Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.

Gra terenowa Nie każdy może być flisakiem

1,260 views

Published on

  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

Gra terenowa Nie każdy może być flisakiem

  1. 1. Nie każdy może być flisakiem gra terenowa Nie każdy, bo zajęcie to wymaga nie lada charakteru, hartu ducha, siły, odwagi i prawdziwego umiłowania tego zawodu. Być flisakiem to zaszczyt, ale też trud. Podczas gry poznasz sekrety flisackiego rzemiosła, góralskie tradycje i specyfikę pienińskiej duszy. Zapoznasz się z przyrodą Pienin, dowiesz się także, co o ich powstaniu mówią legendy. Ale czy to wystarczy, żeby zostać flisakiem? Spróbuj swoich sił!
  2. 2. PIENIŃSKIE HISTORIE I LEGENDYPowstanie Pienin osnute jest legendami związanymi z postacią św. Kingi.Górale pienińscy z pokolenia na pokolenie przekazują opowieści o cudownychzdarzeniach, które wedle tradycji ocaliły księżną podczas tatarskich najazdówna ziemie polskie.Zadanie 1 (Rynek, przy studni)Wysłuchaj opowieści Skarbika Księżnej Kingi. Dowiedz się:a) W jaki sposób powstały Pieniny i Dunajec?....................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................b) Kto to był Kras?..................................................................................................................................................................................................................................................................................c) Jakie miejscowości związane są z postacią św. Kingi? Wymień pięć z nich:..................................................................................................................................................................................................................................................................................Krościenko, które u początku swego istnienia nosiło nazwę Crosno, zostałolokowane na prawie magdeburskim przez króla Kazimierza Wielkiego.Z okresu lokacji pochodzi dzisiejszy układ ulic oraz rynek.Zadanie 2 (Rynek, przy studni)Poproś Skarbika Księżnej Kingi o akt lokacji Krościenka. Dowiedz się:a) Ile lat temu zostało lokowane Krościenko?........................................................................................................................................b) Jak nazywał się zasadźca Krościenka?.........................................................................................................................................
  3. 3. GÓRALSKIE TAŃCEGórale są pełni temperamentu, a zamiłowanie do muzykowania, tańcai śpiewu mają we krwi. Muzyka zawsze towarzyszyła codziennym zajęciom,uroczystym wydarzeniom i zabawie. Śpiewano przy pasieniu owiec, pracy przykądzieli; tańcowano na weselach, ludowych festynach i podczas zapustów. Zadanie 3 (Amfiteatr)Naucz się od tancerzy Zespołu Pieśni i Tańca „Pieniny” podstawowychkroków i figur dwóch tańców pienińskich. Jak się one nazywają?1. .....................................................................................................................................2. .................................................................................................................................... GÓRALSKIE STROJENa podstawie tradycyjnego góralskiego stroju można się było wiele dowiedziećo osobie, która go nosiła. Poszczególne elementy stroju określały m.in. pozycjęspołeczną, stan cywilny, wiek, przynależność do regionu lub nawet konkretnejmiejscowości.Zadanie 4 (Amfiteatr)Wysłuchaj opowieści tancerzy „Pienin” o strojach góralskich. Dowiedz się:a) Z czego składa się góralski strój:
  4. 4. b) Skąd się wzięły muszelki na góralskim kapeluszu? Jakie były wcześniejszeozdoby kapelusza?..................................................................................................................................................................................................................................................................................c) Do czego służyła spinka bacowska?..................................................................................................................................................................................................................................................................................d) Po co kobiety nosiły zapaski?.................................................................................................................................................................................................................................................................................. GÓRALSKA GWARAGórale mają własną, lokalną odmianę języka. Niektórzy – choć coraz rzadziej– posługują się nią na co dzień. Odmienności językowe przechowywane sąw słowach pieśni i śpiewek.Zadanie 5 (Amfiteatr)Dowiedz się od tancerzy „Pienin”, co znaczą słowa (zwróć także uwagę na akcent!)bez ....................................................................................................masny ....................................................................................................dziopa ....................................................................................................grule ....................................................................................................hoć co ....................................................................................................kapka ....................................................................................................dutki ....................................................................................................kufa ....................................................................................................młaka ....................................................................................................poziyroć ...................................................................................................śparchet ....................................................................................................frajerka ....................................................................................................miesiącek ....................................................................................................śpigło ....................................................................................................kielo ....................................................................................................
  5. 5. FLISACYPrzełom Dunajca w Pieninach jest jednym z najpiękniejszych wąwozówrzecznych w Europie, a spływ Dunajcem – atrakcją turystyczną na miaręprzejażdżki wenecką gondolą. Jego historia ma już ponad 150 lat.Zadanie 6 (przystań flisacka)Wysłuchaj opowieści flisaków. Dowiedz się:a) W którym roku powstało Polskie Stowarzyszenie Flisaków Pienińskich naRzece Dunajcu?.........................................................................................................................................b) Jaką długość ma trasa spływu ze Sromowiec do Krościenka?.........................................................................................................................................c) Z czego składa się strój flisaka?..................................................................................................................................................................................................................................................................................d) Kto może być flisakiem?....................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................Technika spływu nie ulegała z biegiem lat zmianom, zmieniał się natomiastwygląd flisackiej łodzi. Początkowo pływano „dwojakami” utworzonymi z dwóchpołączonych ze sobą czółen. Stopniowo zaczęły przeważać bezpieczniejsze „trojaki”,a na przełomie XIX i XX wieku pływano już przeważnie na „czworakach”.Zadanie 7Dowiedz się od flisaków:a) Z czego składa się współczesna łódka flisacka?...........................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................
  6. 6. b) Ile osób może płynąć na jednej łódce?.........................................................................................................................................c) Co lub kogo oznaczają słowa:RETMAN ............................................................................................................COLNIK ............................................................................................................SPRYSKA ............................................................................................................CETYNA ............................................................................................................Zadanie 8 (Rynek)Weź udział w pokazie montowania łódki flisackiej. Naucz się sztukimontowania tyłu łódki oraz mocowania cetyny. PIENIŃSKA PRZYRODAPieniny powstały około 240 milionów lat temu. Ich teren znajdował sięwówczas pod powierzchnią Oceanu Tetydy. Występowały w nim licznegatunki zwierząt posiadających wapienne lub krzemionkowe pancerzyki.Umożliwiło to osadzanie się różnych rodzajów skał.Zadanie 9 (Dyrekcja PPN)Odwiedź wystawę Pienińskiego Parku Narodowego. Znajdź informację jaknazywa się i z jakich organizmów powstała skała nr 4 prezentowana nawystawie...................................................................................................................................................................................................................................................................................Najczęściej występującymi gatunkami drzew w Pieninach są buk zwyczajnyi jodła pospolita.Zadanie 10 (Dyrekcja PPN)Sprawdź do jakiej wysokości mogą dorastać jodły w Pieninach i jaką osiągajągrubość pni...................................................................................................................................................................................................................................................................................
  7. 7. Pieniński Park Narodowy powstał w 1932 r. Jest najstarszym parkiem w Polsce,a także pierwszym w Europie i drugim na świecie międzynarodowym obszaremchronionym. Po stronie polskiej chroni fragment Pienin o powierzchni 2346 ha.Zadanie 11 (Dyrekcja PPN)Znajdź na ekspozycji dokument ogłaszający utworzenie Parku Narodowegow Pieninach. Sprawdź i zanotuj:a) Jak nazywał się podsekretarz Stanu w Ministerstwie Rolnictwa, którypodpisał to rozporządzenie?.........................................................................................................................................c) Jakiej instytucji podlegał wówczas administracyjnie Park?.........................................................................................................................................Podczas wykopalisk prowadzonych w jaskini w Obłazowej (Pieniny Spiskie)natrafiono na kamienne i kościane ostrza, zgrzebła i różne narzędzia wykonaneprzez paleolitycznych myśliwych. Znaleziono tam także najstarszą na ziemiachpolskich kość ludzką – paliczek kciuka człowieka neandertalskiego sprzedponad 50 tysięcy lat oraz doskonale zachowany bumerang. To najstarsze naświecie znalezisko tego typu.Zadanie 12 (Dyrekcja PPN)Odszukaj na wystawie kopię bumerangu. Dowiedz się:a) Z czego został wykonany oryginalny bumerang?.........................................................................................................................................b) Przez ile lat prowadzono badania w jaskini Obłazowej?.........................................................................................................................................W Pieninach występują dwa endemity, czyli gatunki roślin nigdzie indziej naświecie nie spotykane.Zadanie 13 (Dyrekcja PPN)a) Dowiedz się od Przyrodnika,jak nazywają się pienińskie rośliny endemiczne.b) Poproś Przyrodnika o zadanie do wykonania.Po jego zakończeniu Przyrodnik potwierdzipieczątką prawidłowe rozwiązanie zadania.
  8. 8. Wykonałeś wszystkie zadania? Wróć do punktu startu. Jeżeli wykonałeś je prawidłowo, otrzymasz pieczęć uprawniającą do udziału w finale. dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego Małopolski Instytut Kultury ul. Karmelicka 27, 31-131 Kraków tel. 012 422 18 84 www.mik.krakow.pl

×