Landgoed in 3D!
Perspectief dankzij een nieuw samenspel
tussen overheid en particuliere landgoederen
Foto omslag van buitenplaats Vollenhoven (Kien van Hövell).
Foto deze pagina van uitzicht bij landgoed Vilsteren (n1c0las ...
Nieuw perspectief in 3D


Het platteland ontwikkelt zich tot de buitenplaats van onze stedelijke
samenleving. Veel mensen ...
Door met een 3D bril te kijken ontstaat perspectief.

                                                4
Wat is 3D?

3D staat voor driedimensionaal; een verschijnsel dat de vlakke dimensie
overstijgt en dat perspectief vertoont...
Foto educatieproject op landgoed Grootstal (Kien van Hövell).




                                                        ...
Waarom 3D?


De hoge waarde van particuliere landgoederen wordt door veel mensen als
vanzelfsprekend ervaren. Men weet ech...
Foto omslag landgoed Grootstal (Kien van Hövell).




                                                    Op een particuli...
Voor wie is 3D?

3D kijken wordt al toegepast door bevlogen en bezielde eigenaren en is bij
uitstek geschikt voor eigenare...
Foto van landgoed Middachten (mbergisch van flickr.com).




10
Particuliere landgoederen zijn belangrijker dan vaak
gerealiseerd wordt. Ze bevatten belangrijke
cultuurgoederen, agrarisc...
De opgaven van 3D


3D kijken is logisch maar niet altijd even makkelijk. Enkele landgoederen
brengen het al in praktijk. ...
Foto van kunstmanifestatie Tuin der Lusten op landgoed Singraven (Joris Hol).




                                        ...
Overheden
 erkennen, benutten en vertrouwen op de duurzame kracht die uitgaat
  van particuliere landgoederen;
 ervan ui...
15
Foto van landgoed Marienwaerdt (Stijn van flickr.com).
Initiatiefnemers

Willem de Beaufort                 GPG / FPG, o.a. landgoed Beekzicht
                                  ...
Upcoming SlideShare
Loading in …5
×

landgoed in 3D

1,471 views

Published on

position paper voor landgoederen als maatschappelijk bevlogen ondernemingen

Published in: Technology
0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total views
1,471
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
94
Actions
Shares
0
Downloads
11
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

landgoed in 3D

  1. 1. Landgoed in 3D! Perspectief dankzij een nieuw samenspel tussen overheid en particuliere landgoederen
  2. 2. Foto omslag van buitenplaats Vollenhoven (Kien van Hövell). Foto deze pagina van uitzicht bij landgoed Vilsteren (n1c0las van flickr.com). 2
  3. 3. Nieuw perspectief in 3D Het platteland ontwikkelt zich tot de buitenplaats van onze stedelijke samenleving. Veel mensen zoeken hier naar een plek voor een functie. De overheid heeft een belangrijke rol bij het reguleren van het gebruik van de schaarse buitenruimte. Zo neemt zij stelling bij urgente vraagstukken zoals de herbestemming van gebouwen, de kwaliteit van milieu, landschap en leefbaarheid, de wateropgave, cultuurhistorie, zorg en educatie, de rol van toerisme en recreatie in buitengebieden, economische duurzaamheid en nog veel meer. Deze tijd vraagt daarom van de landelijke, provinciale en lokale overheden slagvaardigheid en een intelligente ontwikkelingsstrategie. In deze arena, waar samenhang vitaal is en waar ook de mondige burger opkomt voor zijn belangen, kan de particuliere landgoedeigenaar een rol spelen. De particuliere landgoedeigenaar leidt een onderneming die onder grote ruimtelijke en financiële druk staat. Hij heeft een vaak generaties lange ervaring op het terrein van multifunctionele inrichting en beheer en is integrator in ruimte, in functie en in tijd. Duurzame keuzen worden gemaakt met respect voor de historie en met het besef dat de effecten van zijn handelen door de generatie van morgen gedragen zullen worden. Een integrale benadering, persoonlijke bezieling en het streven naar continuïteit door een effectieve inzet van middelen, vormen samen het hart van deze solide praktijk. Dit beginsel zorgt ervoor dat het landgoed telkens kan blijven inspelen op de eigentijdse wensen van de samenleving, zonder zijn fundamentele koers te verlaten. Hier ligt de kern van het professionele handelen van de particuliere landgoedeigenaar. Een groeiend aantal particuliere landgoedeigenaren is zich bewust van de grote vraagstukken van deze tijd en ziet het als een uitdaging om de kracht van landgoederen in te zetten voor de nieuwe maatschappelijke opgaven. In deze brochure presenteren wij u de kansen van deze benadering en nodigen we u uit om met ons hierover in gesprek te gaan. 3
  4. 4. Door met een 3D bril te kijken ontstaat perspectief. 4
  5. 5. Wat is 3D? 3D staat voor driedimensionaal; een verschijnsel dat de vlakke dimensie overstijgt en dat perspectief vertoont. Deze ruimtelijke benadering dient als metafoor voor het pluriforme karakter en de potenties van particuliere landgoederen. En voor de vraag hoe de samenleving als geheel hieruit méér profijt kan halen. Deze vraag kan overigens alleen worden beantwoord wanneer landgoedeigenaren én overheden de handen ineen slaan en bereid zijn om samen op te trekken. Veel hangt dus af van de verbinding en het samenspel tussen beide. 3D kijken leidt tot synergie. Het vertegenwoordigt een nieuwe attitude bij de integrale benadering van de landgoedproblematiek in deze tijd. Het biedt particulieren, de overheid en alle overige relevante partners de ruimte om de visionaire opgaven van particuliere landgoederen opnieuw tegen het licht te houden en om samen creatiever na te denken over de toegevoegde waarde van deze landgoederen in de maatschappij. Metafoor van 3D De 3D-bril is ontwikkeld als een creatief gereedschap waarmee onverwachte, prachtige beelden ontstaan. Dit systeem, dat aanvankelijk uit twee gekleurde glazen bestond, wordt nu voor dit initiatief gebruikt als metafoor voor een nieuwe manier van samenwerken. Het rode gedeelte van de bril vertegenwoordigt het collectief van landgoedeigenaren en hun samenwerkende partners (ANV’s, LTO en TBO’s), het blauwe de overheid (Rijk, Provincies, Gemeenten en de Waterschappen) Het montuur, dat de twee verbindt, maakt dat de kijker door twee verschillende glazen een schitterend perspectiefbeeld te zien krijgt in 3D. 5
  6. 6. Foto educatieproject op landgoed Grootstal (Kien van Hövell). Particuliere landgoederen bieden excellente kansen om de veelheid aan sectorale doelen langdurig en daarmee duurzaam met elkaar te verbinden. 6
  7. 7. Waarom 3D? De hoge waarde van particuliere landgoederen wordt door veel mensen als vanzelfsprekend ervaren. Men weet echter vaak weinig over de problematiek die voortkomt uit het vele sectorale beleid dat separaat op het landgoed inwerkt. Het huidige overheidsbeleid vertaalt zich helaas nog steeds, hoe integraal ook bedoeld, in sturing op losse onderdelen. Het resultaat is een versnipperde situatie gericht op het optimaliseren van afzonderlijke functies: hectaren landbouw, op locatie vastgelegde natuurdoelen, woningbouw etc. Bevlogen en bezielde eigenaren en beheerders van landgoederen hebben de sleutel voor het oplossen van dit probleem in handen: 3D kijken! De huidige crisissen op het gebied van milieu en economie leren dat ontwikkelingen, op welke schaal dan ook, onvermijdelijk op elkaar inwerken. Bewustzijn van omgevingsfactoren en de hoge complexiteit daarin moeten gezamenlijk worden omarmd, willen we adequate antwoorden vinden voor de urgente problemen van deze tijd. 3D kijken helpt om gevestigde maatschappelijke patronen te doorbreken en zo nieuwe samenwerkingsstructuren een kans te geven. Voor de landgoedeigenaren betekent dit dat zij met open vizier en met behulp van het 3D kijken op zoek gaan naar nieuwe kansen voor de maatschappelijke inbedding van hun landgoed en daarvoor bereid zijn om bredere allianties op te zoeken. Voor de overheid betekent het dat een transitie wordt gemaakt van sectoraal beleid naar een meer integrale benadering van de particuliere landgoederen. In de praktijk zal dit betekenen dat de focus op de toepassing en naleving van afzonderlijke regels plaats maakt voor bredere kaders waarbinnen met landgoedeigenaren (prestatie)afspraken kunnen worden gemaakt, die de samenleving ten goede komen. Synergie kan ontstaan, wanneer er een daadwerkelijk effectief samenspel ontstaat tussen partijen. Vertrouwen is de basis voor deze samenwerking. 7
  8. 8. Foto omslag landgoed Grootstal (Kien van Hövell). Op een particulier landgoed worden van oudsher meerdere functies gecombineerd; van landbouw, veeteelt, natuur tot zorg. Deze zijn samengebracht in één economische entiteit die zichzelf kan bedruipen en die daarmee borg staat voor een duurzame instandhouding. Door deze combinatie van functies kunnen landgoederen een belangrijker rol spelen in de relatie stad - land. 8
  9. 9. Voor wie is 3D? 3D kijken wordt al toegepast door bevlogen en bezielde eigenaren en is bij uitstek geschikt voor eigenaren die hun landgoed een plek willen in geven ste de stedelijke samenleving van de 21 eeuw. Het is het domein van de inventieve ondernemer, die geoefend is in de ontwikkeling en uitvoering van grensverleggend en duurzaam beheer. Buitenplaatsen waren van oudsher plaatsen waar innovaties plaatsvonden. Nog altijd zijn het plekken waar eigenaren pionieren naar effectieve vormen van beheer en nieuwe functies zoeken voor gebouwen en landschap. De grootte van het landgoed is daarbij minder relevant, het gaat vooral om de instelling van de eigenaar. Overheden worden uitgenodigd om samen met de particuliere landgoedeigenaar 3D te kijken en samen een visionair toekomstperspectief te ontwikkelen. Zo kunnen op een doeltreffende en efficiënte manier diverse functies (cultuur, educatie, landschap, natuur, recreatie, waterberging, etc.) in samenhang met elkaar en voor de langere termijn worden gerealiseerd. 9
  10. 10. Foto van landgoed Middachten (mbergisch van flickr.com). 10
  11. 11. Particuliere landgoederen zijn belangrijker dan vaak gerealiseerd wordt. Ze bevatten belangrijke cultuurgoederen, agrarische gronden, waterbergingen, natuur, woningen en bieden ruimte aan recreanten en mogelijkheden voor educatie. Volgens de gegevens van LNV bestrijkt het totale areaal van landgoederen circa 125.000 hectare . Hiervan ligt ongeveer 95% in de EHS. Landgoedeigenaren beheren daarmee bijna 20% van de totale EHS. Dit aandeel is iets groter dan bijvoorbeeld Natuurmonumenten (circa 100.000 hectare) en de provinciale Landschappen (circa 90.000 hectare). 11
  12. 12. De opgaven van 3D 3D kijken is logisch maar niet altijd even makkelijk. Enkele landgoederen brengen het al in praktijk. Zij lopen echter tegen veel regels aan. Tegelijk is grotere groep landgoedeigenaren zich, net als veel andere Nederlanders, nog niet bewust van de kansen die 3D kijken biedt. Ook voor overheden liggen er veel kansen die opgepakt kunnen worden. Als initiatiefnemers hebben wij daarom enkele opgaven geformuleerd die ieder afzonderlijk kan uitvoeren en ook enkele aandachtspunten benoemd waar gezamenlijk aan zou moeten worden gewerkt. Deze opgaven zijn: Landgoedeigenaren  realiseren de EHS op een wijze die ook economisch duurzaam is;  ontwikkelen een visie voor hun landgoed die, naast de instandhouding van het eigen bezit, ook gericht is op de ontplooiing van meervoudig maatschappelijk rendement;  bezitten en ontwikkelen waarden die als product of als gedachtegoed gedeeld kunnen worden met een breder publiek;  maken inzichtelijk op welke onderdelen multifunctioneel beheer leidt tot een maatschappelijke meerwaarde. Hierbij valt o.a. te denken aan bedrijfsvoering die wordt gecombineerd met educatie en beleving;  stellen zich nadrukkelijker als gastheer of -vrouw op en beraden zich op nieuwe vormen van communicatie met hun bezoekers, waardoor deze zich eerder te gast voelen en eerder geneigd zullen zijn om waardering te tonen voor het gebruik;  zoeken collega’s en klanten op en verleiden andere landgoedeigenaren om voortaan proactief 3D te gaan zien. 12
  13. 13. Foto van kunstmanifestatie Tuin der Lusten op landgoed Singraven (Joris Hol). Particuliere landgoederen vormen steeds vaker ook het platform voor hoogstaande kunstmanifestaties en culturele programma’s. 13
  14. 14. Overheden  erkennen, benutten en vertrouwen op de duurzame kracht die uitgaat van particuliere landgoederen;  ervan uitgaande dat wetten en regels voorlopig sectoraal blijven is het des te belangrijker dat individuele ambtenaren en bestuurders integraal blijven denken!  spannen zich in om de bureaucratie waarmee landgoedeigenaren bij het oprichten en beheren van landgoederen geconfronteerd worden, terug te dringen;  zijn bereid om in afzonderlijke gevallen de focus op regelgeving te verleggen naar heldere (prestatie)afspraken op maat. Vraagstukken die samenwerking behoeven Naast opgaven zijn er ook nog diverse vraagstukken. In samenwerking met overheden, landgoedeigenaren en andere betrokken partijen zou voor de volgende vraagstukken oplossingen moeten worden gezocht:  Hoe kunnen landgoedeigenaren de ruimte krijgen om sectoraal beleid integraal op te pakken, met daarbij voldoende ondernemersruimte?  Overheden benutten met tijdelijke subsidies de mogelijkheden van landgoederen niet optimaal. Welke vorm van stimulering (of partnerschap) past beter?  Door de jaren heen is de NSW diverse malen aangepast, vaak om misbruik in te tomen. Vrijheden voor het maken van goede keuzes geeft ook ruimte voor misbruik. Een pilot met overheden en landgoedeigenaren voor nieuwe (passende) afrekenmethodes is nodig. Dit is direct een handreiking aan landgoedeigenaren die nu “stoeien” met ingewikkelde regelgeving en (onnodig) tekort aan financiën.  Op zoek naar een nieuw contact tussen landgoedeigenaren en burgers en naar nieuwe applicaties waarmee actuele maatschappelijke thema’s verbonden worden aan de duurzame (lange termijn) aanpak van landgoederen.  Hoe kunnen landgoederen inspelen op de wensen van de vluchtige samenleving zonder bloot gesteld te worden aan de waan van de dag? 14
  15. 15. 15 Foto van landgoed Marienwaerdt (Stijn van flickr.com).
  16. 16. Initiatiefnemers Willem de Beaufort GPG / FPG, o.a. landgoed Beekzicht w.beaufort@planet.nl Liesbeth Cremers Landgoed Vilsteren ecmcremers@vilsteren.net Kien van Hövell tot Westerflier Landgoed Grootstal grootstal@planet.nl Charlotte Rauwenhoff Landgoed Tongeren jbcrauwenhoff@landgoedtongeren.nl Het project wordt gefinancierd door het ministerie van LNV en begeleid door adviesbureau Wing. Wat gaan we doen? De missie van de initiatiefnemers is het verbreden van de perceptie over landgoederen. In 2010 en 2011 wordt daarom term 3D gelanceerd en verder uitgewerkt volgens de volgende stappen: 1. Lancering 3D in de eigen landgoederen achterban 2. In gesprek met overheden. Stakeholders bij de overheid uitnodigen tot een nieuwe manier van kijken en handelen en hen interesseren voor nieuwe vormen van samenwerking. 3. Komen tot concrete afspraken over verdere uitwerkingen met alle partijen. Contact Voor vragen over 3D kunt u contact opnemen met Kien van Hövell (grootstal@planet.nl / 06-55820089) of met Harm Luisman van adviesbureau Wing (harm.luisman@wing-wageningen.nl / 0317-465207). 16

×