Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.

Nörolojik muayene(fazlası için www.tipfakultesi.org)

7,370 views

Published on

  • Be the first to comment

Nörolojik muayene(fazlası için www.tipfakultesi.org)

  1. 1. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL NÖROLOJİK MUAYENE Uzm.Dr. Hilal Hocagil Kartal Eğitim Araştırma Hastanesi Acil Tıp
  2. 2. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL NÖROLOJİK MUAYENE 1- Mental durum 2- Yüksek serebral fonksiyon 3- Kranial sinirler 4- Duyu muayenesi 5- Motor sistem 6- Refleksler 7- Serebellar testler 8- Yürüme ve duruş
  3. 3. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Mental durum • Duygusal ve entellektüel fonksiyonu gösterir • Düşünce bozuklukları • Dikkat • Hafıza • Bilinç durumu • Oryantasyon
  4. 4. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Yüksek serebral fonksiyon • Dominant hemisfer sol hemisfer • Konuşma dominant hemisferdedir • Vizüel dikkatsizlik, ele verilen cismin tanınması ve iki nokta ayırımı nondominant hemisferdedir
  5. 5. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Yüksek serebral fonksiyon Konuşma bozuklukları • Disartri • Disfazi
  6. 6. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Konuşma bozuklukları Disartri • Oral veya fasial kasların koordinasyon bozukluğu veya güçsüzlüğünden kaynaklanır • Periferik tip konuşma bozukluğu
  7. 7. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Konuşma bozuklukları Disfazi (afazi) • Santral tip konuşma bozukluğu • Mesaj iletmek ve iletileni alma yeteneğinin beyin hasarına bağlı bozulması
  8. 8. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Afazi muayenesi Konuşulanı anlama • Emirlerin yerine getirilmesi • Cisimlerin gösterilmesi Spontan konuşma • Akıcılık • İçerik
  9. 9. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Konuşma bozuklukları Broca (motor) afazisi • Spontan konuşma akıcı değil • Konuşamaz veya yavaş ve tek tek konuşur • Sadece anahtar kelimeleri kullanırlar, ekler ve tamlamalar yoktur • Hatalarının farkındadırlar • İşittiklerini ve okuduklarını anlar • Yazma ve tekrarlama bozuktu
  10. 10. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Konuşma bozuklukları Wernicke (duysal) afazisi • Konuşma akıcı fakat anlamsız • Parafazik hatalar • Hatalarının farkında değildir • Anlama ileri derecede bozuktur • Tekrarlama, isimlendirme, okuma ve yazma ileri derecede bozuk
  11. 11. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Kranial sinirler 1. Olfaktorius 2. Opticus 3. Oculomotorius 4. Troklear 5. Trigeminal 6. Abdusens 7. Facial 8. Vestibulocohlearis 9. Glossofaringeus 10.Vagus 11.Aksesorius 12.Hipoglossus
  12. 12. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Kranial sinirler 1.Nervus Olfaktorius • Her bir burun deliğine ayrı ayrı koku koklatılır (sabun, kahve, tütün) Anosmi • frontal lob tm’ler • anevrizmalar • travmaya bağlı kesiler • genellikle tek taraflı
  13. 13. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Kranial sinirler 2.Nervus Opticus Muayene • görme keskinliği • görme alanı • ışık refleksi
  14. 14. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Kranial sinirler Görme Alanı • Konfrantasyon testi 2.Nervus Opticus Görme Keskinliği • Her göz için ayrı yapılmalı • Snellen benzeri kartlar • Okuyamıyorsa parmak sayma, el hareketlerini ve ışığı görüp göremediği sorulmalı
  15. 15. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Kranial Sinirler 2.Nervus Opticus Işık Refleksi • aff yol 2. CNS, eff yol 3. CNS • Direkt IR:optik sinir ve retina lezyon kaybolabilir • Indirekt IR
  16. 16. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Kranial Sinirler 3, 4 ve 6. CNS muayenesi • 25-30cm mesafeden gösterilen objeyi hastanın gözleriyle takip etmesi istenir • Obje her yönde en uca bakacak şekilde hareket ettirilmeli
  17. 17. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL
  18. 18. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Kranial Sinirler 3.Nervus Oculomotorıus • Med. sup.ve inf. rektus ile oblikus inf. kasları • Levator palpebra sup., sfinkter pupilla ve silier kasları (parasempatik lifler) 3. CNS felci • pitozis • sadece dışa ve aşağı hareket olduğundan bu yöne şaşılık • ışık refleksi ve akomodasyon bozukluğu
  19. 19. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Kranial Sinirler 4.Nervus Trochlearıs • Superior oblik kas (gözü aşağı ve içe baktırır) 4. CNS felci • aşağı bakış bozukluğu • göz dışa döner • horizontal planda aşağı bakarken diplopi
  20. 20. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Kranial Sinirler 6.Nervus Abducens • Lateral rektus kası (gözü dışa baktırır) 6. CNS felci • dışa bakış kısıtlılığı • diplopi • içe şaşılık
  21. 21. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Kranial Sinirler 5.Nervus Trigeminus Motor ve duyu dalları vardır Motor fonksiyon muayenesi: • Diş sıktırılarak masseter kaslar palpe edilir 5. CNS Felci: • Çene karşı tarafa kayar Duyusal fonksiyon muayenesi: • Pamuk dokunma testi
  22. 22. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Kranial Sinirler Kornea refleksi • aff  n.trigeminus • eff  n.facialis • Hasta dışa ve yukarı baktırılırken pamuk ile kornea lateraline dokunulur  her iki gözünde kapanması gerekir
  23. 23. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Kranial Sinirler 7.Nervus Facıalıs Motor lifler: levator palpebra sup. kası dışında yüz ve skalptaki tüm kaslar ile platisma Muayenesinde: • gözler sıkıca kapattırılır • kaşların kaldırılması istenir • dişlerini göstermesi istenir
  24. 24. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Kranial Sinirler 7. CNS felci • Aynı tarafta göz kapatılamaz veya zorlama ile kolay açılır • kaş yukarı kaldırılamadığından alında kırışıklıklar oluşmaz • sağlam taraf ağzı kendine çeker, lezyon tarafında nazolabial oluk silinir 7.Nervus Facıalıs
  25. 25. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Kranial Sinirler 7.Nervus Facıalıs • Duyusal lifler: dilin 2/3 önde tat duyusu (korda timpani), göz yaşı bezi, submandibular ve sublingual tükrük bezleri (parasempatik sekretuar) Muayenesinde: • Dil dışarı çıkartılarak, dilin 2/3 önüne değişik tattaki solüsyonlar damlatılır
  26. 26. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Kranial Sinirler 8.Nervus Vestibulocochlearıs • N.cochlearis  işitme Muayenesi: • her iki kulakta ayrı ayrı fısıltı sesi (90cm) • diapozonla Weber ve Rinne testi (hava ve kemik yol ile işitme testi)
  27. 27. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Kranial Sinirler 8.Nervus Vestibulocochlearıs • N. Vestibularis  denge Muayenesi: • Nyllen-Barany testi (boyun bir tarafa 30-40 derece çevrildikten sonra, baş muayene masasından 30 derece aşağı sarkacak şekilde sırt üstü yatırılır)
  28. 28. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Kranial Sinirler 9.Nervus Glossofarıngeus • Motor lifler stilofaringeus kası • Duysal lifler uvula, yumuşak damak, tonsilla, farinks, östaki borusu, dilin 1/3 arkası (tat) Muayenesi: • Farinks ve yumuşak damak duyusu, kusma refleksi, dilin 1/3 arka kısım duyusu ve tat duyusu
  29. 29. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Kranial Sinirler 10. Nervus Vagus • Motor lifler yumuşak damak, farinks ve larinks kasları • Parasempatik lifler akciğer, kalp, sindirim sistemi Muayene: • uvulanın pozisyonuna ve plikaların hareketine bakılır, öğürme refleksi kontrol edilir 10.CNS felci: • Disfaji, disartri, disfoni
  30. 30. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Kranial Sinirler 11.Nervus Accesorıus • Motor lifler SCM ve trapezius kası 11.CNS felci: • omuz kaldırılamaz, • SCM atrofik • başı rahatlıkla döndürülebilir
  31. 31. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Kranial Sinirler 12.Nervus Hipoglossus • Motor lifler dil kasları Muayene: • Dilini dışarı çıkartması ve 4 yöne oynatması, yanağı diliyle itmesi istenir 12.CNS felci: • Dil kaslarında atrofi, fasikulasyon, disartri, dil lezyon tarafına kayar • Bilateral ise dil hareket etmez ve dışarı çıkarılamaz
  32. 32. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Duyu muayenesi Yüzeyel Duyu Muayenesi • Dokunma, ağrı, ısı • Yüzden başlanarak, gövde ve ekstremitelere geçilir • İki taraf karşılaştırılarak yapılır • Dermatom ile uyumluluğuna bakılır • Meme başı-T4, göbek-T10, inguinal bölge-L2
  33. 33. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Spinal kord basısı • Servikal kord basısında duyu muayenesi meme hizasında seviye verir • Alt sırt ağrısı ve idrar inkontinansı olan hastada 100 cc üzeri rezidü idrar spinal kord basısı için anlamlı olabilir • Perine bölgesinde duyusu korunmuş alanların olması inkomplet spinal kord yaralanmasını gösterir • Hiperaktif refleks olmaması spinal kord hasarını ekarte ettirmez
  34. 34. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Duyu muayenesi Derin Duyu Muayenesi Pozisyon duyusu • Hastanın gözleri kapalıyken, ayak baş parmağı veya el işaret parmağı hareket ettirilir ve bunun yönü sorulur • Periferal nöropati için en iyi test Vibrasyon duyusu • Diapozon yardımı ile yapılır
  35. 35. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Duyu muayenesi ………… Gözler kapalıyken yapılmalıdır Stereognozi • avuç içine cisim konur Grafestezi • bir cisimle avuç içine harf, rakam yazılır İki nokta ayrımı • aynı anda birbirine yakın 2 yere uyarı Kortikal Duyu Muayenesi
  36. 36. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Motor sistem muayenesi • Kas tonusu • Kuvveti • İstemsiz hareketleri (tremor)
  37. 37. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Motor sistem muayenesi Kas Tonusu • Kasın istirahat halindeki gerginlik durumu • Piramidal ve ekstrapiramidal sistem tarafından düzenlenir
  38. 38. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Motor sistem muayenesi Spastisite: • Piramidal sistem lezy. oluşan hipertonisite • Üst ekst. fleksör, alt ekst. ekstansör kaslar baskın Rijidite • Ekstrapiramidal sistem lezy. oluşan hipertonisite • Hem agonist hem de antagonist kaslarda tonus 
  39. 39. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Motor sistem muayenesi Kas Kuvveti • Modifiye Medical Research Skalası 5 normal 3 yer çekimine karşı hareket ettirir 5- hafif kuvvetsizlik 3- yerçekimine karşı hareket var tamamlayacak güç yok 4+ 4e benzer fakat daha güçlü 2 yerçekimi elimine edilince hareket eder 4 dirence karşı hareket ettirir 1 çok hafif kasılma 4- 4e benzer fakat daha güçsüz 0 hareket yok 3+ geçici direnç gösterir
  40. 40. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Motor sistem muayenesi Biceps: N. Musculocutaneus,C5-C6 Deltoid: N. Aksillaris medulla spinalis C5-C6 Triceps: N. Radialis medulla spinalis C6-C8
  41. 41. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Motor sistem muayenesi • Bilek fleksörleri:N. Medianus ve N. Ulnaris, C6-C7 • Abduktor pollicis brevis:N. Medianus ,C8-T1 • Palmar interossei:N. Ulnaris C8-T1 Bilek ekstansörleri: N. Radialis ,C5-C6 ve N.Ulnaris, C7-C8 Dorsal interossei: N. Ulnaris C8-T1
  42. 42. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Motor sistem muayenesi İliopsoas: N. femoralis, medulla spinalis L1-L2 Gluteus maksimus: N. Gluteus inf., L1-L3
  43. 43. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Motor sistem muayenesi ‘Hamstring’ grup kasları: Biceps femoris, semitendinozus ve semimembranozus. N. Siaticus ,L5-S1 Quadriceps femoris: N. Femoralis, L2-L4
  44. 44. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Motor sistem muayenesi Ayağın dorsifleksiyonu: N. Peronealis prof., L4-S1 Ayağın plantar fleksiyonu: N. Tibialis ,L5-S2
  45. 45. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Motor sistem muayenesi • Ayağın eversiyonu: N. Per.sup.,L5-S1 • Ayağın inversiyonu: N. Tibialis ve Peronealis prof., L4- L5 • Ayak parmaklarının dorsifleksiyonu: N.peronealis prof., L5-S1 • Ayak parmaklarının plantar fleksiyonu: N. Tibialis, L5-S1
  46. 46. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Motor sistem muayenesi Tremor Aksiyon tremoru • Hipertiroidizm • Kafein • Alkol • Sedatif çekilmesi • Esansiyel ailesel tremor İstirahat tremoru • parkinson
  47. 47. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Refleksler • Bir aff. duyusal uyarıya karşı hemen ortaya çıkan motor veya sekretuvar cevaptır • Santral veya periferal hasarı gösterir 0- refleks yok 1- hipoaktif (2.motor nöron ,kas hasarı) 2,3- normal 4- hiperaktif (1.motor nöron hasarı)
  48. 48. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Refleksler A) Normal refleksler: 1. Derin (tendon) refleksler 2. Yüzeyel (deri) refleksler B) Patolojik refleksler: 1. Babinski işareti 2. Babinski eşdeğerleri 3. Klonus
  49. 49. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL ReflekslerR A-NORMAL REFLEKSLER 1-Derin (tendon)refleksler Biceps Refleksi Stiloradial Refleksi Triceps Refleksi
  50. 50. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Refleksler Patella Refleksi A-NORMAL REFLEKSLER • Jendrassik manevrası
  51. 51. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Refleksler A-NORMAL REFLEKSLER Aşil Refleksi
  52. 52. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Refleksler 2-Yüzeyel Refleksler Refleks Muayene Sonuç M.Spin seviyesi Abdominal Kosta-iliak fossa arası Kasılma Th7-Th12 Kremaster Uyluğun iç kısmı Testis çekilir L1-2 Plantar Taban derisi Parmak fleksiyonu S1 Anal Perianal deri Sfinkterde kasılma S5
  53. 53. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Refleksler B-Patolojik Refleksler • Babinski işareti: Piramidal yol hast. için patognomoniktir  ekstensor plantar cevap Normal plantar cevap
  54. 54. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Refleksler B-Patolojik Refleksler Babinski eşdeğerleri: • Schaeffer refleksi (aşil tendonu sıkılır) Chaddock refleksi Gordon refleksi Oppenheim refleksi
  55. 55. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Refleksler B-Patolojik Refleksler Klonus: • Gerilen bir kasta çıkan sürekli ritmik kasılma • Metabolik hastalık ve primer nörolojik disfonksiyonda • Spasitenin bir bulgusu olabilir
  56. 56. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Refleksler B-patolojik Refleksler Klonus: • Aşil klonusu
  57. 57. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Serebellar muayene • Kas hareket ve koordinasyonunu sağlar • Hızla değişen hareketlerle değerlendirilir • Nistagmus serebellar disfonksiyon için anlamlı
  58. 58. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Serebellar muayene Parmak-parmak testi Parmak-burun testi Diadokokinezi
  59. 59. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Serebellar muayene • Diz-topuk testi • Rebaund fenomeni (kol dirsekten flek + supin hastanın eli çekilir ve bırakılır  kol yüze çarpar)
  60. 60. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Yürüme ve duruş muayenesi Travma hastasında tek tüp kan alacaksanız hangi tetkiki isterdiniz?
  61. 61. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Yürüme ve duruş muayenesi • Serebellar iskemi veya hemoraji ani gelişen yürüme bozukluğuna neden olur.
  62. 62. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL Yürüme ve duruş muayenesi Ataksi: • Koordinasyon bozuktur • En sık serebellar bozukluklarda görülür • Serebeller tipte gözler açık ve kapalıyken aynı tarafta denge bozukluğu • Arka kord lezyonda ise gözler açıkken denge korunabilirken, kapalıyken ataksi olur (Romberg testi +)
  63. 63. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL SONUÇ • Nörolojik muayene FM nin ayrılmaz bir parçası • İyi bir anamnez ile muayene çoğunlukla tanı koydurucu • Her hekim kendi için uygun olan baştan ayağa veya sistematik muayene yöntemini kendi belirlemeli
  64. 64. 1/11/2011 KEAH ACİL TIP KLİNİĞİ - UZM.DR.HİLAL HOCAGİL teşekkürler

×