Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.

Reiskoorts Lezing III | Reizen met een beurs | De Prix de Rome

1,016 views

Published on

De derde lezing in de serie Reiskoorts naar aanleiding van de gelijknamig tentoonstelling in het Frans Hals Museum | De Hallen Haarlem gaat over de Prix de Rome. De reizen van Jacobus van Looy en Jan Sluijters naar Italië, Spanje en Frankrijk. Reizen met een stipendium en verplicht oude meesterwerken kopieren. Daarvan was Sluijters niet gecharmeerd....

Lezing door Michiel Kersten (Artetcetera) op vrijdag 24 juni 2016 in het Frans Hals Museum

Published in: Art & Photos
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

Reiskoorts Lezing III | Reizen met een beurs | De Prix de Rome

  1. 1. Reizen met een beurs: Prix de Rome Michiel Kersten | Artetcetera | Kunst in woorden
  2. 2. Rijksakademie van beeldende kunsten Voorlopers: • Stadste(e)kenacademie (opgericht 1765) • Koninklijke Akademie (1822-1870) Een overheidsinstituut dat de historieschilderkunst propageert door opleiding van kunstenaars.
  3. 3. Rijksakademie • Wet 26 mei 1870 • Onderwijs in de Schone Kunsten • Hoger onderwijs (docenten = hoogleraar) • Prix de Rome
  4. 4. Prix de Rome Directeuren Rijksacademie: • Bastiaan de Poorter (1870-1879) • August Allebé (1879-1906) • Antoon Derkinderen (1906-1925) • Richard Roland Holst (1926-1933) • Willem H. van den Berg (1938-1953)
  5. 5. Prix de Rome Jaarlijks afwisselend prijskamp in schilderkunst, beeldhouwkunst, bouwkunst en eens in de vijf jaar graveerkunst Vanaf 1931-1984 afwisseling van monumentale en versierende schilderkunst & beeldhouwkunst, graveerkunst, vrije schilderkunst & vrije beeldhouwkunst, schone bouwkunst Nederlandse nationaliteit, tussen 20 en 30 jaar Jaargeld (stipendium) f 1.200,- (max 4 jaar)
  6. 6. Prix de Rome Theoretisch toelatingsexamen: kunstgeschiedenis, esthetica, ontleedkunde en doorzichtkunde Omstreeks 1900 duurde het examen bijna een week Sinds 1895: proefkamp (praktisch toelatings, examen bestaande compositieschets(en) naar opgeven onderwerp en een naaktstudie Eindkamp (max. 4 deelnemers): één onderwerp (na 1884) gebaseerd op Bijbel of klassieke mythologie
  7. 7. Prix de Rome Loge op zolder – gedurende de zomermaanden Stap 1: schets of proefmodel – geen grote afwijkingen toegestaan, mag pas van loge af als schets klaar is Werken van kunstenaars alleen gemerkt met een door loting bepaald nummer Onpartijdigheid van jury
  8. 8. Prix de Rome De wedstrijden: een paar voorbeelden • 1884 Jac van Looy • 1904 Jan Sluijters
  9. 9. Prix de Rome 1884: Jacques van Looy, Elia op de Berg Karmel en Jan Dunselman, Alexander de Grote en zijn geneesheer Philippus, olieverf op doek
  10. 10. Michelangelo,SybillaDelphica,Sixtijnsekapel,Rome
  11. 11. JacobusvanLooy,studienaarAdamvanMichelangeloinde SixtijnsekapelteRome,1885,peninbruin-zwart,Haarlem, TeylersMuseum
  12. 12. JacobusvanLooy,StudienaarborstbeeldFraBartholomo (Florence)enModelstudievanmanmetklassiekgedrapeerd klees,zwartkrijt,Haarlem,TeylersMuseum
  13. 13. Jacobus van Looy, Kopie naar Portret van Paus Paulus IV Farnese door Titiaan in Napels en een studie naar de Paardentemmers op het Capitool te Rome, zwart krijt, Haarlem, Teylers Museum
  14. 14. Jacobus van Looy, Schetsen in Rome, 1885, Haarlem, Teylers Museum
  15. 15. JacobusvanLooy,HavenvanNapelsenStraatjeinPompeï, zwartkrijt,penseelinwaterverf,Haarlem,TeylersMuseum
  16. 16. JacobusvanLooy,LuciferverkopertjeinFlorence,Zittendevrouw bijdeVillaMediciinRome,1885,zwartengekleurdkrijt, waterverf,Haarlem,TeylersMuseum
  17. 17. DanielBuenodaMesquito,VerslagvandePrixdeRome-reisuit Venetië,Haarlem,NoordHollandsArchief
  18. 18. Prix de Rome, 1904 Salomon Garf Meindert Butter Jan Sluijters Huib Luns
  19. 19. PrixdeRome1904,decijferlijstvandeProefkamp
  20. 20. LogeB:winnaar=JanSluijters,DeprofeetElisawektdezoonvan deSunamitischevrouwtotleventerwijlGehazitoekijkt.Olieverf opdoek,CollectieICNNederland
  21. 21. SpotprentvanAlbertHahn,uitdeWareJacobophetonderwerp vandePrixdeRome1904,DeprofeetEliza,wektdezoonvande Sunamitischevrouwtotleven..
  22. 22. V.l.n.r.: Salomon Garf, Huib Luns, Meindert Butter
  23. 23. LeoGestel,Parodieopdevierschilderijendiededeelnemers voordePrixdeRome,1904hebbengeschilderd,uit:DeWare Jacob,1904,lithografie,Haarlem,NoordHollandsArchief
  24. 24. JanSluijters,VoorstudievoorHera&Hera(voltooideversie),1904, Oliveropdoek,beideparticulierecollectie
  25. 25. AntonioAllegri(gen.AntonioCorreggio),Danaë,1645,Rome, GalleriaBorghese,JanSluijters,kopienaarCorreggio’sDanaë
  26. 26. JanSluijters,PonteVecchioteFlorence,1905,potloodeninktop papier
  27. 27. En vond de Rijksakademie de kopie naar Correggio mooi? Kopie naar Correggio’s schilderij, is liefdeloos gemaakt. Nadat dit gedeeltelijk minder gunstige oordeel over de copieën staat een veel betere bevinding bij het bezichtigen van het overige werk door den heer Sluijters ingezonden. Ofschoon men ook hier enkele der schilderwerken niet kan appreciëren als lijdende aan zekere banaliteit in de kleuropvatting, wordt die vergoed door de zeer frissche en originele eigenschappen van het meerendeel der studiën in olieverf en de teekeningen en schetsen. Beoordeling van de werkstukken van het eerste jaar in Italië
  28. 28. Maar eindelijk na een ontzettend lange en een schier eindelooze nacht, kwam de morgen aan den gezichtseinder opdagen als ‘n langgerekte geelroode streep, het groengrijs van den nacht werd zwakker, met blauw doorstraalt en langzaam, kruiperig daagde het tot het rood zich vermengd had met het geel en het blauw in de luchtkoepel weer zijn gewoon glashard aanschijn had herkregen… Jan Sluijters: kleurdenker, kleurziener
  29. 29. Velazques(links)enJanSluijters(rechts),kopieFrancisco Lezcanoookwelgenoemd"NiñodeVallecas”,doorVelazquezin MuseodelPradoinMadriduit1645,kopieuit1905,tijdens verblijfinSpanjevanSluijters.CollectieICN
  30. 30. Jan Sluijters, Spaanse danseres, voorstudie en schilderij, 1906, krijt, rode verf – olieverf op doek
  31. 31. JanSluijters,ArbeideraandeSeine,Parijs,1906,zwartkrijten waterverfoppapier,particulierecollectie
  32. 32. JanSluyters,LeBalTabarin,1907,olieverfopdoek, Amsterdam,StedelijkMuseum
  33. 33. JanSluyters,LeBalTabarin,1906-07,olieverfopdoek,Laren, SingerLarenenAmsterdam,StedelijkMuseum(part.bruikleen)
  34. 34. KeesvanDongen,LeMoulindelaGalette,circa1905-06,olieverf opdoek,Troyes,Musédel’Artmoderne.
  35. 35. JanSluijters,QuadrilleauTabarin,1906,gekleurdkrijtoppapier, particulierecollectieMoulindelaGalette,Parijs1906,zwarten gekleurdkrijt,waterverfeninkt,Overveen,Particulierecollectie
  36. 36. JanSluijters,Femmesquis’embrassent,1906,olieverfop doek,Amsterdam,VanGoghMuseum
  37. 37. JanSluijters,CocotteinParijs,1907,gekleurdkrijt, waterverfeninktoppapier,particulierecollectie
  38. 38. .. dit voornamelijk met betrekking tot de zich meer op de voorgrond dringende in olieverf uitgevoerde werken. Daarin vindt de jury een naar haar oordeel zeer te misprijzen neiging om los van alle gezonde kunstprincipes het valsche vernuft der nieuwste Fransche richting te huldigen door grote minachting voor de schoonheden der techniek van het schilderen en door een valsch streeven naar gewild nieuwe kleurstemmingen en naar ruwe hartstochtelijkheid. De drieste veronachtzaming der schoonheid in de vrouwelijke vormen, de quasi schitterende maar pijn doende kleuren, wreedheid, de rauwe met het materiaal spottende techniek zijn er de kenmerken van ... De jury kan in die werken, hoewel bedrevenheid en illustratieve bekwaamheid er ook uit blijken niet zien de ernstige bedoeling van een jong artiest om onder de beschavende invloed van de kunstschatten der groote musea, zich een eigen weg te kiezen en uit eigen oogen te zien. Ook bij de andere werken in olieverf, de stadsgezichten stuit de jury op diezelfde neiging om alles wat tot op heden als een gezond beginsel in de schilderkunst gegolden heeft met onverschilligheid ter zijde te stellen en mede te gaan met wat bij den meest modernen de mode van de dag is.
  39. 39. JanSluijters,CaféOlympia,1906,particuliereCollectie(Collectie Nardinc)
  40. 40. JanSluyters,Geweigerd(bijtentoonstellingapril-mei1907,in ArtietAmicitiae,potlood,zwartkrijt,waterverfengouache oppapier,particutlierecollectie
  41. 41. JanSluijters,Zelfportret,portlood,zwartengekleurdkrijtop paier)enportretvanzijnechtgenoteBerthaLangerhorst, (kleur)potlood,enwaterverfoppapier,1906
  42. 42. Dank u wel, op naar de kunst… Artetcetera. Kunst in Woorden

×