Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.
Η αξιοποίηση των Εννοιολογικών χαρτών στην Εκπαιδευτική πράξη …
… στο χαρτί
… και στον υπολογιστή  με το λογισμικό  inspiration
<ul><li>&quot; Η συνείδηση αντανακλάται στη λέξη όπως ο ήλιος σε μια σταγόνα νερού. Η λέξη συμπεριφέρεται προς τη συνείδησ...
Ορισμός εννοιολογικού χάρτη <ul><li>Ένας εννοιολογικός χάρτης αποτελεί μια  γραφική αναπαράσταση   εννοιών , όπου  κόμβοι ...
Ορισμός εννοιολογικού χάρτη Ποιος ; Πότε ; Πού ; Γιατί ; Πώς ; Τι ;
Βασικά στοιχεία στους χάρτες εννοιών <ul><li>Κόμβοι  : περιέχουν έννοιες </li></ul><ul><li>Σχέσεις  ( σύνδεσμοι) : γραμμές...
Εννοιολογική χαρτογράφηση και θεωρίες μάθησης Συμπεριφοριστικές   Θεωρίες Γνωστικές  Θεωρίες Δομητιστικές  Θεωρίες Οι μαθη...
Παιδαγωγική προσέγγιση <ul><li>Buzan, 1970:  Τεχνική μη γραμμικών σημειώσεων </li></ul><ul><li>Loftus & Collins, 1975 :   ...
 
Διδακτική αξιοποίηση-Αποτελέσματα Εργαλείο δημιουργικής σκέψης   (αποκλίνουσα σκέψη) Εργαλείο  ανάπτυξης-καλλιέργειας  κρι...
Διδακτική αξιοποίηση-Αποτελέσματα για το   δάσκαλο Μέσο οργάνωσης και παρουσίασης του μαθήματος στην τάξη (Anderson-Inman ...
Εννοιολογική χαρτογράφηση στον Η/Υ-πλεονεκτήματα <ul><li>Ευκολία αναδιοργάνωσης κόμβων, ετικετών και δεσμών (δυνατότητα με...
ένα παράδειγμα…
Πώς να φτιάξω έναν εννοιολογικό χάρτη <ul><li>Χρησιμοποίησε ένα μεγάλο άσπρο χαρτί χωρίς γραμμές  </li></ul>ΒΗΜΑΤΑ 2.  Συγ...
Τύποι εννοιολογικών χαρτών   ω ς προς το περιεχόμενο <ul><li>Επίλυση προβλήματος </li></ul>Πρόβλημα Λύση Καθορισμός Αιτίες...
Τύποι εννοιολογικών χαρτών   ω ς προς το περιεχόμενο Ανάπτυξη διαδικασίας
Τύποι εννοιολογικών χαρτών   ω ς προς το περιεχόμενο Πειστικά επιχειρήματα
Τύποι εννοιολογικών χαρτών   ω ς προς το περιεχόμενο Περιγραφή χαρακτηριστικών
Τύποι εννοιολογικών χαρτών   ω ς προς το περιεχόμενο Αφηγηματική δομή ιστορίας
Τύποι εννοιολογικών χαρτών   ω ς προς το περιεχόμενο Ερευνητικό  θέμα
Τύποι εννοιολογικών χαρτών   ω ς προς  τη δομή γραμμικοί χάρτες
Τύποι εννοιολογικών χαρτών   ω ς προς  τη δομή αστέρια
Τύποι εννοιολογικών χαρτών   ω ς προς  τη δομή δέντρα
Τύποι εννοιολογικών χαρτών   ω ς προς  τη δομή δίκτυα
Διδακτικές παρεμβάσεις
Σκέφτομαι και γράφω Δίνεται στους μαθητές ένα μικρό εικονογραφημένο σενάριο   Β’ δημοτικού
Γράφουν στα  συννεφάκια, λεξούλες που τους έρχονται  αυθόρμητα στο μυαλό, κοιτάζοντας την εικόνα.
Γράφουν στα  συννεφάκια, λεξούλες που τους έρχονται  αυθόρμητα στο μυαλό, κοιτάζοντας την εικόνα.
Γράφουν στα  συννεφάκια, λεξούλες που τους έρχονται  αυθόρμητα στο μυαλό, κοιτάζοντας την εικόνα.
Γράφουν στα  συννεφάκια, λεξούλες που τους έρχονται  αυθόρμητα στο μυαλό, κοιτάζοντας την εικόνα.
Γράψε 2 – 3 προτάσεις χρησιμοποιώντας τις λέξεις που βρήκες για κάθε εικόνα. Προσοχή στις παραγράφους, κάθε εικόνα είναι π...
Η μαργαρίτα της μαμάς: Πώς θα χαρακτήριζες τη μαμά; θυμωμένη καημένη κουρασμένη φωνακλού νευριασμένη μαμά
Η μαργαρίτα του παιδιού: Πώς θα χαρακτήριζες το παιδί; άτακτο ζημιάρης χαρούμενο απρόσεκτο εποπόλαιο παιδί
Η μαργαρίτα του κλόουν: Πώς θα χαρακτήριζες τον κλόουν; παιχνιδιάρης αστείος χαρούμενος γελαστός κλόουν
Η μαργαρίτα για τις μπάλες: Πώς θα περιέγραφες τις μπάλες   ; μεγάλες πέντε ελαφριές μπλε μπάλες κόκκινες ελαφριές κίτρινε...
Η μαργαρίτα των πορτοκαλιών: Πώς θα περιέγραφες   τα πορτοκάλια; σκληρά ώριμα ζουμερά ολόφρεσκα πορτοκάλια
Σκέφτομαι και γράφω 2η Γραφή: Έγραψες μια ιστορία. Δοκίμασε τώρα να την ξαναγράψεις,  προσπαθώντας να την ομορφύνεις με λε...
Δραστηριότητα Ιστορίας
Δραστηριότητα ανάλυσης ποιήματος
Δραστηριότητα σύνθεσης ποιήματος
Σχέδιο εργασίας της θεματικής ενότητας:  «Τέσσερις εποχές»
Ε’ δημοτικού Εννοιολογικός χάρτης με κύρια έννοια  «Το χρονικό της άλωσης»
Ε’ δημοτικού Αρχικός  χάρτης της 3ης ομάδας
Ε’ δημοτικού Τελικός  χάρτης της 3ης ομάδας
Ε’ δημοτικού δίκτυο 3 28 26 3η δίκτυο 3 20 18 3η δίκτυο 4 38 26 2η δίκτυο 4 27 21 2η δίκτυο 3 26 17 1η δίκτυο 3 21 14 1η Σ...
Ε’ δημοτικού
Ε’ δημοτικού Ο αρχικός χάρτης της 1ης ομάδας (μετά την 1η διδασκαλία)
Ε’ δημοτικού Ο τελικός χάρτης της 1ης ομάδας (μετά την 1η διδασκαλία)
Ε’ δημοτικού Ο αρχικός χάρτης της 1ης ομάδας (στην τελευταία διδασκαλία)
Ε’ δημοτικού Ο  τελικός  χάρτης της 1ης ομάδας (στην τελευταία διδασκαλία)
Προσεγγίζοντας τη μέθοδο  project  με χάρτες εννοιών <ul><li>Α΄ Φάση : Διερεύνηση πρότερων εμπειριών και γνώσεων- διαμόρφω...
Προσεγγίζοντας τη μέθοδο  project … <ul><li>Β΄ Φάση : Αναζήτηση και συγκέντρωση υλικού από πηγές -  επιμερισμός δραστηριοτ...
Προσεγγίζοντας τη μέθοδο  project … <ul><li>Γ΄ Φάση :- Υλοποίηση προγραμματισμένων δραστηριοτήτων- ενημέρωση, ανατροφοδότη...
Προσεγγίζοντας τη μέθοδο  project … <ul><li>Δ΄ Φάση : Ενδοομαδική και διομαδική παρουσίαση και αξιολόγηση του έργου και τω...
Mind Mapping … στο διαδίκτυο
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Upcoming SlideShare
Loading in …5
×

η αξιοποίηση των εννοιολογικών χαρτών στην εκπαιδευτική πράξη

11,799 views

Published on

  • Be the first to comment

η αξιοποίηση των εννοιολογικών χαρτών στην εκπαιδευτική πράξη

  1. 1. Η αξιοποίηση των Εννοιολογικών χαρτών στην Εκπαιδευτική πράξη …
  2. 2. … στο χαρτί
  3. 3. … και στον υπολογιστή με το λογισμικό inspiration
  4. 4. <ul><li>&quot; Η συνείδηση αντανακλάται στη λέξη όπως ο ήλιος σε μια σταγόνα νερού. Η λέξη συμπεριφέρεται προς τη συνείδηση, όπως ο μικρός κόσμος προς το μεγάλο, όπως το ζωντανό κύτταρο προς τον οργανισμό, όπως το άτομο προς τον κόσμο. Η νοηματοδοτημένη λέξη είναι ο μικρόκοσμος της συνείδησης.&quot; </li></ul><ul><li>L . Vygotsky </li></ul>
  5. 5. Ορισμός εννοιολογικού χάρτη <ul><li>Ένας εννοιολογικός χάρτης αποτελεί μια γραφική αναπαράσταση εννοιών , όπου κόμβοι αντιπροσωπεύουν τις έννοιες και συνδέσεις τις σχέσεις μεταξύ των εννοιών. Οι συνδέσεις μεταξύ των εννοιών γίνονται με τόξα ή γραμμές και μπορεί να είναι μονόδρομες, αμφίδρομες ή μη κατευθυντικές. </li></ul>
  6. 6. Ορισμός εννοιολογικού χάρτη Ποιος ; Πότε ; Πού ; Γιατί ; Πώς ; Τι ;
  7. 7. Βασικά στοιχεία στους χάρτες εννοιών <ul><li>Κόμβοι : περιέχουν έννοιες </li></ul><ul><li>Σχέσεις ( σύνδεσμοι) : γραμμές με μορφή βέλους που απεικονίζουν σχέσεις ή αιτίες μεταξύ των εννοιών. Μπορεί να συνοδεύονται από λέξεις (ετικέτες) που δείχνουν τη φύση της σχέσης </li></ul>υπολογιστής οθόνη έχει κόμβος κόμβος σχέση
  8. 8. Εννοιολογική χαρτογράφηση και θεωρίες μάθησης Συμπεριφοριστικές Θεωρίες Γνωστικές Θεωρίες Δομητιστικές Θεωρίες Οι μαθητές προσδίδουν νόημα στις εμπειρίες τους, ο καθένας προσωπικά, με το δικό του ύφος Οι γνώσεις και οι πεποιθήσεις διαμορφώνονται μέσα στο μαθητή Οι δραστηριότητες μάθησης πρέπει να διασφαλίζουν την πρόσβαση των εκπαιδευόμενων στην προγενέστερη εμπειρία και γνώση τους Η μάθηση είναι μια εγγενής κοινωνική δραστηριότητα που ενισχύεται από την κοινή έρευνα Η μεταγνωστική ικανότητα αποτελεί καθοριστικό παράγοντα για την κατασκευή γνώσης Οι μαθητές έχουν καθοριστικό ρόλο στη διαδικασία αξιολόγησης Τα συμπεράσματα από τη μαθησιακή διαδικασία είναι ποικίλα και συχνά απρόβλεπτα Παρουσίαση της πληροφορίας Μεταφορά γνώσης από δάσκαλο σε μαθητή Διαδικασία επεξεργασίας και αποθήκευσης της πληροφορίας στη μνήμη Αλληλεπίδραση με το Κοινωνικοπολιτισμικό περιβάλλον Ενεργός συμμετοχή του μαθητή στη μάθηση Σημασία της προυπάρχουσας γνώσης για την οικοδόμηση νέων εννοιών
  9. 9. Παιδαγωγική προσέγγιση <ul><li>Buzan, 1970: Τεχνική μη γραμμικών σημειώσεων </li></ul><ul><li>Loftus & Collins, 1975 : μοντέλο μνήμης « spreading activation » </li></ul><ul><li>Novak , 1990 : - Χρήση εννοιολογικών χαρτών στη διδασκαλία </li></ul><ul><li>- “ Μάθηση με νόημα ”: προσαρμογή νέων εννοιών </li></ul><ul><li>στις υπάρχουσες γνωστικές δομές </li></ul><ul><li>Ausubel , 1968 : Σημασία της προϋπάρχουσας γνώσης </li></ul><ul><li>Jonassen , 2000 : οργάνωση και αναπαράσταση της γνώσης με βάση </li></ul><ul><li>το κοινωνικό και πολιτισμικό περιβάλλον </li></ul><ul><li>Vygotsky , 1986 : - E ισαγωγή του όρου «γνωστικό εργαλείο», </li></ul><ul><li>- Z ώνη E πικείμενης A νάπτυξης </li></ul><ul><li>Ormrod , 1995 : Η οργανωμένη παρουσίαση της γνώσης βοηθά </li></ul><ul><li>στην κατανόηση, αποθήκευση και ανάκλησή της </li></ul><ul><li>Gardner , 1993 : Μοντέλο πολλαπλής νοημοσύνης (πολλαπλά </li></ul><ul><li>σημεία εισαγωγής της γνώσης) </li></ul>
  10. 11. Διδακτική αξιοποίηση-Αποτελέσματα Εργαλείο δημιουργικής σκέψης (αποκλίνουσα σκέψη) Εργαλείο ανάπτυξης-καλλιέργειας κριτικής σκέψης Εργαλείο μεταγνώσης Ενεργητική μάθηση- Αποτελεσματική μάθηση Ενίσχυση ομαδοσυνεργατικής μάθησης Επίλυση προβλημάτων (problem solving) για το μαθητή
  11. 12. Διδακτική αξιοποίηση-Αποτελέσματα για το δάσκαλο Μέσο οργάνωσης και παρουσίασης του μαθήματος στην τάξη (Anderson-Inman & Zeitz, 1993). Διαγνωστικό εργαλείο για την ανίχνευση και αναπαράσταση των πρότερων γνώσεων ( Novak , 1997 Εργαλείο αξιολόγησης της μάθησης και της εξέλιξης της γνωστικής αλλαγής, μετά τη διδακτική παρέμβαση ( Fernantes & Asensio , 1998).
  12. 13. Εννοιολογική χαρτογράφηση στον Η/Υ-πλεονεκτήματα <ul><li>Ευκολία αναδιοργάνωσης κόμβων, ετικετών και δεσμών (δυνατότητα μετακίνησης, προσθήκης εννοιών) </li></ul><ul><li>Δυναμική μετακίνηση κόμβων , χωρίς αλλαγή δεσμών </li></ul><ul><li>Η εργασία στον Η/Υ ευνοεί τη συνεργασία μικρών ομάδων (Ράπτης, Ράπτη, 2000) </li></ul><ul><li>Δυνατότητα μετατροπής των εννοιολογικών χαρτών σε άλλες ηλεκτρονικές μορφές </li></ul><ul><li>Δυνατότητα επιλεκτικής εστίασης σε μεγάλους νοητικούς χάρτες (μεγάλη επιφάνεια σχεδιασμού) </li></ul><ul><li>Σύνδεση με το internet </li></ul><ul><li>Δυνατότητα εμπλουτισμού του χάρτη με γραφικά (χρώματα, εικόνες) </li></ul>
  13. 14. ένα παράδειγμα…
  14. 15. Πώς να φτιάξω έναν εννοιολογικό χάρτη <ul><li>Χρησιμοποίησε ένα μεγάλο άσπρο χαρτί χωρίς γραμμές </li></ul>ΒΗΜΑΤΑ 2. Συγκέντρωσε το υλικό που θα χρειαστείς 3. Διάλεξε την κύρια έννοια και τοποθέτησέ την στο κέντρο του χαρτιού <ul><li>Δώσε έμφαση στην κεντρική έννοια </li></ul>5. Αναζήτησε επιμέρους έννοιες και τοποθέτησέ τις στο χάρτη 6. Δημιούργησε σχέσεις μεταξύ των εννοιών 7. Μη «λογοκρίνεις» τις ιδέες σου και τους συνειρμούς σου! 8. Μην «κολλάς» σε μια περιοχή του χάρτη! 9. Σκέψου οπτικά! 10. Διαμόρφωσε το προσωπικό σου στυλ χαρτογράφησης!
  15. 16. Τύποι εννοιολογικών χαρτών ω ς προς το περιεχόμενο <ul><li>Επίλυση προβλήματος </li></ul>Πρόβλημα Λύση Καθορισμός Αιτίες Αποτελέσματα
  16. 17. Τύποι εννοιολογικών χαρτών ω ς προς το περιεχόμενο Ανάπτυξη διαδικασίας
  17. 18. Τύποι εννοιολογικών χαρτών ω ς προς το περιεχόμενο Πειστικά επιχειρήματα
  18. 19. Τύποι εννοιολογικών χαρτών ω ς προς το περιεχόμενο Περιγραφή χαρακτηριστικών
  19. 20. Τύποι εννοιολογικών χαρτών ω ς προς το περιεχόμενο Αφηγηματική δομή ιστορίας
  20. 21. Τύποι εννοιολογικών χαρτών ω ς προς το περιεχόμενο Ερευνητικό θέμα
  21. 22. Τύποι εννοιολογικών χαρτών ω ς προς τη δομή γραμμικοί χάρτες
  22. 23. Τύποι εννοιολογικών χαρτών ω ς προς τη δομή αστέρια
  23. 24. Τύποι εννοιολογικών χαρτών ω ς προς τη δομή δέντρα
  24. 25. Τύποι εννοιολογικών χαρτών ω ς προς τη δομή δίκτυα
  25. 26. Διδακτικές παρεμβάσεις
  26. 27. Σκέφτομαι και γράφω Δίνεται στους μαθητές ένα μικρό εικονογραφημένο σενάριο Β’ δημοτικού
  27. 28. Γράφουν στα συννεφάκια, λεξούλες που τους έρχονται αυθόρμητα στο μυαλό, κοιτάζοντας την εικόνα.
  28. 29. Γράφουν στα συννεφάκια, λεξούλες που τους έρχονται αυθόρμητα στο μυαλό, κοιτάζοντας την εικόνα.
  29. 30. Γράφουν στα συννεφάκια, λεξούλες που τους έρχονται αυθόρμητα στο μυαλό, κοιτάζοντας την εικόνα.
  30. 31. Γράφουν στα συννεφάκια, λεξούλες που τους έρχονται αυθόρμητα στο μυαλό, κοιτάζοντας την εικόνα.
  31. 32. Γράψε 2 – 3 προτάσεις χρησιμοποιώντας τις λέξεις που βρήκες για κάθε εικόνα. Προσοχή στις παραγράφους, κάθε εικόνα είναι παράγραφος. Δεν ξεκινώ ποτέ την παράγραφο με τη λεξούλα «Και». 1 η Γραφή:
  32. 33. Η μαργαρίτα της μαμάς: Πώς θα χαρακτήριζες τη μαμά; θυμωμένη καημένη κουρασμένη φωνακλού νευριασμένη μαμά
  33. 34. Η μαργαρίτα του παιδιού: Πώς θα χαρακτήριζες το παιδί; άτακτο ζημιάρης χαρούμενο απρόσεκτο εποπόλαιο παιδί
  34. 35. Η μαργαρίτα του κλόουν: Πώς θα χαρακτήριζες τον κλόουν; παιχνιδιάρης αστείος χαρούμενος γελαστός κλόουν
  35. 36. Η μαργαρίτα για τις μπάλες: Πώς θα περιέγραφες τις μπάλες ; μεγάλες πέντε ελαφριές μπλε μπάλες κόκκινες ελαφριές κίτρινες μικρές
  36. 37. Η μαργαρίτα των πορτοκαλιών: Πώς θα περιέγραφες τα πορτοκάλια; σκληρά ώριμα ζουμερά ολόφρεσκα πορτοκάλια
  37. 38. Σκέφτομαι και γράφω 2η Γραφή: Έγραψες μια ιστορία. Δοκίμασε τώρα να την ξαναγράψεις, προσπαθώντας να την ομορφύνεις με λεξούλες από τις μαργαρίτες. «Ο Μανόλης κάνει τον κλόουν»
  38. 39. Δραστηριότητα Ιστορίας
  39. 40. Δραστηριότητα ανάλυσης ποιήματος
  40. 41. Δραστηριότητα σύνθεσης ποιήματος
  41. 42. Σχέδιο εργασίας της θεματικής ενότητας: «Τέσσερις εποχές»
  42. 43. Ε’ δημοτικού Εννοιολογικός χάρτης με κύρια έννοια «Το χρονικό της άλωσης»
  43. 44. Ε’ δημοτικού Αρχικός χάρτης της 3ης ομάδας
  44. 45. Ε’ δημοτικού Τελικός χάρτης της 3ης ομάδας
  45. 46. Ε’ δημοτικού δίκτυο 3 28 26 3η δίκτυο 3 20 18 3η δίκτυο 4 38 26 2η δίκτυο 4 27 21 2η δίκτυο 3 26 17 1η δίκτυο 3 21 14 1η Σχήμα Βάθος Σχέσεις Κόμβοι Ομάδα Σχήμα Βάθος Σχέσεις Κόμβοι Ομάδα ΤΕΛΙΚΟΙ ΧΑΡΤΕΣ ΑΡΧΙΚΟΙ ΧΑΡΤΕΣ
  46. 47. Ε’ δημοτικού
  47. 48. Ε’ δημοτικού Ο αρχικός χάρτης της 1ης ομάδας (μετά την 1η διδασκαλία)
  48. 49. Ε’ δημοτικού Ο τελικός χάρτης της 1ης ομάδας (μετά την 1η διδασκαλία)
  49. 50. Ε’ δημοτικού Ο αρχικός χάρτης της 1ης ομάδας (στην τελευταία διδασκαλία)
  50. 51. Ε’ δημοτικού Ο τελικός χάρτης της 1ης ομάδας (στην τελευταία διδασκαλία)
  51. 52. Προσεγγίζοντας τη μέθοδο project με χάρτες εννοιών <ul><li>Α΄ Φάση : Διερεύνηση πρότερων εμπειριών και γνώσεων- διαμόρφωση του θέματος </li></ul><ul><li>Καταιγισμός ιδεών (brainstorming) </li></ul><ul><li>Οργάνωση εννοιών </li></ul><ul><li>Τοποθέτηση εννοιών στο χάρτη </li></ul><ul><li>Σύνδεση εννοιών </li></ul>
  52. 53. Προσεγγίζοντας τη μέθοδο project … <ul><li>Β΄ Φάση : Αναζήτηση και συγκέντρωση υλικού από πηγές - επιμερισμός δραστηριοτήτων, ανάθεση ρόλων </li></ul><ul><li>Αναθεώρηση χάρτη </li></ul><ul><li>Τελική οργάνωση χάρτη </li></ul>
  53. 54. Προσεγγίζοντας τη μέθοδο project … <ul><li>Γ΄ Φάση :- Υλοποίηση προγραμματισμένων δραστηριοτήτων- ενημέρωση, ανατροφοδότηση- παρουσίαση των θεματικών ενοτήτων από τις ομάδες </li></ul><ul><li>Εννοιολογική χαρτογράφηση της κάθε θεματικής ενότητας και παρουσίασή της από την ομάδα </li></ul>
  54. 55. Προσεγγίζοντας τη μέθοδο project … <ul><li>Δ΄ Φάση : Ενδοομαδική και διομαδική παρουσίαση και αξιολόγηση του έργου και των διαδικασιών </li></ul><ul><li>τελική αξιολόγηση εννοιολογικού χάρτη </li></ul>
  55. 56. Mind Mapping … στο διαδίκτυο

×