Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.
LLOJET E
ENERGJISE DHE
BURIMET E SAJ
Punoi:
Kletia Sula
 Të kuptojmë
konceptin energji
 Të analizojme
llojet dhe burimet e
saj
 Të shpjegojmë
zbatimet ne jetën e
përditshme dh...
 C’ËSHTË ENERGJIA ?
 LLOJET E ENERGJISË
 METODAT E PËRFITIMIT
TË ENERGJISË
 SHNDËRRIMI I
ENERGJISË
 TERMODINAMIKA
 B...
 Energjia (fjala vete rrjedh nga
greqishtja energos që do të thotë
“në punë”) në fizikë, është aftësia
e ndërveprimit të ...
LLOJET E
ENERGJISË
 Energjinë përreth nesh e gjejmë në
forma të ndryshme. Ndër format më të
përhapura janë :
1. Energjika...
 Energjia kinetike është
aftësia e trupave që të kryejnë
punë për shkak se kanë një
shpejtësi të caktuar. Për ta
llogarit...
 Në qoftë se trupi kryen punë
negative atëherë
energjia kinetike e tij
zvogëlohet .
 Në qoftë se mbi trup kryhet
puna po...
 Përveç energjisë kinetike, të cilën e
shkakton lëvizja, trupi mund ta ketë
edhe energjinë potenciale, e cila
është pasoj...
ENERGJIA
POTENCIALE E
GRAVITETIT
ENERGJIA
POTENCIALE E
SUSTËS ELASTIKE
 Që të llogariteet
energjia
potenciale e
trupit në...
 Energjia bërthamore është energji e fituar
me metodat e fusionit të kontrolluar në ndërtesa
qendrore të Centrale Bërtham...
 Energjia termike: Energjia e
brendshme e sistemit, e barabartë
me shumën e energjive kinetike
dhe potenciale të grimcave...
 Shfrytëzimi i energjisë bëhet më i dobishëm duke i
shfrytëzuar teknologjinë e re. Në kohën e fundit
vazhdojnë hulumtimin...
 Dy format e shndërrimit të
energjisë janë puna dhe
nxehtësia.
 Puna A vlerëson
shndërrimin e energjisë
makroskopike të ...
Ligji i parë i Termodinamikës
është:
Nxehtësia që merr një sistem
shndërrohet në energji të
brendshme të sistemit dhe në
...
Burimet e
energjisë i
kemi tre
llojesh
Të
ripërtërishme
Të
paripërtërish
me
Alternativë
BURIMET E
ENERGJISË
 Burimet e ripërtërishme të
energjisë janë burime jo-fosile të
energjisë të tilla si:
1. Energjia e erës
2. Energjia diel...
 Pjesa më e madhe e
energjisë së
ripërtërishme vjen
drejpërdrejt ose
tërthorazi nga dielli.
Rrezet e diellit, ose
energji...
 Nxehtësia e
diellit
gjithashtu
shkakton
erëra,
energjia e
së cilës
kapet nga
turbina të
erës. Pastaj
nxehtëis e
erës dhe...
 Kur uji i avulluar
kthehet në shi ose
dëborë dhe rrjedh
teposhtë nëpër
lumenj energjia e
tij mund të
përdoret në
hidroce...
 Së bashku me
shiun dhe borën,
rrezet e diellit
bëjnë që bimët të
rriten. Lënda
organike që
përbën ato bimë
njihet si bio...
 Jo të gjitha
burimet e
ripërtërishme të
energjisë vijnë
nga dielli.
Energjia gjeo-
termike e kap
nxehtësinë e
brendshme ...
 Energjia e valëve
të oqeanit vjen
nga tërheqja e
gravitacionit të
hënës dhe diellit
ndaj tokës.
Oqeani absorbon
energjin...
Burimet e
ripërtëritshme:
Energjia diellore
Uji
Era
Burimet gjeo-termale
Biomasa etj Mbrojtja e
mjedisit
Ulja e nive...
Lëndët djegëse
fosile:
Thëngjilli
Nafta
Gazi natyror
Lëndët djegëse nukleare
Emetimi i gazrave
serë:
Ndryshimet klima...
Energjia gjen
zbatim në
fusha të
ndryshme të
jetës së
përditshme
duke u bërë
një faktor
shumë i
rëndësishëm i
zhvillimeve ...
 Energjinë e gjejmë në
biologji , ku dimë shume
mire se cdo sistem natyror
apo dhe vete organizmat e
gjalle zotëron energ...
Falë termodinamikës
njeriu tashmë ka
frigoriferin në shtëpinë
e tij i cili e ka bërë më
efikase ruajtjen e
burimeve ushqim...
 Energjia është aftësia e
ndërveprimit të një sistemi me
një tjetër
 Ka shumë lloje energjish: energji
kimike nga fosile...
Shfrytëzimi i energjisë bëhet
më i dobishëm duke i
shfrytëzuar teknologjinë e
re.
Dy format e shndërrimit të
energjisë j...
Upcoming SlideShare
Loading in …5
×

Energjia llojet

21,045 views

Published on

1

Published in: Education
  • Login to see the comments

Energjia llojet

  1. 1. LLOJET E ENERGJISE DHE BURIMET E SAJ Punoi: Kletia Sula
  2. 2.  Të kuptojmë konceptin energji  Të analizojme llojet dhe burimet e saj  Të shpjegojmë zbatimet ne jetën e përditshme dhe teknikë OBJEKTIVAT
  3. 3.  C’ËSHTË ENERGJIA ?  LLOJET E ENERGJISË  METODAT E PËRFITIMIT TË ENERGJISË  SHNDËRRIMI I ENERGJISË  TERMODINAMIKA  BURIMET E ENERGJISË  MBROJTJA E MJEDISIT  ENERGJIA NË JETËN E PËRDITSHME  PËRFUNDIME PËRMBAJTJA E PROJEKTIT
  4. 4.  Energjia (fjala vete rrjedh nga greqishtja energos që do të thotë “në punë”) në fizikë, është aftësia e ndërveprimit të një sistemi me një tjetër. Energjia ka të bëjë edhe me fuqinë e kërkuar për të lëvizur apo zhvendosur një peshë në një largësi të caktuar. Sa më e rëndë të jetë pesha ose sa më e gjatë largësia, aq më shumë energji nevojitet. Ka shumë lloje energjish: energji kimike nga fosilet djegëse, energji elektrike nga shfrytëzimi i fuqisë se ujit, energji diellore, energjia e erës, energji termale, dhe energji bërthamore nga ndarja e atomit. Njësia e energjisë është xhauli me shenjë "J", për nder të Xhejms Xhaulit. Ç’ËSHTË ENERGJIA ?
  5. 5. LLOJET E ENERGJISË  Energjinë përreth nesh e gjejmë në forma të ndryshme. Ndër format më të përhapura janë : 1. Energjika bërthamore (nga ndarja e atomit) 2. Energjia kinetike 3. Energjia potenciale 4. Energjia kimike 5. Energjia elektrike 6. Energjia termike 7. Energjia diellore
  6. 6.  Energjia kinetike është aftësia e trupave që të kryejnë punë për shkak se kanë një shpejtësi të caktuar. Për ta llogaritur energjinë kinetike të trupit me masën , i cili lëviz me shpejtësi , bëhet llogaritja e punës, e cila nevojitet që forca ta nxitojë trupin në ndonjë rrugë nga gjendja e qetësisë deri në gjendjen me shpejtësi . Pra, madhësia e energjisë kinetike është e barabartë me punën e cila është kryer në mënyrë që trupi ta ketë fituar shpejtësinë . energjia kinetike do të jetë: ENERGJIA KINETIKE
  7. 7.  Në qoftë se trupi kryen punë negative atëherë energjia kinetike e tij zvogëlohet .  Në qoftë se mbi trup kryhet puna pozitive, atëherë energjia kinetike e tij zmadhohet .  Në rast se puna është e barabartë me zero , atëherë energjia e trupit mbetet konstante.
  8. 8.  Përveç energjisë kinetike, të cilën e shkakton lëvizja, trupi mund ta ketë edhe energjinë potenciale, e cila është pasojë e pozitës së tij ndaj trupave të tjerë apo pasojë e konfiguracionit të trupit, përkatësisht e sistemit të trupit. Trupat kanë energji potenciale për shkak të veprimit reciprok të tyre. Ashtu trupi me masën , i ngritur në lartësinë mbi sipërfaqen e Tokës, ka një energji potenciale të caktuar dhe është i aftë, që duke zbritur nga ajo lartësi, të kryejë një punë të caktuar. Ngjashëm, susta elastike ka energji potenciale dhe, duke u kthyer në pozitën ekuilibruese, mund të kryejë punë. Varësisht nga forca e cila vepron në trup, dallohen këto lloj energjish potenciale: të gravitetit, elastike, elektrostatike dhe magnetike. ENERGJIA POTENCIALE
  9. 9. ENERGJIA POTENCIALE E GRAVITETIT ENERGJIA POTENCIALE E SUSTËS ELASTIKE  Që të llogariteet energjia potenciale e trupit në fushën e gravitetit në sipërfaqen e Tokës, supozohet se grimca me masën zhvendos et në fushën e gravitetit të Tokës. Puna e forcave të rëndimit është e barabartë me ndryshimin e dy funksionese të pozitës. Funksioni quhet energjia potenciale e gravitetit të trupit në lartësinë h:  Që të deformohet ndonjë trup, për shembull susta apo shkopi, nevojitet që në të të veprohet me një forcë, përkatësisht të kryhet një punë . Trupi i deformuar do të përftojë një energji potenciale në llogari të punës . Supozojmë se trupi në formë të shkopit zgjatet për shkak të veprimit të forcës, e cila rritet nga vlera zero deri në njëfarë vlere . Puna e kryer është e barabartë me sipërfaqen e trekëndëshit:
  10. 10.  Energjia bërthamore është energji e fituar me metodat e fusionit të kontrolluar në ndërtesa qendrore të Centrale Bërthamore. Shtetet e Bashkuara të Amerikës janë furnizuesit më të mëdhenj të energjisë bërthamore për qëllime komerciale. SHBA-ja ka më shumë se 100 centrale të liçensuara bërthamore dhe në vitin 2006, këto centrale gjeneronin rreth 20% të prodhimit energjitik në vend, duke përmbushur 9% të nevojave të vendit me energji. Franca ka më shumë se 50 centrale bërthamore që sigurojnë 79% të prodhimit energjitik. Franca është eksportuese e konsiderueshme e energjisë elektrike në vendet të tjera. Kina ka 11 reaktorë bërthamorë, por nevojat në vend janë kaq të mëdha, sa kjo infrastrukturë në vitin 2005 përmbushte vetëm 1% të nevojave të vendit për energji. Gjendje e ngjajshme ndodhet edhe në Indi. Rusia hapi uzinën e parë bërthamore në vitin 1954. Zgjerimi i industrisë u ngadalësua pas katastrofës së Çernobilit. Më 2005, reaktorët bërthamorë prodhonin rreth 6% të energjisë që konsumohej. Rusia energjinë bërthamore e shehë ENERGJIA BERTHAMORE
  11. 11.  Energjia termike: Energjia e brendshme e sistemit, e barabartë me shumën e energjive kinetike dhe potenciale të grimcave të sistemit.Ajo mund të prodhohet nga fërkimi dhe sjell ndryshim të temperaturës së sistemit.  Energjia kimike : shuma e energjive të plota te grimcave perberese të molekulave. Energjia kimike e karburanteve dhe e ushqimeve janë format e energjise kimike te depozituara.  Energjia elektrike është energjia e fituar nga rryma e ngarkesës elektrike nëpër një përçues elektrik.
  12. 12.  Shfrytëzimi i energjisë bëhet më i dobishëm duke i shfrytëzuar teknologjinë e re. Në kohën e fundit vazhdojnë hulumtimin e metodave të reja për shfrytëzimin e burimeve alternative të energjisë. Me termin burimi alternativ i energjisë nënkuptohen energjia e cila nuk përfitohet nga lëdet e djegshme fosilore. Vazhdimsia e hulumtimeve për metodat e përfitimit të energjisë nga burimet e tjera, p.sh :  Nga energjia potenciale e ujit, duket e akumuluar ujin nga lumenjtë, ndërtohet hidrocentrale për prodhimin e energjisë elektrike. Energjia potenciale e ujit i vë në përdorim turbina, pra kjo energji shëndrrohet në energji mekanike. Turbina vë në lëvizje gjeneratorët të cilët energjinë mekanike e shëndrrojnë në energji elektrike.  Nga energjia solare(e diellit) mund të shfrytëzohet ngrohja e banesave, për centrale elektrike etj.  Energjia e erës shëndrrohet në energji mekanike, elektrike etj.  Kohëve të fundit, një burim alternativ i energjisë është Hidrogjeni. Gjatë djegies së hidrogjenit në prani të oksigjenit lirohet një energji me sasi të madhe. METODAT E PERFITIMIT TE ENERGJISE
  13. 13.  Dy format e shndërrimit të energjisë janë puna dhe nxehtësia.  Puna A vlerëson shndërrimin e energjisë makroskopike të një sistemi në energjimakroskopike të një sistemi tjetër dhe anasjelltas.  Nxehtësia Q vlerëson shndërrimin e energjisë makroskopike po në energji mikrskopike ,sikurse rasti i shkëmbimit të energjisë termike midis dy trupave me temperatura të ndryshme në kontakt termik. SHNDËRRIMI I ENERGJISË
  14. 14. Ligji i parë i Termodinamikës është: Nxehtësia që merr një sistem shndërrohet në energji të brendshme të sistemit dhe në punë që sistemi kryen ndaj trupave jashtë tij : Q = (U2 – U1)+ A TERMODINAMIK A
  15. 15. Burimet e energjisë i kemi tre llojesh Të ripërtërishme Të paripërtërish me Alternativë BURIMET E ENERGJISË
  16. 16.  Burimet e ripërtërishme të energjisë janë burime jo-fosile të energjisë të tilla si: 1. Energjia e erës 2. Energjia diellore 3. Hidro-energjia 4. Energjia e biomasës 5. Energjia gjeotermike 6. Energjia e valëve të detit 7. Energjia nga baticat dhe zbaticat 8. Gazi nga mbeturinat BURIMET E RIPËRTËRISHME
  17. 17.  Pjesa më e madhe e energjisë së ripërtërishme vjen drejpërdrejt ose tërthorazi nga dielli. Rrezet e diellit, ose energjia diellore, mund të përdoret direkt për ngrohje dhe ndricim të shtëpive dhe ndërtesave të tjera, për prodhimin e energjisë elektrike, për ngrohje të ujit, ftohje dhe shumë përdorime të tjera komerciale dhe industriale. ENERGJIA DIELLORE
  18. 18.  Nxehtësia e diellit gjithashtu shkakton erëra, energjia e së cilës kapet nga turbina të erës. Pastaj nxehtëis e erës dhe e diellit shkaktojnë avullimit e ujit.
  19. 19.  Kur uji i avulluar kthehet në shi ose dëborë dhe rrjedh teposhtë nëpër lumenj energjia e tij mund të përdoret në hidrocentralet. Hidro-energjia ose energjia e ujit është energji që prodhohet nga fuqia e ujit. Uji në rënie që rrjedh nëpër turbinë, në gjenerator kthehet në energji elektrike. Kjo quhet hidro- energji.
  20. 20.  Së bashku me shiun dhe borën, rrezet e diellit bëjnë që bimët të rriten. Lënda organike që përbën ato bimë njihet si biomasa. Biomasa mund të përdoret për ngrohje, për të prodhuar energji elektrike, karburante për transport ose kimikate. Përdorimi i biomasës për cilindo nga këto qëllime quhet
  21. 21.  Jo të gjitha burimet e ripërtërishme të energjisë vijnë nga dielli. Energjia gjeo- termike e kap nxehtësinë e brendshme të Tokës për një shumëllojshmëri përdorimesh, përfshirë prodhimin e energjisë elektrike, si dhe ngrohjen dhe
  22. 22.  Energjia e valëve të oqeanit vjen nga tërheqja e gravitacionit të hënës dhe diellit ndaj tokës. Oqeani absorbon energjinë diellore, nga energjia e akumuluar mund të përfitohet energji termike dhe energji mekanike nga baticat dhe valët
  23. 23. Burimet e ripërtëritshme: Energjia diellore Uji Era Burimet gjeo-termale Biomasa etj Mbrojtja e mjedisit Ulja e nivelit të përdorimit të lëndëve djegëse fosile Ulja e nivelit të emetimeve të gazeve Rritja e shfrytëzimit të burimeve të ripërtëritshme të energjisë Ulja e nivelit të CO2 Ulja e nivelit të gazeve serë Ulja e nivelit të mbeturinav e dhe
  24. 24. Lëndët djegëse fosile: Thëngjilli Nafta Gazi natyror Lëndët djegëse nukleare Emetimi i gazrave serë: Ndryshimet klimatike Degradimi i mjedisit
  25. 25. Energjia gjen zbatim në fusha të ndryshme të jetës së përditshme duke u bërë një faktor shumë i rëndësishëm i zhvillimeve të mëtejshme të njeriut.
  26. 26.  Energjinë e gjejmë në biologji , ku dimë shume mire se cdo sistem natyror apo dhe vete organizmat e gjalle zotëron energji të cilët në sajë të kësaj energjie që e fitojnë nga lëndë të ndryshme kimike , janë të aftë të lëvizin apo veprojnë.  Në gjeologji , veprimtaria e shumë elementeve të natyrës si tërmetet , ortekët , lëvizjet e erës etj mund të shpjegohen nëpërmjet konceptit të energjisë dhe transformimit të saj.
  27. 27. Falë termodinamikës njeriu tashmë ka frigoriferin në shtëpinë e tij i cili e ka bërë më efikase ruajtjen e burimeve ushqimore. Falë termodinamikes njeriu njohu shkëmbimin termik me të cilin tashmë mbrohet nga i ftohti. Me pak fjalë me anë të termodinamikës , njeriu jeton sot komod dhe mbizotëron mbi gjallesat e tjera të natyrës , të paktën për gjysmën e periudhës së ekzistencës së tij.
  28. 28.  Energjia është aftësia e ndërveprimit të një sistemi me një tjetër  Ka shumë lloje energjish: energji kimike nga fosilet djegëse, energji elektrike nga shfrytëzimi i fuqisë se ujit, energji diellore, energjia e erës, energji termale, dhe energji bërthamore nga ndarja e atomit.  Ajo shfaqet në forma të ndryshme dhe e vecanta e saj është se energjia as nuk krijohet e as nuk shkatërrohet. Ajo thjesht shndërrohet nga njëra formë në tjetrën PERFUNDIM ET
  29. 29. Shfrytëzimi i energjisë bëhet më i dobishëm duke i shfrytëzuar teknologjinë e re. Dy format e shndërrimit të energjisë janë puna dhe nxehtësia. Burimet e energjisë i kemi tre llojesh: të ripërtërishme ,të paripërtërishme, Alternativë Energjia gjen zbatim në fusha të ndryshme të jetës së përditshme duke u bërë një faktor shumë i rëndësishëm i zhvillimeve të mëtejshme të njeriut.

×