Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.

Aφηγηματική Tεχνική

1,406 views

Published on

Στοιχεία Aφηγηματικής Tεχνικής - Νεοελληνική Λογοτεχνία

Published in: Education
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

Aφηγηματική Tεχνική

  1. 1. ΢τοιχεία Αφηγηματικήσ Σεχνικήσ Νεοελληνική Λογοτεχνία http://filo-homework.blogspot.gr
  2. 2. ΑΥΗΓΗ΢Η  Η αφήγηςη, εύτε αφορϊ πραγματικϊ εύτε φανταςτικϊ γεγονότα, ςυνδϋεται με τρεισ παραμϋτρουσ: το θϋμα (ιςτορύα), τον αφηγητό (πρόςωπο που αφηγεύται) και τον αποδϋκτη (κοινό).  Ειδικότερα ςτη λογοτεχνύα με τον όρο αφόγηςη εννοούμε μια πρϊξη επικοινωνύασ κατϊ την οπούα ο αφηγητόσ μεταφϋρει ςτο κοινό του την εξϋλιξη των γεγονότων που ςυνιςτούν μια πλαςματικό ιςτορύα.  Αφόγηςη ςυναντϊμε ςε ποικύλα λογοτεχνικϊ εύδη, κατεξοχόν ςε πεζϊ (π.χ. μυθιςτόρημα) αλλϊ και ςε ποιητικϊ κεύμενα (π.χ. ηρωικό ϋποσ).
  3. 3. ΢ΤΓΓΡΑΥΕΑ΢ & ΑΥΗΓΗΣΗ΢  Στα αφηγηματικϊ λογοτεχνικϊ κεύμενα ο ςυγγραφέασ, που εύναι υπαρκτό πρόςωπο, εξιςτορεύ μια ςειρϊ γεγονότων ςτον αποδϋκτη. Επομϋνωσ ο ςυγγραφϋασ καθορύζει τη δομό τησ αφόγηςησ, διαιρεύ την ιςτορύα ςε κεφϊλαια, δύνει τύτλουσ και γρϊφει τον πρόλογο ό τον επύλογο.  Η διαμεςολϊβηςη όμωσ τησ ιςτορύασ ςτο κοινό γύνεται από τον αφηγητή, ο οπούοσ ορύζεται ςυμβατικϊ ωσ το επινοημϋνο πρόςωπο που μασ λϋει μια ιςτορύα και δεν πρϋπει να ταυτύζεται με το ιςτορικό πρόςωπο του ςυγγραφϋα (ανεξϊρτητα μϊλιςτα από το πρόςωπο τησ αφόγηςησ: α΄ ό γ΄ πρόςωπο ενικού).
  4. 4. ΟΠΣΙΚΗ ΓΩΝΙΑ  Η οπτική γωνία εύναι η απόςταςη που ϋχει ο αφηγητόσ από τα γεγονότα που αφηγεύται, η οπούα καθορύζει και το βαθμό τησ γνώςησ του για τα γεγονότα και τισ επιλογϋσ του.  Ο αφηγητόσ μπορεύ να γνωρύζει  περιςςότερα από τα πρόςωπα τησ αφόγηςησ,  τόςα όςα και τα πρόςωπα  ό λιγότερα από οποιοδόποτε από τα πρόςωπα.  Ο αφηγητόσ δεν εύναι πϊντα το πρόςωπο μϋςα από την οπτικό γωνύα του οπούου παρουςιϊζονται τα γεγονότα. Γι’ αυτό ϋχει επινοηθεύ η ϋννοια τησ εςτίαςησ, δηλαδό η γνώςη του προςώπου μϋςα από τα μϊτια του οπούου «βλϋπουμε» την ιςτορύα.
  5. 5. Ε΢ΣΙΑ΢Η Μηδενική, εςωτερική ό εξωτερική;  Στην αφήγηςη με μηδενική εςτίαςη (χωρύσ ςυγκεκριμϋνη οπτικό γωνύα) ο αφηγητόσ δεν μετϋχει ςτα γεγονότα και γνωρύζει τα πϊντα ςε ό,τι αφορϊ την εξϋλιξό τουσ, ακόμη και τισ μύχιεσ ςκϋψεισ των ηρώων - εύναι πανταχού παρών ςαν ϋνασ μικρόσ θεόσ («παντογνώςτησ αφηγητόσ»).  Η αφήγηςη με εςωτερική εςτίαςη γύνεται από την οπτικό γωνύα ενόσ ςυγκεκριμϋνου όρωα και ο αφηγητόσ γνωρύζει ςυμβϊντα, ςκϋψεισ ό ςυναιςθόματα που βύωςε ο ύδιοσ ό του αφηγόθηκαν ϊλλοι όρωεσ.  Στην αφήγηςη με εξωτερική εςτίαςη (κυρύωσ ςτο αςτυνομικό μυθιςτόρημα) ο αφηγητόσ γνωρύζει λιγότερα από τουσ όρωεσ.
  6. 6. ΑΥΗΓΗΣΗ΢ Ομοδιηγητικόσ ό ετεροδιηγητικόσ; Αφορϊ το βαθμό ςυμμετοχόσ του αφηγητό ςτα γεγονότα που εξιςτορεύ.  Ο ομοδιηγητικόσ αφηγητόσ ςυμμετϋχει ςτα γεγονότα που αφηγεύται εύτε ωσ πρωταγωνιςτόσ (δηλαδό αφηγεύται τη «δικό του ιςτορύα» και τότε αποκαλεύται «αυτοδιηγητικόσ») εύτε ωσ παρατηρητόσ και αυτόπτησ μϊρτυρασ.  Ο ετεροδιηγητικόσ αφηγητόσ δεν παύρνει καθόλου μϋροσ ςτην εξϋλιξη των γεγονότων που αφηγεύται.
  7. 7. ΑΥΗΓΗΣΗ΢ Εξωδιηγητικόσ ό ενδοδιηγητικόσ; Πρόκειται για δύο διαφορετικούσ αφηγητϋσ ςτην ύδια ιςτορύα.  Ο εξωδιηγητικόσ αφηγητόσ εξιςτορεύ το ςύνολο τησ κυρύωσ ιςτορύασ.  Ο ενδοδιηγητικόσ αφηγητόσ εύναι ϋνα πρόςωπο τησ ιςτορύασ που αναλαμβϊνει να αφηγηθεύ μια δικό του ιςτορύα ςτο πλαύςιο τησ κυρύωσ αφόγηςησ / «αφόγηςη μϋςα ςτην αφόγηςη» (εγκιβωτιςμϋνη ό ϋνθετη).  Τόςο ο εξωδιηγητικόσ όςο και ο ενδοδιηγητικόσ αφηγητόσ μπορεύ να εύναι ομοδιηγητικού ό ετεροδιηγητικού (ο ϋνασ ανεξϊρτητα από τον ϊλλο).
  8. 8. ΕΙΔΗ ΑΥΗΓΗΣΗ
  9. 9. ΠΡΟ΢ΩΠΟ ΑΥΗΓΗ΢Η΢  Η αφόγηςη των γεγονότων ςε μια ιςτορύα μπορεύ να γύνεται ςε α΄ ό ςε γ΄ πρόςωπο, ενώ η χρόςη του β΄ προςώπου ςυνηθύζεται κυρύωσ ςτουσ διαλόγουσ.  Η επιλογό του γ΄ προςώπου εύναι αναγκαύα, όταν η εςτύαςη εύναι μηδενικό και ο αφηγητόσ παντογνώςτησ (αποςταςιοπούηςη).  Απεναντύασ, όταν η εςτύαςη εύναι εςωτερικό το πρόςωπο τησ αφόγηςησ μπορεύ να εύτε το γ΄ πρόςωπο (ςχετικό αντικειμενικότητα) εύτε το α΄ πρόςωπο ενικού (βιωματικότητα / υποκειμενιςμόσ).
  10. 10. ΑΥΗΓΗΜΑΣΙΚΟΙ ΣΡΟΠΟΙ  Οι αφηγηματικού τρόποι ςτη λογοτεχνύα εύναι οι διαφορετικϋσ μορφϋσ του λόγου που ςυναποτελούν την ιςτορύα.  Οι κυριότεροι αφηγηματικού τρόποι εύναι :  η ϋκθεςη των γεγονότων ό απλώσ αφήγηςη,  ο διάλογοσ,  ο μεικτόσ τρόποσ (ςυνδυαςμόσ αφόγηςησ και διαλόγου).
  11. 11. ΑΥΗΓΗΜΑΣΙΚΟΙ ΣΡΟΠΟΙ  Σε ϋνα αφηγηματικό κεύμενο μπορούμε να ςυναντόςουμε επύςησ:  περιγραφή (διεξοδικό παρουςύαςη προςώπων, τόπων, αντικειμϋνων, καταςτϊςεων)  ςχόλια (ςκϋψεισ ό γνώμεσ του αφηγητό)  ελεύθερο πλάγιο λόγο (ςκϋψεισ, διαθϋςεισ ό ςυναιςθόματα ενόσ προςώπου, που μεταφϋρονται ςε γ΄ ενικό από τον αφηγητό)  εςωτερικό μονόλογο (ςκϋψεισ, διαθϋςεισ ό ςυναιςθόματα ενόσ προςώπου, που τα παρουςιϊζει το ύδιο ςε α΄ ενικό)
  12. 12. ΦΡΟΝΟ΢ ΢ΣΗΝ ΑΥΗΓΗ΢Η  Ο χρόνοσ τησ αφήγηςησ εύναι ο χρόνοσ που απαιτεύται για την εξιςτόρηςη των γεγονότων από τον αφηγητό.  Ο χρόνοσ τησ ιςτορίασ εύναι ο χρόνοσ που διόρκεςε η εξϋλιξη των γεγονότων τα οπούα ςυνιςτούν την ιςτορύα.  Ο χρόνοσ τησ αφόγηςησ γενικϊ δε ςυμπύπτει με τον χρόνο τησ ιςτορύασ. Στην αφόγηςη τα γεγονότα παρουςιϊζονται με διαφορετικό ςειρά, διάρκεια και ςυχνότητα απ’ ό,τι ςτην πραγματικότητα.
  13. 13. ΢ΕΙΡΑ ή ΣΑΞΗ  Σπϊνια η ςειρϊ των γεγονότων εύναι απολύτωσ ευθύγραμμη, αλλϊ ςυνόθωσ ο αφηγητόσ διακόπτει τη γραμμικό αφόγηςη με αναχρονύεσ:  αναδρομικέσ αφηγήςεισ / αναλόψεισ / flash back (αφηγόςεισ γεγονότων που ϋγιναν ςε χρόνο προγενϋςτερο ςε ςχϋςη με το παρόν τησ ιςτορύασ),  και πρόδρομεσ αφηγήςεισ / προλόψεισ / προαναγγελύεσ (πρόωρεσ αφηγόςεισ μελλοντικών γεγονότων).  Όταν ο αφηγητόσ ξεκινϊει από τη μϋςη τησ ιςτορύασ, ϋχουμε αφόγηςη in medias res.
  14. 14. ΔΙΑΡΚΕΙΑ & ΢ΤΦΝΟΣΗΣΑ  Ακόμη ο ςυγγραφϋασ  ςυχνϊ πυκνώνει την αφόγηςη με παρϊλειψη γεγονότων και περιλόψεισ (επιτάχυνςη),  ϊλλοτε παρατεύνει τη διϊρκεια ενόσ γεγονότοσ που διαρκεύ λύγεσ ςτιγμϋσ (επιβράδυνςη),  ςπανιότερα αφηγεύται τα γεγονότα ςτον χρόνο που χρειϊςτηκε για να τελεςτούν (διαλογικό ςκηνή).  Τϋλοσ, η αφόγηςη ενόσ ςυμβϊντοσ μπορεύ να γύνει περιςςότερεσ από μύα φορϋσ (επανϊληψη).
  15. 15. ΕΝΔΕΙΚΣΙΚΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΥΙΑ  Γ. Βελουδόσ, Γραμματολογύα. Θεωρύα Λογοτεχνύασ, Αθόνα (Δωδώνη) 1994.  Ι. Παρύςησ & Ν. Παρύςησ, Λεξικό Λογοτεχνικών Όρων, Αθόνα (ΟΕΔΒ) 2000.  Χ. Τςολϊκησ, Κ. Αδαλόγλου, Ά. Αυδό, Ε. Λόππα, Δ. Τϊνησ, Έκφραςη Έκθεςη, τ. Α΄, Αθόνα (ΟΕΔΒ) 1997 (11989).  Ομϊδα ςυγγραφϋων Π.Ι., Οδηγύεσ για τη διδαςκαλύα των φιλολογικών μαθημϊτων ςτο ενιαύο λύκειο, Αθόνα (ΟΕΒΔ) 2006-7 (Νεοελληνικό Λογοτεχνύα).

×