TU Delft Library / SSC ICT Linked Data – RDF – Ontologies Frits van Latum DPO
Linked data <ul><li>“ a term used to describe a recommended best practice for exposing, sharing, and connecting pieces of ...
… provide useful RDF information … <ul><li>“ Weaving the Web: The Original Design and Ultimate Destiny of the World Wide W...
Hoe werkt het? <ul><li>http://richard.cyganiak.de/2007/10/lod/ </li></ul><ul><li>http://www4.wiwiss.fu-berlin.de/bizer/boo...
Linked data <ul><li>Tim Berners-Lee </li></ul><ul><ul><li>http://www.w3.org/ DesignIssues / LinkedData.html </li></ul></ul...
Linked Data is gebaseerd op RDF <ul><li>RDF =  R esource  D escription  F ramework  </li></ul><ul><li>framework voor het b...
RDF statement / triple <ul><li>heel simpel “A p B” </li></ul><ul><li>“ Cock Huizer werkt bij de TU Delft” </li></ul><ul><l...
RDF statements <ul><li>“ A p B”  B kan een URI zijn maar ook een string (getal, etc.) </li></ul><ul><li>Twee statements: <...
Notatie in XML <ul><li><rdf:Description rdf:about=   “http://www.recshop.fake/cd/EmpireBurlesque&quot;>   <cd:artist>Bob D...
Notatie in N3 <ul><li>@prefix cd: <http://www.recshop.fake/cd/>. </li></ul><ul><li>cd:Empire Burlesque   cd:artist Bob Dyl...
RDF is a graph bron:  http://www.rdfabout.com/
RDF = simpele tabel in een database … the_matrix similar_plot_as the_thirteenth_floor  tv_show is_a law_&_order_ci  “ Vinc...
So far so good? <ul><li>RDF als triple concept is niet nieuw, maar </li></ul><ul><li>standaardisering gaat verder: RDFS, O...
RDF/OWL schema’s: Use Case <ul><li>A foaf:made D </li></ul><ul><ul><li>foaf:made is een relatie binnen de FOAF standaard <...
RDFS standaard <ul><li>rdfs:Class  resources worden gegroepeerd in classes </li></ul><ul><li>classes zijn ook resources </...
RDFS voorbeeld <ul><li>@prefix : <http://www.example.org/sample.rdfs#> .  </li></ul><ul><li>@prefix rdf: <http://www.w3.or...
RDFS <ul><li>RDFS (en OWL) worden gedefinieerd in termen van afleidbaarheid (inference) </li></ul><ul><li>als je bijvoorbe...
RDFS <ul><li>en met: </li></ul><ul><ul><li>:hasChild  rdfs:range  :Animal; </li></ul></ul><ul><ul><li>  rdfs:domain  :Anim...
RDFS en OWL <ul><li>OWL is Web Ontology Language </li></ul><ul><li>Een ontologie beschrijft kennis (in een bepaald domein)...
SPARQL RDF query language  <ul><li>uitgangspunt: set van RDF triples van de vorm A p B </li></ul><ul><li>query: alle onder...
Demo <ul><li>protégé </li></ul><ul><li>voor Protégé zie:  http://protege.stanford.edu/   </li></ul><ul><li>gebruikte voorb...
Toepassingen <ul><li>3TU Datacenter </li></ul><ul><li>Repository </li></ul><ul><li>TBM Ontology </li></ul>
Upcoming SlideShare
Loading in …5
×

Linked data

1,156 views

Published on

Published in: Technology
0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total views
1,156
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
1
Actions
Shares
0
Downloads
12
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide
  • Regel 3: “OR SOMETHING”
  • RDF BOOK MASHUP !! DBPEDIA
  • Let op de punten
  • anyone can say anything about everything staat voor: als het linked data concept werkt dan kun je triples verzamelen op het web en daar leuke dingen mee doen =&gt; book mashup
  • of het ook klopt is wat anders!
  • Linked data

    1. 1. TU Delft Library / SSC ICT Linked Data – RDF – Ontologies Frits van Latum DPO
    2. 2. Linked data <ul><li>“ a term used to describe a recommended best practice for exposing, sharing, and connecting pieces of data, information, and knowledge on the Semantic Web using URIs and RDF” </li></ul>
    3. 3. … provide useful RDF information … <ul><li>“ Weaving the Web: The Original Design and Ultimate Destiny of the World Wide Web” is de titel van een boek </li></ul><ul><ul><li>HHTP URI: http://www.amazon.com/Weaving-Web-Original-Ultimate-Destiny/dp/006251587X/sr=8-1/qid=1164804281/ref=sr_1_1/103-9484506-6830220?ie=UTF8&s=books </li></ul></ul><ul><li>de auteur van dit boek is: </li></ul><ul><ul><li>HTTP URI: http://purl.org/dc/elements/1.1/creator </li></ul></ul><ul><li>Tim Berners Lee </li></ul><ul><ul><li>http://www.w3.org/People/Berners-Lee/card#i </li></ul></ul><ul><li>RDF (afgekort) </li></ul><ul><ul><li>amazon: 1164804281 dc:creator w3:Berners-Lee </li></ul></ul>
    4. 4. Hoe werkt het? <ul><li>http://richard.cyganiak.de/2007/10/lod/ </li></ul><ul><li>http://www4.wiwiss.fu-berlin.de/bizer/bookmashup/#exam </li></ul>
    5. 5. Linked data <ul><li>Tim Berners-Lee </li></ul><ul><ul><li>http://www.w3.org/ DesignIssues / LinkedData.html </li></ul></ul><ul><ul><li>http:// www.ted.com / talks / tim _ berners _ lee _ on _the_ next _ web.html </li></ul></ul><ul><li>W3C Semantic Web Education and Outreach programma </li></ul><ul><ul><li>http://esw.w3.org/topic/ SweoIG / TaskForces / CommunityProjects / LinkingOpenData </li></ul></ul><ul><li>Linked Data Community </li></ul><ul><ul><li>http://linkeddata.org/ </li></ul></ul><ul><ul><li>http://semanticweb.org/wiki/Main_Page </li></ul></ul>
    6. 6. Linked Data is gebaseerd op RDF <ul><li>RDF = R esource D escription F ramework </li></ul><ul><li>framework voor het beschrijven van web resources </li></ul><ul><ul><li>properties van en relaties tussen resources </li></ul></ul><ul><li>ontworpen voor gebruik door software </li></ul><ul><li>niet voor menselijke consumptie </li></ul><ul><li>wordt genoteerd in XML, N3, etc. </li></ul><ul><li>onderdeel van W3C's Semantic Web Activity </li></ul><ul><li>W3C Recommendation </li></ul>
    7. 7. RDF statement / triple <ul><li>heel simpel “A p B” </li></ul><ul><li>“ Cock Huizer werkt bij de TU Delft” </li></ul><ul><li>alles is een URI, dus: </li></ul><ul><ul><li>“ https://telefoonboek.tudelft.nl/detail.html?uid=cc9e0f4010e870da </li></ul></ul><ul><ul><ul><li>http://xmlns.com/foaf/spec/#term_workplaceHomepage </li></ul></ul></ul><ul><ul><ul><li>http://www.tudelft.nl/” </li></ul></ul></ul><ul><li>eenvoudiger door gebruik namespaces: </li></ul><ul><ul><li>“ https://telefoonboek.tudelft.nl/detail.html?uid=cc9e0f4010e870da </li></ul></ul><ul><ul><ul><li>foaf:workplaceHomepage </li></ul></ul></ul><ul><ul><ul><li>http://www.tudelft.nl/” </li></ul></ul></ul>
    8. 8. RDF statements <ul><li>“ A p B” B kan een URI zijn maar ook een string (getal, etc.) </li></ul><ul><li>Twee statements: </li></ul><ul><ul><li>https://telefoonboek.tudelft.nl/detail.html?uid=cc9e0f4010e870da </li></ul></ul><ul><ul><ul><li>foaf:workplaceHomepage </li></ul></ul></ul><ul><ul><ul><li>http://www.tudelft.nl/ . </li></ul></ul></ul><ul><ul><li>https://telefoonboek.tudelft.nl/detail.html?uid=cc9e0f4010e870da </li></ul></ul><ul><ul><ul><li>foaf:name </li></ul></ul></ul><ul><ul><ul><li>“ Cock Huizer” . </li></ul></ul></ul><ul><li>Gecombineerd: </li></ul><ul><ul><li>https://telefoonboek.tudelft.nl/detail.html?uid=cc9e0f4010e870da </li></ul></ul><ul><ul><ul><li>foaf:workplaceHomepage http://www.tudelft.nl/ ; </li></ul></ul></ul><ul><ul><ul><li>foaf:name “Cock Huizer” . </li></ul></ul></ul>
    9. 9. Notatie in XML <ul><li><rdf:Description rdf:about= “http://www.recshop.fake/cd/EmpireBurlesque&quot;>   <cd:artist>Bob Dylan</cd:artist>   <cd:country>USA</cd:country>   <cd:company>Columbia</cd:company>   <cd:price>10.90</cd:price>   <cd:year>1985</cd:year> </li></ul><ul><li></rdf:Description> </li></ul>
    10. 10. Notatie in N3 <ul><li>@prefix cd: <http://www.recshop.fake/cd/>. </li></ul><ul><li>cd:Empire Burlesque   cd:artist Bob Dylan   cd:country USA   cd:company Columbia   cd:price 10.90   cd:year 1985. </li></ul><ul><li>Hier staan eigenlijk 5 RDF statements </li></ul><ul><li>N3 is iets beter geschikt voor menselijke consumptie </li></ul>
    11. 11. RDF is a graph bron: http://www.rdfabout.com/
    12. 12. RDF = simpele tabel in een database … the_matrix similar_plot_as the_thirteenth_floor tv_show is_a law_&_order_ci “ Vincent D’Onofrio” has_name vincent_donofrio law_&_order_ci starred_in vincent_donofrio subject relation object
    13. 13. So far so good? <ul><li>RDF als triple concept is niet nieuw, maar </li></ul><ul><li>standaardisering gaat verder: RDFS, OWL </li></ul><ul><li>er zijn tools </li></ul><ul><ul><li>parsers, converters </li></ul></ul><ul><ul><li>triple stores en query taal: SPARQL </li></ul></ul><ul><ul><li>viewers en editors </li></ul></ul><ul><ul><li>reasoners </li></ul></ul><ul><li>“ anyone can say anything about everything” </li></ul>
    14. 14. RDF/OWL schema’s: Use Case <ul><li>A foaf:made D </li></ul><ul><ul><li>foaf:made is een relatie binnen de FOAF standaard </li></ul></ul><ul><li>D foaf:maker A </li></ul><ul><ul><li>foaf:maker ook </li></ul></ul><ul><li>Kunnen we ergens vastleggen dat die twee iets met elkaar te maken hebben? </li></ul><ul><li>Ja, door het opnemen van triples </li></ul><ul><ul><li>foaf:made owl:inverseOf foaf:maker </li></ul></ul><ul><ul><li>foaf:maker owl:inverseOf foaf:made </li></ul></ul><ul><li>Zodat reasoner software de set van triples kan uitbreiden </li></ul>
    15. 15. RDFS standaard <ul><li>rdfs:Class resources worden gegroepeerd in classes </li></ul><ul><li>classes zijn ook resources </li></ul><ul><li>rdf:type een resource hoort tot een class </li></ul><ul><ul><li>x:Person rdf:type rdfs:Class. </li></ul></ul><ul><ul><li>x:Adam rdf:type x:Person. </li></ul></ul><ul><ul><li>x:Adam a x:Person. (rdf:type wordt afgekort tot a) </li></ul></ul><ul><li>rdfs:subClassOf </li></ul><ul><li>rdfs:range </li></ul><ul><li>rdfs:domain </li></ul><ul><li>enz. </li></ul><ul><li>Zie: http://www.w3.org/TR/rdf-schema/ </li></ul>
    16. 16. RDFS voorbeeld <ul><li>@prefix : <http://www.example.org/sample.rdfs#> . </li></ul><ul><li>@prefix rdf: <http://www.w3.org/1999/02/22-rdf-syntax-ns#> . </li></ul><ul><li>@prefix rdfs: <http://www.w3.org/2000/01/rdf-schema#>. </li></ul><ul><li>:Dog rdfs:subClassOf :Animal. </li></ul><ul><li>:Person rdfs:subClassOf :Animal. </li></ul><ul><li>:hasChild rdfs:range :Animal; </li></ul><ul><li>rdfs:domain :Animal. </li></ul><ul><li>:hasSon rdfs:subPropertyOf :hasChild. </li></ul><ul><li>:Max a :Dog. </li></ul><ul><li>:Abel a :Person. </li></ul><ul><li>:Adam a :Person; </li></ul><ul><li>:hasSon :Abel. </li></ul>
    17. 17. RDFS <ul><li>RDFS (en OWL) worden gedefinieerd in termen van afleidbaarheid (inference) </li></ul><ul><li>als je bijvoorbeeld de volgende triples tegenkomt: </li></ul><ul><ul><li>:Person rdfs:subClassOf :Animal. </li></ul></ul><ul><ul><li>:Abel a :Person. </li></ul></ul><ul><li>dan is het volgende triple afleidbaar: </li></ul><ul><ul><li>:Abel a :Animal. </li></ul></ul>
    18. 18. RDFS <ul><li>en met: </li></ul><ul><ul><li>:hasChild rdfs:range :Animal; </li></ul></ul><ul><ul><li> rdfs:domain :Animal. </li></ul></ul><ul><ul><li>:hasSon rdfs:subPropertyOf :hasChild. </li></ul></ul><ul><ul><li>:Adam a :Person; </li></ul></ul><ul><ul><li> :hasSon :Abel. </li></ul></ul><ul><li>kun je afleiden: </li></ul><ul><ul><li>:Abel a :Animal. </li></ul></ul>
    19. 19. RDFS en OWL <ul><li>OWL is Web Ontology Language </li></ul><ul><li>Een ontologie beschrijft kennis (in een bepaald domein) </li></ul><ul><ul><li>concepten </li></ul></ul><ul><ul><li>relaties tussen concepten </li></ul></ul><ul><ul><li>eigenschappen van concepten en relaties </li></ul></ul><ul><li>OWL is een taal waarin ontologieën kunnen worden uitgedrukt </li></ul><ul><li>OWL heeft 3 varianten: OWL-Lite, OWL-DL en OWL-Full </li></ul><ul><ul><li>oplopende “expressiviteit” </li></ul></ul><ul><ul><li>oplopende moeilijkheidsgraad om reasoners te maken </li></ul></ul><ul><li>OWL DL is ongeveer hetzelfde als RDFS </li></ul>
    20. 20. SPARQL RDF query language <ul><li>uitgangspunt: set van RDF triples van de vorm A p B </li></ul><ul><li>query: alle onderdelen van triples kunnen variabel zijn </li></ul><ul><li>voorbeeld: </li></ul><ul><ul><li>welke relaties heeft fvanlatum met wie of wat </li></ul></ul><ul><ul><ul><li>foaf:fvanlatum ?relation ?object </li></ul></ul></ul><ul><li>voorbeeld: </li></ul><ul><ul><li>neefjes en nichtjes? </li></ul></ul><ul><ul><ul><li>SELECT ?z </li></ul></ul></ul><ul><ul><ul><li>WHERE </li></ul></ul></ul><ul><ul><ul><ul><li>foaf:fvanlatum x:parent ?x </li></ul></ul></ul></ul><ul><ul><ul><ul><li>?x x:sibling ?y </li></ul></ul></ul></ul><ul><ul><ul><ul><li>?y x:has_child ?z </li></ul></ul></ul></ul>
    21. 21. Demo <ul><li>protégé </li></ul><ul><li>voor Protégé zie: http://protege.stanford.edu/ </li></ul><ul><li>gebruikte voorbeeld: </li></ul><ul><ul><li>presentatie: http://www.cs.man.ac.uk/~stevensr/family/p4-slides.ppt </li></ul></ul><ul><ul><li>bestanden: http://www.cs.man.ac.uk/~stevensr/family/ontologies.zip </li></ul></ul>
    22. 22. Toepassingen <ul><li>3TU Datacenter </li></ul><ul><li>Repository </li></ul><ul><li>TBM Ontology </li></ul>

    ×