Qiraat

2,005 views

Published on

0 Comments
1 Like
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

No Downloads
Views
Total views
2,005
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
2
Actions
Shares
0
Downloads
40
Comments
0
Likes
1
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Qiraat

  1. 1. 1 . P E N D A H U L U A NQiraat adalah bentuk masdar daripada qara‟a atau jamak daripada qiraah yangertinyabacaan. Menurut istilah ilmiah, qiraat adalah satu mazhab(aliran) pengucapan Al-Quran yangdipilih oleh salah seorang Imam qurra‟ sebagai suatu mazhab yang berbezad e n g a nm a z h a b l a i n n y a . D e n g a n k a t a y a n g l a i n i a m e m b a w a m a k s u dp e r b e z a a n - perbezaan dalam membaca Al-Quran, iaitu perbezaan lafaz-lafaz Al-Quran mengenaihuruf-huruf dan cara mengucapkannya di segi tebal atau nipis,panjang pendeknya dansebagainya.Muhammad Abdul Azim Az-Zarqani mengatakan:"Qiraat ialah suatu mazhabyang dipilih oleh imam qiraat yang mana antara satudengan lainnya tidak sama dalammenuturkan Al-Quran." Muhammad Salam Muhsinmengatakan: “Qiraat adalah satuilmu yang membahaskan tentang cara pertuturankalimat-kalimat Al-Quran serta cara pelaksanaannya dengan menisbahkansetiap wajahnya kepada seorang Imam pakar qiraat.”Muhammad „Ali Shabunimengatakan: "Qiraat ialah suatu cara daripada beberapacara mengucapkan Al -Quranyang masing-masing imam itu memilih satu cara yang berbeza dengan yanglainnya dalam mengucapkan Al-Quran”.D e f i n i s i t e r s e b u t d i a t a s , d a p a t l a h k i t as i m p u l k a n q i r a a t a d a l a h s u a t u i l m u p e n g e t a h u a n m e n g e n a ic a r a m e l a f a z k a n A l - Q u r a n s e c a r a p r a k t i k a ld e n g a n pengucapannya yang baik, sama ada disepakati atau diperselisihkan kesahihannyadengan b e r p a n d u k a n p a d a m a z h a b - m a z h a b y a n g d i a k u i s a n a d n y ah i n g g a s a m p a i k e p a d a Rasulullah SAW2 . B i n c a n g k a n s e j a r a h p e r k e m b a n g a n I l m u Q i r a a t d i M a l a y s i ad e n g a n m e n g a m b i l kira peranan institusi-institusi yang terlibat. (15 markah)2.1Sejarah perkembangan Ilmu Qiraat di MalaysiaIlmu Qiraat dianggap asing oleh masyarakat melayu kerana ia tidak diperkenalkansecarameluas di negara kita, sedangkan ia berkembang dengan meluasnya padazamanRasullullah s.a.w dan selepasnya. Tetapi hakikatnya, ilmu Qiraat bukannyasuatu ilmuyang asing bagi umat Islam di Malaysia, malah al-Quran yang dibacasekarang adalahsebahagian daripada ilmu Qiraat itu sendiri.Pengajian tilawah al -Quran di Malaysia berjalan seiring dengan perkembangan dakwah Islamyang telah sampai di gugusan nusantara sejak sekian lama dahulu. Ketika itu, pengajiantilawah al-Qur‟an hanya diajar oleh para ulama‟ dan guru-guru agama melalui institusipondok, madrasah atau rumahkediaman mereka.Mengikut sejarah perkembangan ilmutajwid, penyusun ilmu tajwid yang pertamadalam bahasa Melayu adalah seorang ulamakyang bernama Muhammad Salih bin IbnuMu‟ti bin Syeikh Muhammad Salih al-Kalantani. Asal usulnya tidak diketahui tetapimengikut sejarah nama di akhir adalah al-Kalantani, berkemungkinan beliau berasal darikelantan.( nama ini terdapat dalamsebuah buku karya beliau ). Berdasarkan kepada bukunya mengenai ilmutajwid, yang bertajuk “ Mir‟atul Quran fi Tashili Ma‟rifati Ahkamit Tajwidlil Mulkil Wahhab” dihasilkan pada tahun 1193H bersamaan 1779Madalah tarikhterawal mengenai ilmu itu yang ditulis dalam bahasa Melayu. Beliau jugatelahmengambil kitab tafsir Bahasa Melayu “Turjumanul Mustafid”, Karya Abdul Rauf bin Ali al-
  2. 2. Fansuri yang merupakan terjemahan dan tafsir al-Quran yang pertama dalam bahasaMelayu. Buku ilmu tajwid karya Ibnu Syeikh Abdul Mu‟ti ini telah disalin semulaoleh TuanGuru Haji Mahmud bin Muhammad Yusuf Terengganu bermula pada tahun1235H(1819) dan disiapkan pada tahun 1265H bersamaan 1848M.Susunan Mir‟atul Quran karyabeliau mengandungi hukum-hukum tajwid yang biasa dibicarakan dalam kitab-kitablain dan membicarakan fasal-fasal dan beliau mulamembandingkan wajah-wajah bacaan imam-imam qiraat yang terkenal seumpama SyeikhHafas,Syeikh Qalun, Syeikh Nafi‟, Syeikh Abu Umar, Syeikh Ibnu Katsir, SyeikhIbnu„Amir, Syeikh Kisa-I, Syeikh „Asim dan ramai lagi.Setelah negara mencapaikemerdekaan sekolah-sekolah rasmi kerajaan pula turutmenyediakan pengajianyang berhubung dengan tilawah al-Quran dan perkara yangm e l i b a t k a ni l m u Q i r a a t t i d a k d i p e r l u a s k a n . I n i a d a l a h k e r a n a k e u t a m a a nd a l a m mempelajari bacaan al -Quran adalah membaca beserta dengantajwid dan menjadikewajipan bagi guru-guru al-Quran memberi penekanan sertatumpuan kepada kaedah bacaan al-Quran beserta tajwid. Seperti mana yangdi utarakan oleh Imam Ibnu al -Jazari[1]Maksudnya:“Mengamalkan tajwid itu ( ketika membaca al-Qur‟an ) satu kewajipan, Sesiapa yang tidakmengelokkan bacaan (membaca al-Qur‟an beserta tajwid) adalahberdosa, Keranabeserta tajwidlah Tuhan menurunkan al-Qur‟an, Dan begitulahkepada kita sampainya bacaan”.J u s t e r u i t u p e n g e t a h u a n t e r h a d a p i l m u Q i r a a t i n i d i k e t e p i k a nd a h u l u a g a r masyarakat dapat membaca dengan betul sebelum mendalami ilmu Qiraat ini.Di sampingitu juga, pengetahuan sebegini sebahagian besarnya hanya mampu dipelajari di Timur Tengah seperti Mesir, Syiria, Arab Saudi dan sesetengah negaraarab yang lain makat i m b u l l a h m a s a l a h k e k u r a n g a n p a k a r - p a k a r y a n gk h u s u s d a l a m b i d a n g i n i u n t u k menerangkan kepada masyarakat pengetahuantentang ilmu ini.Keghairahan masyarakat Islam di Malaysia mempelajari seniilmu bacaan al-Quran ini semakin meningkat. Ini terbukti dengan adanya sambutan yangmenggalakkanterhadap kelas-kelas pengajian al-Quran samada dibawah kerajaan,swasta mahu pun persendirian.Walaupun begitu, sebahagian besar kelas-kelastersebut masih lagi belummemperkenalkan ilmu Qiraat ini kerana lebihmenekankan kepada memperbetul dan memperelokkan bacaan.Masyarakat Islam di Malaysia mula memahami baha wa bacaan yangmereka pelajari selama ini adalah bacaan daripada riwayat Hafs bin Sulaiman al-Khufi melaluimajlis-majlis dan tilawah al -Quran yang sebahagian besarnyamenonjolkan identiti bacaan ini sekaligus memperkenalkan kepada masyarakatIslam di Malaysia bahawa bacaan yang dipersembahkan adalah mengikut bacaanriwayat Hafs bin Sulaiman al-Khufi sepertimana yang mereka amalkan sebelumini.Disamping itu, dengan timbulnya beberapa Maahad Tahfiz samadadibawahkerajaan atau pun swasta yang mengambil sukatan pelajarandaripada Universiti Al-Azhar, Kaherah telah membuka sedikit ruang kefahamanmasyarakat Islam di Malaysiatentang ilmu Qiraat yang mana sebelum ini pengetahuansebegitu hanya tertumpu kepadaindividu-individu tertentu sahaja. Sukatan pelajaran
  3. 3. yang diambil adalah diantaranyamempelajari bacaan Qiraat melalui aliran al-Syatibiah dengan menggunakan matan al-Hirzu al-Amaani Wa al-wajhu al-Tahaani.Justeru itu, penggunaan aliran al-Syatibiah bagi riwayat Hafs bin Sulaimanal-Khufi ini semakin popular dan terkenal dengan adanya sistem pelajaran yangsebeginidan ramainya lepasan-lepasan pelajar dari maahad-maahad tahfiz.Hakikatnya, sebelumaliran al-Syathibiah ini dikenali oleh masyarakat Islam di Malaysiasememangnya merekasudah pun membaca mengikut aliran ini tanpa mereka sedari.PenubuhanDarul Quran (Maahad Tahfiz Al-Quran Wal-Qiraat) bermula padatahun 1966 apabilaPerdana Menteri Malaysia yang pertama, Tuanku Abdul RahmanPutera Al-Hajmelahirkan hasrat untuk mewujudkan sebuah Institut Pengajian al-QurandiMalaysia. Idea ini timbul ekoran daripada Musabaqah Al -Quran yangdiadakansemenjak tahun 1960 serta lawatan Rektor Universiti Al-Azhar SheikhMahmud Syaltutdi perasmian Masjid Negara.Sebagai permulaan, Maahad Tahfiz Al-Quran Wal-Qiraat ditubuhkan sebagaisalah satu unit di Bahagian Hal Ehwal Islam,Jabatan Perdana Menteri, Kuala Lumpur.Dengan penubuhan tersebut maka bermulalah pengajian dalam bidang Tahfiz al-Quran diDewanSyarahan Masjid Negara pada 1 Mac, 1966. Dari tahun 1966 hingga tahun1978 pengajian ini diletakkan di bawah kelolaan Jawatankuasa TadbirMasjid Negara danUrusetia Majlis Kebangsaan Bagi Hal Ehwal Ugama IslamMalaysia, pada tahun 1972dan ianya diberi nama “Maahad Tahfiz Al-Quran Wal-Qiraat”.Awal tahun 1979 Maahad Tahfiz ini diletakkan pula di bawahkelolaan PusatP e n y e l i d i k a n I s l a m , B a h a g i a n U g a m a , J a b a t a nP e r d a n a M e n t e r i s e h i n g g a t a h u n 1 9 8 0 . S e l e p a s i t u M a a h a d T a h f i zd i p i n d a h k a n k e B a n g u n a n J K R 5 8 8 / 3 3 , J a l a n Chenderasari, Kuala Lumpurdan dan kemudiannya diletakkan di bawah kelolaan InstitutD a k w a h d a n L a t i h a nI s l a m ( I N D A H ) B a h a g i a n U g a m a , J a b a t a n P e r d a n a M e n t e r i sehinggatahun 1983. Sehinggalah pada tahun 1984 Maahad Tahfiz telah lahir sebagaisebuahCawangan di Bahagian Ugama, Jabatan Perdana Menteri dengan organisasinya yangtersendiri.Pada Tahun 1992 Maahad Tahfiz ini kemudiannya dipindahkan ke TamanTunDr. Ismail bagi penempatan pelajar lelaki dan pelajar perempuan puladitempatkan diJalan Ledang.Pada Tahun 1994 pelajar perempuan kemudiannya dipindahkanke TamanTun Dr. Ismail, manakala pelajar lelaki dipindahkan ke Batu 14 Sg.Semungkus HuluLangat Selangor. Pada tahun 1997 Maahad Tahfiz Al-Quran Wal-Qiraat telahdinaikkantaraf sebagai salah satu bahagian di Jabatan Kemajuan IslamMalaysia (JAKIM) dan diberi nama Darul Quran Akhirnya pada 1 November 1998, DarulQuran ditempatkan kekampus tetap di Kompleks Darul Quran di Ampang Pecah Kuala KubuBharu, Selangor.Maahad Tahfiz Al-Quran Wal-Qiraat ditubuhkan juga di setiap negerisamada di bawah kerajaan persekutuan, negeri atau persendirian di sel uruhMalaysia, sepertiMaahad Tahfiz Al-Quran Wal-Qiraat Shah Alam Selangor,Maahad Tahfiz Al-QuranWal-Qiraat Pulai Chondong Kelantan dan Maahad Tahfiz Al-QuranWal-Qiraat ADDINPerak. Peranannya adalah sama iaitu mengembangkan ilmu al-Quran kepada seluruhrakyat di negara ini khususnya pelajar-pelajar.
  4. 4. 2.2Peranan institusi-institusi yang terlibatDarul Quran dan Maahad Tahfiz menunaikan fardu kifayahnya dengan menjadisatu pusat untukmengembangkan ilmu Qiraat terhadap masyarakat. Dengan menunaikantuntutan ini juga makaia merupakan satu usaha ke arah memelihara al-Quran darisebarang penyelewengan denganmelahirkan generasi huffazul Quran yang berpendidikandunia dan akhirat, Melalui pendidikandi Darul Quran juga akan melahirkan insan yangmempunyai personaliti yang tinggi.Pendidikandi Darul Quran dan Maahad Tahfiz juga bertujuan melahirkan pelajar dalam bidang tahfiz danQiraat. Seterusnya para pelajar di sini juga di beri pendedahandengan ilmu dakwah dari segikepimpinan, metodologi, komunikasi dan psikologidakwah di mana dengan ini akan melahirkangenerasi pendakwah yang akan dapatmenjana masyarakat Islam yang berilmu dan dapatmenjadi insan yang terpuji.Darul Quran memainkan peranan yang penting ke arah melahirkanpara huffazdan du’at yang berkemahiran dalam bidang al-Quran seterusnya berwibawa danberketrampilan melalui program Diploma Tahfiz Al-Quran dalam kerangka membinaummahyang berkualiti. Darul Quran dan Maahad Tahfiz juga berobjektifkan untuk melahirkan golonganprofessional yang hafiz, generasi yang bertakwa, berilmu dan bermanfaat serta mahir lagiberketrampilan selaras dengan keperluan ummah dan Negara.Pendidikan di Darul Quran danMaahad Tahfiz turut menyediakan asas penjanaan ke arahmelahirkan generasi cendekiawanyang berkemampuan mengembalikan tradisi zamankegemilangan keilmuan Islam.Pada 16 April1983 graduan-graduan dari Darul Quran telah diberi pengiktirafanoleh JPA setaraf dengandiploma Universiti Institut Teknologi Mara bagi membolehkan pelajar-pelajar lepasan DarulQuran ini menjawat jawatan dalam perkhidmatan awamatau swasta sebagai Pegawai Hal EhwalIslam, pendidik atau pendakwah atau jawatanlain dalam bidang yang memerlukan tahapprofesionalisme, berwibawa serta mempunyai personality yang tinggi. Ia juga diiktiraf olehuniversiti dalam dan luar Negara, khususnyadi Timur Tengah. Graduan Darul Quran berpeluang mengikuti program ijazah Pertama di pusat-pusat pengajian tinggi seperti :1-Maahad Qiraat Al-Azhar Al-Syariff 2-Universiti Malaya3-Universiti Kebangsaan Malaysia4-Universiti Islam Antarabangsa Malaysia5-Kolej Universiti IslamMalaysia6-Universiti Islam Negeri Sultan Syarif Kassim, Sumatera, Indonesia.Manakala lepasanSPM dari Maahad Tahfiz, pelajar bebas memilih IPTA/IPTSdalam dan luar negeri mengikut cita-cita masing-masing. Pelajar yang lulus dalam peperiksaan STAM pula boleh memilih mana-mana institut pengajian di Timur Tengah,seperti Universiti Al-Azhar, Universiti Madinah, Jordan
  5. 5. dan lain-lain. Pelajar yangmenduduki peperiksaan STTQ pula berpeluang untuk menyambungpengajian secaraterus dalam bidang Quran & Qiraat di Universiti Al-Azhar Cawangan Shoubra,Mesir.Secara ringkasnya Darul Quran dan Maahad Tahfiz Al-Quran Wal-Qiraat sertainstitusiseumpamanya yang ditubuhkan di setiap negeri samada di bawah kerajaan persekutuan, negeriatau persendirian di seluruh Malaysia mempunyai peranan yang samaiaitu;mengembangkan ilmu al-Quran kepada seluruh rakyat di negara inikhususnya pelajar-pelajar.Melahirkan para huffaz yang mahir isi kandungan al-Quran, berilmu, beramal dan bertakwa danefisyen tentang isi kandungan al-Quran serta dapatmerealisasikan dalam masyarakat.Menyediakan kemudahan mengkaji al-Quran dan mempelajari Ulum al-Quran.Menghidupkan kembali Ulum Al-Quran dan memperdekatkan Ulum Al-Quran kepadamasyarakat.Melahirkan individu yang mempunyai ilmu pengetahuan, beramal soleh, bertakwa kepada Allahs.w.t. dan berakhlak mulia dan menjadi rujukan masayarakaMemelihara isi kandungan al-Quran dan keaslian bacaannya dari sebarang penyelewengan.Menyediakan peluang melanjutkan pelajaran ke peringkat lebih tinggisamada di dalam atauluar negara.KESIMPULANIlmu qiraat adalah salah satu ilmu dan cabang-cabang ilmu yang ada hubungandengan al-Quranyang sewajarnya diberi perhatian yang serius.Ilmu Qiraat hendaklahsentiasa di pelajari, dijagadan disuburkan melalui pusat-pusat pengajian yangmengajarkannya. Darul Quran salah satudari pusat pengajian yang menghidupkan danmelahirkan ahli Qiraat.Semoga Darul Quran danMaahad Tahfiz berjaya dalam misinya untuk melahirkan para huffaz dan du’at yangberkemahiran dalam bidang al-Quran, berrpersonaliti yang tinggi, bertakwa, berilmu dan
  6. 6. melahirkan generasi cendekiawanyang berkemampuan mengembalikan tradisi zamankegemilangan keilmuan Islam.Semoga Allah mempermudahkan jalannya dalam mendaulatkandan menghidupkanilmu al-Quran. InsyaAllah.3.Bincangkan peranan ilmu Qiraat dalam pemahaman Al-Quran. (10 markah)Sesetengah ulama qiraat memberikan pengertian tafsir sebagai merangkumi perkara-perkarayang berhubung dengan kedudukan kalam Allah s.w.t yang dimulai darisudut sanad atausandaran lafaz dan pengertian makna yang berhubung dengan sesuatuhukum.Ini termasuksebab-sebab diturunkan sesuatu ayat dan masa sesuatu kejadian itu berlaku.Sesuatu penafsiranyang dapat diterima sebagai hujah oleh ahli-ahli tafsir mestilah mengandungi sususan ilmubacaan (al-Qiraat), yang lengkap, ilmu usul danilmu bahasa yang melingkupi nahu, saraf,balaghah, bayan, badi dan sebagainya.1“Jibril membacakan kepada aku dengan satu huruf lalu aku ulang-ulangi.Senantiasalah akumeminta kepadanyaakan penambahan lalu dia (jibril) menambah sehingga sampai tujuh huruf.”(Riwayat Al Bukhari).Al-Quran yang diturunkan dengantujuh hurufmemberi kemudahan kepadaumat Islam untuk membaca dan mengamalkan hukum-hakamyang terkandung didalamnya. Penurunan al-Quran dengan tujuh huruf ini bermula pada zamandakwah baginda di Madinah setelah dakwah Nabi SAW semakin meluas ke seluruh tanahArab.Marhalah ini juga dikenali sebagai “Marhalah At-Tashil” yang membantu umatArabmengenali al-Quran dan menghayatinya mengikut lahjah kabilah masing-masing.Hasilgalakan dan panduan daripada Nabi SAW, generasi sahabat sangat tekun mendalami al-Quran dengan seluruh wajah qiraat yang diturunkan. Setelah kewafatan baginda, parasahabattelah bertebaran di seluruh Semenanjung Tanah Arab sehingga melahirkan beberapa madrasahqiraat seperti Madani, Makki, Syami, Kufi dan Basri.Kemudian datang generasi selepasnyasehingga melahirkan tokoh-tokoh yangmasyhur dalam bidang ini antaranya ialah sepuluh imamqurra’. Setelah zaman berzamanilmu qiraat semakin berkembang dengan kelahiran tokoh-tokoh dalam bidang ini sepertiImam as-Syatibi (wafat 590H), Imam Ibnu al-Jazari (wafat 833H)dan lain-lain. Paraulama juga telah membahaskan ilmu qiraat dalam pelbagai sudut untukmenambahkankefahaman terhadap al-Quran seperti sejarah ilmu qiraat, taujih al-Qiraat al-Mutawatirah,taujih al-Qiraat as-Syazzah.1
  7. 7. http://www.mindamadani.my/content/view/167/2/Terdapat juga ulama berselisih pendapat dalam persoalan adakah kedua-duanyamerupakanperkara yang sama atau sebaliknya.Imam Badruddin Azzarkashi menyatakan bahawa Al-Qurandan Al-Qiraat adalah2 hakikat yang berlainan. Ini kerana Al-Quran adalah wahyu yangditurunkan kepadaRasulullah saw sebagai mukjizat dan keterangan. Sebaliknya Al-Qiraat pulaadalahkepelbagaian lafaz-lafaz wahyu itu pada huruf dan kaedah pembacaan seperti takhfifdantashdid. Al-Qiraat juga tidak dapat tidak diambil melalui proses talaqqi dan mushafahah.2Doktor Muhammad Salim Muhaisin pula berpendapat bahawa Al-Quran dan Al-Qiraat adalahdua hakikat dengan satu makna.Berdasarkan Al-Quran adalah masdar yangseerti dengan Al-Qiraah.Al-Qiraat pula jamak kepada Al-Qiraah.Maka bagi beliaukedua-duanya adalahmempunyai satu makna.3Mutawatir adalah prasyarat utama dalam penerimaan sesuatu wajah sebagai AlQiraat AlMaqbulah (qiraat yang diterima) di samping bertepatan dengan rasm uthmanidan satu wajahdaripada wajah-wajah tatabahasa arab. Apabila sudah di wartakan sebagaimutawatir, makaberamal dengannya adalah dibenarkan malah dituntut dan diberi dengansebaik-baikganjaran.Selanjutnya mengaplikasikan seluruh wajah bagi qiraat mutawatir adalah suatukewajipan.Ulama bersepakat bahawa kepentingan yang dimainkan oleh QiraatMutawatirahdalam ilmu tafsir.Kepelbagaian bentuk bacaan yang sah sanadnya adalahmerupakan saturahmat kepada umat Islam khususnya dalam bidang pensyariatan hukum-hakam. Inikerana kepelbagaian tersebut bukanlah bermaksud wujud pertentangan maknamahupun pada aspek pentafsiran secara keseluruhan, bahkan ianya merupakan pelengkap diantarasatu sama lain yang mempunyai hubung kait.2http://ilmuqiraat.blogspot.com/2008/10/pengenalan-asas-ilmu-qiraat.html3http://mohamadredha.blogspot.com/2009/05/takrif-qiraat.html
  8. 8. Doktor Syaaban Muhammad Ismail dalam karangannya (Al Qiraat Ahkamuha waMasdaruha)4menyatakan adalah mustahil terdapat pertentangan dalam nas Al Quran.Sama ada keranaterdapat perbezaan pada makna , pertentangan pada maksud atau berlawanan pada matlamat.Ini kerana semuanya akhirnya akan terdapat titik pertemuanyang menghasilkan percambahanbuah fikiran. Hakikat ini sebenarnya telah memberisumbangan yang besar kepada para cerdikpandai Islam dalam menangani thaqafahIslamiyyah. Diantara disiplin ilmu yang terkesandaripada kepelbagaian wajah Qiraatialah hukum hakam syariah Islam.Secara umumnya hukumsyariah yang bercambah hasil kepelbagaian wajah ini bolehdibahagikan kepada dua iaituAhkam I’tiqadiyyah (Aqidah)danAhkam A’maliyyah(Feqah).Al Ahkam I’tiqadiyyahAyat-ayat di bawah tajuk ini mempunyai perbezaan wajah yang mempunyaihubungkait denganpersoalan aqidah Islamiyyah. Secara umumnya ia merupakan tuntutan bagi mukallaf untukberpegang dengan asas aqidah Islam yang sahih dengan dibahagikankepada 4 kumpulan iaitu;1. Ketuhanan ; 13 tempat2. Kenabian ; 17 tempat3. Perkara-perkara ghaib ; 13 tempat4. Amaldan balasan ; 10 tempatContoh ayat yang berkaitan ialah firman Allah:
  9. 9. Lafaz“malik”dalam ayat 4 surah Al-Fatihah boleh dibaca dengan dua wajahsama ada dengan“maaliki”atau pun“maliki”. Hasil daripada perbezaan ini ramaiulamak memberi pandangan.Abu Amr Al Basri menyatakanbahawa raja adalah lebihumum berbanding pemilik. Abu Ubaid Al Qasim ibn Salam pulamenyatakan seluruh raja4http://syababghardhuffaz.blogspot.com/2006/10/qiraat-9.htmlmemiliki tetapi tidak sebaliknya. Hasilnya kita dapati bahawa Allah bersifat dengankedua-duasifat ini.Dia adalah Raja yang Maha Memiliki.Perlu diberi perhatian bahawa dalam ruang disiplinilmu aqidah tidak dibenarkanmengambil wajah yang tidak mutawatir sebagai sandaranhukum.Oleh itu wajah-wajahyang menjadi rujukan dalam aqidah disyaratkan mutawatir.Tidakboleh daripada wajahyang shaz atau yang lebih rendah daripadanya. Walaupun dalam contohkita tadi terdapatwajah-wajah yang lain tetapi tidak boleh dijadikan sandaran dalam memberidilalahdalam erti kata yang lain beristinbat daripadanya kerana tidak mutawatir.Inimembuktikan perbezaan wajah Qiraat menjadi salah satu penyumbang percambahan aliranpemikiran dalam aqidah Islam.
  10. 10. Al Ahkam Al Fiqhiyyah Al AmaliyyahAyat-ayat di bawah tajuk ini mempunyai perbezaan wajah yang mempunyai hubungkaitdenganpersoalan ibadat dalam Islam. Secara umumnya ia merupakan tuntutan bagimukallaf untukmengikuti hokum-hakam Feqah Islami dengan dibahagikan kepada 7kumpulan iaitu ;1. Ibadat ;11 tempat2. Muamalat ; 3 tempat3. Nikah ; 7 tempat4. Hudud ; 4 tempat5. Jihad ; 10 tempat6.Sumpah ; 2 tempat7. Kehakiman ; 1 tempatContoh yang amat jelas adalah dalam firman Allah5:5Al-Quran, surah Al-Maidah, ayat 6
  11. 11. 
  12. 12. Lafaz“arjulakum”dalam ayat itu boleh dibaca dengan 2 wajah iaitu“arjulakum”dengan fathah atau“arjulikum”dengan kasrah. Kedua-duanya adalahQiraat yang mutawatir.Perbezaan yang ringkas inisebenarnya telah menerbitkan perbahasan yang panjang.Dengan campur tangan pula darisudut nahu maka telahmembawa satu perkataan dengan dua makna iaitu membasuh ataumenyapu. Hasilnyakita mengetahui tentang sumber istinbat kewajipan membasuh kaki dalamwuduk dankeharusan menyapu khuf dalam situasi tertentu.Begitulah dalam contoh-contohyang lain. Umat Islam akhirnya akanmemperolehi faedah yang banyak hasil daripada ijtihadulamak dengan ruang ibadahyang lebih luas dan memberi peluang kepada seluruh manusiamerasai kesesuai Islamwalau di mana mereka berada.Ulama telah bersepakat menyatakanbahawa selain daripada Qiraat Tujuh danSepuluh adalah merupakanQiraat Shazzah. Ini kerana ianya tidak memenuhi salah satudaripada rukun Qiraat yang tiga. Umumnya, QiraatShazzah dikatakan berpunca daripadaMashahif peribadi para Sahabat r.a yang tidak dihapuskansetelah Saidina `Uthmanmengarahkan pembukuan semula al-Quran seperti mushaf IbnuMas`ud di manamushafnya telah diriwayatkan oleh generasi Tabi`in.Walaupun Qiraat Shazzah
  13. 13. tidak boleh dibaca sebagaimana Qiraat Mutawatirah,tetapi ia juga memainkan peranan pentingdalam memberi sumbangan terhadap ilmutafsir al-Quran.Di bawah, beberapa contoh Qiraat Shazzah dan peranannya dalam ilmu tafsir;Firman Allah s.w.tdalam Surah al-Baqarah:
  14. 14. Maksudnya:“Alif, Laam, Miim. Kitab al-Quran ini, tidak ada sebarang syak padanya(tentang datangnya dariAllah dan tentang sempurnanya); ia pula menjadi petunjuk bagiorang-orang yang (hendak)bertakwa”.6Qiraat Ibnu Muhaysin membaca dengan bacaan Tanwin pada kalimah“raiba”menjadi“raiban”. Dari segi pentafsiran, maka bacaan ini menerangkan bahawa inilah kitab yang tidak didapatikeraguan di dalamnya2. Contoh usul riwayat Warsy ialah:
  15. 15. Dibaca Tashil pada Hamzah Fi Kalimah - 2- USUL PERAWI IMAM IBN KATHIRPeriwayat dari Imam Ibn Kathir ialah Al Bazi dan Qunbul1. Contoh usul riwayat Al Bazi ialah:
  16. 16. Dibaca silah Ha al-Kinayah2. Contoh usul riwayat Qunbul ialah:
  17. 17. Dibaca qasar pada Mad Jaiz (2 harkat)  3- USUL PERAWI IMAM ABU AMRUPerawi dari Imam Abu Amru ialah Al Duri dan As Susi1. Contoh usul riwayat Al Duri
  18. 18. Dibaca Tawassut(4 harkat)pada Mad Wajib Munfasil -
  19. 19. 2. Contoh usul riwayat As Susi
  20. 20. 
  21. 21. Dibaca Idgham Kabir pada -    4- USUL PERAWI IMAM IBN AMIRPeriwayat dari Imam Ibn Amir ialah Hisham dan Ibn Zakuan1. Contoh usul riwayat Hisham ialah:
  22. 22. Dibaca dengan Hazaf alif iaitu:  2. Contoh usul riwayat Ibn Zakuan ialah:
  23. 23. Dibaca Imalah pada huruf Jim iaitu kalimah yang bergaris.5- USUL PERAWI IMAM ASIMPerawi dari Imam Nafi’ ialah Syukbah dan HafsContoh usul riwayat Syukbah:   (Imalah, tashil, raum atau isymam )Contoh usul riwayat Hafs ialah:
  24. 24. Dibaca dengan Isymam (memuncungkan dua bibir mulut) pada kalimah yang bergaris6- USUL PERAWI IMAM HAMZAHPeriwayat dari Imam Nafi’ ialah Khalaf dan Khalad1. Contoh usul riwayat Khalaf ialah:
  25. 25. Dibaca dua wajah iaitu Saktah atau Tahqiq selepas huruf Lam yangbertemu alif - /  
  26. 26. 2. Contoh usul riwayat Khalad ialah:
  27. 27. Dibaca dengan dua wajah iaitu Tahqiq dan Naqal pada kalimah tersebut iaitu:   /   7- USUL PERAWI IMAM KISAI’Perawi dari Imam Nafi’ ialah Abu Umar Hafs dan Abu Al Harith1. Contoh usul riwayat Abu UmarHafs
  28. 28. Dibaca dengan Imalah pada kalimah yang mempunyai ya iaitu:    / / 2. Contoh usul riwayat Abu Al Harith:
  29. 29. Dibaca Imalah sebelum ha tanith ketika waqaf pada kalimah yang bergaris diatas.Kesimpulannya, kebanyakan usul tidak kita ketahui secara mendalam kerana kurangpendedahan dan tidak memperdalaminya secara khusus.Kebiasaanya kita hanya melihatusulriwayat Hafs dari Imam ‘Asim yang tercatat di mukasurat akhir al-Quran.Kebanyakan dari kitajuga tidak memahami apa yang tercatat di situ kecuali sebahagianyang memperdalami ilmu
  30. 30. tajwid secara berguru. Jika sekadar membaca sahaja, tidak memadai dan ditakuti salah padalafaz sebutannyaPENUTUPSesungguhnya al-Quran itu Kalam Suci, kata-kata Allah yang mesti dijaga dan dipelajaricarabacaan yang betul.Pembacaannya juga hendaklah secara tartil, sepertimana firmanAllah yangtelah dinyatakan di atas. Oleh amat wajarlah setiap umat Islam mempelajariilmu tajwid denganbersungguh-sungguh demi menghormati dan menjaga kesucianKalamullah, mudah-mudahanpembelajaran ilmu tajwid akan dapat memperelokkan lagi pembacaan al-Quran.Adalah wajarpihak-pihak tertentu mengambil langkah dan usaha ke arah memperluaskanlagi penyebaranilmu tajwid kepada masyarakat terutama masyarakat Islam di Malaysia.Untuk itu beberapapandangan dan langkah perlu diambilkira dalam menjayakan usahatersebut, antaranya:1. PihakKementerian seharusnya memasukkan matapelajaran ilmu tajwid dalam sukatan pelajaran disekolah rendah dengan lebih terperinci.Ini kerana buat masa sekarang pelajaran ilmu tajwidhanya diajar secara umum di sekolah rendah, tidak terperinciseperti sukatan pelajaran yangdahulu.Itupun diterapkan semasa murid berada di tahap 2sahaja.2.Pihak kementerian jugaseharusnya memperkembangkan kelas- kelas aliran pengajiantahfiz kepada pelajar-pelajarperingkat menengah.Ini kerana kebanyakan kelas tahfizdiambilalih oleh pihak swasta ataukerajaan negeri sepertimana Maahad Sains Tahfizyang dikendalikan oleh Kerajaan NegeriKelantan.Walhal kelas seperti ini sepatutnyawujud dalam semua negeri di seluruhMalaysia.3.Menggalakkan pembacaan al-Quran bertajwid kepada golongan dewasadenganmengadakan pertandingan bacaan al-Quran secara bertajwid samada diperingkatkampung, daerah, negeri dan lain-lain. Ini akan menggalakkan golongan dewasaberminatuntuk mempelajari ilmu tajwi

×