Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.

Medezeggenschap op de Maritieme Academie Harlingen ('Zeevaartschool')

251 views

Published on

De Maritieme Academie Harlingen, in de volksmond zeevaartschool genoemd, is een vmbo/mbo-school voor binnen-, kust- en zeevaart. Het is een kleinschalige school met 575 leerlingen, waar leren en werken hand in hand gaan. Wat is er zo bijzonder aan deze school? En hoe functioneert de medezeggenschap?

Published in: Education
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

Medezeggenschap op de Maritieme Academie Harlingen ('Zeevaartschool')

  1. 1. 4 MR magazine, nummer 4, mei 2017 Vergaande betrokkenheid op Maritieme Academie Harlingen ‘LEERLINGEN STELLEN VAAK GOEDE VRAGEN’ De Maritieme Academie in Harlingen, in de volksmond zeevaartschool genoemd, is een vmbo/mbo-school voor binnen-, kust- en zeevaart. Het is een kleinschalige school met 575 leerlingen, waar leren en wer- ken hand in hand gaan. Wat is er zo bijzonder aan deze school? En hoe functioneert de medezeggenschap? Frederik Smit H et gebouw van de Maritieme Academie Harlingen lijkt een beetje op een schip. En als je binnenkomt wordt dit nog eens versterkt door de inrichting met scheepsattributen, een kombuis en slaapkooien voor de leer- lingen. Arjen Mintjes is al 18 jaar direc- teur van de school, die binnenkort 200 jaar bestaat. Daarvoor heeft hij 20 jaar gevaren in de zeilende passagiersvaart, in de binnenvaart en de zeevaart en daar zijn brood mee verdiend. Mintjes vertelt over zijn bijzondere school: ’De helft van de leerlingen kiest voor de binnenvaart en andere helft voor de kust- en de zee- vaart. Om een goede keuze te kunnen maken, zijn ze verplicht deel te nemen aan een zeilreis over zee met een “tall ship”, een groot zeilend opleidingsschip. Dan ervaren ze of ze het wel aankunnen om op een heftige, ruige zee te varen. Het is best pittig om voor je beroep op zee te varen.Vanaf de derde klas zijn de leerlingen intern. Dat is alvast een voor- proefje voor later als ze gaan varen en voor kortere of langere tijd van huis zijn. Overigens hebben de meeste leerlingen zelf geen varende ouders. De vmbo-leer- lingen wonen in twee- en driepersoons- kamers, de mbo’ers hebben een eigen ka- mer. Er is een grote recreatiezaal en een restaurant voor de dagelijkse maaltijden. De bootslieden, dat zijn de groepsleiders, organiseren allerlei activiteiten voor de leerlingen. De school is ook een belang- rijke oefenplaats om de sociale vaardig- heden te leren die je nodig hebt om op een paar vierkante meter met anderen samen te leven. Zo leren ze zich sociaal op te stellen, hun eigen mening te vor- men en die van anderen te respecteren, conflicten op te lossen en zich te ontwik- kelen tot verantwoordelijke bemannings- leden. De leerlingen moeten elke dag Een bootsman ondersteunt de zeeliedenraad Zeevrouwen Wereldwijd is naar schatting maar zo’n 2 procent van de 1,25 miljoen zeevaren- den vrouw. Bij de Nederlandse koopvaardij kwam 20 jaar geleden de eerste vrou- welijke kapitein aan het roer. Het percentage vrouw bij de Nederlandse marine is zo’n 10 procent. In Harlingen volgen maar 15 meisjes de opleiding en één daar- van zat tot voor kort in de zeeliedenraad; ze zit echter niet meer op school (Denise Tuit, zie foto). De voorzitter van de mr is ook een vrouw (SytskeWeistra).
  2. 2. 5MR magazine, nummer 4, mei 2017 > hun kamer en het bijbehorend sanitair opruimen en schoonmaken.’ Daarnaast kunnen leerlingen deelnemen aan het International Award forYoung People programma. Het uit Groot-Brit- tannië overgewaaide programma leert de deelnemers grenzen te verleggen om hun zelf gestelde doel te bereiken op het ge- bied van sport, maatschappelijk vrijwilli- gerswerk en talentontwikkeling. Aan het eind gaan de leerlingen met z’n allen op expeditie. Daarnaast gaan de jongeren in een team op expeditie in een voor hen onbekende omgeving. Zeer betrokken De medezeggenschapsraad van de Ma- ritieme Academie bestaat uit vier perso- nen: een leraar, een medewerker van de administratie, een ouder en een leerling. Sytske Weistra, docente economie en voorzitter van de mr: ’Dit is een school met een 24-uurs dynamiek, want de leerlingen zijn dag en nacht aanwezig. Dat zorgt ervoor dat je heel betrokken bent bij het wel en wee van de leerlingen en de gang van zaken op school. Onze directeur heeft een sterke wil, vaart graag een eigen koers, maar staat geluk- kig ook open voor een andere blik. Ik wil als mr-voorzitter geen flater slaan en be- reid me dus goed voor om beslagen ten ijs te komen bij vergaderingen. Ik ver- diep me in wet- en regelgeving en zoek achtergrondinformatie bij de agenda- punten.’ Weistra benadrukt dat de hele mr z’n taak zeer serieus opvat en ook de achterban regelmatig raadpleegt over belangrijke onderwerpen. ‘We zijn er niet alleen om de directeur en het ma- nagementteam te controleren, maar ko- men ook met eigen voorstellen. En we stemmen niet in met beleidsvoorstellen als we er niet achter staan. Dat vindt het managementteam natuurlijk niet leuk, maar de leden vatten dat meestal heel sportief op.’ Pieter-Jan Rodenburg (14 jaar) is vorig jaar door de leerlingen gekozen om zit- ting te nemen in de mr. Pieter-Jan is de eerste in de familie die vaart en zijn De zeeliedenraad met van links naar rechts:Thijs de Boer, Sebas du Pau, Jonathan Stekelenburg, Jersey Stuut, Dylan Engel, Jarno Keuning, Frank Klok, Daan Roos en DeniseTuit. Sollicitatiecommissie De leerlingen hebben op de school al bijna vijftien jaar zitting in de sollicitatie- commissie bij de aanstelling van nieuwe docenten. Directeur Mintjes: ‘Daar zijn we heel tevreden over, omdat ze vaak een verrassende eigen kijk hebben en goede vragen stellen. Bijvoorbeeld aan een sollicitant die nogal stijfjes overkwam: ‘Kunt u ons ook een mop vertellen? Want we houden hier wel van humor.’
  3. 3. 6 MR magazine, nummer 4, mei 2017 droom is schipper te worden van een ei- gen binnenvaartschip. ‘In de mr stel ik vragen over dingen die de leerlingen be- langrijk vinden, zoals een verbetering van de wifi op school. Om te weten wat leer- lingen willen verbeteren, ben ik ook aan- wezig bij de vergaderingen van de zeelie- denraad, dat is de leerlingenraad van onze school. De bedoeling is dat ik de komende jaren in de mr blijf, want dat scheelt namelijk heel veel inwerktijd.’ Heel fel De zeeliedenraad bestaat uit elf leerlin- gen die niet alleen (school)feesten orga- niseren, maar ook maandelijks met de schoolleiding overleggen over de school- regels omschreven in het leerlingensta- tuut, de huisvesting, het onderwijsaan- bod, hoe de school de kwaliteit van het onderwijs bewaakt en de toekomstplan- nen van de school. Mintjes: ‘Ze zijn soms heel fel als ze vinden dat het beter kan. Iedereen, dus ook het personeel, kan met Gezagvoerder Een kapitein is aan boord van een schip de gezagvoerder en daarmee de eindver- antwoordelijke. Hij of zij houdt contact met het personeel en legt verantwoording af bij de autoriteiten en de rederij wanneer schepen van een onderneming onder een gemeenschappelijke naam in de vaart worden gebracht. Bij kleinere schepen en vissersschepen wordt de kapitein meestal schipper genoemd. De Nederlandse wet kent de gezagvoerder op een schip allerlei bevoegdheden toe, waaronder hulp- officier van justitie: als zodanig kan de gezagvoerder strafbare feiten vastleggen, personen (laten) arresteren en geldboetes aan opvarenden opleggen. De verhou- dingen tussen de gezagvoerder en z’n bemanning zijn de afgelopen jaren sterk veranderd en zijn niet meer zoals de Amerikaanse schrijver Jack Cavanaugh be- schreef hoe dat een paar eeuwen geleden toeging: ‘Aan boord van mijn schip be- staat geen recht of onrecht. Er bestaan slechts twee dingen: plicht en muiterij. Al- les wat je opgedragen wordt, is plicht. Iedere plicht die je niet vervult is muiterij.’ De inspraak van werknemers op schepen bleef echter wel een gunst in plaats van een recht. Eind 2013 heeft de Europese Commissie voorgesteld dat zeevarenden dezelfde arbeidsrechten moesten krijgen als werknemers aan de wal. Zij zouden onder andere toegang moeten krijgen tot overleg via ondernemingsraden en onder de bestaande sociale EU-regels vallen. In januari 2017 is een wetsvoorstel bij de Eerste Kamer ingediend om de arbeidsvoorwaarden en de medezeggenschap van de zeevarenden binnen de onderneming te verbeteren en de gelijke behandeling van zeevarenden in alle lidstaten te bewerkstelligen. Het modernste instructieschip voor de binnenvaart van Europa. ideeën en vragen bij de zeeliedenraad te- recht. Een bootsman ondersteunt de raad.’ Dylan Engel (15 jaar) heeft zitting in deze zeeliedenraad. Hij vertelt: ’Ik zit op een hele fijne school. Ik houd vooral van de praktijklessen binnenvaart op het 56 meter lange motorschip Prinses Máxi- ma. Dat is het modernste instructie- schip van Europa. Het geeft een gewel- dig gevoel om daar in de stuurhut aan het roer te staan. Ik ben gek op motoren, lassen en dat soort dingen. Dat kan hier allemaal.’ Dylan schreef een sollicitatie- brief waarom hij zich beschikbaar stelde voor de zeeliedenraad. ‘Ik leer er veel, zoals voor je mening uitkomen en verga- deren.We hebben als zeeliedenraad al veel bereikt: er is een voetbalveld geko- men en we krijgen betere vloerbedek- king in de huisvesting.’ Sebas du Pau (16 jaar) is ook lid van de zeeliedenraad. Sebas: ‘Ik heb m’n draai nu gevonden op deze school, maar het was in het begin wel wennen om alleen in de weekenden naar huis te gaan. Als je als leerling hier langer zit, krijg je meer “personal space”, een grotere ka- mer, en dat is heel fijn. Ik heb gekozen voor de binnenvaart, omdat ik niet voor de zeevaart in de wieg ben gelegd. Ik word namelijk gelijk zeeziek als we bui- tengaats zijn. Zoals vorige week toen we met de Christian Radich, een grote drie- master, over de Noordzee naar Dene- marken voeren. Het stormde en er wa- ren wel acht meter hoge golven. Ik was zo blij dat we weer in een haven waren en ik weer gewoon rechtuit kon lopen.’ Sebas vindt het belangrijk dat leerlingen serieus worden genomen. ‘We moeten kunnen meepraten over alles wat we be- langrijk vinden.’
  4. 4. 7MR magazine, nummer 4, mei 2017 M-team Naast de zeeliedenraad kent de school ook nog het M-team, voluit het mediati- on-team, bestaande uit leerlingen en een groepsleider van de huisvesting. Het team bemiddelt bij conflicten. Mintjes: ‘Leerlingen moeten ook hiervoor eerst solliciteren.We benaderen conflicten met “herstelrecht”. Dit is geen echt recht in die zin dat er wetboeken over geschreven zijn, maar een stroming bin- nen de rechtsgeleerdheid die niet de da- der, maar het slachtoffer centraal stelt. Het doel is het “slachtoffer” genoegdoe- ning te bieden. De rol van het M-team is om beide partijen aan het woord te laten en ze naar elkaar te laten luisteren. Het moet duidelijk worden wat er speelt, hoe mensen zich daarbij voelen en hoe de relatie hersteld kan worden, bijvoor- beeld door schade financieel te vergoe- den. Afgesproken wordt wat daar voor nodig is en wie daar eventueel bij kan of moet helpen. Het uiteindelijke doel is dat leerlingen en medewerkers in staat zijn conflicten aan te zien komen, esca- laties leren voorkomen en ruzies kunnen oplossen. Deze vaardigheden werken preventief en dragen zo bij aan een pret- tig schoolklimaat.’ Ouders Op school functioneert ten slotte ook nog een ouderraad. Deze raad bestaat uit geïnteresseerde ouders. De raad komt om de zes weken bijeen om met een vertegenwoordiger van de schoollei- ding van gedachten te wisselen over ac- tuele onderwerpen en heeft een advise- rende rol. De ouderraad fungeert als klankbord van de oudervertegenwoordi- ger in de mr. < Dr. Frederik Smit is onderzoeker en adviseur onderwijs, https:// frederiksmit.nl. • Jack Cavanaugh (1995). The colonists. Victor Books, Illinois. • http://www.orinformatie.nl/ blog/2013/11/19/ook-matroos- heeft-recht-op-ondernemings- raad/ • https://www.eerstekamer.nl/ wetsvoorstel/34664_wijziging_ wet_op_de_europese • ondernemingsraden in ver- band met het omzetten van de richtlijn zeevarenden in Neder- landse wetgeving De M-raad met van links naar rechts: Vincent Somna, MarkWiggers, Maximus Rauwerda en Iris Stremler.

×