Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.

Haarlem als bakermat van de kunst | Bijeenkomst 2 | Renaissance, manierisme en humanisme in de kunst uit de zestiende eeuw in Haarlem | Michiel Kersten

2,102 views

Published on

Artetcetera. Presentatie over prent- en tekenkunst in Haarlem in de 16de eeuw. Renaissance, manierisme, humanisme. De eeuw van Maerten van Heemskerk, Dirck Volkertsz Coornhert en Hendrick Goltzius. Dit is de powerpoint presentatie van de tweede bijeenkomst in de reeks: Haarlem als bakermat van de kunst van de Gouden Eeuw. Najaar 2015 | Artetcetera, Michiel Kersten

Published in: Art & Photos
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

Haarlem als bakermat van de kunst | Bijeenkomst 2 | Renaissance, manierisme en humanisme in de kunst uit de zestiende eeuw in Haarlem | Michiel Kersten

  1. 1. Artetcetera. Kunst in woorden
  2. 2. De 16de eeuw. Prenten en tekeningen. De klassieke oudheid als inspiratie: Renaissance en humanisme Haarlem bakermat van de kunst van de Gouden Eeuw
  3. 3. MaertenvanHeemskerck, Zelfportret,1553
  4. 4. MaertenvanHeemskerck,DeheiligeLucas schildertMariametKind,1532
  5. 5. Maerten van Heemskerck • Heemskerk 1498 – 1574 Haarlem • 1527 |Leerling van Jan van Scorel in Haarlem • 1532 | Naar Rome – Kardinaal Willem van Enckenvoirt - Giorgio Vasari • 1537 | Terug in Haarlem • 1540 | Huwelijk met Marie Jacobs Coningsdochter - Martygen Gerritsdochter • 1550 – 1552 | Keurmeester Sint Lucas Gilde • 1553 | Kerkmeester in de St. Bavo • Vele contacten humanisten, geleerden | Jan van Zuren, Dirck Volckertsz, Coornhert, Hadrianus Junius, Pieter van Foreest, Cornelis Musius
  6. 6. MaertenvanHeemskerck,Debouwvande nieuweSintPieterteRome,1533-37
  7. 7. MaertenvanHeemskerck,HetColosseumte Rome,zuidelijkehoofdingang,1533-37
  8. 8. MaertenvanHeemskerck,HetForumRomanum, metdetempelvanAntoninusenFaustina.Op deachtergronddeZuilvanTrajanus,1533-37
  9. 9. MaertenvanHeemskerck,TorsoBelvedere,ca. 1535|Berlijn
  10. 10. MaertenvanHeemskerk,TriomfvanBacchus, ca1535|Wenen
  11. 11. MaertenvanHeemskerck,SculturaCortedella CasaSassiaRoma,1533-37
  12. 12. MaertenvanHeemskerck,DeheiligeLucas schildertdeMadonna,circa1553,Rennes
  13. 13. MaertenvanHeemskerck,Momuskritiseerthetwerkvandegoden, 1561|Berlijn
  14. 14. Van Heemskerck en de prentkunst | 1547 • Zevenhonderd prenten • 28 delige Passiereeks • Oud- en Nieuwtestamentische reeksen • Allegorieën en personificaties • Centrale thema ‘levenslessen’: Zonde | Ondeugd | Hoogmoed | Hebzucht | Begeerte • Dirck Volckertsz Coornhert • Philips Galle • Cornelis Cort • Jan Saenredam
  15. 15. MaertenvanHeemskerck,Jobwerptzichter aarde,nadathemdoorboodschappersvanzijn rampspoedenisverteld,peninbruin, doorgegriffeld,MuseumBoijmansVanBeuningen
  16. 16. PhilipsGallenaarMaertenvanHeemskerck,Job werptzichteraarde,nadathemdoor boodschappersvanzijnrampspoedenisverteld, 1563,gravure
  17. 17. HendrickGoltzius,PortretvanMaertenvan Heemskerck,gravure
  18. 18. Dirck Volkertsz Coornhert | Amsterdam 1522-1590 Gouda Humanist, universeel katholiek, vertaler, uitgever, drukker, vrijdenker, graveur, secretaris, notaris • 1547 Leert graveren en etsen • 1560 Drukkerij in Haarlem • 1564 Secretaris College Haarlem, ontmoet Willem van Oranje • 1566 Vlucht naar Keulen • 1567 Gevangene in Den Haag • 1568 – 1572 Xanten – drie maanden – 1572/73 – 1576 Xanten • 1576 Pacificatie van Gent. Terug in Nederland. Notaris in Haarlem • 1584 Moord op Willem van Oranje. Vlucht naar Emden • 1589 Terug in Nederland (Gouda)
  19. 19. Nu rust / Diens lust/ En vreught Was dueght / En 't waar Hoe swaar / 't Ook viel. Noch sticht / Zijn dicht-geschryf Maar 't lyf / Hier bleef 't God heeft / De ziel.. Hendrick Laurens Spieghel
  20. 20. U hert oock niet en stelt Op hoogheyd eer of gheld, Want het u maar quelt int begheven. Verkiesen doet verliesen een gerustigh leven. Lied-boeck van Coornhert
  21. 21. DirckVolkertszCoornhert,naarMaertenvan Heemskerck,Hetgevaarvandemenselijke ambitie,1549,ets
  22. 22. DirckVolkertszCoornhert,naarMaertenvan Heemskerck,Waarschuwingtegen arrogantieenonverdiendeeer,1549,ets
  23. 23. De wereld laat zich niet beteugelen, 1550
  24. 24. Coornhert,Gerechtigheidwordtdoordewereldverworpen, 1550
  25. 25. Coornhert,Dwazekennisendwazeliefde proberendewereldtebeteugelen,1550
  26. 26. Coornhert,Wetenschapenliefdekunnende wereldnietbeteugelen,1500
  27. 27. De nutteloosheid van hoop op geld, 1550
  28. 28. DirckVolkertszCoornhert,Denutteloosheid vanhoopopgeld,Demenslaatzichdoorzijn begeertenaarrijkdommeeslepen,1550,naar MaertenvanHeemskerck,gravureenets
  29. 29. DirckVolkertszCoornhert,Denutteloosheidvan hoopopgeld,Demenslaatzichdoorzijn begeertenaarrijkdommeeslepen,1550,naar MaertenvanHeemskerck,gravureenets
  30. 30. Zy zyn zot ende gheheel onvroed, Die hier verkiezen ‘tverghanckelyck voort eeuwighe ghoed. Want als ghaat op een scheyden, En hebben zy gheen van beyden Coornhert, Zedekunst dat is wellevenskunst (1587)
  31. 31. Leerrijke reeksen De triomf van de lijdzaamheid, 1559 De kringloop van het menselijk handelen, 1564 De triomfen van Petrarca, 1565 De vier seizoenen, 1563 De zeven planeten De vier temperamenten, 1566 Afgunst brengt oorlog voort, 1645 | Philps Galle
  32. 32. Leerrijke reeksen van Coornhert Moraal: Het zijn levenslessen om de mens te behouden voor verdoemenis door de juiste levensweg te (leren) vinden Een waarschuwing tegen dwaasheid, lust, begeerten, rijkdom Een oproep tot vroomheid, kennis, barmhartigheid en liefde voor de medemens
  33. 33. De triomf van de lijdzaamheid, 1559
  34. 34. Hendrick Goltzius
  35. 35. Hendrick Goltzius (Bracht 1558- 1617 Haarlem) • Leerling van Dirck Volkertsz Coornhert • 1577 - Naar Haarlem, samen met Dirck Volckertsz. Coornhert • Huwelijk met Grietgen Jansdr. (weduwe Adriaen Matham) • 1582 - Huis in de Barteljorisstraat • 1583 - Samenwerking met Karel van Manden en Cornelis Cornelisz van Haarlem (Academie) • 1585 - Eerste tekening van Bartholomeus Springer gegraveerd • 1590-91 - Reis naar Italië • Na 1600 gaan schilderen (geen grafiek meer) 338 prenten zelf vervaardigd 587 prenten door anderen naar zijn ontwerp Leerlingen/medewerkers: Jacques de Gheyn II, Jan Harmensz. Mulder, Jacob Matham (schoonzoon)
  36. 36. DirckVolkertszCoornhertnaarHendrickGoltzius,, Verkeerdeovertuigingrichtdewereldtengronde, circa1576
  37. 37. Hendrick Goltzius • Leert in de jaren omstreeks 1575 graveren van Coornhert • Vroeg werk 1577-1581 – 90 prenten voor Antwerpse uitgevers (Galle) en portretten • 1582-1585 – Goltzius’ prentbedrijf met leerlingen en medewerken • 1582-1585 – Goltzus geeft eigen prenten uit naar ontwerp van Cornelis Cornelisz van Haarlem en anderen • 1586-1590 – Spangerjaren (internationaal maniërisme van Bartholomeus Spranger (Praag) • 1590-1591- Rome • 1592-1660 – Meisterstiche en classicisme
  38. 38. DirckVolkertszCoornhertnaarHendrickGoltzius,, Verkeerdeovertuigingrichtdewereldtengronde, circa1576
  39. 39. HendrickGoltzius,PortretvanjanvanDuvenvoorde,1579/80. gravure
  40. 40. HendrickGoltzius,PortretvanJacquesdelaFaille,1580,gravure
  41. 41. HendrickGoltzius,PortretvanJacobMatham?,1580,metaalstift opgeprepareerdpapier,Haarlem,TeylersMuseum
  42. 42. Goltzius graveert tekeningen van Bartholomeus Spranger, de ultieme vertegenwoordiger van het internationaal maniërisme
  43. 43. BartholomeusSpranger,DebruiloftvanCupidoenPsyche,ca. 1586-871580,peninbruin,penseelingrijs,overzwartkrijt
  44. 44. HendrickGoltzius,naarBartholomeusSpranger,Huwelijkvan CupidoenPsyche,gravure
  45. 45. HendrickGoltzius,naarBartholomeusSpranger,MarsenVenus, 1588,gravure
  46. 46. HendrickGoltziusenCorneliusCorneliszvanHaarlem,Tantalus, Icarus,1588,gravures
  47. 47. HendrickGoltzius,naarBartholomeusSpranger,PhaetonenIxion, 1588,gravures
  48. 48. HendrickGoltzius,naarBartholomeusSpranger,MarsenVenus, 1588,gravure
  49. 49. HendrickGoltzius,HerculesenCacus1588,gravure
  50. 50. Hendrick Goltzius naar Rome – 1590- 1591 Stijlverandering – meer klassiek, afscheid van Spranger-maniërisme
  51. 51. HendrickGoltzius,RuiterstandbeeldvanMarcusAureliusHercules enCacus,1597,gravure
  52. 52. HendrickGoltzius,ApolloBelvedere,1591en1592
  53. 53. HendrickGoltzius,TorsoBelvedere,1591
  54. 54. HendrickGoltzius,OpusPraxitelis,1591
  55. 55. HendrickGoltzius,HerculesFarnese,tekeningzwartkrijt1591
  56. 56. HendrickGoltzius,HerculesFarnese,gravure,1591
  57. 57. HendrickGoltzius,DirckdeVries,1590.Tekeningroodenzwartkrijt
  58. 58. HendrickGoltzius,Riviergod:deTiber,1591.Tekenig:zwartkrijt
  59. 59. Hendrick Goltzius, Meisterstiche – circa 1594 Proteus of Vertumnus van de kunst
  60. 60. HendrickGoltzius,Debesnijdenis,1594,gravure
  61. 61. HendrickGoltzius,Debesnijdenis,1594,gravure
  62. 62. AlbrechtDürer,Debesnijdenis,1502-1506,houtsnede
  63. 63. HendrickGoltzius,Devisitatie,1593,gravure
  64. 64. GijsbertvanVeennaarFredericoBarocci,Devisitatie,1588, gravure
  65. 65. HendrickGoltzius, FrederikdeVries,,gravure
  66. 66. HendrickGoltzius,DehondvanGoltzius,ca.1595-1600.Tekening: zwart,rood,bruinengeelkrijggewassenmetpenseelinbruineen zwarteinkt.Hierendaarzwartedekverf.
  67. 67. HendrickGoltzius,GestrandepotvisbijBerkhey,1598gravure
  68. 68. Artetcetera. Kunst in woorden

×