Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.

Viruset dhe antiviruset

13,975 views

Published on

Published in: Technology
  • Be the first to comment

Viruset dhe antiviruset

  1. 1. VIRUSET DHE ANTIVIRUSET
  2. 2. • Viruset jane programe te ndertuarambi kod dhe/ose skripte, qe ndryshenga programet e tjere nekompjuter, ndertohen ne shumicen erasteve me qellime dashakeqe. Themne shumicen e rasteve, sepse ne rastete rralla ka edhe viruse qe krijohen meqellim mbrojtjeje, sic ben NATO, FBIapo organizata te tjera. Disa viruseinfektojne skedaret .com apo.exe, ndersa disa te tjere perhapenduke iu bashkangjitur pershembulldokumenteve Word apo Excel. Kur njeskedar i infektuar aktivizohet ngaperdoruesi, (sipas llojit), aktivizohet neformat e tij te ndryshme edhe vetevirusi. Viruset kane nje "payload". Mefjalen "payload" nenkuptohet qellimifinal per te cilin eshte ndertuar ai virus.
  3. 3. BOOT SECTOR• - Viruset Boot Sector : Ketajane llojet e viruseve qeinfektojne zonen e disketaveapo hard disqeve ku ruhenskedaret e sistemit. Kur estartoni kompjuterin tuaj nganje diskete apo hard disk iinfektuar, keta lloj viruseshaktivizohen.(Michelangelo, Brain...)
  4. 4. SKEDARET• Viruset e Skedareve : Ky eshte lloji iviruseve qe aktivizohet dhe prekskedaret e progameve me ekstensionesi .exe dhe .com.(Chernobil[Win.CIH]...)
  5. 5. MAKRO• - Viruset Makro : Keta jane virus skriptete vegjel te cilet perhapen me ndihmene produkteve te paketes Office, siWord, Excel etj. Duke perdorur scriptetmacro keta lloj virusesh mund te bejneme teper se sa mund te mendohet.(Laroux...)
  6. 6. • - Viruset ActiveX dhe Java : Keta janeviruse qe mund te shfrytezojnekontrollet e ndryshme qe mund ti jeneshtuar nje faqeje web. (Gigger...)
  7. 7. WORM• Keta tashme jane perfshire prej kohesh nekategorine e viruseve me rrezikshmeri te larte. Ketane pergjithesi perhapen nepermjet rrjeteve. Ketanuk e ndjejne nevojen per te infektuar skedare qe teperhapen. Veteshumohen duke infektuar fillimishsistemin dhe me pas duke u shperndare ne rrjetinfektojne edhe kompjutera te tjere. Worm-et nepergjithesi programohen qe te shperndahen nekompjutera te tjere duke perdorur LAN dhe postenelektronike. Shume prej tyre mbartin vecorite, dhesillen edhe si macro, edhe si viruse skedaresh.(Melissa, I Love You, Nimda...)
  8. 8. TROJAN• Trojanet sic mund ta keni imagjinuar e marrin emrin ngaKali i Trojes dhe sillen pikerisht ne kete menyre.Meqenese perbejne nje rrezik te larte per sigurine ketaklasifikohen edhe si viruse. Keta nuk veteshtohen dhenuk infektojne ne rast se nuk aktivizohen me apo padashje nga viktima. Keta preferohen mjaft nga ata qevetequhen hacker dhe sherbejne per te kontrolluar nelargesi kompjuterin e infektuar. Normalisht ketaprograme perbehen nga dy pjese : Klienti dhe Serveri, kuky i fundit eshte skedari qe infekton kompjuterin viktime.Nje trojan mund tekryeje veprime nga me tethjeshtat, deri te me te rrezikshmet... pershembull edhete formatoje kompjuterin viktime.
  9. 9. Si hyjnë në kompjuter?• Virusët shpërndahen me të gjithamënyrat që shpërndahen edheskedarët e tjerë. Ata mund tëshkarkohen nga interneti, mund tëjenë bashkëngjitur në email, mundtë hyjnë nga kompjuterat e tjerë, ngadisketat, CD, etj.Disa virusepëhapen vetvetiu duke shfrytëzuardobësi të sistemit operativ• (windows, linux, mac, etj), porshumica e tyre merren në kompjuternga vetë përdoruesi.
  10. 10. Si të mbrohem prej virusëve?• Mbrojtja më e mirë është që ti parandalosh dhe mos tujapësh mundësi të infektojë skedarët e kompjuterit. Poarritën të infektojë kompjuterin, ateherë nuk ke garancise kompjuteri mund të pastrohet plotësisht. Viruset qëkanë për qëllim vjedhjen ose spiunimin zakonishtpastrohen pa prolem, por viruset që dëmtojnë skedarët esistemit operativ zakonisht nuk mund të pastrohen dhe tëdetyrojnë të fshish gjithçka që ke në kompjuter dhe tëfillosh nga fillimi.Sistemi operativ nuk është i aftë tëmbrojë kundër viruseve, prandaj nevojiten programeantiviruse që janë të aftë të zbulojnë viruset dhe tëmbrojnë kundër infektimit.
  11. 11. Si punojnë antivirusët?• Antivirusët kanë një listë të madhe të viruseve tënjohur dhe monitorojnë kompjuterin gjatë gjithëkohës për të zbuluar nëse ndonjë prej tyre ështëfutur në kompjuter.Kriminelët e kompjuteravendërtojnë viruse të rinj çdo ditë, prandaj edhe lista eviruseve duhet azhurnuar shpesh. Kompania që kaprodhuar antivirusin studion viruset e rinj dhepublikon azhurnimet që mundësojnëzbulimin, mbrojtjen dhe luftimin kundër infeksioneve.Disa antiviruse azhurnohen automatikisht, ndërsadisa të tjerë duhet të azhurnohen nga përdoruesi ikompjuterit, zakonisht duke shkarkuar dhe instaluarazhurnimet.
  12. 12. Si të parandaloj sulmet?• 1. Azhurnoni sistemin operativ për tëarnuar të gjitha problemet që mund tëshfrytëzohen nga keqbërësit.Konfiguroheni kompjuterin që tëazhurnohet automatikisht ose kujtohuniqë ta azhurnoni vetë çdo muaj.Përdoruesit e Microsoft Windows mundtë përdorin Windows Update ngamenuja Start ose të shkojnë tekwww.windowsupdate.com.
  13. 13. • 2. Instaloni antivirusin dhe azhurnojeniatë të paktën çdo muaj. Antivirusi duhettë jetë i aktivizuar gjatë gjithë kohës qëkompjuteri qëndron hapur. Çdo muajështë mirë që të bëhet një kontroll iplotë i kompjuterit. Disa antivirusëazhurnohen dhe kontrollojnëkompjuterin vetvetiu. Antivirusët më tënjohur janëNorton/Symantec, McAfee, Panda, Kaspersky, AVG.
  14. 14. • 3. Nqs e keni të lidhur kompjuterin në internet, ështëmirë të instalohet dhe një program firewall. Firewallpërkthehet "murr i zjarrtë" dhe quhet i tillë sepsendërton një shtresë tjetër sigurie përreth kompjuterit.Të gjithë programet që duan të komunikojnë mekompjuterin tuaj, duhet të kalojnë përmes firewalldhe firewall lejon vetëm ata programe që kanëmarrë leje nga përdoruesi. P.Sh. Firewall i jep lejeInternet Explorer të komunikojë lirshëm sepse ështëshfletues i faqeve të internetit por nuk lejonprogramin VNC sepse ky program lejon një persontjetër të futet në kompjuterin tuaj. Ata që përdorinWindows XP, e kanë firewall të instaluar dhe mjaftontë pëdorni Windows Update për të marrë versionin efundit të tij.
  15. 15. • 4. Instaloni programe kundër spiunëve dhereklamave, që edhe pse nuk e dëmtojnëkompjuterin, janë tepër të bezdisshme dhe nukhiqen kollaj. Programet më të mirë janë MicrosoftAntispyware, Ad-Aware, Spybot, CWShredder, HijackThis, etj. Kjoështë temë më vete për të cilën mund të lexoni mëshumë këtu.Pra, kryesorja është azhurnimi iWindows. Të gjitha problemet e sigurimit riparohenme azhurnimet, prandaj Windows Update është hapimë i rëndësishëm në mbrojtjen e kompjuterit. Pasriparimit të Windows vjen antivirusi, pastajfirewall, dhe pastaj antispiuni (antispyware).

×