Welkom
Transitie naar Duurzame Verlichting              Jan Rotmans            21 Mei, Utrecht         www.twitter.com/janrotmans
Overgangsperiode
We leven niet in tijdperk vanveranderingmaar in een verandering van tijdperken                      Herman Verhagen
Transitie naar duurzame samenleving                                    Voorontwikkelingsfase                   Doorontwikk...
Indicaties voor Kantelpuntmacro                 systeemcrises   financiële crisis, energiecrisis, klimaatcrisis, grondstof...
Kantelperiode      tot 2025 periode van crises     cyclische en a-cyclische crises energie, voedsel, grondstoffen, klimaat...
Duurzame Doorbraaksemi-permanente periode van crises zalleiden tot doorbraak naar duurzame economie
Duurzame Verlichting
Verlichtingverlichting in Nederland is 3% van totale energieverbruikverlichting is 20% van elektriciteitsverbruik in Neder...
Huishouden elektrische boiler            2000   kWh/jaar wasmachine                     400   kWh/jaar wasdroger          ...
Transitie naar duurzame verlichting “Lighting accounts for 7% of global CO2-emissions,  twice as much as the airline indus...
Verlichting = Verspilling“ If lighting efficiency would increase by 30%, 6% of the world’s power plants could close or 260...
Verlichting = Verspillingstraatlantaarns branden zo’n 4000 uur per jaarlampen in huishoudens branden zo’n 1000 uur per jaa...
Verlichting = Verspilling    gloeilamp is het symbool van verspilling    90% van energie van gloeilamp is verspilling    2...
Verlichting = Verspilling“Bij straatverlichting valt 70% energiebesparingte realiseren als we overschakelen op LED-licht” ...
Beleid en Trends in Nederland
Taskforce Verlichtingopgericht in 2007, gestopt in 2011vertegenwoordigers uit maatschappelijke vijfhoekook friskijkers en ...
Trends in Typen Verlichting1. openbare verlichting   - 85% van gemeenten doet aan energiebesparing openbare verlichting   ...
Algeheel Beeldde trend is significant; energiezuinige verlichtingovergrote deel van gebruikte verlichting is energie-onzui...
It’s the lighting, stupid!met energiezuinige verlichting kan eenheleboel geld verdiend worden doorzowel bedrijven, huishou...
Economische ‘Framing’ duurzame verlichting moeten we economisch ‘framen’. Het levert geld op [micro-economisch] en banen [...
Business Case BedrijfV&D bespaart 3 miljoen euro per jaarmet energiezuinige verlichtingzou nog meer zijn met LED-verlichti...
Business Utiliteitsgebouw  Martini ziekenhuis Groningen investeert  375.000 euro in energiezuinige verlichting   exploitat...
Business Case Huishoudenhuishouden verbruikt jaarlijks gem. 3500 kWhbesparing bij overstappen op LED-lampen is:20% x 60% x...
Business Case Woningcorporatiestel 10.000 woningeninvestering van ca. 2.5 miljoen eurogeschatte terugverdientijd < 4 jaara...
Sleutels voor Versnelling
Sleutel 1in alle overheidsgebouwen energiezuinige         verlichting toepassen
Sleutel 2stimuleer energiezuinige verlichting viagunstige regelgeving, zoals BTW-verlaging
Sleutel 3woningvoorraad van corporatie doorlichtenscan uit laten voeren voor ca.10.000 euroverlichtingsplan voor woningvoo...
Sleutel 41 succesvolle pilot bij woningcorporatieopschalen naar andere woningcorporatiesper regio of per provincietotale b...
Sleutel 5idem voor scholen, ziekenhuizen, winkelsopschalen van succesvolle voorbeeldenper regio of per provinciewerk met e...
Faciliteren•   van onderop en niet van bovenaf• overheid moet dat niet zelf organiseren maar   zorgen dat anderen dat kunn...
doe het ‘ongewoon’
Conclusietransitie naar duurzame verlichting duurt decenniain overgangsfase kan het heel snel gaanwoningcorporaties vormen...
Upcoming SlideShare
Loading in …5
×

20120521 utrecht

517 views

Published on

0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total views
517
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
127
Actions
Shares
0
Downloads
4
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide
  • 05/23/12 Perez KSI-ECST Amsterdam June 2009
  • 20120521 utrecht

    1. 1. Welkom
    2. 2. Transitie naar Duurzame Verlichting Jan Rotmans 21 Mei, Utrecht www.twitter.com/janrotmans
    3. 3. Overgangsperiode
    4. 4. We leven niet in tijdperk vanveranderingmaar in een verandering van tijdperken Herman Verhagen
    5. 5. Transitie naar duurzame samenleving Voorontwikkelingsfase Doorontwikkelingsfase 25 jaar 25 jaar Opbouw van duurzame samenleving Oud Paradigma Nieuw Paradigma Kantelpunt Oude Instituties Nieuwe Instituties Oude Waarden Nieuwe Waarden Tijd We zitten hier
    6. 6. Indicaties voor Kantelpuntmacro systeemcrises financiële crisis, energiecrisis, klimaatcrisis, grondstoffencrisismeso krakend regime VN, IMF, OESO, EU, natiestaten worstelen met de crises revolutionaire onderstroommicro occupy-beweging, arabische lente, transition towns, coöperaties
    7. 7. Kantelperiode tot 2025 periode van crises cyclische en a-cyclische crises energie, voedsel, grondstoffen, klimaat chaos, turbulentie, onrust
    8. 8. Duurzame Doorbraaksemi-permanente periode van crises zalleiden tot doorbraak naar duurzame economie
    9. 9. Duurzame Verlichting
    10. 10. Verlichtingverlichting in Nederland is 3% van totale energieverbruikverlichting is 20% van elektriciteitsverbruik in Nederlandverlichting wereldwijd is 7% van totale energieverbruik
    11. 11. Huishouden elektrische boiler 2000 kWh/jaar wasmachine 400 kWh/jaar wasdroger 500 kWh/jaar vaatwasser 500 kWh/jaar koelkast 500 kWh/jaar tv 200 kWh/jaar verlichting met gloeilampen 500 kWh/jaar verlichting met spaarlampen/LED 100 kWh/jaar
    12. 12. Transitie naar duurzame verlichting “Lighting accounts for 7% of global CO2-emissions, twice as much as the airline industry. Penetration of LED in general lighting applications is barely 1%. We therefore think the full light transition will take decades” Deutsche Bank Global Markets Research September 2011
    13. 13. Verlichting = Verspilling“ If lighting efficiency would increase by 30%, 6% of the world’s power plants could close or 260 large coal-fired power plants ” Deutsche Bank Global Markets Research September 2011
    14. 14. Verlichting = Verspillingstraatlantaarns branden zo’n 4000 uur per jaarlampen in huishoudens branden zo’n 1000 uur per jaarlampen in voetbalstadions branden overdag bij zonnig weerstraatlantaarns branden vaak onnodig overdag
    15. 15. Verlichting = Verspilling gloeilamp is het symbool van verspilling 90% van energie van gloeilamp is verspilling 2% van energie van ledlamp is verspilling
    16. 16. Verlichting = Verspilling“Bij straatverlichting valt 70% energiebesparingte realiseren als we overschakelen op LED-licht” Frans van Houten, CEO Philips
    17. 17. Beleid en Trends in Nederland
    18. 18. Taskforce Verlichtingopgericht in 2007, gestopt in 2011vertegenwoordigers uit maatschappelijke vijfhoekook friskijkers en dwarsdenkers (en kantelaar)verlichting geen onderdeel van de energietransitiedoel: versnellen transitie naar energie-efficiënte verlichting
    19. 19. Trends in Typen Verlichting1. openbare verlichting - 85% van gemeenten doet aan energiebesparing openbare verlichting - alle provincies werken aan energiezuinige verlichting2. huishoudelijke verlichting - aantal spaar- en ledlampen in huishouden: 10 - verdubbeld in 4 jaar3. bedrijfsverlichting - energiezuinige verlichting 35% ; aanwezigheidsdetectie 28% - weinig aandacht voor kansen van energiebesparing
    20. 20. Algeheel Beeldde trend is significant; energiezuinige verlichtingovergrote deel van gebruikte verlichting is energie-onzuinig 10-15% van alle nieuwe verlichting is LEDvooral bedrijfsverlichting blijft achter
    21. 21. It’s the lighting, stupid!met energiezuinige verlichting kan eenheleboel geld verdiend worden doorzowel bedrijven, huishoudens als overheid
    22. 22. Economische ‘Framing’ duurzame verlichting moeten we economisch ‘framen’. Het levert geld op [micro-economisch] en banen [macro]
    23. 23. Business Case BedrijfV&D bespaart 3 miljoen euro per jaarmet energiezuinige verlichtingzou nog meer zijn met LED-verlichtinggemiddelde terugverdientijd voor bedrijf < 2.5 jaar
    24. 24. Business Utiliteitsgebouw Martini ziekenhuis Groningen investeert 375.000 euro in energiezuinige verlichting exploitatie voordeel van 70.000 euro perjaar terugverdientijd voor ziekenhuis is ca. 5 jaar
    25. 25. Business Case Huishoudenhuishouden verbruikt jaarlijks gem. 3500 kWhbesparing bij overstappen op LED-lampen is:20% x 60% x 3500 kWh = 420 kWh420 kWh x 25 cent/kWh = 105 euro per jaarinvestering in LED-verlichting = gem. 250 eurorendement: 5 euro per geïnvesteerde euro
    26. 26. Business Case Woningcorporatiestel 10.000 woningeninvestering van ca. 2.5 miljoen eurogeschatte terugverdientijd < 4 jaarals onderdeel van energiezuinig maken huizenlichte huurverhoging als compensatie
    27. 27. Sleutels voor Versnelling
    28. 28. Sleutel 1in alle overheidsgebouwen energiezuinige verlichting toepassen
    29. 29. Sleutel 2stimuleer energiezuinige verlichting viagunstige regelgeving, zoals BTW-verlaging
    30. 30. Sleutel 3woningvoorraad van corporatie doorlichtenscan uit laten voeren voor ca.10.000 euroverlichtingsplan voor woningvoorraad‘keukentafelgesprek’ met huurdersspecifiek pakket voor huurders met aanbod
    31. 31. Sleutel 41 succesvolle pilot bij woningcorporatieopschalen naar andere woningcorporatiesper regio of per provincietotale bereik is ca. 2.5 miljoen woningen Roadshow
    32. 32. Sleutel 5idem voor scholen, ziekenhuizen, winkelsopschalen van succesvolle voorbeeldenper regio of per provinciewerk met entrepreneurs in pilots per regio
    33. 33. Faciliteren• van onderop en niet van bovenaf• overheid moet dat niet zelf organiseren maar zorgen dat anderen dat kunnen organiseren•doelgroepen of gemeenschappen betrekken•entrepreneurs inschakelen [ bv. Wij zijn Koel ]
    34. 34. doe het ‘ongewoon’
    35. 35. Conclusietransitie naar duurzame verlichting duurt decenniain overgangsfase kan het heel snel gaanwoningcorporaties vormen kansrijke doelgroepziekenhuizen, scholen, winkels, kerken e.d. ookopschalen via entrepreneurs die pilots ‘doorlichten’

    ×