Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.

Nieuwsbrief monhemius februari 2019 warme truiendag co2

13 views

Published on

Why does CO2 reduction stall, and continuously is confused by lobbies

Published in: Environment
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

Nieuwsbrief monhemius februari 2019 warme truiendag co2

  1. 1. Nieuwsbrief februari 2019 Heb je wel eens achteruit ge- reden met een aanhangwa- gen? Wanneer die begint uit te zwaaien moet je meteen stu- ren, anders is het te laat. Ik zal laten zien dat zulke problemen lastig zijn. Als pijnlijk voorbeeld nemen we de klimaattransitie, omdat iedereen daarover praat. Maar ook omdat daar de sys- teemfouten zó duidelijk zijn. We kiezen het verkeerde regelmechanisme en maken de aanhan- ger nòg onbestuurbaarder. De vuistregel? Kies een snelle, desnoods iets zwakkere terugkop- peling. Laat de urgentie zèlf het werk doen, je zou dat als een soort marktwerking kunnen zien …? Hoe beheers je systemen met traagheid? Het wordt erger wanneer de sturing zèlf extra vertraagt. CO2, waarom zo lastig?
  2. 2. 2020 410 ppm 1,0 o C 2000 370 ppm 0,5 o C 1980 335 ppm 0,15 o C 1960 300 ppm 0 o C Vroeger 280 ppm CO2 uitstoot ophoping temperatuur, versnelling CO2, waarom we geen raad weten met langzame problemen Veel problemen bij mijn klanten komen op het bordje van Lean, Agile of andere Excellence programma’s. Maar hoe heeft het zover kunnen komen? Vaak zijn die problemen het gevolg van een politieke benadering op strategie-niveau. En vaak gaat het om langzame processen die je beter naar de volgende CEO kunt doorschuiven. De medewerkers voelen dat uitstelgedrag haarfijn aan, maar zolang de aandeelhou- ders het niet zien ... De klimaatdiscussie is een voorbeeld waar we middenin zit- ten. Het afgelopen jaar is het klimaat steeds vaker en inten- siever in het nieuws. Dat is goed en het wordt hoog tijd. Maar de redeneringen worden steeds ingewikkelder en steeds meer politiek. De gele hesjes en de schoolkinderen voelen haarfijn aan dat er iets niet klopt. Hoe komt het toch dat het klimaat zich zo goed leent voor manipulatie en beeldvervor- ming? Heeft u wel eens achteruit gereden met een aan- hangwagen? Wanneer die begint uit te zwaaien moet je meteen flink sturen, anders is het te laat. Ik zal laten zien dat zulke problemen lastig zijn. Als voorbeeld een oer-Nederlands probleem waar we wèl mee kunnen omgaan: De waterhoogte stijgt, dus de dijken moeten hoger of de afvoercapaciteit moet omhoog. Even pol- deren en een jaar later zijn de graafmachines bezig. “YES, WE CAN !” Een ander voorbeeld: te weinig onderwijzend personeel. Ein- deloos polderen, salaris omhoog maar niet teveel, fusies en Malieveld betogingen. Dertig jaar later is alles nog hetzelfde en in een voortdurende crisis blijft het probleem beheerst op het randje van de afgrond. “SORRY, WE KUNNEN ER NIETS AAN DOEN” CO2 , vereenvoudigd plaatje Er komt bij iedereen zoveel informatie binnen dat het gaat duizelen. En duizelen maakt kwetsbaar voor lobbyredenerin- gen en voor verkiezingsretoriek. Ik heb een vereenvoudigd plaatje gemaakt van het klimaat: 1 CO2 uitstoot (ik weet dat er meer broeikasgassen zijn, maar we houden het even hierbij). 2 CO2 ophoping in de atmosfeer (het lost ook op in de oceanen, dat dempt een beetje maar daar houden we even geen rekening mee) 3 Temperatuurstijging versnelt door het broeikaseffect (natuurlijk is ook dit ingewikkelder, maar de poolkap- pen en gletsjers smelten echt) 1 Het klinkt erg stoer om de CO2 uitstoot aan te pakken. Met- een in de volgende zin zegt de politicus: “we moeten het gron- dig doen en dus niet te snel.” Gelukkig hebben we doelen afgesproken waar we niet onderuit kunnen. Wanneer we in 2030 50% reductie moeten halen, zouden politici het liefst tot de jaarwisseling 2030 wachten? 2 Het komt door de ophoping dat dit niet klopt. Hoe langer we doorgaan met CO2 uitstoten, deste langer zal de ophoping in de atmosfeer doorgaan. In de figuur heb ik de ophoping gete- kend als een stijgend niveau in de tank. Ziet U het piepkleine kraantje onderin de tank? Waarmee de tank leegloopt? Daar- mee bedoel ik de natuurlijke opname van CO2 uit de atmos- feer. Ziet U de enorme kraan bovenin? Zolang die open staat loopt de tank snel vol, en pas als die bijna dicht staat begint de tank heel langzaam leeg te lopen. Maar wanneer die grote kraan half dicht gaat in 2030? Het kleine kraantje kan daar niet tegenop. Maar zelfs wanneer we de ophoping kunnen stoppen zodat CO2 niet verder stijgt, zijn we er dan? 3 We zien de temperatuur stijgen door het broeikaseffect. Hoe meer CO2 ophoping, deste sneller stijgt de temperatuur. Ik heb dit getekend als een verwarmingsspiraal. Hoe hoger de CO2 ophoping, deste groter is de warmtehoeveelheid uit de spiraal. De CO2 ophoping is lineair, een rechte lijn omhoog, en terecht maken we ons daar zorgen over. De temperatuur stijgt niet zo snel want de aarde is heel groot, maar … het gaat sneller en sneller. Hoe hoger de CO2 ophoping, deste dieper wordt het gaspedaal van de opwarming ingetrapt. Pas wanneer de CO2 tank helemaal is leeggelopen door het kleine kraantje zal de temperatuurstijging stoppen. Het is een moeilijk te bevatten soort probleem. CO2 uitstoot integreert tot CO2 ophoping. En CO2 ophoping integreert tot temperatuurstijging. Extra moeilijk op te lossen omdat het zo langzaam gaat. In de tekening probeer ik te laten zien hoe het van links naar rechts moeilijker wordt. En vooral hoe het on- der controle krijgen van CO2 uitstoot niet genoeg is ! Dan stijgt de temperatuur gewoon nog door met dezelfde snelheid. Het is geen leuk bericht, misschien kunnen we oefenen op soortgelijke problemen die sneller zijn en die we binnen de landsgrenzen kunnen oplossen? Het besturen van onbestuurbare problemen ? Groots aangepakte transitie, vanuit de oude denkpatro- nen geleidelijk overstappen ? Het klinkt redelijk maar het kan niet werken, kijk maar: Klimaattafels, grootschalige planning, en vooral de enthousi- astelingen van het eerste uur wegzetten als hobbyisten. Er wordt door grote partijen macht genomen, en voor je het weet is ook het geld verbruikt. Maar nog steeds blijft de CO2 uit- stoot stijgen. Ik blijf mij nog een paar jaar zorgen maken over de aanschaf van een warmtepomp met zonnepanelen. Ik wacht nog even met het inruilen van mijn oude auto. Waarom is dit de foute aanpak? Er wordt in een traag pro- ces nog een extra vertraging ingebouwd; nu wordt het nog erger dan achteruitrijden met een aanhanger. Het is achteruitrijden … met een vertraagd stuur. Cold Turkey afkikken, vanuit het nieuwe denken direct omschakelen ? Het klinkt misschien klimaatdrammerig maar het is de enige manier ! Bij mij thuis betekent dat: direct gedwongen worden om min- der aardgas gebruiken zodat ik wel moét kiezen: alleen de woonkamer warm en de rest van het huis koud ? Of mis- schien isoleren zodat ik met hetzelfde gas meer warmte krijg ? En dan direct gaan sparen voor een warmtepomp om- dat je voelt dat het moet ? Dit is een betere aanpak. Het is minder efficiënt maar wel sneller omdat de urgentie direct wordt gevoeld. Zouden Tata en Shell ook niet sneller in actie komen wanneer elk jaar de gaskraan 10% geknepen wordt? Het blijft achteruitrijden met een aanhanger, maar we ma- ken de besturing sneller in plaats van langzamer. Wat zit hier achter? Het lijkt of we allemaal ge- programmeerd zijn om eerst te gaan vergade- ren? En vooral grote plannen te maken. We zien ook dat ècht succes en verandering ook de tweede aanpak volgt: Lean en Agile zijn gebaseerd op meteen begin- nen en op direct effect. Vriendelijke groeten Leo Monhemius leo@monhemius.nl www.monhemius.nl +31-655174905
  3. 3. Newsletter February 2019 Did you ever drive in reverse with a small trailer? When it starts to swing, you need to correct immediately, to avoid damage. I will demon- strate how such systems are hard to control. We take climate transition as a painfull example because it is in the news every day. But also because the system failure is so clear. We are applying the wrong control mechanism and make the trailer even more uncontrolled. Rule of Thumb ? Choosing a fast, maybe a bit weaker feedback mecha- nism. Let urgency itself do the work, it is a kind of market force … ? How to control slow systems ? You make it worse with a slow decision process ! CO2, why so nasty?
  4. 4. 2020 410 ppm 1,0 o C 2000 370 ppm 0,5 o C 1980 335 ppm 0,15 o C 1960 300 ppm 0 o C History 280 ppm CO2 emission accumulation temperature accelleration CO2 , why we cannot deal with slow problems Many problems with my customers end up in Lean, Agile or other Excellence programs. How come? Frequently those problems are the result of a political approach at strategic management level. And mostly it is about slow processes, better to delay onto the next CEO’s tasks. Employees feel the postponing intuitively; but the shareholders may not recognize this ... Climate discussions are an example we are witnessing. This year it was daily in the news (at least in the Netherlands). That is good news and time is running out. But the reasoning gets more and more complicated, and more and more political. The so called yellow vests or gilets jaunes and schoolchildren identify flawless that something is very wrong. How can climate discussions be so vulnerable for manipulation and information distortion? Did you try to drive in reverse with a trailer? When it starts to swing you have to react rapidly and strongly. I will show how such problems are nasty. As example a typical Dutch problem that we can handle: Higher river levels, so we need to top-up dykes and increase the flow. With some discussions the caterpillars start within a year. “YES, WE CAN !” Another example: shortage of teachers. Endless arguments , refusals to increase the salaries, schools merging for efficien- cy of scale and many protest demonstrations and strikes. Af- ter thirty years the problem remains on the edge of collapse in a continuing crisis management. “SORRY, WE CAN’T HELP” CO2 , simplified image Information overload is confusing each of us. And confusion makes vulnerable for lobby reasoning and for election rheto- ric. I made a simplified picture of climate dynamics: 1 CO2 emission (I am aware that more greenhouse gas- es play a role, but let us keep it simple). 2 CO2 accumulation in the atmosphere (It does also dis- solve in oceans, that dampens a little but let us ignore it for now) 3 Temperature rise accelerates, caused by the green- house effect (this is more complicated but the polar ice melting is for real) 1 It may seem heroic to attack CO2 emissions. But in a next sentence the politician will say “we must be thorough and thus not so fast.” Luckily we agreed Paris targets to reduce 50% by 2030. But politicians would prefer to make the real change by the end of 2019. 2 It is the accumulation that breaks the spell. The longer we continue CO2 exhaust, the longer accumulation will continue in the atmosphere. In the picture I illustrate accumulation as rising levels in the tank. You see the small tap in the bottom? This can empty the tank again. Of course this means the natu- ral capture of CO2 from atmosphere. You see the large valve in the top; with this valve open, the tank fills rapidly. Only when it is almost closed, the levels will start to drop. But even when the big valve will close to 50% by 2030? The small valve cannot compensate. But imagine we stop CO2 levels further increase, would that solve the problem ? 3 We see temperature rise caused by greenhouse effect. The more CO2 accumulation, the faster temperature rise. I have drawn it as a heating coil . The higher CO2 accumulation, the more heat transfer from the coil. CO2 accumulation is linear, an approximate straight line upwards, and we are worried with good reason. Temperature rise is slow because the earth is very big, but … it rises faster and faster. The higher CO2 accumulation, the deeper the gas pedal of global warming is pushed. Only when the CO2 tank is emptied again through the small valve, the temperature will cease to rise further. The type of problem is difficult to grasp. CO2 exhaust inte- grates into CO2 accumulation. And CO2 accumulation inte- grates into temperature rising. Extra difficult to solve because it is so slow. In the drawing I tried to illustrate how things get more difficult from left to right. And especially how controlling CO2 exhaust is not enough ! Temperature simply keeps rising at the same speed. Not a convenient message, maybe we can exercise similar problems that are faster and which we solve within our own circle of influence ? Like driving backwards with the trailer. Controlling uncontrollable prob- lems ? Massive approach of the transition, using old thinking and transfer gradually ? It sounds reasonable, but it can- not work, just observe the Dutch example: Involving all stakeholders at climate tables leads to high level planning and compromises. Especially the early adaptors are expelled and treated as amateurs and zealots. Powerful groups grasp the power and before you realise what is hap- pening, the money is spent. And CO2 emissions are still rising. I will hesitate the next few years to buy a heat pump system or to sell my old car. Why this is the wrong approach ? A slow process is ex- tended with an extra slow element. Now it becomes even worse that reversing with a trailer. It is driving in reverse with a trailer … with slow steering response. Cold Turkey stopping, directly from new thinking ? It may sound climate-obsessive but it is the only way ! In my home that would mean a direct reduction of heating fuels. I will have to choose between heating only the living room and leave the other rooms cold. Or maybe apply insula- tion achieving the same comfort with less fuel ? And start im- mediate saving money for inevitable heat pump purchasing. This is a better approach. It is less efficient but faster because urgency is directly felt. Would Tata Steel and Shell act faster when each year the fuel valves are re- stricted with 10% ? It is still driving backwards with a trailer, but this now we make the steering mechanism faster instead of slower. What is behind all this ? It seems as if we are all programmed to have a meeting first, and develop megalomanic plans for the big prob- lems. We recognize at the same time how real impact and change are following the second approach: Lean and Agile are based upon di- rect start and direct impact. Kind regards Leo Monhemius leo@monhemius.nl www.monhemius.nl +31-655174905

×