eten, werken, vrije tijd. De vrouw met een beperking zorgt ooksoms voor het kind maar gaat ook overdag naar haar werk. Zie het als een vorm vanpersoonsgebondenbudget binnen een gezinssituatie. Het gezin ontvangt 30.000,- dollar voorkost en inwoning, waardoor de vrouw deel uitmaakt van een samenleving binnen eengezinssituatie.Tot slot wil ik het onderstaande paradigma-schema vermelden dat Dennis aan ons mee gaf:Verschuivende paradigma’sVerleden Heden ToekomstHet probleem Persoon met eenbeperkingPersoon heeft zorgnodigBegrensde of geenmogelijkhedenOorzaak van hetprobleemIn de persoon zelf In de persoon zijnbeperkingenGemeenschapsprobleemActies vanparadigmaClassificeren,samenkomen enbehandelenSamenkomen,zorgen voor encontroleerbaarhoudenOndersteunen,verbinden enempowerenDe kracht van depersoonLigt bij de dokter AangewezendienstverlenersIn de persoonGevolg van hetparadigmaMaak het heel, enverander hetHou het stabiel enbereidt voor tot dedoodOntwikkelvriendschappen
  17. 17. Essay studiereis New York City 201117Woensdag 9 februariWerken aan een verslag over Alternatives Unlimited, de rest van de dag vrij en New Yorkbekijken als toerist.Donderdag 10 februariVanaf donderdag gingen we ontbijten in de wijk die we vervolgens gaan bezoeken. Daarnanaar Job Path. Ook hier worden we hartelijk ontvangen door Fredda Rose (Executive director)en Alexandra Haselbeck (director of Life Coaching).Wat is Job Path en waar verschillen zij in met andere bureau´s?Job Path is begonnen als een project of the Vera institute of Justice en uitgegroeid tot eenzelfstandig draaiende non-profit-organisatie, een organisatie die mensen met eenontwikkelingachterstand ondersteunt om keuzes te maken in hun leven (werken, wonen enhun omgeving). De organisatie bestaat 30 jaar. In 2006 hebben zij een apart trajectontwikkeld voor mensen uit het autistisch spectrum. Dit traject is met name gericht op jongemensen om samen met hen te zoeken naar de juiste school , opleiding, werk en zinvolle vrijetijdsbesteding.Job Path en Beth Mount (Capacity Works) werken veel samen. Helaas ging twee dagen lateronze afspraak met Beth Mount niet door omdat zij wegens familieomstandigheden dezeafspraak moest afzeggen. Daarom zal ik nu een stukje visie over sociale inclusie beschrijvenzoals wij dit gehoord hebben bij ons bezoek met Job Path. Een visie (internationalemethodiek: person-centured planning) al jarenlang uitgedragen door Beth Mount en insamenwerking overgenomen door de organisatie Job Path.Visie op sociale inclusie wordt door hen gevisualiseerd in een Quilt
  18. 18. Essay studiereis New York City 201118The Every day Heroes quilt was designed to express twelve essential elements of the work of direct supportprofessionals that facilitates community membership in the lives of people with disabilities. The hands aroundthe border of the quilt represent the mark on the world made by each Hero through their individual and unitedefforts to support better lives for people. The center heart resembles a Milagro, a traditional symbol of healingand protection found throughout the world, particularly in Latin American countries.Job Path hanteert een eigen concept naar werk op maat (customized employment).Werk op Maat houdt volgens hen in: Gedegen uitzoeken wat de sollicitant heeft aan wensen, interesse en vaardigheden Grondige planning van het proces om je te richten op specifieke werkgevers Uitzoeken bij en met de werkgevers waar binnen hun bedrijf nog onvervuldebehoeften liggen richting werkplaatsen Het doel is om een match te vinden waarbij zowel de werkzoekende als de werkgevervoordelen in zietVoorwaarden vooraf:1. Je moet de sollicitant goed kennen2. Zoek naar de behoeften van een werkgever. Bouw een band op met dewerkgevers. Zij moeten jou kennen en vertrouwen (kwaliteit enduurzaamheid)Job Path houdt een uitgebreide intake waarbij zij kijken naar de interesses, competenties ende vaardigheden die de persoon zelf aan geeft. Na de intake worden vroegere leraren,familieleden, buren uitgenodigd om te kijken en te luisteren naar de persoonlijkeprofielschets van de persoon. Aan hen wordt gevraagd of zij dit herkennen of hieraanvullingen op willen geven. Daarna wordt een werkgever gezocht die mogelijk werk heeftdat aansluit op de profielschets van deze persoon. Men gaat dus niet uit van een vacaturewaarbij men de sollicitant zoekt, maar men zoekt werkgevers die interesse hebben in dezeprofielschets en kijken vervolgens of zij werkzaamheden in hun bedrijf hebben waar dezepersoon met zijn vaardigheden in past of mogelijk een functie voor creëert.Doel: Een match te ontwikkelen die zowel de werkgever als de werknemer goed past.Wat voor soort ondersteuning geeft Job Path?Na een match blijven zij de sollicitant nog ondersteunen zodat hij zich aan kan passen aanzijn nieuwe werkomgeving en snel leert wat van hem verwacht wordt. Daarnaast adviserenen geven zij support aan de staf en de andere werkers op de vloer hoe je met de nieuwemedewerker het beste kunt samenwerken.Wat zijn de voordelen om iemand van Job Path in te huren?Voordat de nieuwe medewerker gaat starten is hij door Job Path dusdanig goed begeleid datde werkgevers er van uit mogen gaan dat zij een zeer gemotiveerde medewerker krijgen, dieer alles aan zal doen om de verwachtingen waar te maken. 90% van de matching blijft goedgaan.Wat verstaat Job Path onder mensen met een beperking?
  19. 19. Essay studiereis New York City 201119Volgens hen zijn zij mens en hebben zij een beperking die zich kan uiten in een langzamertempo om zaken op te pakken en te leren, fysiek tegen grenzen aanlopen of hebben moeiteom te communiceren. Maar met een goede begeleiding en sturing kunnen zij uitstekend werkleveren.Wat voor soorten jobs zoeken en vinden zij?Door de jaren heen hebben zij 2000 mensen ondersteund en zijn er werkplaatsengerealiseerd in kleine en non/profit-organisaties. Zoals in de horeca, postbezorgdiensten,dierenasiel, verzorgingstehuizen, administratiekantoren, onderwijs e.d.Bij Job Path ontmoetten we Matthew die ons het adres gaf van “The Brooklyn Tabernacle”waar we zondagochtend een gospelmis meemaakten. Over sociale inclusie gesproken, juisteen kerkgemeenschap kan een voorbeeld zijn voor sociale inclusie. Voor ons een ervaring opzich, we werden als nieuwkomers in deze kerk hartelijk ontvangen en opgenomen in hetgeheel.’s Middag zijn we per metro naar Harlem gegaan om hier de organisatie Howie the HarpPeer advocacy and Training center (onderdeel van Community Access.org) te bezoeken.Deze organisatie is in 1995 opgericht en zij werken voor mensen met een psychiatrischebeperking die vroeger dak- of thuisloos zijn geweest, drugsverslaafd of in de gevangenishebben gezeten. Zij geven klassikaal training, verzorgen stages of persoonlijke trainingenzodat mensen weer over voldoende kennis en vaardigheden komen te beschikken om weeraan het werk komen.Een collega van Pameijer, Mirjam Hopmans (medewerker en organisator van hetuitwisselingsprogramma van Pameijer met organisaties in NY) is hier ook aanwezig enintroduceerde ons bij de directeur Dwayne Mayes, directeur van Howie the Harp.Een ongelooflijk persoonlijk verhaal van een man die zelf op jonge leeftijd zeer zwaarmishandeld werd door zijn moeder, geadopteerd werd door zijn tante en in zijn puberteit ineen zware depressie terecht kwam en dit onderkende toen hij bijna 30 jaar oud door een TV-uitzending over depressie geïnformeerd werd en dit aangepakt heeft. Therapie gezocht enhet programma van Howie the Harp gevolgd heeft. Momenteel is hij al jaren stabiel en leidthij Howie the Harp, waar (ex) psychiatrische mensen in een dagprogramma weerondersteund worden naar werk.Binnen Howie the Harp werken bijna alleen maar ervaringsdeskundigen (Peergroup). Dwayneis een zeer inspirerende man maar ook een voorkomende persoonlijkheid. Zijn helepersoonlijkheid straalt uit dat hij volledig achter zijn organisatie en werkwijze van zijn teamstaat. Terwijl we daar in gesprek zijn, kunnen we langs de zijlijn volgen hoe medewerkers enbezoekers met elkaar om gaan. Wat me raakt is de openheid waarmee een ieder over zijnpsychiatrische problematiek praat (Zie ook: de DVD waarin mensen aan het woord komendie bij Howie the Harp een training gevolgd hebben), van terugblikkend op de weg die men
  20. 20. Essay studiereis New York City 201120gelopen heeft, naar acceptatie tot trots op jezelf, tot dankbaarheid. Deze DVD heb ik thuis almeerdere keren bekeken en blijft me inspireren doordat ik zo goed kon voelen dat mensenecht in hun kracht gekomen zijn (empowerment). De training bij Howie the Harp is elke dagen duurt een half jaar. Daarna vindt 92% een betaalde baan, vaak bijgezondheidsorganisaties of maatschappelijk werkorganisaties. In deze organisaties kunnenzij als ervaringsdeskundigen anderen helpen en ondersteunen. Hun peer-to-peertrainingsmodel is zowel nationaal als internationaal geaccepteerd.Hoe werkt het peer-to-peer trainingsmodel?’s Avonds zijn we ontvangen door Steve Coe (CEO) en Cal Hedigan (Deputy CEO) vanCommunity Access waar Howie the Harp een onderdeel van is. We hebben vooral gesprokenover de organogrammen van St. Pameijer en van Community Access.Tijdens het eten werd er nog een afspraak gemaakt voor de volgende dag bij een Housingand Dayprogramma van Community Access in The East Village.Training envaardighedenontwikkelen. Ditgebeurt viaintensieveklassikaleinstructie6 maanden stage alservaringsdeskundigeom datgene wat jegeleerd hebt in depraktijk te brengenAssistent met eenvoltijd baan tegenconcurrerend loonof uitkeringLevenslangetoegang tot eenalumni-programma
  21. 21. Essay studiereis New York City 201121Vrijdag 11 februariBezoek om 9.00 uur aan Fernando Mariscal, program director bij Community Access bij eenwoonvoorziening voor mensen met een psychiatrische beperking.Drie jaar geleden heeft Community Access dit oude flatgebouw gekocht en volledigopgeknapt. De helft van de appartementen is verhuurd aan cliënten (zij noemen zehuurders/tenders) en het andere gedeelte is verhuurd aan bewoners uit de wijk,vaak ouderemensen. Vaak gaat het om mensen die jaren lang op straat hebben gezworven en er opnieuwaan moeten wennen om in een huis te wonen. Soms duurt het twee maanden voordatiemand zijn plastic zakken uitruimt en zijn eigendommen een plekje geeft in het appartementdat hij nu bewoont. Deze woonvoorziening is gebouwd in een wijk die een paar jaar geledennog bekend stond als een achterstandswijk. Huizen waren toen goedkoop, heden ten dagebetaal je voor een appartement gauw 2500 dollar. De bewoners van deze woonvoorzieningbetalen echter een minimum prijs omdat dit gebouw ingezet wordt voor socialewoningbouw. Sociale inclusie in de wijk gaat met deze groep bewoners zeer langzaam. Dereden hiervan is dat bewoners dit zelf niet zoeken. Langzaam aan zie je nu welvriendschappen ontstaan tussen de flatbewoners. Dit is een eerste stap. In dit gebouwbepaalt iedereen zelf zijn eigen leefregels. Alleen het gebruik van drugs is niet toegestaan.Op het eind van de middag zijn we naar Yai-organization gelopen. Rond 17.00 uur arriverenwe bij directeur Josh Rubin van Yai-organization. Ondanks onze late aankomst neemt hijuitgebreid de tijd om met ons in gesprek te gaan. Yai is de grootste non-profit organisatievan Amerika. Yai, een netwerk van Hoop, bestaat al meer dan 50 jaar en de missie van deYAI Network is het creëren van hoop en kansen voor mensen met leer-enontwikkelingsstoornissen en hun families. Zij geloven dat elk individu recht heeft op dezelfdewaardigheid, respect en kansen als alle andere leden van de samenleving. Zij zijnvastbesloten om mensen met een beperking te ondersteunen om zodoende hun potentieelvoor onafhankelijkheid, individualiteit, productiviteit en sociale inclusie in hungemeenschappen uit te nutten.IndividualiseringHun visie op sociale inclusie:Net als leden van hun gemeenschap, willen mensen met een handicap de keuze hebben omin hun vrije tijd een concert bij te wonen, winkelen bij de lokale supermarkt of genieten vaneen balspel op straat. Ze streven er ook naar om te werken in banen waar hun vaardigheden
  22. 22. Essay studiereis New York City 201122en bijdragen worden gewaardeerd door hun toezichthouders en medewerkers. Zij wordengefinancierd door de overheid, echter wil je meer kwaliteit leveren dan is er meer geld nodig.Zij hebben ver ontwikkelde digitale trainingsprogramma’s voor zowel nationaal alsinternationaal gebruik. Dit zorgt voor een extra bron van inkomsten. Regelmatig maken zijgebruik van fondsenwerving, organiseren evenementen met bekende persoonlijkheden alsgast, maar “zoeken ook bewust de internationale markt om hun trainers te detacheren inhet buitenland, b.v. in oliestaten als Oman of Koeweit. In totaal ondersteunen zij in heelAmerika 20.000 mensen en bieden zij 450 verschillende programma’s aan.Zaterdagochtend 12 februariDe afspraak met Beth Mount van Capacity Works ging helaas niet door, zij werdonverwachts weggeroepen wegens privé-omstandigheden. Heel jammer omdat zij degrondlegger is van de Personal Future Planning method (PFP-method).Zondagochtend 12 februariVrije dag.Maandag 13 februariBezoek aan Baltic Street inc. in Brooklyn , ook nu weer in gezelschap van Mirjam Hopmans.We worden bij Baltic Street wederom zeer hartelijk ontvangen door twee zeer steviggebouwde Amerikaanse mannen: Steven Duke (oprichter en grondlegger in 1995) en IsaacBrown (CEO).Baltic Street inc. is een door ervaringsdeskundigen geleide non-profit organisatie die zichricht op de ondersteuning van mensen met een psychiatrische beperking. Door zich opherstelgerichte diensten te richten begeleiden zij mensen richting werk, huisvesting,onderwijs en sociale contacten. Zij hechten waarde aan de persoonlijke reis als een onvervreemdbaar recht. Zij hechten waarde aan de persoonlijke en professionele ervaringen van demedewerkers en bestuursleden. Zij hechten waarde aan de geestelijke gezondheid van de ontvangers, herstel enempowerment. Zij hechten waarde aan een mentorprogramma filosofie geleid door een staf vanvooral leeftijdsgenoten gediagnosticeerd met een psychische aandoening.Het concept van dienstverlening door ervaringsdeskundigen is de ruggengraat vanhunbureau. Het is essentieel dat het individu als een gelijkwaardige partner betrokken is bijde planning en uitvoering van hun eigen doelstellingen. Mensen worden aangespoord om"te definiëren, te ontdekken, en verantwoordelijkheid te nemen voor het vinden vanbetekenis en doel in hun dagelijks leven," . De diensten zijn er op gericht om het fysieke enemotionele welzijn van mensen te verbeteren en kansen te creëren voor het ontwikkelen vanvriendschappen en relaties. Dit proces van herstel om met mensen hun leven tereconstrueren vereist niet alleen planning, maar ook actie. Hun personeel wordt voortdurendopgeleid om de bevoegde diensten en partnerschappen; gebaseerd op principes van shared
  23. 23. Essay studiereis New York City 201123decision making te ontwikkelen. Door hun relaties met ervaringsdeskundige dienstverleners,zijn veel van hun cliënten in staat geweest om hun dromen te verwezenlijken door hen stapvoor stap doelen te laten stellen om zodoende vaardigheden te ontwikkelen die hun ambitiestot leven brengen. Hun deur staat altijd open zodat cliënten actief deel kunnen blijvennemen aan hun programmas zo lang als ze willen. Al hun diensten zijn er op gericht ommensen te helpen om hun leven in balans krijgen en te houden in de “echte wereld”.
  24. 24. Essay studiereis New York City 201124Analyse en conclusiesOnderliggend aan mijn bezoek aan New York was de volgende hypothese voor mijnmasteronderzoek:“Burgerinitiatief is de basis voor lokaal beleid”; kernelementen hierbij zijn Empowerment enSociale inclusie. Met name deze twee kernelementen vormen de basis voor mijn bezoek aande organisaties in Amerika. Mijn observaties heb ik zoveel mogelijk proberen te beschrijven inde verslaglegging van de organisaties die we bezocht hebben Een algemeen beeld/analysezal ik maken uit alle observaties en impressies die ik heb gekregen van de verschillendeorganisaties tezamen.Totale analyse Empowerment:Empowerment staat hoog in het vaandel van alle organisaties die wij bezocht hebben. Er zijnveel overeenkomsten maar ook verschillen in de visie en missie. Of mijn bevindingen ook eenterechte afspiegeling zijn voor heel New York en Amerika, daar durf ik geen uitspraak over tedoen. Een week is tekort om daar harde conclusies aan te verbinden. Mijn essay zal zich dusbeperken tot observaties, voorzichtige analyse van mijn kant maar zeker zal ik een pogingdoen om tot conclusies te komen. De gedachte van Empowerment voert terug op de theorievan Maslow. Op de piramidetrap moet je een bepaald level bereikt hebben om de volgendestap te kunnen en willen maken. Dit geldt niet alleen voor individuen, maar ook voororganisaties. Als een nieuwe cliënt zich meldt bij een organisatie zal dus van twee kantengeleveld moeten worden waar zowel de persoon staat (welke stap op de piramide vanMaslow) als wat heeft de organisatie te bieden voor deze persoon.Theorie van Maslow
  25. 25. Essay studiereis New York City 201125Algemene conclusies “Empowerment”: Omkering van het paradigma van: “Wat moet de maatschappij doen voor mensenmet een beperking” naar “Wat kunnen mensen met een beperking doen voor demaatschappij?”. Is voor mij duidelijk een krachtigere gedachte. Juist de eerstegedachte plaatst mensen meteen in een afhankelijke positie. De omkering zorgt voorkracht vanuit de mens zelf in plaats van af te wachten wat zijn omgeving doet. Organisaties werken veel met een Peergroep (ervaringsdeskundigen). Het was zeerbijzonder om te ervaren dat deze mensen zichzelf een nieuw en waardevol levenhebben aangemeten, zonder te ontkennen dat zij een psychiatrische aandoeninghebben. De psychiatrische aandoening is bijzaak geworden in plaats van hoofdzaak.Zij leven als een volwaardig mens die recht heeft op een volwaardig bestaan. Gelijkwaardigheid tussen werkers en cliënten was ook een opvallend element. Veeleerder dan wat we hier in de Nederlandse maatschappij zien delen professionals netals hun cliënten kwetsbare zaken uit hun privé-leven. Wat voor impact heeft dat als jedingen uit je eigen leven vertelt die kwetsbaar liggen? Is het angst die onstegenhoudt, is het niet professioneel? Beïnvloedt het macht- en gezagsverhoudingen?Voelen wij ons beter dan de ander? Maken wij geen fouten? Is ons eigen leven altijdop orde? Hoe “anders” komt het over als wij als professionals ook laten zien dat onsleven niet altijd in orde is. Geeft dat niet een gevoel van gelijkwaardigheid en inverbinding staan met elkaar? Geeft dat juist geen hoop bij de cliënt dat anderen ookzaken niet altijd goed op de rails hebben? Putten zij daar juist geenkracht/empowerment uit? Ook in New York is er bureaucratie bij organisaties maar m.i. toch duidelijk minder alsin Nederland. Nederland is een overgeorganiseerd land, waarbij je het voor mensenmet een verstandelijke of psychiatrische beperking behoorlijk moeilijk maakt om hunzaken op orde te krijgen en te houden door alle wet- en regelgeving. Wat kunnen wijals maatschappij hier aan doen.?Deze administratieve lasten zijn dwarsliggers ommensen in hun kracht te laten komen en blijven.Totale analyse Sociale inclusie (inbedding in sociaal schema):Kernbegrip ComponentenDomeininclusieSubdomein Soc.netwerkenIndicatorenfamilielevenSocialekwaliteit →Sociale inclusie →Socialenetwerken →Familieleven →1 % dat zicheenzaam voelt
  26. 26. Essay studiereis New York City 201126Sociale cohesie Burgerrechten Vriendschappen2 Frequentiecontact metfamilieSociaaleconomischeveiligheidVoorzieningen Contact met buren3 Niet-financiëlehulp van familieEmpowerment ArbeidsmarktAlgemene conclusies “Sociale Inclusie”: Sociale inclusie in een dorp (Withinsville) werkt anders dan in een wijk van New York.Over het algemeen kun je zeggen dat er in een dorp nog steeds een grotere socialecontrole en gemeenschapsgevoel bestaat, waardoor sociale inclusie een meernatuurlijk karakter heeft. In wijken in New York zul je eerder afhankelijk zijn watinstanties met elkaar georganiseerd krijgen. Ook hier staat aan de basis wel éénpersoon die zich 30 of 40 jaar geleden heeft ingezet en gepassioneerd is geworden omdeze organisatie op te bouwen tot wat het nu is. Uiteindelijk zijn alle organisatiesklein begonnen (zelfs YAI). Fundraising is een gangbaar begrip in USA waar deze instanties graag gebruik vanmaken. Het heeft alles te maken met sociale inclusie. Iedereen wil zijn steentjebijdragen ook de beter gesitueerden in Amerika. Jaren geleden heeft Amerika besloten om de beschutte woonvormen voor mensenmet een beperking (grote instituten) rigoureus te laten verdwijnen. Reden hiervoorwas tweeledig: vanuit de sociale inclusie-gedachte (iedereen heeft recht op eenmenswaardig bestaan) maar ook omdat deze grote gebouwen anders als inNederland, slecht onderhouden waren, met als gevolg dat mensen in deze institutenonder erbarmelijke omstandigheden leefden.Slotconclusies: Toenemende bezuinigingen voor maatschappelijk/welzijnsinstellingen zijn ook inAmerika aan de orde van de dag. Een goed beleid op fondswerving is dan nogbelangrijker. In Amerika durft men succesverhalen meer uit te dragen en uit te nutten.Zonder bescheidenheid maar ook zonder arrogantie wordt trots verteld wat zij metelkaar bereikt hebben.
  27. 27. Essay studiereis New York City 201127 Wees tevreden met kleine stapjes; we praten over processen encultuurveranderingen. Deze zijn niet te realiseren in een of twee jaar. Soms zijn het kwetsbare organisaties omdat kleine organisaties gedreven wordendoor zeer gepassioneerde mensen. Wat gebeurt er als zij onverwachts wegvallen? Tussen de Peergroep en de professionals bestaat een grote mate vangelijkwaardigheid. Voor de Peergroep zijn een vijftal pijlers belangrijk: voldoende rust, spiritualiteit, goedeten, beweging/sport, positieve instelling en een goed netwerk. De functie van rolmodellen (Door en Voor) is voor mensen met een psychiatrischebeperking zeer belangrijk.Theorie versus praktijkOnderwerp Theorie PraktijkEmpowerment“Empowerment is een procesvan versterking waarbijindividuen, organisaties engemeenschappen greepkrijgen op de eigen situatieen hun omgeving en dit viahet verwerven van controle,het aanscherpen van kritischbewustzijn en het stimulerenvan participatie.”De overtuiging die ikmeekreeg vanuit AlternativesUnlimited:“Niet de maatschappij moetzich aanpassen aan mensenmet een beperking maar devraag: “mensen met eenbeperking wat hebben julliede maatschappij te bieden?”,spreekt mij zeer aan. Juistdan doe je een appel op deinnerlijke kracht envermogen van de persoonzelfij in plaats van wat heb jenodig). Dit is een iets anderebenaderingswijze maarvolgens mij biedt het eensterker vertrekpunt. Volgensmij zou dit het uitgangspuntdienen te zijn voorempowerment.
  28. 28. Essay studiereis New York City 201128De inzet vanervaringsdeskundigen (Peer)is een krachtig middel omempowerment te realiseren.In amerika wordt hier in depraktijk veel gebruik vangemaakt.Sociale inclusieMet inclusie wordt bedoelddat mensen met eenbeperking er helemaal bijhoren in de samenleving. Zevormen geen speciale groep.Dit betekent dus ook datiedereen met een handicapwelkom moet zijn in eengewoon huis, in een gewonewijk, naar een gewoneschool moet kunnen gaan alshij/zij dit wil en gebruik moetkunnen maken van openbarevoorzieningen, net als iederander mens.De organisaties die wijbezocht hebben streven ditook na. Ze realiseren dit ookvoor een grote groepmensen. Zeker voor mensenmet een verstandelijkebeperking. Moeilijker is hetom dit te realiseren voormensen met eenpsychiatrische aandoening.De praktijk wijst uit dat er inNew York 40.000 mensendakloos zijn en nog eens130.000 mensenwoningproblemen hebben.Van deze 40.000 mensenheeft het merendeel eenpsychiatrische aandoeningdan wel eenverslavingsprobleem.Daarom is het zeer de moeitewaard om het gedachtegoeden de aanpak vanorganisaties zoals Howie theHarp en Baltic Street onderde aandacht te brengen ener kennis van te nemen.‘
  29. 29. Essay studiereis New York City 2011294. ResultaatEvaluatie aanpak“Synchroniciteit of synchronistische gebeurtenissen komen volgens Joseph Jaworski voort uiteen nieuwe manier om tegen de wereld aan te kijken. Het is een gevolg van, zoals hij datnoemt, het ervaren van een dieper niveau van realiteit. Dit nieuwe begrijpen vergt wel eenbehoorlijke omslag in het denken. Jaworski reikt handvatten aan.”Vasthoudend aan mijn gevoel van synchroniciteit zoals ik dit ervoer in januari toen ik beslootom voor mijn studiereis van de MMI naar New York te gaan in plaats van Zweden; kom ik totde conclusie dat als je op deze manier in het leven staat er heel veel mogelijk is. Daarnaastgeeft het ook ruimte in je eigen denken. Het feit dat je zaken tegenkomt en deze niet meteenweg redeneert, biedt onverwachte kansen en mogelijkheden. Uitgangspunt blijft wel dat je metbeide benen op de grond staat en zaken beoordeelt met realiteitszin. Kortom een bepaaldemate van nuchterheid moet je wel blijven behouden.Twee belangrijke steeds terugkerende elementen van de afgelopen twee maanden zijn datvanuit onverwachse hoek steeds:1. De schrijver John McKnight mijn pad kruist: Eerste keer bij Alternatives Unlimited inc.( The big thought) Tweede keer bij Baltic street inc.(The careless society) Derde keer bij de Buurtalliantie (Building communities from the inside out, apath toward finding and mobilizing a communitys assets)2. De schrijver Andries Baart met zijn presentietheorie regelmatig naar boven komt: In een gesprek met Mariet Paes. Bij haar proefschrift was A. Baart haarpromotor In een gesprek met de wethouder wijkgerichte aanpak. Hij is vroeger alspastoraal werker/opbouwwerker opgeleid door A. Baart Een collega wijkgericht werken bij de woningcorperatie is afgestudeerd op depresentietheorie van A. BaartDoor de onverwachte wending om naar New York te gaan, zijn de afgelopen twee maandenzeer intensief geweest. Ik zou het echter zo weer doen. De omstandigheden waren goed, hetmoment was goed en de persoon waarmee ik samen de studiereis voorbereidde en tenuitvoer bracht was zeer prettig en wij vulden elkaar heel goed aan. Synergie alom!Heb ik zaken gemist door de korte tijd van voorbereiding? Jazeker, de belangrijkste twee hebik vermeld in mijn verslag maar deze wegen niet op tegen alles wat ik ervaren en geleerdheb.Wat heb ik geleerd over de thema’s empowerment en sociale inclusie: Het zijn twee thema’s die zowel in Amerika als in Nederland de aandacht verdienenmaar ook zeker krijgen. Niet alleen recentelijk maar al jaren. Mijns inziens kun je
  30. 30. Essay studiereis New York City 201130misschien wel voorzichtig concluderen dat door de economische crisis waar iedereenover de wereld mee te maken heeft, juist deze thema’s weer extra de kop op steken.Immers doordat organisaties moeten bezuinigen wordt een actieve burgerparticipatieweer meer verwacht. In Amerika merk je wel dat ondanks deze crisis organisaties nogsteeds vaak een beroep kunnen doen en doet op fondswerving. Mijn idee is datNederland hier zeker van kan leren. Bepaalde vormen van fundraising hebben ook“gemeenschapszin” ingebouwd in hun visie. De visie en een ontwikkeld beleid op ervaringsdeskundigen (Peer-group) is veel verderdoorgevoerd in Amerika als in Nederland. Ik heb hier ten aanzien van empowermenthele goede voorbeelden en resultaten van gezien. De organisaties die wij bezocht hebben, maken duidelijk de stap van “Bonding” naar“Bridging”. Ervaringsdeskundigen kunnen hier een belangrijke rol in spelen. Een goed sociaal verzekeringsstelsel ontbreekt in Amerika (vangnet), zeker in tijdenvan economische crisis heeft dit voor veel mensen (huizenbezitters) grote gevolgen.Het aantal dak en thuislozen groeit aanzienlijk. Elke organisatie heeft (ook in Amerika) met bureaucratie te maken. Ik heb echter deindruk gekregen dat administratieve lasten en protocollen in Amerika beduidendminder is dan in Nederland. Dit is niet alleen prettig voor de organisatie maar ookvoor de mens die ondersteuning zoekt. Juist de veelheid aan formulieren enadministratieve handelingen kan verlammend werken en heeft een averechtsewerking op empowerment van individuen.Kansen en mogelijkheden voor innovatief strategisch beleid in Nederland:De bezuinigingsronde in Nederland maakt veel los bij organisaties. Er wordt aan hunbestaanszekerheid getrokken. Dit heeft een vliegwielwerking met als gevolg dat er opeensslimme allianties ontstaan tussen verschillende partijen die je eerst niet mogelijk achtte. Iknoem dit het Senseo-effect.Dit is goed ook voor het hele maatschappelijk/welzijnsveld. Een soort herijking vanmogelijkheden in de maatschappij. Het doet ook een beroep op het individu en desamenleving. De sociale zekerheid is niet zo vanzelfsprekend meer. Ik, als individueel persoon,wordt geacht om mijn steentje bij te dragen (empowerment).Volgens mij kun je bij het zoeken naar oplossingen twee wegen bewandelen:1. Blijf de aandacht bevestigen op alle behoeften, gebreken en problemen in dewijk . Dit legt beslag op het merendeel van de beschikbare financiële middelenen menskracht.2. Zoek voor de samenlevingsopbouw in een wijk nar kwaliteiten envaardigheden van de bewoners in die wijk (Asset Based CommunityDevelopment van John McKnight). Hiervoor is een handboek ontwikkeld met
  31. 31. Essay studiereis New York City 201131de bedoeling om wijken te ondersteunen bij het in kaart brengen van huncapaciteiten en deze in te zetten in het kader van de wijkontwikkeling.Vanuit de visie “Regie over eigen leven”en de empowermentgedachte gaat mijn voorkeur uitnaar de laatste optie. Een goed voorbeeld in Nederland is de Buurtalliantie die deze visie ookuitdraagt.Een tweede mogelijkheid is dat gemeenten (WMO) en Zorgkantoren (AWBZ College voorzorgverzekeraars) hun handen meer ineen slaan en tot slimme allianties komen tussenzorgaanbieders en maatschappelijke vraagstukken (b.v. multiprobleemgezinnen, overlastdoor mensen met een licht verstandelijke beperking of psychiatrische aandoening).In ’ s-Hertogenbosch zie je allerlei allianties ontstaan zoals: De Wijkonderneming, dit is een convenant tussen gemeente, wooncorperatie,maatschappelijk werk, welzijnswerk en MEE Samenwerking tussen politie, Avans hogeschool (expertisecentrum integraleveiligheid) Mogelijke fusie tussen Algemeen maatschappelijk werk en de Welzijnsstichting Zorgaanbieders die zaken gemeenschappelijk aan gaan pakken en financieren (Cello-Vivent-Zayaz-Reinier van Arkel)In Nederland:Wat doet de Raad Maatschappelijke ontwikkeling?De Raad voor Maatschappelijke Ontwikkeling adviseert regering en parlement over socialeverhoudingen in Nederland. De sociale infrastructuur staat centraal. Zij doen dat niet vanuiteen ivoren toren. Ze gaan het land in, beleggen expert meetings en praten metsleutelfiguren. Soms laten ze onderzoek doen om feiten boven tafel te krijgen.Momenteel loopt er een onderzoek, genaamd:Stem geven aan verankeringDe geschiedenis leert dat een stevige verankering in de samenleving een essentiëlevoorwaarde is voor een goede maatschappelijke dienstverlening. De RMO stelt dat deoverheid en maatschappelijke organisaties daarom niet alleen moeten investeren inbetere procedures voor toezicht en verantwoording, maar vooral ook in de relatietussen organisaties enerzijds en burgers en cliënten anderzijds.
  32. 32. Essay studiereis New York City 201132Vanuit dit onderzoek heeft men mij benaderd om 19 april 2011 in de Universiteit vanAmsterdam deel te nemen aan een brainstormsessie met experts (vanuit mijnexpertise: Kwartiermaker van de Wijkonderneming). Doel van deze bijeenkomst is omin de afsluitende fase weer een stap verder te komen bij het verankeren vanmaatschappelijke dienstverlening in Nederland.Kansen en mogelijkheden voor het creëren van internationale ketens en netwerken:Na terugkomst is mij gevraagd om in de kenniskring van de Provinciale Raad GezondheidNoord Brabant mee te participeren en te kijken in hoeverre er een uitwisseling kan komentussen deze Raad en organisaties zoals Alternatives Unlimited inc. en ook Community access.Als Provinciale Raad zou ik daarnaast zeker contact zoeken met Stichting Pameijer om teleren van hun jarenlange ervaring met hun uitwisselingsprogramma en hun contacten in NewYork. Contact en de expertise van Howie the Harp zou verder verspreid kunnen worden inBrabant. Zij kunnen als geen ander de visie, het nut en de aanpak vanervaringsdeskundigen overbrengen. Steve Coe komt zowel in april als in het najaar2011 naar Nederland. Contact met Alternatives Unlimited inc. kan goed opgepakt worden. Dennis Rice (CEO)heeft aangeboden om naar Nederland te komen en hier lezingen te houden omtrenthun aanpak van Sociale inclusieRest mij nog te zeggen dat deze studiereis een enorme ervaring voor mij is geweest. Hetheeft mij gesterkt in de richting van het “empowerment-denken” dat van belang is voor elkepersoon of organisatie in de samenleving.Ik wil bij deze alle organisaties in Amerika bedanken voor hun gastvrijheid, hartelijkheid enopenheid. Zij hebben er mede voor gezorgd dat ik duidelijk heb gekregen op welk manier ikmijn masterthese aan ga vliegen.Tot slot wil ik stichting Pameijer, en in het bijzonder Thijs Dekkers en Mirjam Hopmans ,bedanken dat ik met hun organisatie mee mocht liften en deelgenoot mocht zijn van decontacten en ervaringen die zij reeds hadden met de organisaties in New York.Bedankt!Mieke
  33. 33. Essay studiereis New York City 201133Bijlage 1Organizations to visit:1 2Baltic Street A.E.H., Inc. Community Access, Inc.250 Baltic Street, 1st floor 2 Washington Street, 9th FloorBrooklyn, NY, 11201 New York, NY 10004www.balticstreet.org www.cairn.orgContactpersoon: Steve Duke Contactpersoon: Steve Coesduke@balticstreet.org scoe@cairn.orgT 718-855-5929 T 212-780-14003 4Alternatives Unlimited Inc. Job Path Inc.50 Douglas Road, 22 West 38thStreet, 11thfloorWithinsville, MA 01588 New York, NY 10018www.alternativesnet.org www.jobpathnyc.orgContactpersoon: Dennis Rice Contactpersoon: Fredda RosenDennis.rice@alternativesnet.org frosen@jobpathnyc.orgT 508-266-6509 T 212-944-05645 6YAI network CapacityWorks460 West 34thStreet 25 West 81stStreet 16-BNew York, NY 10001 New York, NY 10024www.Yai.org www.capacityworks.comContactpersoon: Josh Rubin Contactpersoon: B. MounthEmily.lombardi@yai.org capacityworks@aol.comT 212-273-6191 T 212-362-9492
  34. 34. Essay studiereis New York City 201134Bijlage 2Week schedule7-14 februari in NewYorkDagindeling Afspraken ActiesAuto is gehuurd voor8 februari BudgetCarMaandag 7 Vertrek Schiphol10.13 uurAankomst13.00 uur NYCHotel Milford PlazaDinsdag 8 Hele dag07.00 uur vertrekAlternativesUnlimited Inc. inWithinsvilleMassachutesAuto halen om 7.00uur bij BudgetcarWoensdag 9 OchtendMiddagVrije dagWerken aanverslagleggingDonderdag 10 Ochtend09.30 – 11.00MiddagAvondJob Path Inc.Howie the HarpZakendiner metCommunity AccessVrijdag 11 OchtendMiddagHousing CommunityAccessWork CommunityAccessYAI Network om16.00 uurZaterdag 12 OchtendMiddagWerken aanverslagleggingBeth Mount 12.00uur
  35. 35. Essay studiereis New York City 201135Zondag 13 Vrije dag/ Vrije dagMaandag 14 Ochtend en middagAvondBaltic StreetVertrek JFK om 22.00uur

×