albanian

Mujore turistike / Botim i Blue Agency / ÇMIMI/PRICE Shqipëri 300 lekë / Kosovë, Mali i Zi 3 € / Maqedoni 160 De...
resorti
Nr 4 travel 2011 17
Nr 4 travel 2011 19
Parku Kombëtar i Thethit, AL

Është një nga pikat natyrore më të bukura në Shqipëri,
i njohur e i frekuentuar pothuaj nga ...
Nr 4 travel 2011 21
Nr 4 travel
22
Liqeni i Shelegurit, AL
Ky liqen është pjesë e rezervatit të mbrojtur Gërmenj-Shelegur, dhe është një pikë
natyrore jo shu...
Ansoff Sinergjia dhe turizmi

Mbresa nga konferenca EIAT ( Education and Industry Advancing together)
Nëse flitet për Anso...
Impressions from the conference of EIAT
(Education and Industry Advancing Together)

Ansoff, Synergy and tourism.
If we pr...
intervista

“Falja e gjakut”
si guidë turistike
për

Shqipërinë

Andamion Murataj, bashkëskenarist i filmit
“Falja e gjaku...
Andamion
Murataj:
Shqipëria e
gazetave nuk
është

Shqipëria reale
Mendoj se filmat janë
porta vizuale e një vendi.
Nuk jan...
së rinisë shqiptare kudo që është. Filmi
është autentik lokalitetit ku është xhiruar,
por mënyra e jetesës së rinisë shqip...
në Shqipëri?
Shkodra është shumë interesante, pra është midis malit dhe detit.
Një turist që vjen në Shkodër e ka shumë të...
www.rm-agency.al

Udhëtimi juaj fillon këtu...

Agjensia jone eshte krijuar 13-vite me pare. Me nje staf te kualifikuar, m...
tradita

dollia e ëmbël?
Traditë e hidhur apo

Dolli gjatë një feste
familjare tek “Miqtë e Vjetër”,
restorant me gatime
t...
sikur...

sali shijaku

të pinim një kafe në shtëpinë e

sali shijakut
Irena Kanani

Ndodhemi në Tiranë, konkretisht në rr...
dhe e rrethuar nga kopshte të mëdha, ku mbi të gjitha
spikat dhoma e madhe që nga Shijaksit është quajtur “Oda
e Zjarrit”....
gallery

Androniqi Antoniu (Zengo)
Gur @ dru, 1811-1812

Vendodhja: Lagjja Palorto, Gjirokastër

Androniqi Zengo Antoniu,
...
kulturë

festivali

apollon

10 vjet histori arti

Ilirjan Gjika

Photo: Arben Alliaj ©

Në 31 gusht 2011 startoi për herë...
Dhjetë vite përvoje dhe arritje jo vetëm të stafit drejtues, Teatrit Bylis, pjesëmarrësve të përvitshëm, por edhe meritë e...
kronika
11-14 shtator, u zhvillua në Korçë Festa e Birrës. Për të pestin
vit rradhazi Festa e Birrës. Në këtë festë morën ...
Veprimtaritë
e Revistës Travel
16 tetor, në Tiranë u zhvillua në City park Panairi i turizmit “Pushime.” Revista Travel is...
events calendar

Kalendari kombëtar
i festave dhe eventeve

Ngjarje të shënuara historike e kulturore, festa fetare, popul...
Ftohen të gjithë organizatorët e eventeve të ndryshme lokale, kombëtare e
ndërkombëtare të natyrave të ndryshme, publikë a...
Kalendari kombëtar i festave dhe eventeve
Kur	

çfarë			

Ku

15 Gusht	 Dita e Emigrantëve			
Lezhë AL
15 Gusht	 Koncert m...
Events

Festat e Nëntorit

Dita e Tokës

, Shqipëri
10 Dhjetor

Alfred Marku, kuzhinieri fantazist i Restorant “Rapsodia”,...
aktivitete

Shkolla e verës
shton njohjet dhe dëshirat për turizmin

Dr. Giorgio Andrian, School Director
Ellen Belardi, A...
Summer School of the Italian decentralised cooperation
(SEENET) on sustainable tourism. Participants from various
Balkan l...
Eliza Dushku gjatë turit në Kosovë
Photo: Shkëlzen Rexha ©

Kur më pyesin se cila
ka qenë eksperienca
më e bukur e jetës,
...
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Albania Travel magazine 4
Upcoming SlideShare
Loading in …5
×

Albania Travel magazine 4

4,514 views

Published on

Discover the most distinguished attractions of Albanian nature and tourist intererest places, browsing the fourth issue of Albanian Travel Magazine. You can know which is the most beautiful Autumn city, what's happenning to the Albanian mountains, different interesting evetns etc.http://issuu.com/albanian-travelalbania/docs/travel_magazine_4_per__issuu

Published in: Travel
0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total views
4,514
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
3
Actions
Shares
0
Downloads
18
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Albania Travel magazine 4

  1. 1. albanian Mujore turistike / Botim i Blue Agency / ÇMIMI/PRICE Shqipëri 300 lekë / Kosovë, Mali i Zi 3 € / Maqedoni 160 Den. Greqi, Itali 5.5 € Nr. 4 / Travel 2011 berati një muze në natyrë NJË revistË pËr turizmin andamion murataj & Falja e gjakut City guide - tirana 24 h living city pogradeci, mË i bukuri i vjeshtËs Progonati, perla e fshehur labe Kite-surf? 365 dite te vitit 25 agjenci ofrojnë pushimet e fundvitit
  2. 2. resorti
  3. 3. Nr 4 travel 2011 17
  4. 4. Nr 4 travel 2011 19
  5. 5. Parku Kombëtar i Thethit, AL Është një nga pikat natyrore më të bukura në Shqipëri, i njohur e i frekuentuar pothuaj nga e gjithe bota, e i pëlqyer tej mase për natyrën mahnitëse, njerëzit mikpritës e bujarë, klimën e mrekullueshme dhe adrenalinën e lartë që u fal aventurierëve dhe eksploruesve, por edhe atyre që adhurojnë sportet ekstreme, duke qenë se përshkohet nga lumenj të rrëmbyer, maja të larta malesh për t’u pushtuar, shpellash të pafundme për t’u zbuluar e shtigjesh të vështirë për t’u kaluar. Për ture në Theth dhe Alpe, vizitoni: www.thethi-guide.com; Tel: +355 69 20 46 333 Photo: Blue Albania © 20
  6. 6. Nr 4 travel 2011 21 Nr 4 travel
  7. 7. 22
  8. 8. Liqeni i Shelegurit, AL Ky liqen është pjesë e rezervatit të mbrojtur Gërmenj-Shelegur, dhe është një pikë natyrore jo shumë e njohur e vendit tonë, por me mjaft vlera natyrore dhe turistike. Në sfond të liqenit, pas brezit me pishë të zezë, duken pjesë nga vargmalet Trebeshinë-Dhëmbel-Nemërçkë. Për ture në këtë zonë vizitoni: www.explore-kolonja.com ose telefononi: +355 69 23 42 529 Photo: Blue Albania © Nr 4 travel 2011 23 Nr 4 travel
  9. 9. Ansoff Sinergjia dhe turizmi Mbresa nga konferenca EIAT ( Education and Industry Advancing together) Nëse flitet për Ansoff, gjithkush mund të ngrejë supet, duke pohuar se nuk i kujton asgjë emri. Cilësimi si “babai i strategjisë” i jep paksa kuptim përgjigjes. Ansoff ishte personi i parë i cili prezantoi para botës shprehjen matematikore : 2+ 2 = 5 dhe jo pak persona nënqeshën. Ajo çfarë donte të shpjegonte me anën e ekuacionit (i cili edhe pse nga pikëpamja matematikore rezulton i gabuar) ishte fakti se, nëse bashkëveprojnë, koordinohen midis tyre forcat e ndryshme arrijnë rezultatin më të mirë të mundshëm (5) duke kaluar dhe pritshmëritë fillestare (4). E përmenda këtë fakt jo pa qëllim. Kjo sinergji që krijohet midis palëve ndihmon në arritjen e qëllimeve të përbashkëta, në ndjekjen e një strategjie të mirëdetajuar dhe menduar. Ishte ky edhe qëllimi i Konferencës EIAT (Education and Industry Advancing together) i cili u mbajt në datat 23-25 shtator 2011 në qytetin e Beogradit në Serbi. Organizuar nga Qendra për Kërkim në Turizëm, nën mbështjetjen e princit Aleksandër të Beogradit, kjo konferencë mblodhi së bashku fakultetet e turizmit dhe përfaqësuesit e biznesit turistik në të gjithë Ballkanin. Historiku i kësaj konference fillon në vitin 2008 dhe pas interesimit të aktorëve pjesëmarrës arriti të shndërrohet në një event të përvitshëm. Deri më sot, në të kanë marrë pjesë përfaqësues prej 25 fakulteteve të turizmit nga 12 vendet e rajonit si dhe lektorë të shumtë nga të 5 kontinentet, duke e shndërruar këto vite në një brand të suksesshëm akademik dhe biznesi turistik. Për herë të parë në këtë rrjet universitetesh bëri pjesë dhe Shqipëria, ku lektorë dhe studentë të Fakultetit të Biznesit, Departamentit të Turizmit, të Universitetit “Aleksandër Moisiu” Durrës, patën rastin të Histoshkëmbenin përvojat me kolegët e tjerë ballkanikë. riku i kësaj Ekipi shqiptar plotësohej konference fillon në nga përfaqësues së Shovitin 2008 dhe pas qatës për Zhvillim të Kulinteresimit të aktorëve turës dhe Turizmit ( ADCT) si dhe nga media partner në pjesëmarrës arriti të aktivitet “Travel Magazine” shndërrohet në një e cila i kishte bërë jehonë akevent të përvitshëm tivitetit në muajt paraardhës. Konferenca ishte konceptuar në dy nivele. Njëri nivel i drejtohej ekspertëve dhe lektorëvë të turizmit ndërsa tjetri ishte i konceptuar për studentët. Ekspertët dhe lektorët e turizmit për dy ditë me radhë u përballën me përvojën më të mirë vitet e fundit në turizëm , dhe nevojën për të ecur në të njëjtin hap me ndryshimet, sidomos ato teknologjike. Ndër disa nga prezantimet të cilat u fokusuan për këto çështje përmendim: Dimitris Buhalis me Revolucioni ne e-turizëm ( E-tourism revolution) Sipas tij një nga elementët që duhet të përdoret më shumë ishte modernizimi i operacioneve dhe përdorimi i teknologjisë në shërbim të marketingut. Pauline Sheldon : Corporate Social Responsability in Tourism and Hospitality). Brunilda Liçaj 24 Bruce Redor: Roli strategjik i organizatës së menaxhimit të destinacionit (The strategic role of Destination marketing organization). Hugo Slimbrouck: Të shesësh destinacionin në arenën ndërkombëtare (Selling your destination in international area). Si shembull për shitjet dhe marketingun, mori në shqyrtim rastin e Ovation i cili përfaqëson një formulë suksesi. Adriano Pozaric : Promotion and advertizing. Yes or no, how much? Paralelisht me grupin e ekspertëve dhe profesorëve, zhvilloheshin dhe punimet e më të rinjve, studentëve të cilët garonin për idenë më të mirë. Pjesëmarrës ishin shtatë grupe studentësh nga Sllovenia, Serbia, Kroacia, etj, të cilët do fokusoheshin tek “ Turizmi i eventeve”. Për këtë qëllim ata duhet të ideonin organizmin e një konference sipas një teme të lirë. Grupi shqiptar këtë vit ishte në cilësinë e vëzhguesit dhe nuk mori pjesë aktive në garë. Për vlerësimin e punës së kryer ekzistonin kritere të ndryshme si : struktura e krijimit, përfshirja e skuadrës, mënyra e prezantimit etj. Secili grup do të detajonte mënyren e organizimit të konferencës si p.sh: ku do të organizohej, programi, numri i pjesmarrësve, vendet pjesmarrëse etj Në përfundim grupi fitues u vlerësua ai i Fakultetit të Turizmit të Novi Sadit (Serbi) të cilët kishin menduar organizimin e konferencës me temë “Ruajtja e tradicionales dhe autentikës së destinacionit“, ku theksin e vunë pikërisht tek “konkurenca” midis tradicionales dhe modernes që i tërheq më shumë turistët. “Përballë luksit dhe modernes, a duhet vallë të harrohen zakonet, traditat dhe  bukuria e natyrës së një vendi?” ishte pyetja që ata shtronin përmes kësaj teme. Në përfundim të kësaj konference, ajo që mbetet në kujtesë është sinergjia e krijuar në nivel Ballkanik midis industrisë turistike dhe edukimit, për të cilën kemi të gjithë nevojë sidomos tashmë që viti akademik sapo ka trokitur në derë.
  10. 10. Impressions from the conference of EIAT (Education and Industry Advancing Together) Ansoff, Synergy and tourism. If we pronounce the name of Ansoff anyone can raise the shoulders, claiming he remembers nothing for this name. Set as the “father of strategy” it gives little sense to response. Ansoff was the first person who introduced the world’s first mathematical expression: 2 + 2 = 5 and not a few persons was surprised. He wanted to explain what the side of the equation (mathematical results in wrong) was that, if you interact and coordinate between the different forces you can reach their best score possible (5) passing through the initial expectations (4 ). I mention this fact not without purpose. This synergy arising between the parties helps in achieving common goals, in pursuit of a strategy and well planed details thinking. And this goal was EIAT Conference (Education and Indutry Advancing Together) which was held in 23 to 25 September 2011 in the city of Belgrade in Serbia. Organized by the Centre for Research in Tourism, under the support of Prince Alexander of Belgrade, this conference brought together faculty of tourism and tourism business representatives throughout the Balkans. Background of the conference begins in 2008 and after the interest of participating actors managed to become an annual event. To date, the participating representatives of 25 universities from 12 countries tourism region and many lecturers from the 5 continents, making these years into a successful brand of academic and business tourism. Future Leaders Forum South East Europe “Creative Challenge in Belgrade” The winner was a group of students from Faculty of Science, Department for Geography, Tourism and Hotel Management from Novi Sad. Their solution for hosting a convention for Y generation answered the best to posted question. Congratulations! EIAT 2011 Participating Faculties: Alexander Moses University, Albania Faculty for Tourism, University of Maribor, Slovenia University of Applied Sciences Zagreb, Croatia Faculty for Tourism Management Turistica, Primorska University, Slovenia Department for Geography, Tourism and Hotel Management, University of Novi Sad, Serbia Faculty for Tourism and Hospitality Management Opatija, University of Rijeka, Croatia Karlovac University of Applied Sciences, Croatia Faculty for Tourism and Hospitality Management Kotor, Montenegro Faculty for Tourism and Hotel Management, University of Singidunum, Serbia Vocational College for Catering and Tourism Maribo, Slovenia Faculty of Business Economy Bijeljina, University of East Sarajevo, Bosnia and Herzegovina Faculty of Economics Subotica, Serbia College of hotel management Belgrade, Serbia Faculty of Economics, Finance and Administration Belgrade, Serbia Faculty of Economics Belgrade, Serbia For the first time in this network of universities made part Albania also, where lecturers and students of the Faculty of Business, Department of Tourism, University “Alexander Moisiu” Durres, had the opportunity to share experiences with other Balkan counterparts. Albanian team was completed by representative of the Association for the Development of Culture and Tourism (ADCT) and the media partner in business “Travel Magazine” which was echoing previous months activity. The conference was conceived on two levels. One directed at tourism experts and lecturers and the other was designed for students. Tourism experts and lecturers for two days, was greeted with the best experience in tourism in recent years, and the need to move in step with change, especially technological ones. Among some of the presentations that were focused on these issues are: Dimitris Buhalis (E-tourism revolution). According to one of the elements that should be used most, was the modernization of operations and use of technology in service of marketing. Pauline Sheldon: Corporate Social responsAbility in Tourism and Hospitality); Bruce Redor: The strategic role of destination management organization (The Strategic role of Destination Marketing Organization); Hugo Slimbrouck Selling Selling destination in the international arena in International destination area you .. As an example for sales and marketing, analyzed the case of Ovation, which represents a success formula. Adriano Pozaric: Promotion and advertizing. Yes or no, how much? In parallel with the group of experts and professors, place and proceedings of the younger students who competed for the best idea. Participants were seven groups of students from Slovenia, Serbia, Croatia, etc, which will focus on “tourism events”. For this purpose they should create organization of a conference as a free theme. The Albanian group this year was in the quality of the observer and took no active part in the race. For evaluating the work done there was a different criteria: the structure of creation, team involvement, ways of presenting etc.. Each group will be detailing ways of organizing the conference as: where will organize the program, the number of participants, the participating countries, etc. In conclusion, the winning group appreciated was the Tourism Faculty of Novi Sad (Serbia) who thought the organize the conference on “Saving the traditional and the authentic destination” where exactly to put the emphasis on “competition” between traditional and modern that attracts more tourists. At the conclusion of this conference, what remains in memory is the synergy created between the Balkan level tourism industry and education, for which we all need, especially now that academic year has just knocked on the door. Nr 4 travel 2011 25
  11. 11. intervista “Falja e gjakut” si guidë turistike për Shqipërinë Andamion Murataj, bashkëskenarist i filmit “Falja e gjakut”, fitues i tre çmimeve botërore e sotme Irena Kanani “Falja e gjakut” është një nga filmat më të suksesshëm deri tani në guhën shqipe. Në shkurt të vitit 2011 ky film u vlerësua me “Ariun e Argjendtë” ne Festivalin e Filmit në Berlin, ndërsa para pak kohësh u nderua me çmimin e parë për skenarin më të mirë në Festivalin e Filmit në Chicago, si dhe çmimin special të juries në Festivalin e Filmit në Hampton të New York-ut. Edhe pse më parë, Qendra Kombëtare e Kinematografisë në Tiranë, zyrtarisht e zgjodhi këtë film për të prezantuar Shqipërinë në seksionin Foreign Language të çmimeve Oscar, vendim I cili u rishikua për këtë kandidaturë, por jo të drejtën e filmit për të kandiduar e për të përfaqësuar tashmë – vetëm artin. Kur u mësua se “Falja e gjakut” i regjisorit Joshua Martson do të konkurronte në emër të Shqipërisë, mediat botërore e cilësuan këtë film si favorit për Oscar, edhe për faktin se më parë, Martson ka fituar “Ariun e Artë” me filmin “Maria full of Grace”, me të cilin gjithashtu ishte pretendent për Oscar. Ndoshta kjo ishte mundësia më e mirë e Shqipërisë për të konkurruar në nivele të tilla. Andamion, prej sa kohësh jetoni në Amerikë dhe si e keni parë Shqipërinë prej atje? Jam larguar nga Shqipëria në vitin 1996, fillimisht emigrova në Greqi për 2 vjet, më pas vendosa të shkoj në Amerikë, ku jetoj edhe sot - prej 13 vitesh. Gjatë tremdhjetë viteve të mosardhjes sime në Shqipëri kam humbur zhvillime dhe ndryshime radikale, humba kapërcimin e shekullit. Vitin 1997 e kam përjetuar nga ana mediatike. Gjithçka ishte në ngritje pas ‘97 që u quajt pika e deprersionit, një ngritje që u reflektua jo vetëm në mirëqënie, por edhe në mënyrën e jetesës, në mendimet, në arte. Nga bota shqiptare dolën shumë artistë. Një sërë filmash interesantë. Dolën nga Aniri Sala , Adran Paci, Sisil Xhafa,Gjergj Xhuvani,Fatimir Koçi. Andej nga isha e ndiqja Shqipërinë nëpërmjet gazetave, vetëm se ajo nuk është Shqipëria reale. Ajo çfarë gjetëm këtu ishte tjetër gjë, gjeta një vend vital. Një vend që përditë është në këmbë dhe e rigjen vetveten. Ka absolutisht të meta dhe gjëra për t`u ndryshuar,si mentaliteti i brendshëm, por kemi gjithmonë optimizëm për t`i përmirësuar gjërat. Shqipëria edhe pse ka ende vështirësi, ka vetëm dëshirë të përmirësohet. Kjo është gjeneratë e re, gjeneratë civile që ndryshon mentalitetin, mënyrën e të punuarit. Psh, në kërkimet që bëmë, ne takuam mbi 3 mijë të rinj, përshtypja ishte prirja për të bërë diçka. Brezi që lashë unë pas, ishte një brez i papunë, që jetonte nga firmat piramidale. Brezi i sotëm, të rinjtë 16 –vjeçarë duan të hapin një internet -kafe, 26 agjensi turistike – dihet se jo gjithmonë janë të suksesshëm, por është një vend me ëndrra të mëdha, vend piktoresk, por është një vend-realitet. Me realizimin e filmit “Falja e gjakut” ju angazhuat një ekip të tërë prej Amerikës, përfshi regjizorin, skenografin etj. Ishte e vështirë t’i bindnit të vinin në Shqipëri? Filmi “Falja e gjakut” ishte një eksperiencë e paharrueshme, ishte e shkëlqyer që nga mënyra se si filloi dhe se si mabaroi. Për hir të së vërtetës unë u njoha në New York me regjizorin e filmit dhe nuk e dija se kush Të ishte. Ishte nje takim i rastësishëm në një klub huajt nuk teatri dhe filluam vijnë në Shqipëri vetëm për malet e bri- të shkëmbenim gjet, por për të njohur disa ide. Ai kishte lexuar diçka për shpirtin e shqiptarit Shqipërinë, dhe unë që jeton në këto nuk e dija kush ishte. vende Në këto momente vetëm i flas se kisha një projekt për gjakmarrjen. Joshuas - që kishte lexuar për Shqipërinë nga disa gazeta kryesore të Amerikës - i ngjallën interes temat për rininë që është e izoluar për arsye të gjakut dhe në atë kohë unë erdha në Shqipëri për projektin tim. Producenti i thotë Joshua-s, se nëse donte të bënte një film në shqip, duhet të shkonte për disa kohë atje. Ke Andamionin atje! Dhe kështu e vendosëm nisemi në Shqipëri,jo për të bërë një film, por për një udhëtim njohjeje. Shkojmë nga Saranda në Tamarë e në vende të ndryshme, atje ku jetohej jeta në Shqipëri. Ishte një udhëtim zbulimi dhe për mua vetë gjithashtu. Shumë shpejt e kuptuam se kishte një ngjarje për t’u treguar, pra këtu kishte një histori dhe kështu kthehemi mbrapsht. Ishim plot emocione, kishim linjat kryesore për të filluar një histori jete. Vendosëm një plan pune se si do procedojmë dhe erdhëm që të gjenim mishin dhe gjakun e filmit në Shqipëri. Me grupin e xhirimit u përpoqëm të bënim një film autentik shqiptar. Mënyra se si punonim ne me drejtorin e fotografisë ishte se e ndërtonim skenën që ta shihnim paraprakisht, por kjo mënyrë pune nuk ishte e përshtatshme për të gjithë ata që erdhën, pra nuk përshtateshin. Kështu filluam të kërkonim në gjithë botën dhe gjetëm një sipërmarrje që gjeti interes tek ky projekt në Shqipëri. Fillimisht i ka tërhequr historia. Cilat ishin përvojat e këtij ekipi kineastësh nëpër Shqipëri, meqenëse ju keni qëndruar gjatë për audicionet, e pastaj edhe për vetë xhirimet e filmit? Kishte gati një vit e gjysëm që regjizori Joshua Marson, producenti Paul Mezey dhe une,bëmë udhëtimet dhe kërkimet nëpër Shqipëri. Filluam të njiheshim me krahina të ndryshme, kemi shkuar nga Saranda, në Pukë, Shkodër e qytete të tjera, në Tiranë. Kemi parë shumë vende, ne nuk e vendosëm që në fillim se ky film do të ishte për Shkodrën dhe gjakmarrjen, por për mënyrën e jetesës
  12. 12. Andamion Murataj: Shqipëria e gazetave nuk është Shqipëria reale Mendoj se filmat janë porta vizuale e një vendi. Nuk janë guidat turistike ato që e prezantojnë një vend, dmth ajo çka dimë ne për Italinë dhe ajo çka dimë për Amerikën apo për Francën nuk i kemi mësuar nga guidat turistike apo nga dokumentarët turistikë, por nga filmat. Në film prezantohet mënyra e jetesës, aty mësohet komunikimi, mënyrat e sjelljes në një marrëdhënie shoqërore. Nr 4 travel 2011 27
  13. 13. së rinisë shqiptare kudo që është. Filmi është autentik lokalitetit ku është xhiruar, por mënyra e jetesës së rinisë shqiptare, është kudo njëlloj, psh në Himarë, me celular, facebook, përplasje e konflikteve për punë toke, prone apo biznesi. Kështu ishte kudo në Shqipëri. Kjo nuk është një ngjarje specifike e Shkodrës. Mënyra e jetesës ishte ajo që ne na interesonte ishte rinia shqiptare midis modernieteti dhte shkuares, dhe ne takuam të rinj nëpër stadiume, adoleshentë nëpër plazhe. U interesuam për elemente apo detaje nga mënyra e jetesës së këtyre të rinjve, mënyrën se si argëtoheshin. Ajo çka ne na pëlqeu ishte pikërisht rinia. Unë mendoj se filmat janë porta vizuale e një vendi. Nuk janë guidat turistike ato që e prezantojnë një vend, dmth ajo çka dimë ne për Italinë dhe ajo çka dimë për Amerikën apo për Francën nuk i kemi mësuar nga guidat turistike apo Revista Travel ju këshillon: nga dokumentarët turistikë, por nga filmat. Në film prezantohet mënyra e jetesës, aty mësohet komunikimi, mënyrat e sjelljes në një marrëdhënie shoqërore. A gjeti ky ekip në Shqipëri atë çka ju apo të tjerët u kishin thënë se do të gjenin? E vërteta e pastër është se mendoja se e njihja Shqipërinë. Në vitin 2009-2010 që kam ardhur për herë të parë në Shqipëri - ‘96 ishte një Shqipëri e harruar tashmë. Unë u kisha përshkruar atyre një Shqipëri veriore me kulla, klishe etnografike mbi Shqipërinë, sepse siç thashë, njohja ime me Shqipërinë ishte nëpërmjet shtypit, ndërsa këtu gjeta një Shqipëri ndryshe. Para se të ikja, kisha punuar nja 2 vjet mësues në disa shkolla në periferinë e Tiranës. Dhe gjatë shëtitjes sonë nëpër Tiranë unë i thoja Joshua-s: këtu ka qenë shkolla ku unë kam dhënë mësim. Ku më thoshte ai, dhe unë i thoj: prit se tani nuk po e gjej më. Kam Prenotoni turet e vjeshtës me: Bileta avioni, trageti, autobuzi, makina me qera, Udhëtime turistike brënda dhe jashtë vendit Rr: Durrësit, blloku i Ambasadave (përballë restorant Napolit), Tiranë (AL) Tel: +355 042 232 016; Mob: +355 68 20 70 190 ; 0 69 24 30 443 067 27 06 853; betatravel01@hotmail.com 28 dhënë mësim në dy shkolla të Tiranës dhe asnjëra nuk ishte më. Folëm për ‘91, këtu ka qenë fushë sporti, këtu ka qenë një kafe, dhe ata që qeshnin e më thoshin: Andamion, stop se tani është një Shqipëri tjetër. Kjo pasi unë e zura veten disa herë mat. Shqipëria kishte ndryshuar. Pra Shqipërinë që prezantuam në filmin e ri, e zbuluam, e rigjetëm. Edhe diçka tjetër krejt të Në veçantë ka në asnjë aeroport Shqipëri: në Evropë nuk ka inter- në asnjë net si në Rinas. Në aero- aeroport në Evportin tonë unë komuropë nuk nikoj shumë mirë me ka internet miqtë e mi falas,mund si në Rinas. të flas me skype me Në aeroportin tonë unë kogjithë botën. munikoj shumë mirë me miqtë e mi falas,mund të flas me skype me gjithë botën. Në Itali nuk e bëje dot, ky është një fakt që ne nuk e përmendim në guidat tona turistike, kjo është shumë e rëndësishme. Çdo i huaj që vjen në Rinas duhet ta dijë se ka edhe internet, psh. në Festivalin e Berlinit nuk ka internet, ndërsa ne sallat e festivaleve të Shqipërisë ka internet. Këtu internetin e gjen kudo, bashkë me kafenetë. Kjo është një gjë e mirë, të cilën duhet ta themi. Çfarë ju ka bërë më shumë përshtypje kineastëve amerikanë gjatë qëndrimit të tyre
  14. 14. në Shqipëri? Shkodra është shumë interesante, pra është midis malit dhe detit. Një turist që vjen në Shkodër e ka shumë të lehtë të shkojë një natë në Mal të Zi, një natë në Valbonë, në kalanë e Lezhës, një natë në Tiranë; i ka të gjitha shumë afër: Velipojën, Shëngjinin. Pra është vlerë e këtij qyteti, po edhe Saranda e njëjta gjë përveç objekteve, përveç plazheve, kishte mundësi të shkoje një natë në Korfuz, në Greqi, në Gjirokastër, pra diversiteti është i shumtë. Vjen bashkëshortja e Joshua-s dhe më pyet: ku është liqeni i Komanit, dhe unë u habita, pasi ne nuk jemi të interesuar për vendin tonë. Shqipëria ka ende mundësi ta ruajë turizmin aventuresk dhe grupi ynë pati mundësi ta prekte dhe ta shijonte. Një tjetër favor që kemi ne janë njerëzit miqësorë. Kjo nuk ndodh për vendet e tjera, psh Greqi, Kroaci, ndërsa në Shqipëri ne bëmë miq në facebook. Grupi ynë i xhirimit u bë miq me disa nga banorët e vendeve ku ne xhiruam. Shqipëria është vend që bën miq. Nga salla e Berlinales, Joshua Martson ia dedikoi çmimin “Ariu i Argjendtë” Shqipërisë. Çfarë efekti pati në sallë kjo deklaratë dhe më pas, a e ka justifikuar Shqipëria këtë përkushtim? Filmi “Falja e gjakut” një histori e shkëlqyer e eksperiencës shqiptare mori çmimin “Ariu i Argjendtë”, është çmimi i parë për skenarin, më i lartë, më prestigjiozi, që në sens do të thotë se historia e Shqipërisë është nderuar me çmimin e pare. Është çmimi më i lartë që është marrë nga një film shqiptar në historinë e Shqipërisë. Nuk ka çmim tjetër që e tejkalon e këto janë thjesht fakte historike. Filmi mund të kishte marrë çmim për çfarëdo lloj kategorie, për aktorin më të mirë, regjizorin më të mirë. Ajo që na lumturon specifikisht për skenarin, për këtë histori esencialisht shqiptare, është se filmi ishte në gjuhën shqipe. Është shumë e vështirë të komunikosh me një publik gjerman apo amerikan me një gjuhë të dytë, ashtu siç do të na dukej ne një gjuhë e Uzbekistanit - aspak familiare. Filmi, jo vetëm që komunikoi në mënyrë të shkëlqyer, por fitoi pikërisht për gjuhën, u prit shumë mirë dhe pikërisht për skenarin mori çmimin. Çdo kategori do ta nderonte filmin, por kategoria që e nderonte Shqipërinë ishte skenari, sepse esencialisht e bënte filmin kulturalisht shqiptar. Jeni shprehur se po punoni mbi disa projekte të tjera kinematografike në Shqipëri dhe në Kosovë. Do të keni përsëri ekip të huaj? Ky film nuk u bë me ekip të huaj, 70% ishin pjesëmarrës shqiptar, disa role ishin te huaja si psh regjizori kameramani por shqiptare ishin psh Kostumografi dhe gjithe stafi suportues sigurisht aktoret etj. Të gjithë filmat që bëhen sot në Shqipëri janë grupe ndërkombëtare. Shumica e kinemasë së botës është e integruar dhe nuk mund t’i shpëtojnë vendet e vogla siç është dhe Shqipëria. Ajo çka mësojmë ne nga ata dhe ata nga ne, vetëm pozitivitet mund t’i sjellë kinemasë shqiptare. Kjo nuk ndodh vetëm me kinemanë, kjo ndodh me arkitekturën, me muzikën, është njësoj si arkitektët e huaj, që po rikonstrukturojnë Tiranën, apo parlamentin. Kjo në thelb është në pjesën e integrimit para se gjithash është një fenomen kulturor Një komb një kulture, kjo është një shenjë më tepër për integrimin perëndimor të Shqipërisë, nga kjo pikëpamje kur të bëhet pyetja për filmin tjetër, është e vështirë ta imagjinosh një film në Shqipëri ekzkluzivisht shqiptar, në kuptimin puritan të fjalës. Ato do të jenë integrime të një fushe. P.sh do të merren kamerat nga jashtë, ndriçimi, teknologjia. Filmat shqiptarë nuk na i bën teknologjia dhe stafi, por historitë, ngjarjet, sepse teknologja shkon e vjen. Ajo çka është vitaliteti i një Shqipërie që ndërtohet në vendet shqiptare, çfarëdolloj teme është temë esenciale. Filmi jonë edhe sikur të kishte 100% autorë të huaj, është absolutisht shqiptar pasi në thelb është mënyra e jetesës, shpirti, energjia.. Në projektet që kam qoftë në Kosovë, apo Shqipëri kryefjala është integrim, sepse ke integruar dy vende, një komb e ke rintegruar kulturalisht në një projekt filmik. Integrimi është i qartë. E njëjta gjë ndodh edhe në biznes. Ndërkohë që ju keni realizuar me shumë sukses një film artistik, që po bën xhiron e botës, të tjerë shqiptarë po realizojnë dokumentarë turistikë mbi Shqipërinë. Cila është pikëpamja juaj mbi efektivitetin e këtyre dy zhanreve - gjithmonë në funksion të imazhit të Shqipërisë? Siç e kam përmendur edhe më lart filmat janë pasaporta vizuale e një kombi, siç dikur ishin librat. Vlen për t’u theksuar se asnjëra nuk mund t’ia zërë vendin njëra-tjetrës. Ajo cka eshte vitalitet ne Shqiperi eshte: nje vend qe ndertohet dhe ndryshon nga vete shqiptaret. Kjo vlen për artet, vlen për filmat dokumentarë. P.sh. revista Travel ka vëndin e vet në atë media që prezanton Shqipërinë, ku bëjnë pjesë revistat artistike, revistat kulturore. Nëse do më tregoje një revistë për Toskanën, unë do të kisha interes dhe do të thoja: Sa bukur! Do të doja të shkoja edhe unë atje. Por nuk më tregon për toskanin, njeriun e thjeshtë. Prandaj, më pas them: prit se kam parë dhe një film shqiptar, se vërtet është ky vendi me këtë detin blu, që e gjej dhe në Greqi apo me malet si Zvicra, por se kur vij në Shqipëri, unë vij sepse këtu gjej drama jetësore, drama të mëdha, nuk ka guidë turistike që i kap këto drama. As dokumentarët turistike nuk mund ta kapin jetën që ka lëng. Vetëm në filma i kap këto. Jam i sigurtë se ju keni një revistë turistike me audiencë, edhe dokumentarët gjithashtu, por me anë të filmit dramatik për Shqipërinë, ti nuk shikon vetëm kostumin. Por kryesisht të huajt nuk vijnë në Shqipëri vetëm se është vend me bukuri natyrore. Ne jemi me male dhe dete po aq sa edhe vendet tjera, mirëpor ata vijnë për të zbuluar dhe ajo çka ne kemi të pazbuluar është shpirti ynë. Ajo çka ne kemi të veçantë është ndjenja vitale e të qenit njeri shqiptar. 30
  15. 15. www.rm-agency.al Udhëtimi juaj fillon këtu... Agjensia jone eshte krijuar 13-vite me pare. Me nje staf te kualifikuar, multilingual dhe shume te pergatitur ne fushen e turizmit kemi ideuar dhe promovuar programe individuale dhe ne grup per vendin tone si dhe per jashte Shqiperise.Jemi te gatshem t’ju ofrojme turisteve te huaj ne vendin tone te gjithe informacionin e duhur dhe asistencen tone per te vizituar vendet me te bukura dhe me terheqese te Shqiperise. Ne ofrojme nje larmi paketash dhe touresh ne te gjithe vendin tone. *Persa I perket turizmit jashte Shqiperise, destinacionet tona jane te shumta por me kryesoret jane : Italia, Zvicra, Sllovenia, Praga, Moska, Mynihu, Dubai, Mal I Zi ,Turqia, Egjipti, Greqia,Kroaci etj. *Pushimet tuaja ideale jane angazhimi dhe qellimi yne kryesor. Destinacionet e pushimeve verore me terheqese jane : Antalya, Mal I Zi - Eksluzivitet Hotel Splendid, Sharm el-Sheikh , Greqia me ishujt e saj, Kroacia,Spanja ndersa per pushimet dimerore sugjerojme dhe ofrojme destinacione me resortet e bukura alpine si Zvicra, Sllovenia,Kolashin (Mal I Zi), Mavrove (Maqedonia) … etj Agjensia jone ofron edhe keto sherbime : Paketa turistike verore Paketa Turistike Dimerore Pushime termale Udhetime dhe pushime me krociera. Organizime per seminare dhe konferenca kudo Rezervime hoteli Transferta Guida profesionale Makina me qera Exlusive Hotel Splendid,Montenegro. Sherbime Vip Kembime Valutore e-mail: rm.agency@hotmail.com Nr 4 travel 2011 31
  16. 16. tradita dollia e ëmbël? Traditë e hidhur apo Dolli gjatë një feste familjare tek “Miqtë e Vjetër”, restorant me gatime tradicionale shqiptare Historia e rakisë Rakia, kjo fjalë mbeti në fjalorin themeltar të gjuhës shqipe e huazuar nga turqishtja bashkë me fjalët llulla, kazan etj. Dikur iu thurën plot epitete si, bukuroshe, shkumbi etj. “Mushti i mushtit, lëngu i jetës”, thotë Dritëro Agolli, i cili tregon: “Ajo bëri mrekullira, gosti e dasma me të u ndezën, por më pas vuri në siklet burrat edhe gratë, se të urtit i bëri të sertë, arrakatin e lajthiti, e kokëshkretin e çmendi fare. Lexuesit nga jugu duhet t’i dinë mirë rregullat e tavolinës dhe të dollisë, aty ku shëndeti i të tjerëve mund të të bëjë që të humbësh tëndin. Pija me fund është një gjetje e jona, vendase me sa duket, një gjetje që tregon për irracionalitetin e vetë konsideratës që ne kemi për pijen. Ajo nuk duhet shijuar, por gllabëruar. Dollia përbën kodin më të rëndësishëm të një gostie të gëzueshme (lindje, fejesa, dasma, përcjellje e djemve Lexueushtarë, sit nga jugu etj). Dhe duhet t’i dinë mirë rreaskund dikur gullat e tavolinës dhe të ( edhe dollisë, aty ku shëndeti para 20i të tjerëve mund të të 30 vjetësh) bëjë që të humbësh nuk kishte tëndin. shtëpi të mos e kryente mrekullisht zakonin e dollisë. Dollia në Labëri, nxit të ftuarit për të pirë, për të bërë muhabet të shtruar dhe për të kënduar këngë karakteristike si dhe shmang keqkuptimet. Në krye të dollisë në Labëri qëndron dollibashi i cili zgjidhet nga të pranishmit në sofër, si dhe drejton mbarëvajtjen e gostisë e kërkon të zbatohen rregullat e pashkruara, por që njihen dhe zbatohen nga të gjithë pjesëtarëte trapezës. Ai hap gostinë duke ngritur shëndet për sebepçiun dhe me shprehjen “të kam gjetur”, i drejtohet njërit prej të ftuarve. I ftuari përsërit urimin që e shoqëron me raki, si dhe i kërkon “rrugë” dollibashit për të ngritur shëndete me pasuesin. Kështu veprojnë pesë deri në gjashtë të ftuar të tjerë, duke ngritur aq shëndete sa është edhe numri rendor i tyre. Personi i fundit kthehet te dollibashi i parë për shoqërimin e shëndetit të ngritur. Ky, për të zgjatur kohën e pijes, i dorëzon detyrën dollibashit të dytë, i cili ndjek të njëjtat veprime si dollibashi i parë. Si rregull caktohen 5-7 dollibashë për një trapezë me mbi 20 persona. Në jetën e banorëve të Skraparit këto dy fjalë janë të pa ndara nëpër gëzime. Kështu lindën dhe 32 dolën në dritë shprehjet e bukura “Të desha, të desha e mira, të erdha të prita, e mira. Skrapaliu ndryshe nga të tjerët futi edhe dolli për flamurin dhe për të rënët, kjo ishte shenjë burrërie për ata që hynin në postin e muhabetit. Sipas traditës Zabërzançe për dollinë thuhet: “dollia disiplinon muhabetin”. Por deri në një pikë se pastaj numëroheshin gotat. Njerëzit vinin një brez në stomak e një çik gjizë në shishe, gara ishte kaq e ashpër sa i zoti i hallit, kishte frikë se mos prishej muhabeti, por prapë populli i këndoi “bukuroshes” raki. Kur fillojmë e pijmë raki, flasin të gjithë më radhë, si bëjmë tre-katër dolli, s’dëgjon i vogli të madhë. Krahina e Sulovës shtrihet në rrëze të malit Tomor. Është e njohur për të nderuar në bujtjen e tyre e cila shoqërohej me dolli. Dolli, që me gjithë ngjyrimet që mund të ketë marrë në rrjedhat e kohës është në thelb një traditë e lindur herët, ndoshta që në mesjetë, që shoqëron me urime, rregulla, gostinë për nder të miqëve në gëzimet e tyre me pijen e njohur, rakinë. Në vitet e diktaturës dollia u politizua. Në dasma e gëzime të tjera, para çiftit apo fëmijës që lindte ngrihej dollia për partinë, për byronë politike, e udhëheqësit, e kështu në të gjitha gëzimet ishin pushtuesit e dollisë së parë. Pasi shtrohej sofra, i zoti shtëpisë merrte gotën e rakisë dhe i drejtohet një njeriu të afërt, dhe fillonte urimin për mirëseardhjen e mikut me fjalët :“Shëndetin e parë për mirëseardhjen e miqve, dëshiroj të ngre një dolli e mirësi!’’. Pas një pauze të vogël dollibashi gjen mikun kryesor e uron për shëndetin e bërë: “Të paçim me nder. Pas përfundimit të dollisë së parë, të bërë nga i zoti i shtëpisë, radhën do ta kishte i pari i miqëve. I zoti shtëpisë i dorzon detyrën me një shëndet të veçantë të parit të miqëve apo atij që do të bëjë dollibashin: “Brump o mik”. E kështu ajo kalonte në anën e miqve i cili ndjek pothuajse të njëjtat veprime. Sapo filloi dollinë miku e zonja e shtëpisë sjell mishin me shenjë. Bishti i qengjit, që është pjesa fundore e kurrizit , i jepet kreut të qoshes. Dollia vazhdon sipas zakonit e rregullave. Edhe miku e bën xhiron e dollisë që i takon.Miku ishte dhe mbyllësi i dollisë, që zakonisht ndodhte afër orëve të para të mëngjesit (nëse ishte natë). Ngrinte një shëndet, që mbasi e pinte vetë i pari e kalonte këtë shëndet që ta pinin dhe të tjerët. Me këtë shëndet dollia quhet e mbyllur. Kuptimplote ishin fjalët e miqve në mbyllje të dollisë: “Ja sa thamë të paharruara na qofshin” apo “Për sa thamë me mbarësi nga kjo derë”.
  17. 17. sikur... sali shijaku të pinim një kafe në shtëpinë e sali shijakut Irena Kanani Ndodhemi në Tiranë, konkretisht në rrugën “Siri Kodra”. Sapo merr kthesën e kësaj rrugice, nuk mund t`i shpëtojë syrit një banesë e cila i përket një arkitekture të vjetër tipike tiranase, me mure të lartë e portë të madhe. Afrohem pranë saj dhe në adresar lexoj: Shtëpia e Sali Shijakut. Të dyja kanatet e portës prej druri janë të hapura dhe duket sikur të ftojnë në ambientet e saj, ku këmba të shkel në kalldrëmet gjarpërushe të oborrit, (mësojmë se gurët e kalldrëmit janë të lumit Erzen). Më pas një ambient i këndshëm, shndërruar në një lokal mes freskisë dhe gjelbërimit. Një vëzhgim i shpejtë i ambientit na lejon të kuptojmë se ofrohen shërbime të ndryshme, bar dhe ushqim tradicional, muze pikturash të gërshetuara me arkitekturën e vjetër të shtëpisë. Ambienti është i dekoruar me objekte e forma të ndryshme, i gjithë oborri i lokalit përreth ka pemë, lule në vazo prej balte, të cilat janë të pikturuara me portrete gati komike e me ngjyra të gëzueshme, objektet e vjetra dekorative i gjen kudo. Pranë murit të shtëpisë muze shikojmë një dybek, një tavolinë antike, një diell të punuar në dru, një sobë shumë të vjetër. Tavolinat e vendosura nën hijen e pemëve e pjergullave me rrush, kanë pranë edhe pusin e vjetër të quajtur Pusi i Dylit. Sot ai e ka humbur funksionimin e tij si pus, por është shndërruar me shumë mjeshtëri nga vetë piktori në një shatërvan tepër piktoresk. Poshtë tij është ndërtuar një pellg i vogël uji, i rrethuar nga lule të ndryshme, të vendosura këto edhe në vazo balte, të pikturuara me portrete dhe objekte të ndryshme. - Shtëpia është ndërtuar para viteve 1600, - fillon të na tregojë vetë piktori, i cili me shumë përzemërsi na shoqëron në brendësi të saj. - Ajo u ble nga fisi Shijaku, një familje tregtarësh autoktonë, kur Shqipëria ishte nën pushtimin otoman. Eshtë e përbërë nga 24 dhoma We are situated in Tirana, specifically on “Siri Kodra” street. Once taking the turn, it’s impossible to miss a special house which belongs to a typical old architecture of Tirana, with high walls and large gate. I reach out to it and read directory: Sali Shijaku’s House. Both wooden gate doors are open and seem to invite in its premises, where the leg braces violates the cobblestoned courtyard (we learn that the cobblestones are from Erzeni River). Then a pleasant environment, turned into a bar among the freshness and greenery. A quick survey of the environment allows us to know a variety of services, bar and traditional food, painting museum intertwined with the old architecture of the house. The environment is decorated with objects of different shape, all around the yard of the facility has trees, flowers with vases of clay, which are painted with almost comic portraits of cheerful colors, decorative objects of ancient times are I placed everywhere. Near the wall of the house looks a churn museum, an antique desk, a sun could worked in wood, a very old stove. notice Sali Shijaku’s Tables set under the shade of the pergola with grape trees, emotion, while he use to beside, is the old well called show the ancient origin of “the Well of Dyli”. Today it has his house and trying to not lost its function as well, but was turned by the painter in a very forget any details, even picturesque fountain. Beneath stories that he inherited him is built a small water pond, from generations about surrounded by flowers and objects painted with portraits and various this house. graphics. The house was built before 400 years, begins to show us the painter himself, who cordially accompanies us on the inside of it. - It was purchased by the tribe Shijaku, a family of indigenous traders, when Albania was under Ottoman occupation. It is composed of 24 rooms and surrounded by large gardens, where prevails over all the big room called “Chamber of Fire”. This room has no central column is no ceiling, in order to circulate warm air in winter and cool in summer. (Any explanation made to the Nr 4 travel 2011 33
  18. 18. dhe e rrethuar nga kopshte të mëdha, ku mbi të gjitha spikat dhoma e madhe që nga Shijaksit është quajtur “Oda e Zjarrit”. Kjo dhomë nuk ka kolona qendrore është edhe pa tavan, në mënyrë që të qarkullonte ajri i ngrohtë në dimër dhe i freskët në verë. (çdo shpjegim që i bëhet shtëpisë, piktori e shoqëron me lëvizje duarsh, dhe shpesh i dridhet edhe pak zëri). Në odë ndodhen 2 oxhaqe, njëri përdorej për ngrohje e tjetri për gatim. Muret e saj perimetrale janë të gjerë 80 cm me breza druri horizontale për çdo një metër. Si material bazë për ndërtimin është përdorur baltë e presuar me këmbë dhe e pjekur në diell, gjë që i jep shtëpisë një rezistencë të jashtëzakonshme ndaj lëkundjeve sizmike. Gjatë tregimit nuk mund t’i rezistoja vëzhgimit të pikturave të shumta që kishin mbuluar gjithë sipërfaqet e mureve të shtëpisë, të ekspozuara të gjitha vetëm në një dhomë. Kishte nga më të ndryshmet: të mëdha, të vogla, portrete, peisazhe, fruta, lule etj. Ajo që të bënte përshtypje ishte edhe ambienti i shtëpisë. Kolltuqet ishin prej druri, e tepër të vjetër, një tavolinë e madhe e gdhendur me shumë kujdes, diku në një cep të odës syri të kap një sofër, të regulluar me disa stola të vegjël dhe gota bakri mbi të. E gjithë dhoma është e mbuluar me qilim të kuq dhe mbi të, postiqe deleje. Po nga kjo dhomë në një cep të saj, ishin shkallët prej druri, të cilat të çonin tek dhoma e grave. Nga mënyra se si flet nuk mund të mos e vësh re emocionin që Nuk ka Sali Shijaku, kur tregon origjinën do të ishte keq e hershme të shtëpisë së tij, pasi sikur kafen që keni përpiqet të mos harrojë asnjë detaj, dëshirë ta pini “Tek madje edhe historitë që i ka të trashëguara prej brezash përsa i Blloku”, të shkoni përket kësaj shtëpie. Ai kujton se e ta pini njëherë rreth shtëpisë ka qenë një pyll, ku për edhe tek “The të ndërtuar këtë objekt janë përdorur House of Sali pikërisht ato pemë. Në shtëpinë prej Shijaku”. qerpiçi, tashmë muze ka një fond prej 80 pikturash dhe objektesh të realizuara nga Piktori i Popullit, Sali Shijaku, i cili është edhe pronari aktual i shtëpisë “ Monument Kulture” , që ruhet dhe mbrohet nga shteti, e vendosur tashmë në hartat turistike të Tiranës. U përpoqëm t’i bëjmë një përshkrim sa më të detajuar kësaj shtëpie të mrekullueshme, duke lënë mënjanë emocionet personale, për t’ju treguar se vlen, të paktën një herë, të shkoni aty me pretekstin për të pirë një kafe, e për të shikuar artin e derdhur në telajo, që piktori ka fiksuar aty gjatë të gjitha viteve të jetës së tij. Për të kuptuar sadopak se si ka qenë kryeqyteti dikur, kur nuk ishte kryeqytet, për të zbuluar pak nga tradita e vjetër “tironce”, e të jetuarit në shtëpitë e dikurshme plot lavdi. Nuk do të ishte keq sikur kafen që keni dëshirë ta pini “Tek Blloku”, të shkoni e ta pini njëherë edhe tek “The House of Sali Shijaku”. Revista Travel ju këshillon: Anja TRAVEL Rr. “Mihal Grameno”, 100 m mbi Shkollën e Baletit, në drejtim të Tregut Elektrik Tel: +355 (4) 4 817 047; Mob: +355 69 53 05 406 e-mail: anja_travel@yahoo.com 34 house the artist accompanies with moving hands, and often a little voice trembles), In the chamber are two chimneys, one used for heating and another for cooking. Its perimeter walls are 80 cm wide with horizontal timber belts for every one meter. As a basic material used for construction is pressed mud with foot and baked in the sun. It gives to the house an exceptional resistance to earthquakes. During the story I could not resist the observation of numerous paintings that had covered all surfaces It of the walls of the house, exposed all in a room. There were varied: large, small, portraits, would not landscapes, fruits, flowers etc.. I was be bad if you go for a cofimpressed from the atmosphere. fee or drink, in “The House Armchairs of wood, very old ones, a huge of Sali Shijaku”, instead of somewhere intable carved carefully, a corner was a table, taking a coffe at the vani- regulated by several small benches and copper cups on it. The whole room ty areas of “Blloku”. is covered with red carpet and mop on mutton. On the corner of it, were the wooden stairs that lead to women’s rooms. I could notice Sali Shijaku’s emotion, while he use to show the ancient origin of his house and trying to not forget any details, even stories that he inherited from generations about this house. He recalled that around the house was a forest, and for the construction of the house, are used exactly those trees. In the house of adobe, the museum already has a fund of 80 paintings and objects carried by the painter, Sali Shijaku, who is also the current owner of the house declared Cultural Monument, which is stored and protected by the state, and set already on the Tourist Map of Tirana. We tried to make a more detailed description of this wonderful house, leaving aside personal emotions, goes to show that, at least once, you have to go there with an excuse to drink coffee, to watching the art of molding the canvas, the painter who has fixed it during all the years of his life. To understand how was once the capital when it wasn’t the capital, to reveal a little of the old traditions of living in old houses full of glory. It would not be bad if you go for a coffee or drink, in “The House of Sali Shijaku”, instead of taking a coffe at the vanity areas of “Blloku”.
  19. 19. gallery Androniqi Antoniu (Zengo) Gur @ dru, 1811-1812 Vendodhja: Lagjja Palorto, Gjirokastër Androniqi Zengo Antoniu, lindi në Korçë në vitin 1913, në një familje me traditë ikonografike. Ndoqi studimet e larta për pikturë në Akademinë e Arteve në Athinë, nga viti 1930 deri në vitin 1935, ku u diplomua me rezultate të shkëlqyera. Emërohet mësuese vizatimi, në shkollën qytetase të Korçës dhe pas dy vitesh hap dhe të parën ekspozitë personale, me 63 punime nga vitet e shkollës dhe ato më pas. Në vitin 1939, merr pjesë me 15 punime në Ekspozitën ndërkombëtare në Nju Jork. Në vitin 1941, pas martesës me tenorin Kristaq Antoniu, transferohet në shkollën “Nëna Mbretëreshë”, në Tiranë. Pas vitit 1945 punoi si pedagoge në liceun artistik “Jordan Misja”. Që në moshë të re u mor me pikturimin e ikonave në kishat shqiptare, duke u njohur sot si e vetmja artiste femër që u ushtroi ikonografinë. Nga punimet e saj në këtë fushë përmenden punimet në Kishën e Drenovës, në Kishën e Ungjillizimit në Tiranë. Vdiq në vitin 2000. Ermir Hoxha Seria më interesante në karrierën e gjatë të artistes Androniqi Zengo Antoniu, mbeten peizazhet e realizuara në ishullin e Santorinit , në vitin 1937. Në to ndërthuret magjishëm peizazhi me arkitektura, ndërsa strukturat urbane dominojnë deri në atë pikë sa “përpijnë” gati gjithë hapësirën kompozicionale. Ajo ndalon para gërmadhave, rrugicave e lagjeve; aty ku prezenca humane humbet në linjat e zhdërvjellëta urbane. Tablotë mbulohen të gjitha me një tis magjik nostalgjie. Si në qytetet misterioze të De Chirico-s, ato gëzojnë tërheqjen e një peizazhi të ri, të largët; sa mesdhetar aq dhe oriental. Në muret e bardha të shtëpive pasqyrohet drita e magjishme e detit. Ato janë në format herë oval e herë katror, në dimensione të vogla, ndërsa pikturohen në nuanca të zbehta me spunto të herëpashershme tek violetat dhe blutë e hapura. “Peizazh nga ishulli i Santorinit”, ndryshon nga pjesa tjetër e këtyre peizazheve. Aty artistja paraqet një aspekt të brendshëm të lagjeve të qytetit, ku linja strukturore e ndërtesave ndërthuret me magjinë e hijeve që bien nëpër mure. Ngjyra e purpurt e lejla, që përhapet ëmbël në strukturë, ngacmohet nga një udhëtar që po largohet, i cili është ndoshta e vetmja figurë njerëzore në tërë serinë e tablove. Gama kromatike e ndezur, ndriçimi nga dielli i mesditës dhe kjo figurë, bëjnë që kjo tablo të paraqesë ndryshime të mëdha me ngjyrën melankolike të tablove të tjera. Tek “Peizazh nga Santorini”, strukturat e atyre formave morfologjike që duken si ndërtesa përdhese, zhytur në errësirën e pasdites së vonë, dallohen nga disa penelata të zeza që ngjajnë me shenjat e shpellave prehistorike. Ato duken si shenja parapërgatitëse për ato që do të ishin dyer e dritare të ndërtesave, por në disa pjesë ngjajnë me qirinjtë e ndezur. Artistja ka zgjedhur t’i lërë kështu këto figura enigmatike, në kufijtë e një pikture primordiale, që hap një diskutim të ri, duke ngacmuar fantazinë se ku mund të na çojë kjo nismë. Shënim: Santorini është qytet grek në një grumbull ishujsh quajtur Kikladhes, në mes të Egjeut. Nr 4 travel 2011 35
  20. 20. kulturë festivali apollon 10 vjet histori arti Ilirjan Gjika Photo: Arben Alliaj © Në 31 gusht 2011 startoi për herë të dhjetë Festivali Apollon. Dhjetë vite përvoje dhe arritje jo vetëm të stafit drejtues, Teatrit Bylis, pjesëmarrësve të përvitshëm, por edhe meritë e veçantë e Kryetarit të Bashkisë Fier, z. Baftjar Zeqaj, i cili që nga marrja e këtij posti në vitin 2003 është bërë mbështetësi kryesor i këtij evenimenti kulturor. Ky event arriti edhe këtë vit që të ruajë ritmin dhe arritjet e traditës së krijuar prej tij. I shoqëruar Ky event arriti edhe këtë nga ekspozita, prezantime vit që të ruajë ritmin dhe arbotimesh për teatrin, konritjet e traditës së krijuar ferenca shtypi dhe diskutime prej tij, njëkohësisht duke ai është ndër të rrallët evente zbuluar dhe kultivuar që vlerëson me çmime lojën dhe talentet e reja. mjeshtërinë e aktorëve pjesmarrës. Me qëllimin e evidentimit të arritjeve më të mira të teatrit shqiptar dhe njëkohësisht duke zbuluar dhe kultivuar talentet e reja Apolloni është shndërruar tashmë në një shkollë të teatrit shqipfolës dhe më gjerë. Këtë e tregon edhe ‘’lista’’ e fituesve ndër vite nga ku mund të përmendim emrat e Mirush Kabashit, Bajrush Mjakut, Ndriçim Xhepës, Luiza Xhuvanit, Sulejman Pitarkës, Enver Petrovcit, Bujar Asqeriut, Yllka Mujos, Timo Fllokos, Ligoraq Rizës, Yllka Gashit, etj. Trupat pjesëmarrëse të këtij viti ishin Teatri Bylis, Teatri Estref Begolli, Pejë; Teatri i Metropolit, Tiranë; Laborator Teatër Art, Tiranë; Armadillo Theatre Company, Greqi dhe trupa rumune, Teatri Anton Pann. Pas garës disaditore juria e përbërë nga rumuni Doru Motok, aktori Alfred Trebicka dhe dhe kritiku Pr. Dr. Josif Papagjoni në ceremoninë e organizuar në odeonin 2000 vjeçar të qytetit antik të Apolonisë, shpërndau këto çmime: Çmimin për aktorin më të mirë joprotagonist për herë të parë e fituan dy aktorë të huaj, rumuni Romul Moruan dhe grekja Despoina Saraifedou. Ndërsa çmimin për aktorin më të mirë protagonist e fituan aktorët Fatmir Xhelili dhe Klea Konomi. 36 Historia e një festivali. Festivali ndërkombëtar i aktrimit ‘’Apollon’’. Festivali Kombëtar i Aktrimit Apollon e nisi edicionin e tij të parë në 23 shtator të vitit 2002. Ideja që një aktivitet i përmasave të tilla të zhvillohej në Fier u hodh nga regjizori dhe pedagogu i njohur i aktrimit Adonis Filipi. Ky i fundit, pasi kishte drejtuar me sukses që nga viti 1999, Festivalin Ndërkombëtar të Teatrit Kontemporan në Elbasan, mendonte se Fieri me potencialin ekonomik, shoqëror, intelektual dhe kulturor i kishte të gjitha kushtet dhe mundësitë për zhvillimin e një aktiviteti të përmasave të tilla.Nën kujdesin e Prefektit të atëhershëm të Qarkut Fier, z. Baftjar Zeqo u ngrit edhe bordi i festivalit i cili përbëhej nga Nikollaq Koshovari, Kryetar i Bashkisë dhe president i festivalit, Klajdi Marku, drejtor i tij, Hajrie Rondo, drejtore e Teatrit Bylis, Adonis Filipi, kordinator dhe anëtarët e tjerë si Dhimitër Jano dhe Saimir Ahmeti. Për edicionin e parë Stafi: Ndriçim Xhepa, Yllka Mujo dhe Minella Borova. Trupat pjesëmarrëse: Andon Z. Çajupi, Korçë; Bylis, Fier; Petro Marko, Vlorë; ai i Gjilanit në Kosovë, Teatri i Shkupit, Maqedoni; Aleksandër Mojsiu, Durrës; Teatri Kombëtar, Tirane dhe Kompania Teatrore, Imazh. Juria: Kadri Roshi, Drita Pelinku, Enver Petrovci Çmimi i parë: Mirush Kabashi, çmimi i dytë: Aleko Prodani. Edicioni i dytë Drejtor i festivalit: Klajdi Marku Trupat pjesëmarrëse : Skampa, Elbasan; Migjeni, Shkodër; Aleksandër Mojsiu, Durrës; teatri i Gjilanit, Kosovë, i Shkupit, Maqedoni, Bylis, Fier; Teatri Kombëtar dhe Akademia e Arteve. Juria: Albert Verria, Yllka Mujo dhe Ndriçim Xhepa. Çmimi i parë: Bajrush Mjaku, çmimin i dytë: Desantila Kristo, çmimi i karrierës: Estref Begolli. Edicioni i tretë Stafi: Klajdi Marku, Adonis Filipi, Ukcama, Robert Hoxha, Saimir Ahmeti. Trupat: Fieri, Vlora, Shkodra, Durrësi, Korça, Elbasanit, Teatri Kombëtar, Akademia e Arteve të Bukura dhe Teatri Kombëtar i Prishtinës. Juria: Mihallaq Luarasi, Birçe Hasko dhe Petrit Malaj. Çmimi i pare: Ndriçim Xhepa dhe Luiza Xhuvani, çmimi i dytë: Aleko Prodani, çmimi i karrierës: Sulejman Pitarka, Artist i Popullit. Edicioni i katërt Trupat: Fieri, Vlora, Akademia e Arteve, Teatri Kombëtar, Durrësi, Elbasani, Shkupi, Shkodra dhe Korça. Kurator: Ndriçim Xhepa Juria: Tinka Kurti, Mihallaq Luarasi, Bajrush Mjaku, Stefan Çapaliku, Milto Kutali dhe Adonis Filipi. Çmimi i pare: Sulejman Pitarka, çmimi i dytë: Aleko Prodani. Edicioni i pestë Trupat: Fieri, Vlora, Teatrit Kombëtar, Shkodra, Teatrit Shqiptar i Shkupit, dhe kompanitë teatrore ‘’Çajupi’’, Korçë dhe “Trafik Teatër” Tiranë. Juria: Agim Qirjaqi, Hajrie Rondo dhe Çun Lajçi. Çmimin i aktorit më të mirë protagonist: Luiza Xhuvani dhe Luran Ahmeti. Çmimin si aktori më i mirë jo protagonist: Ylber Myrtezi dhe Zyliha Miloti. Aktorja fierake Doriana Caushi u vlerësua me çmimin e aktores deputante më të mirë. Edicioni i gjashtë Kurator: Minella Borova. Trupat: Fieri, Saranda, Elbasani, Vlora, Teatri Kombëtar, Akademia e Arteve, trupat e Teatrit të Babës, Prishtinë; teatri Oda i Tetovës dhe Kompania Teatrore Kronus e Tiranës. Juria: Margarita Xhepa, Luiza Xhuvani dhe Kristaq Skrami. Çmimi i aktorit më të mirë protagonist: Bujar Asqeriu dhe Enver Petrovci. Çmimi si aktori më i mirë joprotagonist: Adrian Azirin. Çmimi i karrierës: pas vdekjes, aktori i mirënjohur Prokop Mima.. Edicioni i shtatë Apollon 2008 u shdërrua në Festival Ndërkombëtar i Aktrimit. Trupat: Fieri, Vlora, Durrësi, Teatri Kombëtar, ai i Gjilanit, Akademia e Arteve, Teatri Shtetëror i Korfuzit dhe ai i Sardenjës në Itali. Juria: Tinka Kurti, Bujar Asqeriu dhe Niko Kanxheri. Aktori më i mirë protagonist: Timo Flloko dhe Yllka Mujo. Aktori më i mirë joprotagonist: Sanie Hoti dhe Astrit Mane. Çmimin special: Çun Lajçi, kurse çmimin e karrierës aktori fierak Luftar Paja. Edicioni i tetë Trupat: Teatri Bylis i Fierit, Teatri Kombëtar, Teatri Petro Marko i Vlorës, Teatri Kombëtar i Prishtinës, Teatri Creacione e Spettacolo i Mantovanës, Itali, Small Dramatical Theatre i Maqedonisë dhe teatri Aldavila Piteste i Rumanisë. Juria: regjizori austriak Kristian Papke, aktorja Ema Andrea dhe kritiku i njohur, Prof. Adriatik Kallulli. U nderuan me çmime aktorët joprotagonistë. Të tillë ishin aktorët Tinka Kurti, Artiste e Popullit dhe aktori italian Nicola Del Buono. Edicioni i nëntë Trupat: Teatri Bylis, Teatri Kombëtar, Teatri Metropolitan të Tiranës, Teatri Urban e Teatri Kombëtar i Kosovës, Teatrit ATK, Pogradec, Teatri Sarza i Sardenjës, Itali; Teatrit Barski Ijetopis i Malit të Zi dhe Teatrit Skopsko Ijeto i Maqedonisë. Juria: Roza Anagnosti, Edi Luarasi dhe Mehmet Xhelili Aktori protagonist: Yllka Gashin dhe Ligoraq Riza Aktorët joprotagonistë: Fatmir Xhelili dhe maqedonasja Vesna Gavri.
  21. 21. Dhjetë vite përvoje dhe arritje jo vetëm të stafit drejtues, Teatrit Bylis, pjesëmarrësve të përvitshëm, por edhe meritë e veçantë e Kryetarit të Bashkisë Fier, z. Baftjar Zeqaj, i cili që nga marrja e këtij posti në vitin 2003 është bërë mbështetësi kryesor i këtij evenimenti kulturor. Intervistë me Baftjar Zeqon, Baftjar Zeqo, kryetar i bashkisë Fier, me aktoren Edi Luarasi Photo: Arben Alliaj © kryetar i Bashkisë Fier Travel.Duke ju falenderuar për mikpritjen dëshirojmë të dimë diçka më shumë për eventet e shumta kulturore që organizon Bashkia Fier. B. Zeqaj. Me idenë se turizmi do të jetë fizionomia e ardhshme e qytetit të Fierit, jemi përpjekur që të bashkojmë turizmin kulturor me atë historik dhe natyror. Për këtë qëllim prej shumë vitesh bashkia jonë organizon disa aktivitete, nga të cilët mund të përmendim Festivalin Ndërkombëtar të Aktrimit Apollon, eventin kulturor Sofra Ilire, Konkursin Ndërkombëtar të Fotografisë Artistike “Fokus”, eventin tjetër Netët Apoloniate, etj. Qëllimi ynë ka qenë që veprimtari të dimensioneve të tilla jo vetëm të luajnë një rol të veçantë në formimin shpirtëror, kulturor dhe intelektual të qytetarëve fierakë, por edhe ta shdërrojnë Fierin në destinacion të turizmit kulturor. Këto aktivitete zhvillohen në një trevë me resurse të pasura të trashëgimisë kulturore dhe materiale, sikurse është Fieri, Apolonia dhe Bylisi, të cilat më së miri evidentojnë bashkimin dhe gërshetimin e kulturave dhe njëhkohësisht bëhen impakt më i madh i promovimit të vlerave kulturore. Travel. Këtë vit Festivali Apollon mbushi dhjetë vjet aktivitet dhe ju keni qenë promotori kryesor i tij. Si ndiheni për këtë fakt? B. Zeqaj. Festivali Apollon është projekti më i spikatur, i afirmuar në vite, për vlerat artistike, qytetare dhe argëtuese. Nën moton tonë “Qyteti im-Shtëpia ime”, përfshihen në këtë hapësirë artistë të nivelit mbarëkombëtar të aktrimit dhe trupa teatrore nga shtete të ndryshme të Europës. Me nivelin e tij ai ka treguar bindshëm ambicien dhe vlerat e artistëve, në larmi dhe cilësi interpretative, duke i dhënë këtij eventi një timbër të veçantë dhe ekskluzivitetin për të qënë një urë komunikimi dhe promovimi vlerash të Shqipërisë, Ballkanit dhe Mesdheut. Travel. A është e vërtetë një thënia juaj e shdërruar në aforizëm tashmë se “Tirana s’është veçse një lagje e Fierit”? B. Zeqaj. Deri diku, sepse është përdorur në një kontekst të caktuar. Ka qenë një shfaqje teatrore në një nga edicionet e kaluara të Apollonit. Në odeonin, teatrin e vogël të Apollonisë antike kishin zënë vend çuditërisht pothuaj e gjithë elita e Teatrit Kombëtar. Atëherë unë iu drejtova me humor dramaturgut Fadil Kraja, duke i thënë: “A nuk të duket tanimë Tirana si një lagje e Fierit?”. Kaq mjaftoi dhe ju gazetarët që nuk lini gjë pa publikuar, e përhapët gjithandej dhe kështu ajo nisi të qarkullojë në formë barsalete humori. Por ju siguroj se në aktivitetet tona vijnë me kënaqësi të gjithë artistët e trevave shqiptare. Travel. Ju jeni një kryetar bashkie i quajtur edhe “miku i artistëve” por paralelisht mbani prej disa vitesh edhe postin e presidentit të Futboll Klub Apollonisë. A nuk është një fenomen i çuditshëm? B. Zeqaj. Ndoshta, por ka qenë një zgjedhje deri diku e imponuar nga rrethanat, sepse sporti ashtu si arti është një tjetër pasion i fierakëve. Drejtimin e klubit të futbollit e mora kur skuadra ndodhej në një moment të vështirë, por duke punuar e rikthyem përsëri ekipin në superligë. Gjithashtu prej disa kohësh pranë këtij klubi funksionon edhe Akademia e Futbollit, të cilën e kemi binjakëzuar me Akademinë e Barcelonës, ku janë rritur talente si Mesi dhe Fabregas. Ndërsa një tjetër sfidë e jona është ndërtimi së shpejti i pallatit të sportit, i cili do ti japë më shumë impulse sporteve me dorë. Ndërsa në mënyrë të veçantë dua të përmend edhe sukseset e boksit dhe çilizmit, i cili që prej 15 vjetësh e dominon këtë sport në nivelet kombëtare. Travel. Së fundmi z. Zeqaj, a është e vështirë të jesh kryetari i një bashkie si Fieri. B. Zeqaj. Natyrisht që është përgjegjësi e madhe, e cila kërkon përkushtim për të punuar me të gjitha energjitë si qytetar dhe intelektual. Por duhet të udhëhiqesh nga vizioni për të ardhmen duke bërë përpjekje maksimale për realizimin e detyrave, sado të vështira dhe të ndërlikuara qofshin. E rëndësishme për një kryetar bashkie është komunikimi i pandërprerë me qytetarin, njohja dhe respektimi i legjislacionit dhe bashkëpunimi me të gjithë partnerët kombëtarë dhe ndërkombëtarë. Intervistoi: Ilirjan Gjika Nr 4 travel 2011 37
  22. 22. kronika 11-14 shtator, u zhvillua në Korçë Festa e Birrës. Për të pestin vit rradhazi Festa e Birrës. Në këtë festë morën pjesë përfaqësues të lartë të trupit diplomatik të akredituar në Shqipëri si Ambasadori i Prezencës së OSCE, Ambasadorja Gjermane, Ambasadori Hollandez,si dhe aktorja e mirënjohur e Hollivudit Eliza Dushku, me misionin e promovimit të vlerave turistike të Shqipërisë nëpër botë. 24 shtator- 1 tetor, u zhvillua festivali Ndërkombëtar i Filmit në Prishtinë. Gjatë kësaj jave janë shfaqur 39 filma në shtatë kategori konkurruese dhe jo konkurruese. çmimi i parë, Hyjnesha e artë për filmin më të mirë i takoi filmit nga Bosnia Hercegovina - Bora/Snow në regji te Aida Begic. 27 shtator, në Shkodër u organizua një aktivitet kulturor me rastin e aktivitetit Dita Botërore e Turizmit, e cila ka si qëllim promovimin e trashëgimisë kulturore si faktor të rëndësishëm të zhvillimit të turizmit. 3 tetor, në Ministrinë e Turizmit,Kulturës, Rinisë dhe Sporteve, Salla "Tefta Tashko" u shfaq “Koncerti i Miqësisë”, me rastin e misionit të Delegacionit Friuli Venezia Giulia në Tiranë. 3 tetor, në Shkodër u zhvillua Edicioni i dytë i Festivalit ndërkombëtar të filmit të animuar “Anifest Rozafa 2011” 3-6, tetor u zhvlliua edicioni IV i “Panairit Kombëtar të Trashëgimisë dhe Artizanatit” 3-ditor, në qytetin e Gjirokastrës, me pjesëmarrjen e 30 artizanëve dhe zejtarëve nga Shqipëria dhe Kosova. 7-8 tetor Panairi rajonal, festa e te vjelave në Peshkopi. Festa e të vjelave solli në panair të gjitha llojet e ndryshme të fruta-perimeve të prodhuara nga fermerët e Qarkut Dibër. Në të morën pjesë fermerët e rretheve Peshkopi, Burrel, Bulqizë dhe Klos. 8 tetor, u kremtua manifestimi tradiconal “Dita e Groshës” e cila u mbajt në hapsirat e shkollës fillore të Tearcës, në losovë Qëllim kryesor i këtij aktiviteti është promovim i vlerave të ndryshme kulturore përmes ushqimeve dhe traditave të ndryshme popullore. 15 tetor u zhvillua , Edicioni i 40 jubilar i manifestimit tradicional "Takimet e Gjeçovit". Aktiviteti u shoqërua me manifestime tradicionale letrare të përjavshme, kulturore dhe shkencore. 19 tetor, në Tiranë, Teatri Kombëtar i Operas dhe Baletit shfaqi koncertin “Tinguj Lartësimi”, një mbrëmje muzikore kushtuar Lumturimit të Nënë Terezës. Kori Kameral i TKOB-së interpretoi pjesën muzikore “Botës i përkas”, një kompozim i Gjon Simonit mbi tekstin e Nënë Terezës. Në ditën e tetë vjetorit të Lumturimit të saj, aktorja Roza Anagnosti interpretoi pjesë nga vepra letrare e Nënë Terezës, poezitë plot mesazhe të saj. 19-22 tetor në Tetovë, u mbajt Edicioni i dhjetë i Festivalit Ndërkombëtar të Poezisë “Ditët e Naimit”. Morën pjesë 38 poetë nga vende të ndryshme të botës si: paraguaji, Suedia, Italia, SHBA, etj. 24 tetor, u festua ne Fishte, tek Mrizi i Zanave, 140-vjetori i lindjes se At Gjergj Fishtes, poetit tone kombetar. Në Tiranë në ambjentet e Muzeut Historik Kombëtar, nga MTKRS dhe Shoqata e Bukinistëve dhe Koleksionistëve Shqiptarë u hap një ekspozitë me fonde të ralla nga jeta dhe vepra e tij, sende dhe objekte personale, si tavolina e punës dhe makina e shkrimit, bastuni i tij, dorëshkrime të shumta, fotografi, etj u hap një ekspozitë. 25 tetor, në Korçë u zhvillua aktivtiti Kolonia Ndërkombëtare e Piktorëve “Ditët e Mios”. Aktiviteti u zhvillua për të katërtin vit rradhazi në qytet, mori emrin e piktorit të famshëm korçar, Vangjush Mio. 40 piktorë nga vende të ndryshme të botës janë pjesë e kësaj kolonie që tashmë ka zënë një vend të rëndësishëm në aktivitetet kulturore në qytet dhe jo vetëm. 28-29 tetor në Akademinë e Arteve, në Tiranë u zhvillua festivali operistik ndërkombëtar “Marie Kraja” 30 tetor, u zhvillua aktiviteti i përvitshëm tradicional “Sofra Pukjane 2011” që u zhvillua për të katërtin vit radhazi. I pranishëm në këtë aktivitet ishte dhe Presidenti i Republikës, Prof. Dr. Bamir Topi..
  23. 23. Veprimtaritë e Revistës Travel 16 tetor, në Tiranë u zhvillua në City park Panairi i turizmit “Pushime.” Revista Travel ishte e pranishme në këtë event të rëndësishëm për turizmin shqiptar. 12 tetor, në Shkodërr u zhvillua nga profesorë dhe studentë nga Italia dhe Ballkani seminari me temë “Projekte pushimesh”, ku u hodhën ide dhe projekte për zhvillimin e llojeve të ndryshme të turizmit. 18 tetor, në Tiranë u zhvillua Tryeza e rrumbullakët me ministrin e turizmit. Një hapësirë diskutimi u mundësua edhe për publikimet turistike, ndër të tjera edhe për revistën Travel, si një media e profilizuar në turizëm. 21-23 tetor, u zhvillua në Pallatin e Kongreseve Panairi i Vjeshtës. Agjencia Blue, merr pjesë për të gjashtin vit radhazi me guidat turistike si dhe me revistën Travel. 23-25 shtator, u zhvillua Konferenca për Teknologjinë Turizmin në Beograd, ku ishte pjesëmarrëse edhe revista Travel, si një partner mediatik turizmi (lexoni më shumë në fq 22). Fokus 2011, Edicioni i 6-të. Për Travel Magazine Shkëlzen Rexha Tradita e krijuar në realizimin e këtij aktiviteti kushtuar i gjithi fotografisë artistike, krijimit të urave bashkëpunimit, ballafaqimit të vlerave të shkollave të rajonit dhe nxitjes së debatit mbi fotografinë dhe për fotografinë, e bënë këtë aktivitet nga me te rëndësishmit kushtuar fotografisë në Shqipëri. Kërkesës së organizatorit Arben Alliaj, Galerisë së Artit Fier, Shoqatës Antik mbështetur financiarisht dhe nga Bashkia Fier rregullisht i paraqiten një numër i madh konkurrentësh të cilët dëshirojnë të bëhen pjesë e ekspozitës finale. Edhe ketë vit janë paraqitur rreth 160 aplikantë, kurse selektorët të cilët përbëjnë dhe jurinë e aktivitetit vendosën të kualifikojnë vetëm 93 prej tyre. Sigurisht, në gjeografinë e aktivitetit tërheqin vëmendjen numri i madh i aplikantëve nga trevat shqipfolëse të cilëve sivjet iu bashkohen dhe shtetet si Amerika, Gjermania, Turqia, Bullgaria, Maqedonia, Franca, India, Pakistani, Belgjika, Mali i Zi, Serbia etj.... Nga Kosova morën pjesë: Burim Myftiu, Fahredin Spahija, Arton Humolli, Shkëlzen Rexha, Petrit Ukëhajdaraj, Rezart Galica, Visar Sherifi, Lulzim Makolli, Fleta Baraku, Arbies Komoni, Kreshnik Hoda, Merita Jaha, Emina Krasniqi, Naim Spahiu, Nita Zeqiri, Admir Idrizi, Agim Kajtazi... Juria e sivjetme përbehet nga Jutta Benzenberg (Gjermani) Suzana Varvarica (Shqipëri) Afrim Spahiu (Kosovë). Çelja e ekspozitës dhe ndarja e çmimeve u bëmë datën 5 nëntor ora 17.00 ne galerinë e arteve Fier. Ekspozita do të qëndrojë e hapur deri ne dt 15 nëntor. Çmimi i tretë - Murat Saygıner – Turkey Çmimi i dytë - Nita Zeqiri – Kosovë Çmimi i parë - Eljan Tanini - Shqipëri Fotoja fituese: Eljan Tanini - Shqipëri Titulli i fotografisë: “Si puthja për babën” Panairi i Librit “Tirana 2011” rekorde vizitorësh 09-13 nëntor, Shoqata e Botuesve Shqiptarë organizoi Panairin e 14 të Librit në Pallatin e Kongreseve “Tirana 2011”. Ishin mbi 90 shtëpi botuese me stendat e tyre në Panairin e 14-të të Librit, një pjesëmarrje shumë e gjerë kjo. Pjesë e botuesve të cilët morën pjesë me stendat e tyre në hapësirën e Pallatit të kongreseve ishin si çdo vit edhe shtëpitë botuese nga Kosova dhe Maqedonia. Ashtu si në Panairet e tjera të Librit të Tiranës, edhe këtë vit nga organizatorët ishin të ftuar shkrimtarë, poetë e krijues të tjerë, si dhe gazetarët nga organet kryesore të shtypit shqiptar dhe të huaj për t’i bërë jehonë kësaj ngjarjeje të rëndësishme të kulturës shqiptare. Numri i vizitorëve të panairit shënoi një shifër rekord, rreth 80 mijë, numër shumë më i madh se vitet e shkuara, gjithashtu edhe numri i titujve dhe ekzemplarëve të shitur, ishte më i madh këtë vit, duke dominuar me tituj shqiptarë, kryesimin e listës së të cilëve e mbante Ben Blushi, Edi Rama, e pas tyre Elena Kadare, Blendi Fevziu, Sokol Balla, etj, me botimet e tyre me të fundit, përkatësisht “Shqipëria, Kurban, Kohë e pamjaftueshme, Enver Hoxha”, etj Nr 4 travel 2011 39
  24. 24. events calendar Kalendari kombëtar i festave dhe eventeve Ngjarje të shënuara historike e kulturore, festa fetare, popullore, festa zyrtare e ditë të shënuara ndërkombëtare që celebrohen nga shqiptarët në Ballkan Kur çfarë Ku 1-2 Janar Festa e Vitit të Ri AL KS MK MNE 1 janar Dita e Shën Vasilit AL KS MK MNE 6 Janar Uji i Bekuar AL MK MNE 7 Janar Krishtlindjet ortodokse AL MK MNE 27 janar Përkujtimi i viktimave të Holokaustit OKB Janar Manifestimi Flaka e Janarit Gjilan KS 3 shkurt Dita e Shën Vllasi AL KS MK MNE 6 Shkurt Karnevali i Koreve Tuz MNE 14 Shkurt Nata e parë e Mirë –Regaib (ditelindja e profetit Muhamed a.s) AL KS MK MNE 14 Shkurt Shën Valentini AL KS MK MNE 17 Shkurt Dita e Pavarësisë së Republikës së Kosovës KS 20 shkurt Dita Botërore e drejtësisë sociale OKB 21 shkurt Dita Botërore e Gjuhës Amtare OKB Shkurt Karnavalet Shkodër AL 4 Mars Përvjetori i Besëlidhjes së Lezhës Lezhë AL 6 Mars Dita e fëmijëve Tuz MNE 6 Mars Dita e Veteranëve KS 7 Mars Dita e Mësuesit AL 8 mars Dita Botërore e Grave OKB 10 mars Dyzet Martirët e Sebastias AL KS MK MNE 14 Mars Kënga Qytetare Fier AL 14 Mars Dita e Verës AL 14 Mars Dita e Verës dhe e Karnavaleve Berat AL 21 mars Dita Botërore e Eliminimit të Diskriminimit Racor OKB 22 mars Dita e Sulltan Nevruzit AL KS MK MNE 22 mars Dita Botërore e Ujit OKB 23 mars Dita Botërore Meteorologjike OKB 25 mars Festa Zonja Nunciatë AL KS MK MNE Mars Sofra Ilire Fier AL Mars FFTK i këngës Popullore mbarëkombëtare Elbasan AL Mars Manifestimi Epopeja e Dukagjinit KS Mars DAM Festival-festival muzike Prishtinë KS Mars Kampionati Kombëtar në Kyorogi Prishtinë KS Mars Festivali i të rinjve “Magjik Fest” Lezhë AL Mars Manifestimi"Avancime në Kulturë” KS 1 prill Dita e Rrenave AL 2 prill Dita e Hithrave Korçë AL 2 Prill Dita e Komunës së Ulqinit MNE 2 Prill Dita botërore e librit për fëmijë AL KS MK MNE 3 prill Dita e Gurëve AL Tiranë 4 prill Dita Botërore kundër Minave OKB 7 prill Dita Botërore të Shëndetësisë OKB 7 Prill Dita e rezistencës ndaj fashizmit Durrës AL 8 Prill Dita ndërkombëtare e romëve AL KS MK MNE Dita ndërk. e Monumenteve & Siteve Arkeologjike AL KS MK MNE 8 prill 9 Prill Dita e Kushtetutës së Republikës së Kosovës KS 20 Prill Dita botërore e librit për të rritur AL KS MK MNE 23 Prill Dita Boërore e Librit AL KS MK MNE 23 prill Dita Botërore e Librit dhe e Copyright-it OKB 23 Prill Dita e Turqve KS 23 Prill Dita e Shën Gjergjit Durrës KS 24 Prill Pashkët AL KS MK MNE 26 prill Zonja e Këshillit të Mirë AL KS MK MNE 29-30 Prill Koncert Nata e Bardhe Lezhë AL 30 Prill çelja e Sezonit Turistik Sarandë AL Kur çfarë Ku 30 Prill Lojrat Pranverore KS Prill Kampionati Kombëtar-Poomse KS Prill Festivali i aktrimit “Apollon” Fier AL Prill Panairi i librit Fier AL Prill Zëri i Vëllazërisë Pejë, Istog, Deçan KS Prill Eksod ’99, pelegrinazh i kosovarëve Kukës AL 1 Maj Dita Ndërkombëtare e Punës AL KS MK MNE 1 Maj Rafting Day in Berat - Rafting në lumin Osum Berat AL 3 Maj Dita Botërore e Lirisë së Shtypit OKB 5 Maj Dita e dëshmorëve AL 6 Maj Dita e Goranëve KS 6 maj Dita e Shën Gjergjit AL KS MK MNE 6 Maj Dita e Luleve + Serenata Shkodrane Shkodër AL 6 Maj Dita e Shën Gjergjit Lezhë AL 9 Maj Dita e Evropës AL KS MK MNE 14 Maj Hapja e sezonit Turistik Durrës AL 15 maj Dita Botërore e Familjes OKB 17 maj Dita Botërore e Informacionit OKB 21 maj Dita Botërore e Diversitetit Kulturor OKB 22 maj Dita Botërore e Diversitetit Biologjik OKB 23 Maj Dita kombëtare e vllehëve MK 24 Maj Dita e Shën Qirilit dhe Metodit MK 26-29 Maj Shqipëria është Kulturë Apolloni, Fier AL 26-30 Maj Pranvera në Anë të Malit Ulqin MNE 26-30 Maj Tryezë e rrumbullakët “Mundësitë e zhvillimit të turizmit të qëndrueshëm në Anë të Malit“ Ulqin MNE 29 maj Dita Botërore e paqeruajtësve të OKB OKB 31 maj Dita Botërore kundër duhanit OKB Maj Albania Open Vlorë AL Maj Konkursi Ndërkombëtar i Fotografisë “Sotir” Korçë AL Maj Takimet e Poeteshave Shqiptare Vushtri KS Maj Festivali Ndërkomb. i Muzikës Bashkëkohore PrishtinëKS Maj Festivali i këngës për fëmijë Fier AL Maj Festival i Jazz Tiranë AL Maj Cërvica Bashkë Kërçovë MK Maj Hapja e Sezonit Turistik Pogradec AL Maj Panairi i librit Dibër MK Maj Panairi i librit shqip Kumanovë MK Maj Konkursi Poeteka Berat AL Maj Panairi i librit Kërçovë MK Maj Maratona Rinore Elbasan AL Maj Panairi Rajonal i Bujqësisë Berat AL 1 Qershor Dita e Fëmijëve AL 1 qershor Mbyllja e Pashkës AL KS MK MNE 1-5 Qershor Albania Open Gjirokastër AL 2 qershor Nata e dytë e Mirë - Riraxh AL KS MK MNE 2 qershor Ngjitja e Zotit Krisht në qiell AL KS MK MNE 3-8 Qershor Panairi i Librit të Prishtinës Prishtinë KS 4 Qershor Karnavalet e Korçës Korçë AL 4 Qeshor Hapja e Sezonit Turistik Berat AL 4 qershor Dita Botërore Kundër Dhunës ndaj Fëmijëve OKB 4-5 Qershor 40 Bunar Fest Prizren KS 4-11 Qershor Rally Albania AL 5 qershor Dita e Etërve Sinodi I Ekumenik AL KS MK MNE 5 qershor Dita Botërore e Mjedisit OKB 12 Qershor Dita e Paqes KS 12 qershor Pentikostia / Rrëshajët AL KS MK MNE 12 qershor Dita e Shën Onufrit AL KS MK MNE
  25. 25. Ftohen të gjithë organizatorët e eventeve të ndryshme lokale, kombëtare e ndërkombëtare të natyrave të ndryshme, publikë apo privatë, që të bashkëpunojnë me revistën për kalendarin e eventeve, duke dërguar në adresën tonë skedat e aktiviteteve që ata organizojnë. Gjithashtu, revista mirëpret saktësimet e organizatorëve për informacionin e dhënë në këtë kalendar eventesh. International travel fairs and events kalendar Altin Prenga është një nga partizanët e ushqimit Slow Food, për këtë arsye ai ka hapur restorantin e tij “Mrizi i Zanave”, ku produktet që konsumohen, vijnë drejt e nga ferma e tyre. Kur çfarë Ku 12-13 Qershor Freedom Festival Prishtinë KS 13 Qershor Dita e të gjithë shenjëtorëve MK 13 qershor Dita e Shpirtit të Shenjtë AL KS MK MNE 13 Qershor Dita e Shën Andonit (Shna Ndout) Laç AL 16-23 Qershor Fest. Ndërk. i Teatrove të kukullave Xinxilifo 2011 Pogradec AL 17 qershor Dita Botërore kudër Shkretëtirizimit dhe thatësirës OKB 19 qershor Dita e Gjithë Shenjtorëve AL KS MK MNE 20 qershor Dita Botërore e Refugjatëve OKB 20 qershor Dita e Shën Naumit AL KS MK MNE 21 Qershor Ditën Ndërkombëtare e Muzikës AL KS MK MNE 21 Qershor Ekspozita e Arteve Figurative Liqeni 2011 Pogradec AL 21 Qershor Dita e Liqenit Pogradec AL 22 Qershor Festa e Detit Durrës AL 23 qershor Dita Botërore e Shërbimit Publik OKB 24 Qershor Shën Gjini Lezhë AL 25 Qershor Simpoziumi Ndërkombëtar “Skulptura e Parkut” Korçë AL 25 Qershor Festivali i këngës dhe valles për Çamërinë Sarandë AL 26 qershor Dita Botërore kundër Drogës OKB 26 qershor Dita e Mateut AL KS MK MNE 26 qershor Dita Botërore kundër Torturës OKB 28 qershor Nata e tretë e Mirë - Berahet AL KS MK MNE 29 qershor Apostujt e Shenjtë Petro dhe Pavli AL KS MK MNE 29 qershor Dita e Shën Palit AL KS MK MNE Qershor Festa e korrjeve KS Qershor Festivali Kombëtar i Këngës për Fëmijë Shkodër AL Qershor Dita e Liqenit Shkodër AL Qershor Fest.Folk. Komb. i Rapsodëve dhe Instrumentistëve popullorë Lezhë AL Qershor Hapja e Sezonit Turistik Pogradec AL Qershor Festivali i instrumentistëve të vegjël popullorë Fushë-Arrëz AL Qershor Vera e Shkupit Shkup MK Qershor Takimet e vendlindjes Tugjec Kamenicë KS Qershor Panairi ndërkombëtar i agrobiznesit Gjilan KS Qershor Përmeti Multikulturor Përmet AL Qershor Festivali Folklorik “ Sofra Dardane” Tropojë AL Qershor Festivali i filmit për fëmijë Giffoni Sarandë AL Qershor Shkodra Jazz Festival Shkodër Al 4 Korrik Netët Poetike nga Lasgushi dhe Mitrushi Pogradec MK 6-16 Korrik Simpoziumi Ndërkombëtar “Skulptura e Parkut” Korçë MK 11 korrik Dita Botërore e Popullsisë OKB 15 Korrik Festa e Zojës së Madhe Tuz MNE 17 korrik E Etërve Sinodi IV Ekumenik AL KS MK MNE 20 korrik Dita e Shën Ilias AL KS MK MNE 23 Korrik Festa e Lakrorit Korçë AL 25 Korrik Koncerti Nostalgjia e këngës qytetare pogradecare Pogradec AL 26 Korrik Koncert me këngëtarë të ftuar Pogradec AL Korrik Banda e qytetit – koncert premierë Fier AL korrik Festa e sezonit turistik “Mirdita Turistike” Mirditë AL Korrik Panairi i librit Gostivar MK Korrik “Këngë Jeho” Strugë MK Sarandë AL Korrik Festivali Ndërkombëtar i orkestrave Frymore 1 gusht Dita e parë e Ramazanit AL KS MK MNE 2 Gusht Dita e kryengritjes së Ilindenit MK 2-22 gusht Sari Salltëku Krujë AL 8 Gusht Koncert i Asamblit te Qendrës Kulturore Pogradec AL 9 gusht Dita Botërore e indigjenëve OKB Korçë AL 11-14 Gusht Festa e Birrës 12 gusht Dita Botërore e Rinisë OKB When What Where April 20-22, 2011 Kazakhstan International Tourism Fair Almaty, Kazakhstan April 28-30, 2011 Aitf Baku, Azerbaijan May 2-7, 2011 Fit Cuba Havana, Cuba May 3-6, 2011 Arabian Travel Market Dubai, United Arab Emirates May 7-10, 2011 Indaba South Africa travel Show Durban, South Africa May 12-15, 2011 World Travel Fairw Shanghai, China May 15-18, 2011 Peru Travel Mart Lima, Peru May 15-20, 2011 Iipt African Conference on Peace Through Tourism Lusaka, Zambia May 16-18, 2011 Global SPA Summit Bali, Indonesia May 24-26, 2011 IMEX Frankfurt, Germany June 3-5, 2011 Karibu Fair Arusha, Tanzania June 8-9, 2011 FIEXPO Punta del Este, Uruguay June 8-10, 2011 Thailand Travel Mart Bangkok, Thailand June 11-12, 2011 Travel Blog Exchange (TBEX) Vancouver, Canada June 13-16, 2011 ILTM ASIA Shanghai, China June 22-24, 2011 Cultour Global Heritage & Cultural Travel Exhibition Quito, Ecuador June 22-24, 2011 BISA 2011 Buxton, United Kingdom July 20-23, 2011 Travelers Philanthropy Conference San Jose and Monteverde, Costa Rica July Document.ART Campulung Muscel, Romania August 19-21, 2011 Educational Travel – Expanding Horizons Tallinn, Estonia September 7-9, 2011 La Cumbre Las Vegas, USA September 11-13, 2011 The Trade Show Las Vegas, USA September 11-13, 2011 Travelmart Latinamerica Florianopolis, Brazil September 14-17, 2011 ITE HCMC 2011 Saigon, Vietnam September 17-25, 2011 Interboot Friedrichshafen, Germany September 19-21, 2011 Ecotourism And Sustainable Tourism Conference (ESTC) South Carolina, USA September 19-21, 2011 International Tourism Symposium Zermatt, Switzerland September 20-23, 2011 World Youth & Student Travel Conference Catalunya, Spain September 21-23, 2011 Mibexpo Russia Moscow, Russia September 21-23, 2011 Luxury-Leisure Moscow, Russia September 21-24, 2011 Otdykh-Leisure Moscow, Russia September 21-22, 2011 Group Leisure Travel Trade Birmingham, United Kingdom September 22-25, 2011 FITE 2011 Guayaquil, Ecuador September 22-24, 2011 TT Warsaw Warsaw, Poland September 22-25, 2011 FITA 2011 Mexico City, Mexico September 23-24, 2011 No Frills Bergamo, Italy September 27-28, 2011 Pacific Asia Indigenous Tourism Conference Darwin, Australia September 27-29, 2011 Astana Leisure 2010 Astana, Kazakhstan September 27-29, 2011 WSDE Sports Tourism EXPO Bangkok, Thailand September 30-October 2, 2011 JATA World Tourism Congress & Travel Fair Tokyo, Japan October 5-8, 2011 Borghi & Centri Storici Milan, Italy October 6-8, 2011 TTG Incontri Rimini, Italy October 6-9, 2011 SPA-CE Apa and Travel show in Slovenia Ljubljana, Slovenia October 21-23, 2011 Montreal International Tourism And Travel Show Montreal, Quebec October 21-23, 2011 Akwaaba Travel Fair Lagos, Nigeria October 29-1 November, 2011 FIT America Latina Buenos Aires, Argentina November 2-5, 2011 Cruiseworld 2011 Fort Lauderdale, Florida, USA November 3-4, 2011 MADI Travel Market Prague, Czech Republic November 7-10, 2011 World Travel Market London, United Kingdom November 14-16, 2011 HR Forum 2010 Charlottetown, Prince Edward Island, Canada November 14-17, 2011 International Golf Travel Market Belek, Antalya, Turkey November 16-18, 2011 MITM Americas San Salvador, El Salvador November 17-20, 2011 Borsa Mediterranea Del Turismo Archeologico Paestum, Italy November 18-20, 2011 Philoxenia Thessaloniki, Greece November 23-26, 2011 Arab Tourism Bourse Damascus, Syria November 23-25, 2011 International Tourism Congress Peniche, Portugal December 2-4, 2011 Monte Carlo Travel Market Monte Carlo, Monaco December 5-7, 2011 World Green Tourism Abu Dhabi Abu Dhabi, United Arab Emirates December 5-9, 2011 Arab International E-Tourism & E-Marketing Conference-IOETI Luxor, Egypt December 5-8, 2011 ILTM Cannes Cannes, France December 6-8, 2011 Luxury Travel Expo Las Vegas, USA December 14-15, 2011 BTEXPO Tour & Taxis, Belgium Nr 4 travel 2011 41
  26. 26. Kalendari kombëtar i festave dhe eventeve Kur çfarë Ku 15 Gusht Dita e Emigrantëve Lezhë AL 15 Gusht Koncert me grupet muzikore te qytetit Pogradec AL 16 Gusht Dita e Shën Mërisë së Gushtit Durrës AL 20-25 Gusht Festa e Bektashinjve-Pelegrinazh në Malin e Tomorit Berat AL 22 Gusht Koncert me studentët liceistë pogradecarë Pogradec AL 22 gusht Ditëlindja e Imam Aliut AL 23 gusht Dita Botërore e skllavërisë OKB 25 gusht Festa e Glinës Glinë Leskovik AL 26 gusht Nata e Kadrit AL KS MK MNE 27 gusht-2 shtator “Gladiatori i Artë” Fest. Ndërk. i Filmit Durrës AL 30 gusht Dita e parë e Fiter Barjamit AL KS MK MNE Gusht Sazet Popullore Fier AL Gusht Mbrëmjet Strugane të Poezisë Strugë MK Gusht Vera e Ohrit Ohër MK Gusht Drogomishti i Vogël - Bashkë Kërçovë MK Gusht Sofra Mirditore Mirditë AL Gusht Dita e Piteve Gostivar MK Gusht “Dokufest” Fest. Ndërk. i Filmit Dokumentar Prizren KS Gusht Revia e veshjeve popullore Strugë MK Gusht Logu i Bjeshkës Koritë e Malësisë MNE Gusht Rapsha Vitoje Malësi MK Gusht Vera në Cem Tërgajë, Malësi e Tuzit MNE Gusht Maratona e kënges popullore qytetare Sarandë AL 1 shtator Fillimi i Vitit Kishtar AL KS MK MNE 8 shtator Dita Botërore kundër Analfabetizmit OKB 8 Shatator Dita e Pavarësisë MK 12 Shtator Vjeshta Poetike Pogradec MK 14 shtator Lartësimi i Kryqit të Nderuar AL KS MK MNE 15 shtator Dita Botërore e Demokracisë OKB 16 Shtator Festa e Pezës Tiranë AL 16 shtator Dita Botërore e Ozonit OKB 21 shtator Dita Botërore e Paqes OKB 27-29 Shtator Koncert i Ansamblit “Myzeqeja” Fier AL 28 Shtator Dita ndërkombëtare e boshnjakëve KS MK 29 Shtator Dita Kombëtare Trashëgimisë Kulturore Berat AL 30 Shtator Dita e verërave Berat AL Shtator Kosova Open KS Shtator Dita Botërore Detare OKB Shtator Poeteka Durrës AL Shtator Ekspozitë fotografike “Monumentet” Fier AL Shtator Spektakël për 16-vjetorin e Akademisë Tiger Prishtinë KS Shtator Java e trashëgimisë kulturore Fier AL Shtator Tingujt e Çarshisë Shkup MK Shtator Festivali Ndërkombëtar i Teatrit “Butrinti 2000” Sarandë AL Shtator Ekspozitë etnografike Fier AL Shtator Festivali i birrës “Birralend” Shkup MK Shtator Festa e Shegës Lezhë AL Shtator Prishtina Film Festival Prishtinë KS Shtator Konkursi Ndërkombëtar “Marubi“ Tiranë AL Shtator Panairi i Librit Gjiroksatër AL 1 tetor Dita Botërore e të Moshuarve OKB 4 - 10 tetor Java Botërore e Hapësirës OKB 5 tetor Dita Botërore e Mësuesit OKB 8 tetor Zoja e Shkodrës ose zoja e Bekueme Shkodër AL 8 Tetor Garë Ndërkombëtare e FTK-së KS 9 tetor Dita Botërore e Postave OKB 10 tetor Dita Botërore e Shëndetit Mendor OKB 11 Tetor Kryengritja e Popullit kundër fashizmit MK 13 Tetor Aktivitet në përvjetor të Mitrush Kutelit Pogradec AL 13-17 Tetor Ditët e Naimit Tetovë MK 16 tetor Dita Botërore e Ushqimit OKB 17 tetor Dita Botërore kundër varfërisë OKB 18 tetor Lumturimi i Nënë Terezës AL KS 19 Tetor Dita e Lumturimit të Nënë Terezës AL KS 22 Tetor Dita e Luftës Revolucionare MK 24 tetor Dita e Kombeve të Bashkuara OKB 24 tetor Dita Botërore e Zhvillimit të Informacionit OKB 24 Tetor Ekspozitë e Arteve Figurative Pogradec AL 24-30 tetor Java Botërore e çarmatimit OKB 31 Tetor Halloween Day AL KS MK MNE Tetor Kolonia Ndërkombëtare e Piktorëve Korçë AL Tetor Dita e Groshës Tearcë, Tetovë AMK 42 Kur çfarë Ku Tetor Festa e të Vjelave Peshkopi AL tetor Dita Botërore e Habitat-it OKB Tetor Vjeshta letrare e Gjilanit Gjilan KS Tetor Panairi Ndërkombëtar i Artizanatit Gjirokastër AL Tetor Panairi ndërkombëtar i agrobiznesit Kumanovë MK Tetor Vallja dyshe në Librazhd Pogradec/ Librazhd AL tetor Dita Botërore kundër katastrofave natyrore OKB Tetor Manifestimi “Takimet e Gjeçovit” KS Tetor Festivali Nderkombëtar i Teatrit Elbasan AL Tetor/ Dhjetor Skena UP Festival Ndërkombëtar i Studentëve të Filmit dhe Teatrit KS 1 Nëntor Dita e të gjithë shenjtorëve AL KS MK MNE 2 Nëntor “Vjeshta e Tiranës” Tiranë AL 5 nëntor Dita e Arafatit AL KS MK MNE 6 nëntor Dita Botërore e ruajtjes së mjedisit nga Lufta OKB 6 nëntor Dita e parë e Kurban Barjamit AL KS MK MNE 14 nëntor Dita Botërore e Diabetit OKB 16 nëntor Dita Botërore e tolerancës OKB 20 nëntor Dita Universale e fëmijëve OKB 20 nënotr Dita e Industrializimit të Afrikës OKB 21 nëntor Hyrja në Tempull e Hyjlindëses Mari AL KS MK MNE 21 nëntor Dita Botërore e Televizionit OKB 22 Nëntor Dita e alfabetit shqip MK 23 Nëntor Dita e Çlirimit të qytetit Lezhë Al 25 Nëntor “FFTK i Iso-Polifonisë” Vlorë AL 25 nëntor Dita Botërore kundër Dhunës ndaj Grave OKB 28 Nëntor Kupa Kombëtare-Kyorugi Prishtinë AL 28 Nëntor Dita e Pavarsisë / Festa e Flamurit Shqiptar AL KS MK MNE 29 Nëntor Dita e Çlirimit AL 29 Nëntor “Nata e Bardhë” Tiranë AL 29 nëntor Dita Botërore e Solidaritetit me popullin palestinez OKB Nëntor Dita Botërore e Viktimave të trafikut rrugor OKB Nëntor Miss Kosova Gjilan KS Nëntor Kosova Film Festival “Hyjnesha në Fron” Prishtinë KS Nëntor Portretet Poetike “Dr.Sulfi Kurteshti” Dibër MK Nëntor Panairi Ndërkombëtar i Librit Tiranë AL Nëntor Festivali Ndërkombëtar i Teatrit në Kosovë KS Nëntor Ditët e kulturës së pakicave në Mal të Zi Ulqin MNE Nëntor Ekspozitë kolektive e Arteve Pamore “Nëntori” Tiranë AL Nëntor Festivali “ Oda Dibrane “ Peshkopi AL Nëntor Fest. Ndërkomb. i Vokalit Operistik “Marie Kraja” Tiranë AL Nëntor Çmimi letrar “Zef Serembe” Laç AL 1 dhjetor Dita Botërore kundër AIDS OKB 2 dhjetor Dita Botërore e heqjes së skllavërisë OKB 3 dhjetor Dita Botërore e personave me aftësi të kufizuara OKB 5 dhjetor Dita e Ashures AL KS MK MNE 5 dhjetor Dita Botërore e Vullnetarëve OKB 6 Dhjetor Dita e Shën Kollit Durrës Al 6 dhjetor Dita e Shënkollit AL KS MK MNE 7 dhjetor Dita Botërore e Aviacionit Civil OKB 8 Dhjetor Dita Kombëtare e Rinisë AL 8 Dhjetor Dita e Shën Klimentit të Ohrit Ohër MK 9 dhjetor Dita Botërore Anti-Korrupsion OKB 10 Dhjetor Kupa Kombëtare- Poomse Prishtinë KS 10 dhjetor Dita Botërore e të Drejtave të Njeriut OKB 11 dhjetor Dita Botërore e malit OKB 13 Dhetor Ekspozitë Pikture me rastin e Festës së Verërave Pogradec AL 13-14 Dhjetor Festa e Verërave Pogradec AL 18 dhjetor Para Krishtlindjes AL KS MK MNE 18 dhjetor Dita Botërore e Migrantëve OKB 19 dhjetor Dita Botërore e Bashkëpunimit me Europën OKB 20 dhjetor Dita Botërore e Solidaritetit Njerëzor OKB 25 Dhjetor Krishlindjet AL KS MK MNE 26 dhjetor Dita e Shën Shtjefnit AL KS MK MNE 26 dhjetor Dita e parë e vitit të Ri Hixhri 1432 AL KS MK MNE 31 dhjetor Festa e Vitit të Ri AL KS MK MNE Dhjetor Simfonia si gjini, Orkestra e të rriturve Fier AL Dhjetor Tirana International Film Festival Tiranë AL Dhjetor Festival Kombëtar i Këngës në Radio-Televizion Tiranë AL Dhjetor Ekspozitë me piktorë e skulptorë fierakë Fier AL Dhjetor Panairit i Fundvitit Korçë AL Dhjetor Konkursi Ndërkombëtar i Arteve Vizuale “Onufri” Tiranë AL Gjatë Vitit Fest. Folk.Tipologjik Komb. i Sazeve dhe Orkestrave Popullore” Korçë AL Gjatë Vitit Festival i valleve Popullore Elbasan AL Gjatë Vitit Kampionati i Futbollit për personat me aftësi të kufizuara Elbasan AL
  27. 27. Events Festat e Nëntorit Dita e Tokës , Shqipëri 10 Dhjetor Alfred Marku, kuzhinieri fantazist i Restorant “Rapsodia”, duke zbukuruar tortën me shegë, të krijuar prej tij për Festën e Shegës, në qytetin e Lezhës. 10 Dhjetor – Terra Madre Day, www.slowfood.it/terramadreday Bashkohuni me ne me 10 dhjetor kur rrjeti global Slow Food mblidhet për të promovuar ushqim të mirë, të pastër dhe të drejtë. Fermerët e vegjël, prodhuesit, kuzhinierët, studentët dhe anëtarët përdorin krijimtarine dhe dijet e tyre për të ndërtuar të ardhmen e një ushqimi të mirë. Është një veprim që forcon lidhjen mes komuniteteve sepse një revolucion global i ushqimit fillon nga rrënjët vendase. Gjatë vitit 2010 u zhvilluan më shume se 1150 aktivitete në më shumë se 120 vende të botës. Këtë vit do të mund ta festoni edhe në Shqipëri. 28-29 nëntori, Në gjithë Shqipërinë, Kosovë, Maqedoni dhe Diasporë festohet festa e flamurit dhe dita e pavarsisë së Shqipërisë. Me rastin e këtyre ditëve në Tiranë janë planifikuar një sërë aktivitetesh, si koncerte me këngë e valle që zgjasin ori,Tiranë 28-29 nënt deri në mesnatë, aktivitete sportive, kulturore, ku marrin pjesë të gjitha grupmoshat. I gjithë qyteti vishet me ngjyrën e flamurit, ndërsa epiqëndra e festimit pritet të jetë qyteti i Vlorës, aty ku më 28 nëntor 1912, Ismail Qemali ngriti flamurin e pavarësisë. Festa e Verërave Pogradec 17-18 dhjetor, Në Pogradec zhvillohet Festen e lengut të rrushit, e lengut të jetës, e gëzimit, festën e fisnikërisë së Pogradecarëve. Kjo quhet festa e butëve, një shprehje sa fisnike aq dhe e vecantë për vëndasit. Të gjithë duan të argëtohen, të harrojnë lodhjen dhe të bëjnë qef, se ky është shpirti i Pogradecarit. Festa e Verave, ku ashtu siç është traditë në këtë qytet, Qytetarët nxjerrin për të shijuar në bulevard Vererat të cilat fermentohen në butet e shtëpive të tyre. Sigurisht në fund do ketë një fitues i cili do të zgjidhet nga nje juri e përbërbëre nga vetë qytetarët. www.visitalbania.it Një portë e re për Turizmin Shqiptar Ishte shtator 2004 kur në një nga ambientet e kolegjeve studentore në Milano krijohet shoqata e Studentëve Shqiptarë New A.G.E (New Albanian Generation Era). Dashuria dhe pasioni për Shqipërinë na ka bërë që gjatë këtyre viteve të organizojmë evente të ndryshme kulturore të cilat kanë mundësuar zhvillimin pozitiv të imazhit të Shqipërisë në Itali dhe miqësine ndërmjet dy vendeve. Gjatë qëndrimit tonë në Itali na ka ndodhur shpesh që miqtë tanë italianë te na pyesin: po si është Shqipëria, po deti si është, po kuzhina, etj etj… dhe pasi u përgjigjemi me shumë dëshirë pyetjeve, ndodh shpesh që bashkebiseduesi ynë të na thotë: …do doja shumë ta vizitoja Shqipërinë! Në këtë mënyrë, duke qenë një urë lidhëse ndërmjet dy vendeve, të integruar dhe arsimuar në Itali, lindi nevoja të bënim një hap akoma me konkret, krijimin e një zyre turistike, e cila ka si qëllim promovimin e turizmit shqiptar në Itali. Turizmi Shqiptar është ajo pikë në të cilën ne gjejmë kryqëzimin e pasionit me profesionalitetin, ndaj kemi kënaqësinë që këtë t’ua transmetojmë edhe miqve tanë Italianë. Në sajë të bashkëpunimeve me shoqata italo-shqiptare dhe falë financimit të Komunës së Milanos dhe Fondazione Cariplo, sot cilido i interesuar rreth turizmit shqiptar ka një portë të hapur për të marrë informacione. Qëllimi ynë është të nxisim interesin e të huajve rreth turizmit shqiptar, të informojmë për bukuritë natyrore dhe kulturën, të ftojmë miqtë tanë në atdheun tonë. Në këtë fazë të projektit, jemi duke punuar me organizimin e plaformës informuese, në mënyrë që muajt që vijnë, të jemi të gatshëm për të udhëtuar drejt Shqipërisë. Një vëmendje e veçantë do t’i kushtohet tureve kulturore, turizmit të përgjegjshëm si dhe tureve eksploruese. Ufficio Turistico d’Albania a Milano qëndron e hapur për publikun çdo të hënë dhe të mërkurë, nga ora 14.00 deri në orën 18.00 dhe ndodhet ne Via Adige 11, Milano. Erjon Gorani Drejtor Ekzekutiv Nr 4 travel 2011 43
  28. 28. aktivitete Shkolla e verës shton njohjet dhe dëshirat për turizmin Dr. Giorgio Andrian, School Director Ellen Belardi, Assistant Director SEENET (www.see-net.org), Iniciativa më e madhe e decentralizuar e kooperimit ne ballkan, vendosi të organizojë një trajnim për vendet antare të veprimit vertikal 2.C (koordinuar nga Provinca Autonome e Trentos); rezultati ishte 16 pjesëmarrës nga Shkodra (AL), Nikshiq (MN), Peja-Pec (KS), Nish dhe Kraljevo (SRB) dhe Shkupi (MK), të cilët për 7 ditë u mblodhën në Shkodër, për të punuar mbi temën “Kthimi i resurseve turistike në procel lokal zhvillimi të qëndrueshëm”. Objektivat e trajnimit ishin: 1. Të ofronte të gjithë partnerëve të projekteve një set leksionesh nga ekspertët më të mëdhenj (që vinin edhe nga Italia edhe nga SEENET), në topikët e identifikuar si më të suksesshmit (si psh menaxhimi i destinacionit). 2. Ti jepte çdo anëtari mundësinë të prezantonte projektin e tij dhe të diskutonte me të gjithë pjesëmarrësit për mundësinë e realizimit. Një përzierje e leksioneve frontale, dhe grupesh pune, u dha pjesëmarrësve një rast shumë të mirë për të ndarë detaje konceptuale dhe operacionale për të analizuar më mirë trendet në turizmin e rajonit, për të punuar më mirë në konceptin e destinacionit, për menaxhimin dhe marketingun territorial, dhe për të pregatitur një ofertë të mirëpërcaktuar turistike. Duke qenë se trajnimi ishte instaluar në një nga pikat turistike të Shkodrës (pikërisht tek Shtëpia e Paqes, pranë Liqenit të Shkodrës), pjesëmarrësve iu ofrua mundësia unike për të për44 jetuar drejtpërdrejt një përvojë të pastër turistike, një aktivitet që SEENET e kishte organizuar në bashkëpunim me një partner shqiptar - Bashkinë e Shkodrës. Ishte fjala për të rigjeneruar vlerat e turizmit lokal, me resurset e vendit, në fshatin turistik të Zogajt. “Shkolla e Verës, ishte interesante, e dobishme, plot argëtim dhe gaz, me njerës të shkëlqyer dhe të veprimit, të etur për të mësuar dhe të gatshmë për të ndihmuar, operativë, informues, dhe shëkmbyes të mirë përvojash”. Kështu na thanë pjesëmarrësit maqedonas, ndërsa për delegacionin shqiptar: “një element i shkëlqyer për kapacitete konstruktive dhe shkëmbime ndërkulturore”. Të shtunën në mëngjes, njerëzit u ndanë me përshtypjen e pastër se trajnimi ishte një vlerë e shtuar për bagazhin e tyre profesional dhe njerëzor, dhe me mendimin për bashkëpunime të mëtejshme, në takimin e ardhshëm të “Shkollës së Verës 2012”. Faleminderit SEENET (dhe veçanërisht Provincës së Trentos), që invesoi në këtë shkollë dhe falemindëerit Shkodra, që na mirëpriti në gjirin e saj, për të kaluaj këtë javë të mrekullueshme. Faleminderit edhe revistës Travel për pjesëmarrjen dhe pasqyrimin e këtij aktiviteti. Do të takohemi sërish në “Shkollën e Verës 2012, pse jo, në një qytet tjetër, ose në një vend tjetër të Ballkanit!
  29. 29. Summer School of the Italian decentralised cooperation (SEENET) on sustainable tourism. Participants from various Balkan locations joined in Shkodra for one week (October 9-15) Summer School for more friendship and experiences in tourism SEENET (www.see-net.org), the largest Italian decentralised cooperation initiative in the Balkans decided to organised a training for the member territories of the vertical action 2.b (coordinated by the Autonomous Province of Trento); the result was that 16 participants from Shkodra (AL), Niksic (MN), Peja-Pec (KS), Nis and Kraljevo (SRB) and Skopje (MK) joined for 7 days in Shkodra to work on the theme of ‘tuning tourism opportunities with local sustainable development processes’. The training’s objective was twofold: (1) to offer all the project partners a set of lectures form top experts (coming both from Italy and from the SEE region) on the topics identified as the most relevant (e.g. destination management) and (2) to give each of the member territories the chance to present its own project and discuss it with all the other participants. A mixture of frontal lectures and working groups gave participants a good occasion for gaining conceptual and operational tools to better analyse the trends in tourism in the region, to work on the concept of destination management and territorial marketing and to prepare a proper tourism offer presentation. Being the School located at the outskirts of Shkodra (at the ‘House of Peace’) offered participants the unique opportunity to experience directly the activities that the SEENET Albanian partner (the Municipality of Shkodra) is carrying on in the village of Zogaj to revitalise the local tourism: a field visit was organised and the case discussed in a specific session of the training. “The Summer School was interesting, useful, full of fun and It enjoyment, with great people and cooperation, information, and experience would not be exchange” told us the Macebad if you go for a coffee donian participants; while for or drink, in “The House of the Albanian delegation it was Sali Shijaku”, instead of “an excellent instrument for taking a coffe at the vani- capacity building and intercultural ty areas of “Blloku”. exchange”. On Saturday morning people left each other with the clear impression that the training was an added value for their professional and human experience and with the intention to further cooperate and to see each other for the Summer School 2012. Thanks SEENET (and the Province of Trento in particular) for having invested in the School and thanks Shkodra for having hosted us for an unforgettable week! Nr 4 travel 2011 45
  30. 30. Eliza Dushku gjatë turit në Kosovë Photo: Shkëlzen Rexha © Kur më pyesin se cila ka qenë eksperienca më e bukur e jetës, nuk mund ta fsheh se ajo e kësaj vere mbetet padyshim një aventurë e parrëfyer, të cilën nuk di nga ta nisësh, pasi është e mbushur me aq shumë emocione, vende e njerëz, sa të duket sikur ke harruar diçka pa rrëfyer. Udhëtimi me Eliza Dushkun në çdo cep të Shqipërisë, madje edhe përtej kufijve të saj zyrtarë ishte një eksperiencë e magjishme, jo vetëm për faktin që në krah kisha miqtë e mi më të mirë, por edhe pasi ky rrugëtim më çoi në vende të pashkelura më parë. Eliza 46

×