Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.

O propozycji powołania instytucji pełnomocnika medycznego

189 views

Published on

Prezentacja dr. Dariusza Kucia wygłoszona na konferencji "Prawne i bioetyczne aspekty końca życia" zorganizowanej przez Fundację Podlaskie Hospicjum Onkologiczne Proroka Eliasza 28 stycznia 2017 r. w Michałowie.

Published in: Health & Medicine
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

O propozycji powołania instytucji pełnomocnika medycznego

  1. 1. O propozycji powołania instytucji pełnomocnika medycznego Dariusz Kuć Białostockie Hospicjum dla Dzieci Prawne i bioetyczne aspekty końca życia Michałowo, 28 stycznia 2017
  2. 2. Etyka 4 zasad - pryncypializm • Poszanowania autonomii pacjenta • Dobroczynienia • Niekrzywdzenia • Sprawiedliwości
  3. 3. Świadoma zgoda pacjenta – złotym standardem Rekomendacja Rady Europy nr 11 z 2009 r. o zasadach dotyczących stałych pełnomocnictw i uprzednich oświadczeń na wypadek niezdolności wyrażenia woli Konwencja o ochronie praw człowieka i godności istoty ludzkiej wobec zastosowań biologii i medycyny: Konwencja o prawach człowieka i biomedycynie (z Oviedo) 1997 Art. 9 Należy brać pod uwagę wcześniej wyrażone życzenia pacjenta co do interwencji medycznej, jeżeli w chwili jej przeprowadzania nie jest on w stanie wyrazić swojej woli.
  4. 4. 2 szczególne grupy pacjentów • Pacjenci niezdolni do samodzielnego podjęcia decyzji (np. nieprzytomni, będący pod wpływem silnych leków, czy też osoby ze zmiennymi albo utrwalonymi zaburzeniami funkcji poznawczych), a nieposiadający przedstawiciela ustawowego (czyli osoby dorosłe i nieubezwłasnowolnione). Chodzi tu o bardzo dużą grupę pacjentów (np. na oddziałach intensywnej terapii można mówić niemal o wszystkich). • Pacjenci, którzy na własne życzenie nie chcą być informowani o stanie swojego zdrowia. Obecnie mogą oni co prawda wskazać osobę, która w ich imieniu ma być odbiorcą owych informacji, ale nie może być podmiotem decyzyjnym.
  5. 5. Pełnomocnik medyczny Polska Grupa Robocza ds. Problemów Etycznych Końca Życia zaproponowała wprowadzenie do prawa polskiego instytucji pełnomocnika medycznego. Pełnomocnik medyczny to wybrana przez pacjenta osoba, która reprezentuje jego wolę, stanowisko oraz interesy w sytuacji, gdy sam pacjent nie może lub nie chce tego uczynić samodzielnie.
  6. 6. Pełnomocnik medyczny Zakres działania pełnomocnika medycznego dotyczy decyzji medycznych podejmowanych w imieniu mocodawcy, a więc takich, do których uprawniony byłby sam pacjent na mocy przysługujących mu praw. Pełnomocnik medyczny powinien podejmować decyzje medyczne, posiadając szczegółową wiedzę na temat pacjenta. Powinien uwzględniać i szanować jego wolę i autonomię, wyznawane wartości oraz jego preferencje. Głównym zadaniem stojącym przed pełnomocnikiem medycznym jest więc odzwierciedlenie rzeczywistego i zarazem subiektywnego stanowiska pacjenta oraz jego późniejsza realizacja.
  7. 7. Pełnomocnik medyczny W związku z tym wskazane jest, aby pełnomocnikiem pacjenta ustanawiać osobę, którą pacjent zna i darzy zaufaniem, co ma dawać gwarancję uszanowania jego woli. W podejmowaniu decyzji medycznych pełnomocnik nie powinien się kierować zasadami innymi niż te, które zostały wyrażone przez pacjenta, lub podejmować decyzji na podstawie własnego pojmowania dobra pacjenta. Powinien się on kierować zasadami zgodnymi z wolą swojego mocodawcy nawet w sytuacji, w której sam uznałby inną decyzję za zgodną z najlepszym obiektywnym dobrem pacjenta.
  8. 8. Kto może powołać pełnomocnika? Osoby posiadające pełną zdolność do czynności prawnych Małoletni od 16. roku życia (po uzyskaniu przez mocodawcę pełnoletniości)
  9. 9. Kto może być pełnomocnikiem? Każda osoba dorosła, nieubezwłasnowolniona Można zakładać, że pacjent wybierze osobę o podobnych poglądach (czy nawet zaburzeniach) i w niektórych sytuacjach podejmowanie decyzji co do jego leczenia zgodnie z tymi poglądami w ocenie innych osób (na przykład członków rodziny czy personelu medycznego) nie będzie służyło jego dobru.
  10. 10. Pełnomocnik medyczny – atler ego pacjenta
  11. 11. Ilu pełnomocników można powołać? Jednego z możliwością powołania pełnomocników substytucyjnych (podstawionych) Mamy problem, gdy pełnomocnik jest niedostępny, pozbawiony zdolności podejmowania świadomych i swobodnych decyzji, zrezygnował z pełnienia funkcji albo nie żyje – wtedy pozostaje tylko droga sądowa o ustanowienie przedstawiciela ustawowego (a w przyszłości – kuratora medycznego).
  12. 12. Zgoda na pełnienie funkcji pełnomocnika Przyjęcie pełnomocnictwa wymaga zgody pełnomocnika udzielonej w formie pisemnej albo ustnej z dwoma świadkami Waga decyzji i ich znaczenie wymagają by zgoda pełnomocnika na objęcie tej funkcji była świadoma i swobodna. Wskazane jest, by mocodawca przed sporządzeniem pełnomocnictwa medycznego, poinformował o tym potencjalnego pełnomocnika i uzyskał jego wstępną akceptację.
  13. 13. Forma ustanowienia pełnomocnika Pisemna lub ustna z dwoma świadkami Zalecaną formą ustanowienia pełnomocnika medycznego jest forma pisemna z dwoma świadkami. Forma ustna z dwoma świadkami dostępna jest dla mocodawców nieczytających lub niepiszących, niezależnie od przyczyny tego stanu.
  14. 14. Rejestracja pełnomocnictwa Wskazana, nieistotna dla ważności Warunkiem obowiązywania pełnomocnictwa w konkretnej sytuacji medycznej jest zapoznanie z nim lekarza. Kopie pełnomocnictwa i zgody pełnomocnika na pełnienie funkcji powinny być dołączone do historii choroby pacjenta.
  15. 15. Od kiedy pełnomocnictwo obowiązuje W momencie utraty przez pacjenta kompetencji decyzyjnych Stan trwały - stan czasowy Decyzję o tym, czy zaistniały przesłanki do reprezentowania pacjenta przez pełnomocnika, powinien podejmować lekarz kierując się obiektywnymi przesłankami medycznymi i psychologicznymi, co powinno być odnotowane w dokumentacji medycznej.
  16. 16. Od kiedy pełnomocnictwo obowiązuje W momencie wyrażenia przez pacjenta woli nieinformowania go o własnym stanie zdrowia i wskazania pełnomocnika jako osoby decyzyjnej Pełnomocnik zaczyna działać w momencie, gdy pacjent oświadczy lekarzowi, że sobie tego życzy i przestaje działać, gdy działający z rozeznaniem pacjent wyraża wolę podjęcia świadomej decyzji.
  17. 17. Jakie uprawnienia ma pełnomocnik W pełni wiążąco podejmuje decyzje, które zastępują zdanie i wyrażają wolę pacjenta Zakres uprawnień pełnomocnika jest nie większy i nie mniejszy niż zakres uprawnień pacjenta. Lekarz jest związany sprzeciwem pełnomocnika wobec proponowanego postępowania medycznego, ale nie ma obowiązku wdrażania żądanego przez pełnomocnika postępowania medycznego.
  18. 18. Jakie uprawnienia ma pełnomocnik Pełnomocnik jest tylko decydentem w sprawach związanych z postępowaniem medycznym, nie pełni funkcji opiekuńczych wobec pacjenta Nie ponosi odpowiedzialności, jeśli podejmie decyzję o sprzeciwie wobec wprowadzenia leczenia ratującego/podtrzymującego życie pacjenta (aby uniknąć terapii uporczywych), chyba że z okoliczności sprawy będzie wynikało, iż zrobił to sprzecznie z wolą mocodawcy.
  19. 19. Ile czasu ma trwać pełnomocnictwa Tyle, ile zażyczył sobie pacjent. Dopuszczalne powinny być pełnomocnictwa nieograniczone czasowo (nie trzeba pilnować, czy pełnomocnictwo wygasło) jak i na czas określony. Pełnomocnik, którego uprawnienie wygasło po utracie przez mocodawcę możliwości przedłużenia pełnomocnictwa, powinien mieć uprawnienie do wystąpienia do sądu o ustanowienie go kuratorem medycznym dla byłego mocodawcy.
  20. 20. Czy i jak można odwołać pełnomocnictwo Zawsze i w dowolny sposób Pełnomocnictwo może być odwołane w każdym czasie przez mocodawcę. Pełnomocnik może w każdym czasie zrezygnować z pełnienia tej funkcji. Ważne jest jednak, by osoby trzecie – w tym lekarze – mogli się o tym skutecznie dowiedzieć.
  21. 21. Sądowa kontrola nad pełnomocnikiem Przy braku działania pełnomocnika (nie ma kontaktu z nim, nie podejmuje decyzji) albo w sytuacjach, gdy jego działanie wydaje się sprzeczne z interesem mocodawcy, lekarz opiekujący się mocodawcą może zawiadomić sąd, który może pełnomocnika odwołać. W przypadku ewidentnej sprzeczności z interesem mocodawcy lekarz ma obowiązek zawiadomienia sądu.
  22. 22. Pełnomocnictwo a uprzednie oświadczenia woli Pełnomocnik nie może decydować w kwestiach uregulowanych wcześniej (tzw. oświadczenie pro futuro, advance directive, directives anticipées, testament życia). Poszanowanie autonomii pacjenta. Obecnie przepisy prawa polskiego nie przewidują wprost uprzednich oświadczeń woli dotyczących postępowania medycznego.
  23. 23. Pełnomocnik medyczny Europa Austria, Belgia, Francja, Hiszpania, Holandia, Niemcy, Norwegia, Portugalia, Serbia, Szwajcaria, Węgry, Wielka Brytania poza Europą Australia, Chiny, Gruzja, Izrael, Japonia, Kanada, Korea Południowa, Republika Południowej Afryki, Stany Zjednoczone Ameryki
  24. 24. Dziękuję

×