Modul 4 tooling

3,714 views

Published on

1 Comment
1 Like
Statistics
Notes
  • terima kasih..harap ia berguna buat sya nanti..mohon share ye :)
       Reply 
    Are you sure you want to  Yes  No
    Your message goes here
No Downloads
Views
Total views
3,714
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
3
Actions
Shares
0
Downloads
145
Comments
1
Likes
1
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Modul 4 tooling

  1. 1. Modul 4 :- tooling Prepared by :- mohd nassir bin omar Vis mechatronic sdn bhd
  2. 2. Objektif :-  Pengenalan  Alat menanda mengukur DAN MENGUJI  ALAT MEMEGANG  ALAT MEMACU  ALAT MEMOTONG
  3. 3. PENGENALAN :-  Dalam bidang kejuruteraan yang berkaitan dengan bidang pembuatan ,peranan alat tangan adalah sangat penting untuk kerja kerja asas seperti :-  Menanda  Memotong  Memegang  Menguji
  4. 4. Terdapat beberapa jenis alat tangan yang digunakan dalan proses pembuatan sperti :-  Alat menanda,mengukur dan menguji  Alat memegang  Alat memacu  Alat memotong
  5. 5. Alat menanda,mengukur dan menguji  Alat tangan jenis ini digunakan untuk kerja kerja asas dalam proses pembuatan.  Alat tangan jenis ini digunakan untuk mengukur serta menanda permukaan benda kerja sehinggalah kepada menguji ketepatan benda kerja.
  6. 6. Pembaris keluli  Diperbuat daripada keluli tahan karat.  Boleh didapati dalam tiga saiz iaitu :- I. 150mm II. 300mm III. 1000mm  Kegunaan :- 1. Mengukur jarak 2. Mengukur kerataan benda kerja 3. Membuat garisan lurus
  7. 7. Pembaris keluli
  8. 8. penggarit  Diperbuat daripada keluli,alat yang dikeraskan dibahagian matanya.  Kegunaan :- 1. Membuat garisan pada permukaan logam.  Alat ini mempunyai dua hujung mata yang tajam bagi memudahkan kerja menanda pada permukaan logam.
  9. 9. penggarit
  10. 10. penebuk  Tiga jenis penebuk yang selalu digunakan ialah :- 1. Penebuk cucuk 2. Penebuk pusat 3. Penebuk cemat  Ketiga tiga jenis penebuk ini berbeza dari segi bentuk dan sudut dan matanya.
  11. 11. Jenis jenis penebuk pusat • Menanda pada garisan objek sebelum kerja memotong. Penebuk cucuk • Menanda pusat bulatan sebelumkerja mengerudi Penebuk pusat • Menanggalkan atau membuang cemat atau rivet pada benda kerja. Penebuk cemat
  12. 12. Sesikul  Terdiri daripada 2 bahagian utama iaitu :- 1. Bilah 2. Badan  Saiz ditentukan berdasarkan panjang bilahnya.  Kegunaan :- 1. Menguji sudut 90 darjah 2. Menguji kerataan permukaan benda kerja 3. Membuat garisan tegak dari permukaan benda kerja
  13. 13. Sesikul
  14. 14. Pembahagi pegas  Mempunyai sepasang kaki dengan bahagian matanya yang tajam.  Pegas yang terdapat dibahagian kakinya adalah untuk membolehkannya dilaraskan dengan mudah.  Kegunaan :- 1. Membuat lengkok dan bulatan pada permukaan benda kerja.
  15. 15. Pembahagi pegas
  16. 16. tramel  Mempunyai sepasang kaki bermata tajam yang boleh dilaraskan di sepanjang batang rasuknya.  Kegunaan :- 1. Membuat lengkok 2. Membuat atau menanda garisan selari 3. Membuat bulatan bersaiz besar
  17. 17. tramel
  18. 18. Tolok permukaan  Bahagian utama alat ini ialah :- 1. Tapak 2. Turus dan penggarit  Kegunaan :- 1. Menanda garian selari 2. Menguji garisan selari 3. Menentukan pusat benda kerja yang berbentuk silinder
  19. 19. Tolok permukaan
  20. 20. Plat permukaan  Diperbuat daripada bei tuang dan didapati dalam 2 saiz iaitu:- 1. Saiz kecil: 100mm X 150mm 2. Saiz besar: 1000mm X 1000mm  Kegunaan :- 1. Untuk kerja menanda benda kerja yang memerlukan ketepatan.  Alat ini biasanya digunakan bersama sama tolok permukaan
  21. 21. Plat permukaan
  22. 22. Angkup luar  Mempunyai sepasang kaki yang tajam melenkung kedalam  Terdapat dua jenis :- 1. Angkup luar tanpa pegas 2. Angkup luar berpegas  Kegunaan :- 1. Untuk mendapatkan ukuran garisan pusat luar benda kerja yang berbentuk silinder atau rata
  23. 23. Angkup luar
  24. 24. Angkup dalam  Mempunyai bentuk yang hampir sama seperti angkup luar tetapi kakinya melengkung kedalam  Terdapat dua jenis angkup dalam :- 1. Angkup dalam tanpa pegas 2. Angkup dalam berpegas  Kegunaan :- 1. Untuk mendapatkan ukuran garis pusat benda kerja yang berbentuk silinder
  25. 25. Angkup dalam
  26. 26. Plat sudut  Diperbuat daripada besi tuang yang dikeraskan  Berebntuk L dengan sudut tepat 90 darjah dan mempunyai permukaan yang rata  Kegunaan :- 1. Menyokong benda kerja semasa membuat kerja menanda 2. Memastikan benda kerja berada pada kedudukan tetap dan tepat semasa menanda
  27. 27. Plat sudut
  28. 28. Angkup vernier  Salah satu alat pengukuran jitu yang boleh digunakan untuk mengukur.  Mempunyai skala iaitu :- 1. Skala utama 2. Skala vernier  Kegunaan :- 1. Mengukur ketebalan obek 2. Mengukur garis pusat silinder 3. Mengukur kedalaman  Mempunyai dua senggatan berukuran :- 1. 0.02mm 2. 0.05mm
  29. 29. mikrometer  Satu lagi alat pengukuran yang sangat jitu  Boleh mengukur dengan tepat sehingga 0.01 atau 0.001mm  cara bacaan :- 1. Bacaan pada laras 2. Bacaan pada bawah laras 3. Bacaan pada jidal  Kegunaan :- 1. Mengukur garis pusat silinder 2. Mengukur ketebalan objek
  30. 30. Alat memegang  Dalam proses pembuatan ada ketikanya sesuatu benda kerja itu perlu dipegang dengan kukuh bagi memudahkan kerja.sebagai contoh dalam kerja kerja haba.alat memegang yang biasa digunakan ialah: -
  31. 31. andas  Diperbuat daripada besi berkarbon  Ada juga andas yang bahagian tapaknya diperbuat daripada besi tuang dan permukaannya diperbuat daripada keluli berkarbon tinggi  Kegunaan :- 1. Untuk menyokong benda kerja semasa kerja membentuk seperti melipat
  32. 32. andas
  33. 33. Bongkah v  Sejenis alat yang digunakan untuk menyokong benda kerja berbentuk silinder semasa kerja mengerudi dan menanda  Alat ini diperbuat daripada besi tuang atau keluli berkarbon yang dikeraskan
  34. 34. Bongkah v
  35. 35. ragum  Digunakan untuk memegang benda kerja dengan kuat dan teguh semasa membuat kerja seperti memotong dan mengikir logam.  Diperbuat daripada besi tuang dan jenis yang selalu digunakan ialah ragum meja.  Ragum ini diperbuat daripada besi tuang oleh itu tidak digalakkan mengetuk atau menghentak atas andas kerana ia mudah retak atau pecah.  Ragum yang digunakan pada mesin ialah ragum gerudi.
  36. 36. ragum
  37. 37. Langkah langkahkeselamatan semasa mengunakan ragum  Skrunya hendaklah tidak terlalu ketat.  Benda kerja hendaklah diapit dibahagian tengah.  Elakkan mengetuk atau menukul ragum dengan tukul yang besar.  Rapatkan kedua dua pengapit (tutup) sekiranya tidak digunakan.  Elakkan mengapit benda kerja yang panas.
  38. 38. penyepit  Alat yang digunakan untuk memegang benda kerja yang panas.  Terdapat beberapa jenis penyepit yang selalu digunakan bergantung pada bentuk objek yang hendak dipegang. • Untuk memegang benda kerja berbentuk rata seperti plat.Penyepit rata • Untuk memegang benda kerja berbentuk bulat atau silinder.Penyepit bulat • Untuk memegang benda kerja berbentuk bersegi.Penyepit bersegi
  39. 39. penyepit
  40. 40. Alat memacu  Alat memacu merupakan alat yang digunakan untuk mengerakkan benda kerja atau alat lain semasa melakukan kerja seperti mengetatkan benda kerja atau melonggarkan benda kerja.
  41. 41. Pemutar skru  Terdapat dua jenis pemutar skru yang biasa digunakan:- a) Pemutar skru mata rata b) Pemutar skru mata philip  Kegunaan :- 1. Dalam proses memasang atau membuka komponen yang melibatkan skru.
  42. 42. Pemutar skru
  43. 43. sepana  Diperbuat daripada keluli campuran krom vanadium atau krom molibdenum.  Pada umumnya,sepana terbahagi kepada tiga jenis iaitu:- a) Sepana hujung terbuka b) Sepana bergabung c) Sepana gelang  Kegunaan :- a) Untuk mengetatkan atau melonggarkan bolt atau nat.  Terdapat beberapa jenis sepana khas yang digunakan untuk kegunaan tertentu.
  44. 44. sepana
  45. 45. Sepana khas Jenis sepana kegunaan Sepana boleh laras Untuk membuka dan memasang bolt atau nat pelbagai saiz tanpa menukar sepana yang berlainan Sepana paip Untuk memasan peralatan yang berbentuk silinder atau paip Sepana allen Untuk memasang bolt yang berkepala allen Sepana soket Untuk mencengkam kepala bolt dengan lebih kemas supaya tidak mudah tergelincir Spana L dan sepana T Untuk melindungi bolt yang kerap dipasang dan dibuka supaya tidak rosak
  46. 46. Sepana khas
  47. 47. tukul  Tukul boleh dibahagikan kepada dua kategori iaitu :- a) Tukul besi b) Tukul lembut  Kepala tukul besi diperbuat daripada keluli yang dikeraskan khususnya pada bahagian muka dan bongkol  Saiz tukul bergantung pada berat kepala  Biasanya tukul besi digunakan contoh untuk memaku dan mencabut paku.  Tukul lembut digunakan untuk membentuk dan memasang benda kerja serta mengelakkan permukaan benda kerja menjadi rosak
  48. 48. Cara pengunaan tukul
  49. 49. Alat memotong  Alat memotong merupakan alat yang digunakan untuk memotong atau menipiskan benda kerja semasa proses pembuatan.  Contoh alat alat pemotong ialah seperti dibawah:-
  50. 50. Pahat logam  Terdapat dua jenis iaitu :- 1. Pahat kerja kayu 2. Pahat kerja logam  Pahat kerja kayu mempunyai dua jenis:- I. Pahat pelubang II. Pahat peraut  Pahat kerja logam diperbuat daripada keluli bermutu tinggi yang dikeraskan  Saiz pahat diambil kira mengikut ukuran lebar mata dan ia digunakan untuk memotong dan memahat logam
  51. 51. Pahat logam  Terdapat empat jenis pahat logam yang biasa digunakan dan kegunaannya :- Jenis pahat kegunaan Pahat mata rata Untuk memotong bahagian yang lebar dab untuk kerja am Pahat mata melintang Untuk memotong celahan yang tidak dapat dipotong olah pahat mata rata Pahat mata bulat Untuk memotong bahagian penjuru yang berbentuk lengkuk atau bulat Pahat mata bentuk intan Untuk memotong penjuru dalam yang berbentuk tajam dan bersegi
  52. 52. Pahat logam
  53. 53. kikir  Kikir diperbuat daripada keluli bermutu tinggi yang dikeraskan  Saiz kikir diambil kira mengikut ukuran panjang mata iaitu dari bahu hingga ke hujung matanya  Kegunaan :- I. Untuk memotong,menipiskan atau melicinkan permukaan benda kerja
  54. 54. kikir
  55. 55. Langkah penjagaan kikir  Kikir akan rosak sekiranya tidak dijaga dengan baik dan berikut adalah panduan penjagaan kikir:- I. Kikir perlu dipasang dengan hulu yangg sesuai II. Gunakan kikir yang sesuai mengikut jenis bahan kerja III. Gunakan untuk mengikir sahaja IV. Jangan biarkan kikir terkena minyak atau air V. Kerak besi yang melekat pada kikir perlu dibersihkan dengan mengunakan berus kikir
  56. 56.  Kikir boleh dikelaskan kepada beberapa jenis berdasarkan saiz,bentuk gigi dan gred pemotong. KIKIR Gred gigi pemotong •Kasar •Sederhan a •Halus Jenis gigi pemotong •Gigi selari •Gigi bersilang •Gigi lengkung •Gigi parut Bentuk •Rata tirus •Rata lurus •Separuh bulat •Bulat •Segiempat sama •Segitiga Saiz •Berdasarkan panjang kikir
  57. 57. Jenis gigi pemotong dankegunaannya Jenis gigi pemotong kegunaannya Gigi selari • Untuk kerja kekemasan Gigi bersilang • Untuk kerja am • Dapat mengikir dengan cepat Gigi lengkung • Untuk mengikir logam lembut seperti aluminium Gigi parut • Untuk mengikir benda kerja yang lembut seperti timah dan kayu
  58. 58. Bentuk kikir dan kegunaannya Bentuk kikir kegunaannya Rata tirus • Untuk kerja am Rata lurus • Untuk kerja kekemasan Separuh bulat • Untuk kerja kekemasan Bulat • Untuk membesarkan lengkung atau bulatan Segi empat sama • Untuk membesarkan lubang berbentuk segiempat Segitiga • Untuk mengikir da membuat kekemasan pada sudut dalam yang tajam
  59. 59. Gergaji besi  Ia digunakan untuk memotong logam atau benda kerja kepada saiz yang dikehendaki  Bahagian gergaji terdiri daripada bingkai,hulu,nat pelaras, dan mata.  Mata gergaji diperbuat daripada keluli berkarbon tinggi,keluli aloi tungsten dan keluli aloi molibdenum  Panjang gergaji adalah diantara 250mm hingga 300mm dan jarak gigi adalah diantara 0.8mm hingga 1.8mm.  Mata gergaji mesti dipasang menghala ke depan
  60. 60. Gergaji besi
  61. 61.  Semasa mengunakan gergaji beberapa perkara perlu diambil perhatian bagi mengelakkan mata gergaji dari patah :- I. Pilih mata gergaji yang sesuai dengan benda kerja II. Mata gergaji dipasang kedepan III. Ketegangan mata gergaji sesuai mengikut jenis pemotongan IV. Benda kerja diapit ragum dengan kemas V. Kelajuan pemotongan sesuai mengikut jenis logam VI. Tekanan dikenakan semasa gergaji ditolak ke depan dan diangkat sedikit semasa gergaji ditarik kebelakang

×