Crna Gora   Ministarstvo poljoprivrede i ruralnog razvoja   Kriterijumi i indikatoriodrživog gazdovanja šumama        u Cr...
Odgovorni urednik: dr Milosav AnđelićStručni i tehnički urednik: mr Franc FerlinFotografije: mr Franc Ferlin (24), dr Milo...
PREGLED SADRŽAJA1. PREGLED SKRAĆENICA............................................................................. 42. PRE...
1. PREGLED SKRAĆENICAAZŽS – Agencija za zaštitu životne sredine Crne GoreCDM (Clean Development Mehanism) – Mehanizam čist...
2. PREDGOVOROdrživo gazdovanje šumama se smatra jednim od najvažnijih doprinosa koje šumarstvokao djelatnost može da učini...
koji su nakon upoznavanja sa predmetnim međunarodnim iskustvima i premadogovorenoj metodologiji, sa stručnom podrškom među...
4. KONCEPCIJA IZRADE KRITERIJUMA I INDIKATORASadržaj kriterijuma i indikatora (poglavlje br. 6 ovog dokumenta) izrađen je ...
8
5. SADRŽAJ KRITERIJUMA I INDIKATORA5.1 OPŠTI STANDARDI I MJERILA ZA ODRŽIVO GAZDOVANJE ŠUMAMAKriterijum 1: Održavanje i od...
prethodni uređajni period, na nivou ŠP/GJ (za državne                                                      i privatne šume...
informacionim osnovama i evropski                     naglašene funkcije, na nivou ŠP/GJ                                  ...
Pod-kriterijum 1.2: Održavanje i unaprjeđenje višenamjenskog proizvodnog potencijalašuma po zapremini, strukturi i vrijedn...
b) namjeni šuma;                                                          c) glavnim šumsko-razvojnim tipovima;           ...
kultura podignutih na goletima, izborom stanišnim       godinama, na nivou GJ (za državne i privatne šume)                ...
razvojnih stadijuma sastojina (mladika, guštika i       razvojnih stadijuma sastojina, u odnosu na njihovu                ...
prethodni planski period, prikazan za kategorije šuma                                                       po:           ...
obimu sječa, u zavisnosti od tipova šuma, vrsta i        fizičkom smislu) koji je određen u srazmjernosti sarazvojnih stad...
Pod-kriterijum 1.3: Jačanje doprinosa šumskih resurasa globalnoj ravnoteži ugljenika iublažavanju klimatskih promjena, una...
aktivnosti, vezanih za navedene svrhe, po godinama,                                                        na lokalnom niv...
1.3.4.5. Obim upotrebe drvne mase u energetske svrhepo vrstama proizvoda (celulozno i ostalo nekvalitetnodrvo, ogrevno drv...
Kriterijum 2: Održavanje zdravja i vitalnosti šumskog ekosistemaPod-kriterijum 2.1: Održavanje zdravlja, biološke stabilno...
šumarskih djelatnosti);                             uticaja                                                           c) o...
Pod-kriterijum 2.2: Održavanje zdravlja, biološke stabilnosti i otpornosti šuma primjenommjera preventivne zaštite, suzbij...
nivou2.2.3. Sprovođenje preventivnih aktivnosti na      2.2.3.1. Obim (po površini i zapremini) bespravnih sječa u   Nacio...
Pod-kriterijum 2.3: Očuvanje životne sredine šuma minimizovanjem negativnih uticaja našume u skladu sa propisima, planovim...
aktivnosti i sprječavanje upotrebe nedozvoljenihsredstava2.3.4. Inventarisanje bespravnih odlagališta otpada   2.3.4.1. Br...
Kriterijum 3: Održavanje i unaprjeđenje proizvodnih funkcija šuma (drvnih i nedrvnih)Pod-kriterijum 3.1: Unaprjeđenje proi...
privatne šume)3.1.3. Postepeno uvođenje novih tehničkih sredstva    3.1.3.1. Obim izvlačenja ili iznošenja drvnih         ...
Pod-kriterijum 3.2: Unaprjeđenje proizvodnih funkcija šuma povećanjem mogućeg obimakorišćenja drvnih proizvoda, uz unaprje...
dozvoljenom odstupanju od ± 20% od planiranogobima3.2.3. Primjena unaprjeđenih sistema gazdovanja       3.2.3.1. Količina ...
Pod-kriterijum 3.3: Unaprjeđenje proizvodnih funkcija šuma povećanjem realizovanogobima korišćenja drvnih proizvoda, uz po...
sortimenata, po godinama sječa, na nivou GJ (za                                                         državne i privatne...
3.3.6.3. Udio sječišta (po površini i zapremini) sa                                                      kvalitetnom / pro...
Kriterijumi i indikatori održivog gazdovanja šumama u Crnoj Gori, SNV, 2011
Kriterijumi i indikatori održivog gazdovanja šumama u Crnoj Gori, SNV, 2011
Kriterijumi i indikatori održivog gazdovanja šumama u Crnoj Gori, SNV, 2011
Kriterijumi i indikatori održivog gazdovanja šumama u Crnoj Gori, SNV, 2011
Kriterijumi i indikatori održivog gazdovanja šumama u Crnoj Gori, SNV, 2011
Kriterijumi i indikatori održivog gazdovanja šumama u Crnoj Gori, SNV, 2011
Kriterijumi i indikatori održivog gazdovanja šumama u Crnoj Gori, SNV, 2011
Kriterijumi i indikatori održivog gazdovanja šumama u Crnoj Gori, SNV, 2011
Kriterijumi i indikatori održivog gazdovanja šumama u Crnoj Gori, SNV, 2011
Kriterijumi i indikatori održivog gazdovanja šumama u Crnoj Gori, SNV, 2011
Kriterijumi i indikatori održivog gazdovanja šumama u Crnoj Gori, SNV, 2011
Kriterijumi i indikatori održivog gazdovanja šumama u Crnoj Gori, SNV, 2011
Kriterijumi i indikatori održivog gazdovanja šumama u Crnoj Gori, SNV, 2011
Kriterijumi i indikatori održivog gazdovanja šumama u Crnoj Gori, SNV, 2011
Kriterijumi i indikatori održivog gazdovanja šumama u Crnoj Gori, SNV, 2011
Kriterijumi i indikatori održivog gazdovanja šumama u Crnoj Gori, SNV, 2011
Kriterijumi i indikatori održivog gazdovanja šumama u Crnoj Gori, SNV, 2011
Kriterijumi i indikatori održivog gazdovanja šumama u Crnoj Gori, SNV, 2011
Kriterijumi i indikatori održivog gazdovanja šumama u Crnoj Gori, SNV, 2011
Kriterijumi i indikatori održivog gazdovanja šumama u Crnoj Gori, SNV, 2011
Kriterijumi i indikatori održivog gazdovanja šumama u Crnoj Gori, SNV, 2011
Kriterijumi i indikatori održivog gazdovanja šumama u Crnoj Gori, SNV, 2011
Kriterijumi i indikatori održivog gazdovanja šumama u Crnoj Gori, SNV, 2011
Kriterijumi i indikatori održivog gazdovanja šumama u Crnoj Gori, SNV, 2011
Kriterijumi i indikatori održivog gazdovanja šumama u Crnoj Gori, SNV, 2011
Upcoming SlideShare
Loading in …5
×

Kriterijumi i indikatori održivog gazdovanja šumama u Crnoj Gori, SNV, 2011

886 views

Published on

Dokument je izrađen u okviru nacionalne radne grupe (Alija Bralić, Zehra Demić, Blažo Jokanović, Dragan Marković, Kenan Pepić, Dragan Terzić, Joveta Terzić and Žarko Vučinić) i usklađen od strane Ministarstva poljoprivrede i ruralnog razvoja (Milosav Anđelić), uz moje ekspertske osnove i usmjerenja i pripremu objedinjenog prijedloga dokumenta te njegovu suštinsku i tehničku finalizaciju za publikovanje. Ovi kriterijumi i indikaotri su u 2012. godini, na osnovu Zakona o šumama, usvojeni kao Pravilnik. Obzirom na to, oni treba da služe i kao obavezne smjernice odnosno standardi (za razliku od sertifikacionih standarda, koji bi - ako bi ih Crna Gora imala - bili dobrovoljni) za operativno sprovođenje gazdovanja šumama u Crnoj Gori.

Published in: Business
0 Comments
0 Likes
Statistics
Notes
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

No Downloads
Views
Total views
886
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
2
Actions
Shares
0
Downloads
19
Comments
0
Likes
0
Embeds 0
No embeds

No notes for slide

Kriterijumi i indikatori održivog gazdovanja šumama u Crnoj Gori, SNV, 2011

  1. 1. Crna Gora Ministarstvo poljoprivrede i ruralnog razvoja Kriterijumi i indikatoriodrživog gazdovanja šumama u Crnoj Gori Podgorica, Septembar 2011. godine
  2. 2. Odgovorni urednik: dr Milosav AnđelićStručni i tehnički urednik: mr Franc FerlinFotografije: mr Franc Ferlin (24), dr Milosav Anđelić (9), internetski izvori (4)Izdavač: Ministarstvo poljoprivrede i ruralnog razvoja, 250 izvodaCIP – Katalogizacija u publikacijiCentralna narodna biblioteka Crne Gore, CetinjeISBN 978-86-85799-12-9COBISS CG-ID-18774032 2
  3. 3. PREGLED SADRŽAJA1. PREGLED SKRAĆENICA............................................................................. 42. PREDGOVOR................................................................................................... 53. PRAVNI OSNOV I DEFINICIJE................................................................. 64. KONCEPCIJA IZRADE KRITERIJUMA I INDIKATORA................ 75. SADRŽAJ KRITERIJUMA I INDIKATORA.......................................... 95.1 OPŠTI STANDARDI I MJERILA ZA ODRŽIVO GAZDOVANJE.................. 95.2 OPŠTI USLOVI ZA ODRŽIVO GAZDOVANJE ................................................. 566. IMPLEMENTACIJA KRITERIJUMA I INDIKATORA.................... 58 3
  4. 4. 1. PREGLED SKRAĆENICAAZŽS – Agencija za zaštitu životne sredine Crne GoreCDM (Clean Development Mehanism) – Mehanizam čistog razvoja u okviru Kyotoklimatskog protokolaEI – Ekološka inspekcijaEU – Evropska UnijaGJ – gazdinska jedinicaICP (International Cooperative Programme) monitoring – Međunarodni programsaradnje kod monitoringa (zdravstvenog stanja šuma)IUCN – Međunarodni savez za očuvanje prirodeMCPFE – Ministarske konferencije o zaštiti šuma u EvropiMONSTAT – Zavod za statistiku Crne GoreMPRR – Ministarstvo poljoprivrede i ruralnog razvojaMTOR – Ministarstvo turizma i održivog razvojaNATURA 2000 – Evropska mreža posebnih područja zaštite i očuvanja prirodeNDPUŠ – nedrvne proizvodne usluge šumaNDŠP – nedrvni šumski proizvodiNP – Nacionalni parkoviŠI – Šumarska inspekcijaŠP – šumsko područjeUŠ – Uprava za šume Crne GoreUVPŠ – Udruženje vlasnika privatnih šuma 4
  5. 5. 2. PREDGOVOROdrživo gazdovanje šumama se smatra jednim od najvažnijih doprinosa koje šumarstvokao djelatnost može da učini u pravcu ostvarenja definisanih ciljeva održivog razvojabilo koje države.Ova publikacija ima za cilj da stručnoj i široj javnosti ukaže na način kojim ćemozajedničkim snagama u budućnosti moći da pratimo stanje razvoja naših šumskihekosistema i vršimo razmjenu informacija, podataka i iskustava o gazdovanju šumama, uskladu sa međunarodnim usmjerenjima za održivo gazdovanje šumama, koja suproistekla od strane Komisije Ujedinjenih nacija o životnoj sredini i razvoju (UNCED).Konferencija UNCED, koja je održana u Rio de Janeiru 1992. godine, postavila je osnovnanačela za održivo upravljanje šumama u smislu doprinosa održivom razvoju. "Načelašuma" i Poglavlje 11 Agende 21, usvojena tokom te konferencije, uključila su obavezu dase "održivo upravljanje i korišćenje šuma sprovodi u skladu s nacionalnim razvojnimpolitikama i prioritetima, kao i na osnovu ekološki definisanih nacionalnih smjernica, ukojima se uzima u obzir, po potrebi i ako je to primjenjivo, relevantne međunarodnodogovorene metodologije i kriterijume„ (Načelo 8 d).Možemo konstatovati da je ovaj događaj, odnosno dokumenti koji su usvojeni na njemu,suštinski uticao na početak brojnih međunarodnih i nacionalnih inicijativa za razvojkriterijuma i indikatora održivog gazdovanja šumama. Međunarodna organizacijatropskog drveta (ITTO) među prvima je razvila kriterijume i indikatore za održivoupravljanje prirodnim tropskim šumama. Nakon toga za tehničku podršku u razvoju iimplementaciji kriterijuma i indikatora za održivo gazdovanje šumama su se značajnouključili Centar za međunarodna istraživanja u šumarstvu (CIFOR), Program Ujedinjenihnaroda za životnu sredinu (UNEP) i Međunarodni savez za očuvanje prirode (IUCN). Zarazvoj kriterijuma i indikatora održivog gazdovanja šumama u Evropi, u skladu sapomenutim UNCED načelima, posebno ističemo značaj Ministarskih konferencija ozaštiti šuma u Evropi (MCPFE), odnosno njenih rezolucija, koje moralno i političkiobavezuju i Crnu Goru. U tom kontekstu najvažnija je Lisabonska resolucija L2 (1998),nazvana “Pan-Evropski kriterijumi, indikatori i operativne smjernice za održivogazdovanje šumama“, koja daje obaveze i okvire i za izradu nacionalnih kriterijuma iindikatora.Po prvi put u našem zakonodavstvu, u skladu sa pomenutim Pan-Evropakimusmjerenjima, na primjenu kriterijuma i indikatora održivog gazdovanja šumamaupućuje Zakon o šumama (Sl. list CG 74/10). Članom 6 predmetnog zakona definisano jeda se „šumom i šumskim zemljištem, kao ekosistemom, upravlja i gazduje na održiv imultifunkcionalan način u skladu sa kriterijumima i indikatorima koje utvrđujeMinistarstvo”. Iz toga dakle proizilazi obaveza za izradu i donošenje kriterijuma iindikatora kao opštih standarda održivog gazdovanja šumama u Crnoj Gori.Proces izrade dokumenta kriterijuma i indikatora je započeo u decembru 2010. godine,sa pripremom projektnog zadatka od strane međunarodnog konsultanta (Franc Ferlin),koji je uključivao i listu potencijalnih kriterijuma i indikatora za Crnu Goru. Na ovomosnovu formirana je radna grupa domaćih stručnjaka (Alija Bralić, Zehra Demić, BlažoJokanović, Dragan Marković, Kenan Pepić, Dragan Terzić, Joveta Terzić, Žarko Vučinić), 5
  6. 6. koji su nakon upoznavanja sa predmetnim međunarodnim iskustvima i premadogovorenoj metodologiji, sa stručnom podrškom međunarodnog konsultanta, izradilistručne osnove za pojedine oblasti kriterijuma i indikatora. Nakon izrade iharmonizovanja stručnih osnova za pojedine oblasti, međunarodni konsultant je(krajem marta ove godine) objedinio sadržaj pred-nacrta dokumenta, nazvanog»Operativni kriterijumi i indikatori održivog gazdovanja šumama u Crnoj Gori«. Usljediloje razmatranje i usklađivanje pred-nacrta u okviru Ministarstva poljoprivrede i ruralnograzvoja (MPRR), koje je na osnovu toga pripremilo nacrt dokumenta za javnu raspravu,stavilo ga na vebsajt Nacionalnog šumarskog programa Crne Gore (http://www.nsp-cg.com/?jezik=m&meniId=12&opsirN=106) i poslao na razmatranje ostaliminstitucijama, vezanim za tu problematiku. Nakon toga (početkom jula, Žabljak) jeorganizovana jednodnevna javna rasprava o nacrtu dokumenta. Na osnovu rezultatajavne rasprave i mišljenja stručnog tima, izrađen je u okviru MPRR, sa podrškommeđunarodng konsultanta, konačni predlog ovog dokumenta i isti pripremljen zapublikovanje u ovoj formi.Sve aktivnosti na razvoju i publikovanju ovog dokumenta je tehnički i materijalnopodržala i koordinisala Holandska razvojna organizacija SNV (preko MensureNuhodžić). Štampanjem ove publikacije MPRR ispunjava svoju međunarodnu i domaćuobavezu.3. PRAVNI OSNOV I DEFINICIJEKriterijume i indikatore održivog gazdovanja šumama u skladu sa Zakonom o šumama(član 6 stav 5) za potrebe gazdovanja, praćenja i procjenjivanja održivosti, donosiMinistarstvo poljoprivrede i ruralnog razvoja (MPRR). Na osnovu ovih kriterijuma iindikatora određuje se, između ostalog i srazmjernost uzgojnih radova (u odnosu naobim sječa), koje su vlasnici i korisnici šuma dužni da izvrše (član 50 stav 3).Kriterijumi u ovom dokumentu predstavljaju opšta usmjerenja, norme i načinedjelovanja, rada i ponašanja (šumarske struke, vlasnika i korisnika šuma i trećih licakoa korisnika funkcija šuma) u šumi i prema šumi i odnose se na sve aspekte održivostiupravljanja i gazdovanja šumama. Ovi kriterijumi zbog toga predstavljaju opštestandarde održivog upravljanja i gazdovanja šumama i mogu se dalje vezati i naposebne (detaljnije) tehničke standarde za pojedine oblasti.Indikatori u ovom dokumentu predstavljaju kvantitativne i kvalitativne parametre,koji ukazuju na napredak odnosno promjene u pogledu ostvarivanja pojedinihkriterijuma.Kriterijumi, a posebno indikatori služe i kao sveukupna mjerila za praćenje i procjenustanja šuma, kao i kvalitata i održivosti gazdovanja šumama.Izvori verifikacije su dokumenti (analize, uvidi, izvještaji, zapisnici i sl.), u kojima senalaze procjene odnosno vrednovanja određenih indikatora u odnosu na pripadajućekriterijume. Uz ova dokumenta, glavni izvor verifikacije će biti Izvještaj o održivostiupravljanja i gazdovanja šumama, koji će se raditi u skladu sa pripadajućim godišnjimprogramom monitoringa, koji donosi MPRR (član 47 stav 1 Zakona o šumama). 6
  7. 7. 4. KONCEPCIJA IZRADE KRITERIJUMA I INDIKATORASadržaj kriterijuma i indikatora (poglavlje br. 6 ovog dokumenta) izrađen je utabelarnom obliku i podijeljen u dva dijela: (a) opšti standardi i mjerila i (b) opštiuslovi za održivo gazdovanje šumama.Kriterijumi koji se odnose na opšte standarde i mjerila za održivo gazdovanje šumama(ukupno 6, na osnovu usvojenih Pan-Evropskih kriterijuma), dijele se na pod-kriterijume (ukupno 23, u skladu sa usvojenim Pan-Evropskim kriterijumima,operativnim smjernicama i nacionalnim specifičnostima) i na pod-pod-kriterijume(ukupno 90, u skladu sa nacionalnim specifičnostima). Indikatori (ukupno 255) i izvoriverifikacije (preko 90) su u tom slučaju izrađeni na nivou pod-pod-kriterijuma.Kriterijum koji se odnosi na opšte (institucionalne i ekonomske) uslove za održivogazdovanje šumama je jedan i sadrži samo pod-kriterijume (ukupno 6). Indikatori(ukupno 11) i izvori verifikacije (ukupno 7) su u tom slučaju isto tako izrađeni samo nanivou pod-kriterijuma.U suštinskom smislu, kriterijumi i indikatori za održivogazdovanje šumama u Crnoj Goripredstavljaju okvir za buduću Strategiju razvoja šuma i šumarstva. Pomenutastrategija bi se zapravo trebala izraditi i prije njih, kako bi ovi kriterijumi i indikatorimogli poslužiti i kao mjerila za praćenje i procjenjivanje sprovođenja ove Strategije.Obzirom da imamo sada obrnuti slučaj, izrada ove Strategije - na osnovu ovihkriterijuma i indikatora, koji obuhvataju sve potrebne aspekte održivosti upravljanja igazdovanja šumama - biće značajno olakšana. 7
  8. 8. 8
  9. 9. 5. SADRŽAJ KRITERIJUMA I INDIKATORA5.1 OPŠTI STANDARDI I MJERILA ZA ODRŽIVO GAZDOVANJE ŠUMAMAKriterijum 1: Održavanje i odgovarajuće unaprjeđenje šumskih resursa i njihovog doprinosa globalnomkruženju ugljenikaPod-kriterijum 1.1: Održavanje i odgovarajuće unaprjeđenje površina pod šumama išumskim zemljištem i jačanje njihovih proizvodnih, ekoloških i socijalnih funkcija –uzimajući u obzir vlasništvo, vrste drveća, otvorenost i namjenu šuma i šumskog zemljišta -primjenom prirodi bliskog načina gazdovanja šumama u skladu sa propisima, planovima iprogramima i posebnim tehničkim standardimaPod-pod-kriterijum Indikator Izvor verifikacije1.1.1. Održavanje i gdje je moguće, povećavanje 1.1.1.1. Površina šuma i šumskog zemljišta i njene Prostorni plan Crne Goreukupne površine šuma i šumskog zemljišta na račun promjene u odnosu na prethodni uređajni period, na Regionalni planovigoleti, naročito planskim korišćenjem i nivou ŠP/GJ, prikazana po:usmjeravanjem prirodnih procesa širenja šuma, a) vlasništvu; Nacionalna inventura šumakao i vještačkim podizanjem novih šuma na način b) tipovima šumskog pokrivača (šuma, šumsko Plan razvoja šuma i programikoji je prilagođen prirodnim uslovima i zahtjevima zemljište, goleti / drveće van šume); gazdovanja šumamaekoloških, socijalnih i ostalih funkcija šuma c) namjeni; d) porijeklu šuma; Plan pošumljavanja neobraslog e) otvorenosti. zemljišta u Crnoj Gori za period 2005 – 2014 1.1.1.2. Obim i promjene površine šuma i šumskog zemljišta (bez goleti) u odnosu na (a) ukupnu kopnenu Projekti pošumljavanja površinu i (b) prethodni uređajni period, na nivou Izvještaji o realizaciji planskih ŠP/GJ (za državnu i privatnu svojinu) dokumenata 1.1.1.3. Obim i promjene površine šuma u odnosu na (a) ukupnu površinu šuma i šumskog zemljišta i (b)
  10. 10. prethodni uređajni period, na nivou ŠP/GJ (za državne i privatne šume) 1.1.1.4. Površina novih šuma, nastalih prirodnim sukcesijama, na nivou ŠP/GJ 1.1.1.5. Broj i površina novih šumskih kultura u odnosu na (a) sve površine pogodne za pošumljavanje i (b) na prethodni planski period, na nivou ŠP/GJ1.1.2. Povećanje površine visokih šuma 1.1.2.1. Promjene površine pod visokim šumama u Nacionalna inventura šumaprevođenjem niskih, izdanačkih šuma i šikara u viši odnosu na (a) ukupnu površinu šuma, (b) ukupnu Plan razvoja šuma i programiuzgojni oblik na način koji je prilagođen prirodnim površinu šuma i šumskog zemljišta (bez goleti) i (c) gazdovanja šumamauslovima, na površinama gdje je to moguće, kako bi prethodni uređajni period, na nivou ŠP/GJ (za državnese povećala njihova ekonomska, ekološka ili i privatne šume) Projekti pošumljavanjasocijalna vrijednost Izvještaji o realizaciji planskih 1.1.2.2. Broj i površina novih šumskih kultura i novih sastojina sjemenskog porijekla, podignutih u dokumenata izdanačkim / niskim šumama i (ostalom) šumskom zemljištu, u odnosu na (a) svu površinu tih šuma / zemljišta i (b) prethodni uređajni period, na nivou ŠP/GJ (za državne i privatne šume)1.1.3. Povećanje otvorenosti šuma i šumskih 1.1.3.1. Obim i promjene površine pod šumama i Nacionalna inventura šumazemljišta za održivo korišćenje, gdje je to moguće, šumskim zemljištem u odnosu na prethodni uređajni Plan razvoja šuma i programiizgradnjom šumskih puteva i vlaka na ekološki period, na nivou ŠP/GJ (za državne i privatne šume), gazdovanja šumamaprihvatljiv način, sa ciljem povećanja ekonomske i prikazan po sljedećim kategorijama otvorenosti: (a)socijalne vrijednosti tih prostora neotvorene (0 – 5 m/ha), (b) loše otvorene (5.1 - 10.0 Projekti izgradnje šumskih puteva m/ha), (c) srednje otvorene (10.1- 15.0 m/ha), (d) Analize realizacije planskih dobro otvorene (15.1 – 20.0 m/ha) i (e) vrlo dobro dokumenata i projekata otvorene (iznad 20.0 m/ha)1.1.4. Unaprjeđenje multifunkcionalnog pristupa u 1.1.4.1. Obim izrađenih karata na nivou ŠP/GJ u Metodologije planiranja ušumarstvu sprovođenjem integralnog planiranja odnosu na funkcije i namjenu šuma, predstavljen po šumarstvu, uključujućirazvoja i gazdovanja šumama, koje obuhvata sve godinama metodologiju šumsko-razvojnihšume, šumsko zemljište i goleti, bez obzira na tipova 1.1.4.2. Površina šuma po funkcijama, prikazana zavlasništvo, na savremenim suštinskim i 10
  11. 11. informacionim osnovama i evropski naglašene funkcije, na nivou ŠP/GJ Karte funkcija šumaharmonizovanim tipovima šuma, uvođenjem 1.1.4.3. Površina šuma po namjeni i njene promjene umonitoringa i intenzivnim sprovođenjem kartiranja Karte namjena šuma odnosu na prethodni uređajni period, (za državne ii racionalne valorizacije funkcija šuma kao i Program izrade planskih privatne šume), na nivou ŠP/GJproglašavanjem šuma prema namjeni dokumenata 1.1.4.4. Pokrivenost šuma i šumskog zemljišta sa planskom dokumentacijom: Program uspostavljanja i a) planom razvoja šuma; nadogradnje elektronskih baza b) programima gazdovanja šuma; podataka (informacionog sistema c) elektronskim bazama podataka; za šume) d) digitalnim kartama (po vrstama) i Programi rada UŠ i NP promjene u pokrivenosti u odnosu na prethodni planski period, na nivou ŠP/GJ sa Izvještaji o realizaciji programa 1.1.4.5. Površina šuma prikazana po šumsko-razvojnim tipovima, na nivou ŠP/GJ1.1.5. Ograničavanje promjene namjene šuma i 1.1.5.1. Obim promjene namjene šuma, prikazan po Izvještaji UŠ i ŠIšumskog zemljišta u ostale oblike korišćenja (u godinama, na nivou GJuslovima gdje su ekološke, proizvodne ili socijalne 1.1.5.2. Obim izvršenog razgraničenja parcela,funkcije šuma posebno naglašene), razgraničenje prikazan po godinama, na nivou GJšumskih parcela u odnosu na vlasništvo isprovođenje odnosno ograničavanje ostalih 1.1.5.3. Obim otuđivanja / zamjene državnih šuma,aktivnosti vezanih za koriščenje šumskog zemljišta prikazan po godinama, na nivou GJ 1.1.5.4. Obim ostalih nevedenih aktivnosti, prikazan po godinama, na nivou GJ1.1.6. Povećanje kvantiteta i kvaliteta realizacije 1.1.6.1. Stepen realizacije planiranih aktivnosti / mjera Izvještaji o realizaciji 10-godišnjih iplaniranih aktivnosti, mjera i radova na (u fizičkom i finansijskom smislu), u odnosu na godišnjih programa gazdovanjaunaprjeđenju prostornih aspekata šuma i šumskih planirani obim, prikazan po godinama, na nivou ŠP/GJ šumamazemljišta i njihovih funkcija (za državne i privatne šume) 11
  12. 12. Pod-kriterijum 1.2: Održavanje i unaprjeđenje višenamjenskog proizvodnog potencijalašuma po zapremini, strukturi i vrijednosti - uzimajući u obzir vlasništvo, funkcije, namjenu,otvorenost, vrstu i uzgojni oblik šuma - primjenom prirodi bliskog načina gazdovanjašumama u skladu sa propisima, planovima, programima i posebnim tehničkim standardimaPod-pod-kriterijum Indikator Izvor verifikacije1.2.1. Povećanje drvne zapremine i zapreminskog 1.2.1.1. Drvna zapremina i zapreminski prirast uprirasta do optimalnog stanja, naročito u otvorenim odnosu na (a) optimalno stanje i (b) prethodni planski(privrednim) šumama period, na nivou GJ, prikazani po: a) tipovima šumskog pokrivača (šuma, šumsko zemljište, goleti / drveće van šume); b) otvorenosti šumskog područja; c) namjeni šuma i šumskog zemljišta; d) porijeklo šuma; e) glavnim šumsko-razvojnim tipovima i uzgojnim oblicima sastojine; f) glavnim vrstama drveća. Nacionalna inventura šuma1.2.2. Poboljšanje strukture svih šuma, a naročito 1.2.2.1 Struktura drvne zapremine po debljinskim Sastojinske inventure šumakod raznodobnih, stablimično i grupimično razredima u odnosu na prethodni planski period, na Programi gazdovanja šumamaprebirnih sastojina, sa ciljem stvaranja optimalne nivou GJ (za državne i privatne šume), prikazana po:debljinske i zapreminske strukture na malim a) otvorenosti šumskog područja;površinama b) namjeni šuma i šumskog zemljišta; c) porijeklu šuma; d) glavnim šumsko-razvojnim tipovima; e) grupama vrsta drveća. 1.2.2.2. Struktura broja stabala po debljinskim stepenima u raznodobnim i prebirnim sastojinama u odnosu na (a) normalno stanje i (b) prethodni planski period, na nivou GJ (za državne i privatne šume), prikazana po: a) otvorenosti šuma; 12
  13. 13. b) namjeni šuma; c) glavnim šumsko-razvojnim tipovima; d) grupama vrsta drveća.1.2.3. Povećanje obima i kvaliteta visokih 1.2.3.1. Obim predmetnih uzgojnih oblika sastojina u Nacionalna inventura šumaraznodobnih (na račun jednodobnih), stablimično otvorenim privrednim šumama u odnosu na (a) sve Sastojinske inventure šumaprebirnih (na račun raznodobnih) i grupimično visoke privredne šume i (b) prethodni planski period,prebirnih (na račun raznodobnih i stablimično na nivou GJ (za državne i privatne šume) Programi gazdovanja šumamaprebirnih) sastojina, primjenom unaprijeđenih Knjiga doznake 1.2.3.2. Obim primjene unaprjeđenih načinanačina gazdovanja, kao što su grupimično gazdovanja šumama u praksi (kod doznake stabala), u Zapisnici komisija o pregledupostepeni, prebirni i grupimično prebirni, odnosno odnosu na prethodni planski period, na nivou GJ (za doznakenjihova kombinacija državne i privatne šume) Zapisnici o prijemu sječišta1.2.4. Povećanje obima i kvaliteta prelaznih 1.2.4.1. Procenat prelaznih uzgojnih oblika sastojinauzgojnih oblika sastojina koje se prevode iz nižeg u (po površini) iz niskog u viši oblik, od toga onih naviši uzgojni oblik, indirektnom konverzijom manjim površinama, u odnosu na (a) sve izdanačkeizdanačkih šuma, naročito na manjim površinama privredne šume i (b) prethodni uređajni period, na Nacionalna inventura šuma nivou GJ (za državne i privatne šume) Sastojinske inventure šuma 1.2.4.2. Obim i procenat izvršene indirektne konverzije Programi gazdovanja šumama šuma u odnosu na ukupni obim konverzije, prikazan po godinama, na nivou GJ (za državne i privatne šume) Izvođački projekti Projekti konverzije šuma1.2.5. Povećanje obima i kvaliteta prelaznih 1.2.5.1. Procenat prelaznih uzgojnih oblika sastojinauzgojnih oblika visokih šuma, koje se prevode iz (po površini) iz jednodobnog u raznodobni oblik u Knjiga doznakejednodobnih u raznodobne, primjenom strukturnih odnosu na (a) visoke privredne šume i (b) prethodni Zapisnici komisija o pregleduproreda niskog intenziteta, u cilju akumulacije uređajni period, na nivou GJ (za državne i privatne doznakeprirasta i podsticanja (vertikalnog i horizontalnog) šume)strukturiranja sastojina Zapisnici o prijemu sječišta 1.2.5.2. Obim izvršenih strukturnih proreda u jednodobnim sastojinama, prikazan po godinama, na nivou GJ (za državne i privatne šume)1.2.6. Obezbjeđivanje odgovarajućeg obima i 1.2.6.1. Obim izvršenih radova na pošumljavnju, Programi razvoja šumakvaliteta pošumljavanja i popunjavanja šumskih popunjavanju i njezi mladih kultura, prikazan po 13
  14. 14. kultura podignutih na goletima, izborom stanišnim godinama, na nivou GJ (za državne i privatne šume) Projekti pošumljavanjauslovima prilagođenih vrsta drveća, kvalitetnog 1.2.6.2. Obim novih kultura na nivou GJ (za državne ireproduktivnog materijala i sprovođenjem Plan pošumljavanja neobraslog privatne šume), u odnosu na prethodni uređajnikvalitetne sadnje, kao i obezbjeđivanjem zemljišta u Crnoj Gori za period period, prikazan po:odgovarajućeg obima njege i zaštite mladih kultura, 2005-2014 a) vrstama drveća kojima se pošumljavalo;u cilju osnivanja kvalitetnih, mješovitih i stabilnih Analize realizacije planskih b) mješovitosti kultura (čiste, sa 2 -3, sa 4 -5odraslih sastojina dokumenata i projekata vrsta) i načinu miješanja (pojedinačno, grupimično); c) načinu (sadnja, sjetva) i tehnici pošumljavanja; d) kvalitetu odnosno uspjehu pošumljavanja.1.2.7. Obezbjeđivanje odgovarajućeg obima i 1.2.7.1. Obim izvršenih radova na pripremi zrelih Sastojinske inventure šumakvaliteta prirodnog podmlađivanja i popunjavanja sastojina za prirodnu obnovu i popunjavanje, posebno Programi gazdovanja šumamapodmlatka u zrelim sastojinama visokog i za visoke i izdanačke šume, prikazan po godinama, naizdanačkog porijekla, koje su određene za obnovu, nivou GJ (za državne i privatne šume) Izvođački projektiprimjenom prilagođenih načina i tehnika obnove, Zapisnici o prijemu radova 1.2.7.2. Obim podmladnih jezgara u sastojinama,naročito na malim površinama, u cilju osnivanja što posebno za visoke i izdanačke šume, u odnosu na cijelukvalitetnijih i stabilnijih novih, raznodobnih planiranu površinu za obnovu, na nivou GJ (za državnesastojina i privatne šume) 1.2.7.3. Obim zrelih sastojina određenih za obnovu (visoke i izdanačke šume), u odnosu na prethodni uređajni period, na nivou GJ (za državne i privatne šume) 1.2.7.4. Obim primjene pojedinih načina prirodne obnove (čistom sječom, velikopovršinskom ili malopovršinskom oplodnom sječom sa kraćim razdobljem podmlađivanja, skupinasto / grupimično postepenom sječom sa dužim razdobljem podmlađivanja), posebno za visoke i izdanačke šume, prikazan po godinama, na nivou GJ (za državne i privatne šume)1.2.8. Poboljšanje kvaliteta i stabilnosti mlađih 1.2.8.1. Procenat kvalitetno podignutih mladih Sastojinske inventure šuma 14
  15. 15. razvojnih stadijuma sastojina (mladika, guštika i razvojnih stadijuma sastojina, u odnosu na njihovu Programi gazdovanja šumamaletvenjaka) visokog i izdanačkog porijekla, cjelokupnu površinu, posebno za visoke i izdanačkesprovođenjem odgovarajućih mjera i tehnika njege šume, na nivou GJ (za državne i privatne šume) Izvođački projektišuma (negativnom i pozitivnom selekcijom) Zapisnici o prijemu radova 1.2.8.2. Obim izvršenih pojedinih mjera njege, posebno za visoke i izdanačke šume, prikazan po godinama, na nivou GJ (za državne i privatne šume)1.2.9. Poboljšanje kvaliteta i stabilnosti 1.2.9.1. Udio kvalitetnih i stabilnih srednjedobnihsrednjedobnih sastojina visokog porijekla, u visokih sastojina u otvorenim privrednim šumama, usastojinama koje imaju odgovarajući uzgojni odnosu na cijelu površinu tog razvojnog stadijuma, na Nacionalna inventura šumapotencijal, primjenom mjera visoke selektivne nivou GJ (za državne i privatne šume) Sastojinske inventure šumaprorede odnosno principa pozitivne selekcije, kako 1.2.9.2. Obim izvršenih proreda u tim sastojinama, Programi gazdovanja šumamabi se postiglo optimalniji ekološki i ekonomski prikazan po godinama, na nivou GJ (za državne iefekat Izvođački projekti privatne šume) Projekti konverzije šuma1.2.10. Poboljšanje kvaliteta srednjedobnih 1.2.10.1. Udio kvalitetnih srednjedobnih izdanačkihsastojina izdanačkog porijekla prevođenjem tih sastojina u otvorenim privrednim šumama, u odnosu Knjiga doznakešuma u visoke, primjenom mjera selektivne na cijelu površinu tih sastojina, na nivou GJ (za državne Zapisnici komisija o pregleduprorede koja kombinuje principe pozitivne i i privatne šume) doznakenegativne selekcije 1.2.10.2. Obim izvršenih proreda u tim sastojinama, Zapisnici o prijemu sječišta prikazan po godinama, na nivou GJ (za državne i privatne šume)1.2.11. Poboljšanje mješovitosti jednoličnih šuma 1.2.11.1. Površinski udio pojedinih tipova mješovitosti Nacionalna inventura šumasvih uzrasta, uzgojnih oblika i razvojnih stadijuma, sastojina (čiste, sa 2 - 3, sa 4 - 5, sa 6 -10 vrsta), u Plan razvoja šuma i programikroz šumskouzgojne mjere i tehnike koje podstiću odnosu na prethodni planski period, prikazan za gazdovanja šumamarazvoj plemenitih i ostalih rijetkih vrsta drveća, sa kategorije šuma po:ciljem postizanja optimalne, staništu prilagođene a) namjeni; Analize realizacije planskihmješovitosti b) porijeklu; dokumenata c) glavnim šumsko-razvojnim tipovima; d) razvojnim stadijumima sastojina. 1.2.11.2. Zapreminski udio pojedinih vrsta drveća (svih mogućih, za koje postoje inventura), u odnosu na 15
  16. 16. prethodni planski period, prikazan za kategorije šuma po: a) namjeni; b) porijeklu; c) glavnim šumsko-razvojnim tipovima; d) razvojnim stadijumima sastojina.1.2.12. Smanjenje obima devastiranih / 1.2.12.1. Obim i promjene ukupne površine Nacionalna inventura šumadegradiranih šuma visokog i izdanačkog porijekla devastiranih / degradiranih šuma po (a) porijeklu Sastojinske inventure šumazbog njihovog neplanskog korišćenja, naročito šuma i (b) vrsti degradacije, u odnosu na prethodniprimjenom prirodnog načina rekonstrukcije šuma uređajni period, na nivou GJ (za državne i privatne Plan razvoja šuma i programi šume) gazdovanja šumama 1.2.12.2. Broj i obim sprovedenih projekata Projekti rekonstrukcije rekonstrukcije tih šuma u odnosu na svu devastiranu / devastiranih / degradiranih šuma degradiranu površinu, prikazan po godinama, na nivou Zapisnici o prijemu radova GJ (za državne i privatne šume) Analize realizacije planskih 1.2.12.3. Obim sprovedenih mjera rekonstrukcije šuma dokumenata prikazan po (a) porijeklu šuma i (b) vrstama rekonstrukcije (prirodna, vještačka) i po godinama, na nivou GJ (za državne i privatne šume)1.2.13. Očuvanje i unaprjeđenje potencijala 1.2.13.1. Obim i promjene (po površini i/ili zapremini) Inventure drveća van šumapojedinog drveća i grupa drveća van šume radi stanja drveća van šume, u odnosu na prethodni Godišnji izvještaji UŠ o sječama (zaispunjavanja njegovih ekoloških i socijalnih uređajni period, na nivou GJ (za državna i privatna potrebe MONSTAT-a)funkcija, naročito usmjeravanjem prirodnih zemljišta)procesa i, ako je potrebno, dodatnim uzgojnim 1.2.13.2. Obim tih uzgojnih mjera po godinama, namjerama nivou GJ (za državna i privatna zemljišta)1.2.14. Povećanje stepena realizacije planiranih 1.2.14.1. Procenat realizacije planiranih radova na Izvještaji o realizaciji 10-godišnjih iaktivnosti, mjera i radova na unaprjeđenju unaprjeđenju proizvodnog potencijala šuma (u godišnjih programa gazdovanjaproizvodnog potencijala šuma, uključujući obaveze fizičkom i finansijskom smislu), prikazan po godinama, šumama, izvođačkih projekata ivlasnika i korisnika šuma za izvršenje radova na na nivou GJ (za državne i privatne šume) rješenja za sječuuzgoju šuma (veza sa 1.1.2., 1.2.4., 1.2.6., 1.2.7., 1.2.14.2. Procenat realizacije uzgojnih radova (u1.2.8., 1.2.9. i 1.2.10.) u obimu koji je srazmjeran 16
  17. 17. obimu sječa, u zavisnosti od tipova šuma, vrsta i fizičkom smislu) koji je određen u srazmjernosti sarazvojnih stadijuma sastojina, u skladu sa posebnim obimom sječa, prikazan po godinama, na nivou GJ (zakriterijumima* državne i privatne šume)*Posebni kriterijumi za srazmjernost radova na uzgoju šuma u odnosu na obim sječa, u zavisnosti od tipova šuma, odnosno vrsta i razvojnihstadijuma sastojina, u skladu sa Zakonom o šumama, su sljedeći:a) Vršenje sadnje i, ako je potrebno, popunjavanja zasada, kao i same njege zasada, u obimu od najmanje 75% (nepodmlađene) površine, nastale nakon planske čiste sječe šume (zbog obnove, rekonstrukcije ili konverzije);b) Vršenje njege prirodnog mladika ili guštika, „oslobođenog“ nakon završne sječe šume (zbog obnove, rekonstrukcije ili konverzije), u obimu od najmanje 75% te (podmlađene) površine;c) Vršenje njege prirodnog mladika i guštika, uključujući šumsku kulturu tog uzrasta, u okviru jednodobnih i velikopovršinsko raznodobnih sastojina, odvojenih od zrelih sastojina u kojima se vrše sječe obnove, u obimu od najmanje 75% površine tih sječa;d) Vršenje njege prirodnog mladika i guštika, uključujući šumsku kulturu tog uzrasta, koje su pomiješane sa odraslim i zrelim stadijima u okviru grupimično raznodobnih i grupimično prebirnih sastojina, u kojima se vrše sječe, u obimu od najmanje 75% površine tih mladih razvojnih stadijuma odnosno jezgara podmlađivanja;e) Vršenje nekomercijalnih uzgojnih sječa u visokim šumama, u obimu od najmanje 25% površine komercijalnih sječa u tim šumama; ako površina sastojina za sprovođenje nekomercijalne uzgojne sječe u visokim šumama nema, odnosno nema dovoljno, vršenje uzgojnih sječa odnosno njihovog preostalog obima (do tih 25%) u izdanačkim šumama;f) Vršenje nekomercijalnih uzgojnih sječa u izdanačkim šumama, ako su predmet gazdovanja samo te šume, u obimu od najmanje 25% drvne mase komercijalnih sječa izdanačkih šuma kao ig) Vršenje pošumljavanja goleti podesnih za tu svrhu, ako su predmet gazdovanja ta zemljišta, u obimu od najmanje 3% površine komercijalnih sječa. 17
  18. 18. Pod-kriterijum 1.3: Jačanje doprinosa šumskih resurasa globalnoj ravnoteži ugljenika iublažavanju klimatskih promjena, unaprjeđenjem proizvodnog potencijala šuma iproizvodnje drvne mase / biomase za energetske svrhePod-pod-kriterijum Indikator Izvor verifikacije1.3.1. Povećanje količine uskladištenog ugljenika i 1.3.1.1. Ukupna količina uskladištenog ugljenika i Nacionalna inventura šumaapsorpsijskog kapaciteta šuma u šumskim promjene u odnosu na prethodni uređajni period, na Sastojinske inventure šumapodručjima i sastojinama, kroz povećanje nivou ŠP/ GJ, prikazana po:površinskog obima i poboljšanje kvaliteta šumskog a) Tipovima šumskog pokrivača (šume, šumsko Plan razvoja šuma i programipokrivača (veza sa 1.1.1. – 1.1.2.), a naročito kroz zemljište, goleti / drveće van šume); gazdovanja šumamapovećanje drvne zalihe i poboljšanje horizontalne i b) porijeklu šuma, Proračuni količine šumskogvertikalne strukture šuma (veza sa 1.2.1. – 1.2.5.) c) glavnim šumsko-razvojnim tipovima; ugljenika na osnovu CDM d) grupama vrsta drveća. metodologije Izvještaji o ispunjavanju obaveza prema Kyoto protokolu1.3.2. Uspostavljanje planskih i informacionih 1.3.2.1. Procjenjenost raspoložjivosti potencijala i Posebne studijeuslova za intenziviranje proizvodnje drveta lošijeg ponude proizvoda od šumske biomase, na lokalnom Izvođački projektikvaliteta i drvne biomase u šumama (veza sa 3.3.2. i nivou3.3.3.), na račun povećanog obima uzgojnih sječa u Izvještaji komisija o prijemu 1.3.2.2. Uspostavljenost baze podataka za šumskuvisokim i izdanačkim šumama, rekonstrukcije sječišta biomasu, na lokalnom nivou UŠdegradiranih šuma i sanitarnih sječa (veza sa 1.1.2., Godišnji izvještaji UŠ i NP1.2.9., 1.2.10. i 1.2.12.), kao i smanjenja drvnog 1.3.2.3. Obim proizvodnje i plasmana celuloznog iostatka u šumama (veza sa 3.3.2.), uz intenziviranje ogrevnog drveta i drvne biomase u šumama Godišnji statistički izvještajisavjetodavnih aktivnosti i u tim oblastima za predstavljene po godinama, na nivou ŠP/GJ (državne i (MONSTAT-a)vlasnike šuma i izvođače šumskih radova, kao i privatne šume)prioritetno usmjeravanje budžetskih sredstava 1.3.2.4. Količina drvnog ostatka u šumama nakon sječe,odnosno podsticaja za te namjene za četinare i lišćare, po godinama, na nivou GJ (državne i privatne šume) 1.3.2.5. Vrste i obim sprovedenih savjetodavnih 18
  19. 19. aktivnosti, vezanih za navedene svrhe, po godinama, na lokalnom nivou UŠ 1.3.2.6. Broj vlasnika šuma i izvođača radova koji su edukovani u održivom korišćenju biomase, po godinama, na lokalnom nivou UŠ 1.3.2.7. Obim i udio budžetskih odnosno podsticajnih sredstava u odnosu na sva podsticajna sredstva namjenjena šumama , usmjeren u navedene svrhe, po godinama, na lokalnom nivou UŠ1.3.3. Podsticanje razvoja prerede celuloznog i 1.3.3.1. Obim proizvodnje celuloznog i ostalog lošijeg Godišnji statistički izvještajiostalog (lošijeg, sitnijeg) drveta i drvne biomase iz drveta i drvne biomase, ćumura, sječke, briketa i (MONSTAT-a)šuma, kao iz drvnog ostatka iz prerade oblovine, u peleta, po godinama, na lokalnom nivounove proizvode od biomase sa dodatnomvrijednošću (ćumur, sječka, briketi i peleti), nalokalnom nivou1.3.4. Intenziviranje saradnje sa svim 1.3.4.1. Obim aktivnosti (lokalnih jedinica UŠ) sa Godišnji izvještaji UŠ i ostalihzainteresovanim subjektima u lancu proizvodnje i zainteresovanim kupcima celuloznog drveta i drvne institucija koji su vezani zakorišćenja drvne mase / biomase u cilju promocije biomase i (potencijalnim) korisnicima proizvoda iz korišćenje biomasekorišćenja svih oblika drvne mase / biomase u drvne biomase u zemlji i inostranstvu Programi i projekti korišćenjaenergetske svrhe, zalaganje za uspostavljanje 1.3.4.2. Broj zainteresovanih preduzetnika za šumske biomase u energetsketržišta proizvoda od biomase, kao i stvarno izgradnju prerađivačkih kapaciteta za preradu svrhepovećanje obima korišćenja drvne mase / biomase celuloznog drveta i drvne biomase, kao i broju te svrhe Programi energetske efikasnosti zainteresovanih korisnika proizvoda iz biomase, prikazan po potencijalnom obimu biomase, na Ankete prerađivača i korisnika lokalnom nivou UŠ (proizvoda iz) biomase 1.3.4.3. Broj institucija, programa i projekata u lancu Registar djelatnosti institucija i prerade, tržišta i korišćenja drvne mase / biomase u preduzeća energetske svrhe, na lokalnom nivou Godišnji statistički izvještaji 1.3.4.4. Obim trgovine proizvodima od biomase na (MONSTAT-a) lokalnom nivou 19
  20. 20. 1.3.4.5. Obim upotrebe drvne mase u energetske svrhepo vrstama proizvoda (celulozno i ostalo nekvalitetnodrvo, ogrevno drvo, drvni ostatak iz šume, drvniostatak iz prerade, čumur, sječka, briketi i peleti), pogodinama, na lokalnom nivou1.3.4.6. Udio energije koja je proizvedena iz drveta uukupnoj potrošnji energije, po godinama, na lokalnomnivou 20
  21. 21. Kriterijum 2: Održavanje zdravja i vitalnosti šumskog ekosistemaPod-kriterijum 2.1: Održavanje zdravlja, biološke stabilnosti, vitalnosti i otpornosti šumaprimjenom prirodi bliskog načina gazdovanja šumama, u kojem su integrisane kako mjereuzgoja tako i mjere preventivne zaštite šumaPod-pod-kriterijum Indikator Izvor verifikacije2.1.1. Uvažavanje principa prirodi bliskog 2.1.1.1. Udio šuma, u kojima se u praksi gazdovanja Sastojinske inventuregazdovanja šumama (kao što su održavanje šumama uvažava prirodne mehanizme i procese, na Knjige doznake, uključujućiprirodne strukture; korišćenje prirodnog nivou GJ (za državne i privatne šume) sanitarne sječepodmlađivanja i sukcesija, izbor staništu 2.1.1.2. Obim sanitarnih sječa u okviru redovnihprilagođenih vrsta drveća; podsticanje prirodne Zapisnici komisija o pregledu planskih sječa, prikazan po godinama, na nivou GJ (zamješovitosti sastojina i šumskih kultura; korišćenje doznake državne i privatne šume)mehanizama prirodne selekcije i uzgojno - zaštitne Zapisnici komisija o prijemu radovauloge pokrova starih stabala; uvažavanje vitalnosti / sječištastabala, naročito u konteksu klimatskih promjena izagađenja vazduha) u planiranju i praksi Godišnji programi i izvještaji UŠ, NPgazdovanja šumama, uključujući sprovođenje i ŠIodređenih preventivnih mjera zaštite, integrisanih Ekspertska procjena uvažavanjau sistem redovnog gazdovanja šumama principa prirodi bliskog gazdovanja2.1.2. Praćenje zdravstvenog stanja i oštećenja 2.1.2.1. Realizovanost programa monitoringa na nivou Godišnji program monitoringa išuma, naročito zbog uticaja biljnih bolesti i ŠP/GJ (za državne i privatne šume) njegova realizacijaštetočina, klimatskih promjena, zagađenja vazduha, 2.1.2.2. Stanje i promjene šuma, u odnosu na prethodni Godišnji izvještaji UŠ, ŠI i NPšumarskih djelatnosti i pašarenja, uključujući planski period, na nivou ŠP/GJ (za državne i privatneuspostavljanje decentralizovanih baza podataka, na Posebne inventure i izvještaji o šume) sa aspekta:lokalnom nivou, u skladu sa propisima. stanju šuma (ICP i sl.) a) defolijacije kruna (zbog klimatskih promjena i zagađenja vazduha); Tekući izvještaji o pojavama štetnih b) mehaničkih oštećenja stabala (zbog uticaja 21
  22. 22. šumarskih djelatnosti); uticaja c) oštećenja podmlatka i stabala (zbog uticaja stoke i divljači).2.1.3. Uspostavljanje propisnog šumskog reda i 2.1.3.1. Broj i površina sječišta (odsjeka / parcela) na Godišnji programi i izvještaji UŠ, ŠI ikontrole sječišta, u skladu sa savremenijim kojima je propisno izvršen šumski red, prikazan po NPshvatanjem šumskog reda i ekološke uloge drvnih godinama, na nivou GJ (za državne i privatne šume) Zapisnici o tehničkom prijemuostataka odnosno mrtve dendromase u šumi (veza 2.1.3.2. Broj i površina sječišta (odsjeka / parcela) sa izvršenih radova nakon sječesa 4.1.4.) neokoranim drvnim sortimentima poslije završene sječe, prikazan po godinama, na nivou GJ (za državne i privatne šume) 2.1.3.3. Broj i površina sječišta (odsjeka / parcela) sa planski ostavljenim drvnim ostatkom (kvrgavih ili trulih stabala), prikazan po godinama, na nivou GJ (za državne i privatne šume)2.1.4. Povećanje obima i kvaliteta realizacije svih 2.1.4.1. Procenat realizacije pojedinih aktivnosti / Izvještaji o realizaciji 10-godišnjih iplaniranih i potrebnih aktivnosti, mjera i radova na mjera i ukupno (prikazano u fizičkom i finansijskom godišnjih programa gazdovanjasvim vidovima zaštite, očuvanja i sanacije šuma pokazateljima), u odnosu na planirani / potrebni obim, šumama (planova zaštite, očuvanja prikazan po godinama, na nivou ŠP/GJ (za državne i i sanacije) privatne šume) 22
  23. 23. Pod-kriterijum 2.2: Održavanje zdravlja, biološke stabilnosti i otpornosti šuma primjenommjera preventivne zaštite, suzbijanja bolesti i štetočina kao i sanacije oštećenih šuma uskladu sa propisima, planovima i posebnim tehničkim standardimaPod-pod-kriterijum Indikator Izvor verifikacije2.2.1. Sprovođenje preventivnih aktivnosti i 2.2.1.1. Obim konstatovanih potencijalnih žarišta pojave Godišnji izvještaji UŠ, ŠI i NPmjera zaštite šuma od bolesti i štetočina, bolesti i šumskih štetočina po pojedinim vrstama, Tekući izvještaji o pojavama štetnihsprovođenje monitoringa, kao i primjena mjera prikazan po godinama, na nivou GJ (za državne i privatne uticajaneposredne zaštite od pojave bolesti i štetočina, šume)uključujući njihovo suzbijanje Godišnji program monitoringa i 2.2.1.2. Obim izvršenih preventivnih (npr. postavljanja njegova realizacija lovnih stabala i/ili feromona za potkornjake) i neposrednih mjera na suzbijanju bolesti i štetoćina (po vrstama mjera), prikazan po godinama, na nivou GJ2.2.2. Sprovođenje preventivnih aktivnosti i 2.2.2.1. Broj u ranoj fazi otkrivenih (od strane UŠ) i Karta ugroženosti šuma od požaramjera zaštite šuma od požara (izrada karata suzbijenih šumskih požara, prikazan po godinama, na Plan zaštite šuma od požarastepena ugroženosti od požara po pojedinim nivou ŠP/GJstaništima i donošenje plana zaštite šuma od Godišnji programi gazdovanja 2.2.2.2. Broj i obim šumskih požara prikazan po godinama,požara, izrada i održavanje protivpožarnih šumama na nivou ŠP/GJpruga i prosjeka, organizovanje službe Program rada UŠ i NPosmatranja i javljanja u toku požarne sezone, 2.2.2.3. Obim izvršenih preventivnih aktivnosti (od straneedukacija i unaprjeđivanje saradnje sa UŠ) i mjera na zaštiti od požara (po vrstama mjera), Godišnji program monitoringavlasnicima šuma, lokalnim stanovništvom i prikazan po godinama, na nivou ŠP/GJ Izvještaji UŠ, NP, ŠI i vatrogasnihnadležnim institucijama, zabrana loženja 2.2.2.4. Broj zainteresovanih strana, medija i lica koja su u jedinicaotvorene vatre i dr.) i obezbjeđivanje podrške toku požarne sezone učestvovala u (a) prozivpožarnimsprečavanju širenja odnosno suzbijanju nastalih kampanjama i (b) sprečavanju širenja požara, prikazan popožara godinama, na lokalnom nivou 2.2.2.5. Vrste i obim izvršenih aktivnosti na edukaciji vlasnika šuma i ostalog stanovništva u pogledu protivpožarne zaštite, prikazan po godinama, na lokalnom 23
  24. 24. nivou2.2.3. Sprovođenje preventivnih aktivnosti na 2.2.3.1. Obim (po površini i zapremini) bespravnih sječa u Nacionalna inventura šumasprječavanju bespravnih sječa i drugih šumama iskazan po vrstama sječa (čista sječa, sječa Inventure bespravnih sječabespravnih aktivnosti u šumama (uključujući velikog obima, ostale bespravne sječe) u odnosu nauspostavljanje i održavanje dežurnog zelenog planske sječe, prikazan po godinama, na nivou GJ (za Nacionalni Plan borbe protivtelefona i saradnju sa nadležnim institucijama), državne i privatne šume) bespravnih aktivnosti u šumarstvuvršenje kontinuiranog nadzora šuma, Karta ugroženosti šuma od 2.2.3.2. Broj i obim uzurpacija šuma i šumskog zemljišta,sprječavanje, praćenje i vrednovanje bespravnih bespravnih sječa prikazan po godinama, na nivou GJ.aktivnosti, u skladu sa posebnim akcionimplanom 2.2.3.3. Broj zainteresovanih strana i lica koje su Program rada UŠ, NP i ŠI učestvovale u prijavljivanju bespravnih sječa, prikazan Izvještaji UŠ, NP i ŠI godinama, na lokalnom nivou UŠ2.2.4. Sprovođenje sanitarnih sječa u oštećenim 2.2.4.1. Obim i intenzitet sanitarnih sječa (po uzrocima) Godišnji programi gazdovanjasastojinama (zbog nepovoljnih uticaja koje nijesu integrisane u redovne sječe, prikazan u odnosu šumamaklimatskih promjena, zagađenja vazduha, na (a) drvnu zapreminu i (b) obim redovnih sječa, po Godišnji izveštaji UŠ i NPbolesti i štetočina, prirodnih nepogoda i dr.) u godinama, na nivou GJ (za državne i privatne šume)intenzitetu koji je prilagođen negativnom Godišnji izvještaji o sušenju šuma 2.2.4.2. Udio doznačenih stabala za sanitarnu sječu zbogstepenu uticaja kao i fiziološke otpornosti Knjiga doznake za sanitarne sječe uticaja klimatskih promjena i zagađenja vazduha, prikazanstabala; u slučaju oštećenosti stabala zbog odvojeno za (a) potpuno suva i (b) oštećena stabala, ponegativnog uticaja klimatskih promjena i godinama, na nivou GJ (za državne i privatne šume)zagađenja vazduha, po pravilu samouklanjanjem stabala sa najvećim stepenomoštećenja2.2.5. Sprovođenje plana sanacije oštećenih 2.2.5.1. Obim plana i izvršenih mjera na sanaciji šuma, Plan sanacije šuma i njegovasastojina uklanjanjem oštećenih stabala i prikazan po vrstama oštećenja i vrstama mjera, u odnosu realizacijapripremom sastojine i zemljišta, izborom vrsta na ukupni obim oštećenih šuma, po godinama, na nivou GJ Program rada UŠ i NPdrveća koje su prilagođene stanišnim uslovima i (za državne i privatne šume)vršenjem prilagođenog načina obnove, Izvještaji ŠIuzimajući u obzir preostale, neoštećene djelovesastojina 24
  25. 25. Pod-kriterijum 2.3: Očuvanje životne sredine šuma minimizovanjem negativnih uticaja našume u skladu sa propisima, planovima i posebnim tehničkim standardimaPod-pod-kriterijum Indikator Izvor verifikacije2.3.1. Minimizovanje negativnog uticaja šumarskih 2.1.3.1. Obim i udio sastojina (odsjeka / parcela) sa Izvođački projektidjelatnosti na šumski ekosistem (podmladak, jakim uticajem šumarskih djelatnosti, prikazan po Projekti izgradnje šumskezemljište, sastojinu, stanište, ostale biljne i vrstama djelatnosti i godinama, na nivou GJ (za infrastruktureživotinjske vrste) upotrebom ekološki prihvatljivih državne i privatne šume)tehnologija, tehničkih sredstava i prilagođenog Zapisnici o tehničkom prijemunačina vršenja radova na korišćenju šuma i 2.1.3.2. Obim izgradnje šumskih infrastrukturnih šumskih radova i izgradnje šumskeizgradnji šumske infrastrukture, u prostoru i objekata koja je imala jak uticaj na šumski ekosistem, infrastrukturevremenu, kako bi se ispoštovali zahtjevi i potrebe prikazan po godinama, na nivou GJ (za državne i Izvještaji UŠ, ŠI i EIostalih, naročito ugroženih biljnih i životinjskih privatne šume)vrsta, sprovođenjem savjetodavnih aktivnosti inadzora, kao i sprječavanjem onih šumarskihaktivnosti koje ugrožavaju šumski ekosistem2.3.2. Minimizovanje negativnog uticaja pašarenja i 2.3.2.1. Obim izvršenih preventivnih mjera zaštite Plan razvoja šuma i programidivljači na šumski ekosistem (podmladak, sastojinu šumskog podmladka i stabala, prikazan po godinama, gazdovanja šumai ostale biljne vrste) (veza sa 3.4.2.), primjenom na nivou ŠP/GJ (za državne i privatne šume) Godišnji programi gazdovanjaodgovarajućih preventivnih mjera zaštite 2.3.2.2. Obim i udio površina šuma sa jakim uticajem šuma(podmlatka i stabala), praćenjem oštećenosti (a) pašarenja i (b) divljači, u odnosu na prethodnipodmlatka i stabala, nadzorom i sprječavanjem Izvještaji UŠ, NP, ŠI i EI uređajni period, na nivou ŠP/GJ (za državne i privatnevršenja pašarenja ako ugrožava šumski ekosistem šume)2.3.3. Obezbjeđivanje upotrebe ekološki 2.3.3.1. Vrsta, namjena i obim upotrijebljenih Programi gazdovanja šumamaprihvatljivih (međunarodnih konvencijama hemijskih sredstava u šumi, prikazan po godinama, na Plan suzbijanja boljesti i štetočinadozvoljenih) hemijskih sredstava u šumama za nivou ŠP/GJsuzbijanje bolesti i štetočina, zaštitu izbojaka od Izvještaji UŠ, ŠI i EIstoke i divljači i suzbijanje požara, praćenje tih 25
  26. 26. aktivnosti i sprječavanje upotrebe nedozvoljenihsredstava2.3.4. Inventarisanje bespravnih odlagališta otpada 2.3.4.1. Broj i obim nelegalnih odlagališta otpada u Kartografska evidencija formiranihu šumama, praćenje i usmjeravanje uklanjanja šumama (odvojeno na krupni i sitni), na nivou ŠP/GJ odlagališta otpada u šumibespravno odloženog otpada (kao obaveze vlasnika 2.3.4.2. Obim uklonjenog otpada iz šume, prikazan po Program rada UŠ i NPi korisnika šuma), uspostavljanje mjesta za godinama, na nivou ŠP/GJ (za državne i privatnepropisno odlaganje sitnog otpada u šumama (za Izvještaji UŠ, NP, ŠI i EI šume)potrebe posjetioca) i sprječavanje daljegbespravnog odlaganja otpada u šumama 2.3.4.3. Broj obezbijeđenih propisnih odlagališta u šumi namijenjenih za potrebe posjetioca, na nivou ŠP/GJ (za državne i privatne šume) 2.3.4.4. Broj identifikovanih pokušaja nelegalnog odlaganja otpada u šumi, prikazan po godinama, na nivou GJ 26
  27. 27. Kriterijum 3: Održavanje i unaprjeđenje proizvodnih funkcija šuma (drvnih i nedrvnih)Pod-kriterijum 3.1: Unaprjeđenje proizvodnih funkcija šuma poboljšanjem otvorenosti šumau skladu sa prirodnim, tehnološkim i ekonomskim mogućnostima, propisima, programima iposebnim tehničkim standardimaPod-pod-kriterijum Indikator Izvor verifikacije3.1.1 Povećanje otvorenosti šuma izgradnjom 3.1.1.1. Otvorenost šuma šumskim putevima (m/ha), ušumskih puteva za potrebe gazdovanja šuma i odnosu na prethodni planski period, na nivou GJodređene javne svrhe, u što optimalnijem obimu i (državne i privatne šume)kvalitetu (manji nagibi, veći radijusi krivina, Planovi razvoja šuma i programi 3.1.1.2. Dužina i promjene prosječne transportneutvrđena podloga i propisna izgrađenost putnog gazdovanja šumama distance i prosječnih troškova transporta drvetatijela, uključujući odvodnjavanje i stabilizaciju Projekti izgradnje šumskih puteva i šumskkim putevima (po m3), u odnosu na prethodnipadina), upotrebom tehnologija i tehničkih vlaka planski period, na nivou GJ (državne i privatne šume)sredstava u izgradnji, koja minimizuju uticaj našumski ekosistem, kako bi se obezbijedio što 3.1.1.3. Obim novoizgrađene šumske infrastrukture, Izvođački projektiracionalniji pristup i transport proizvoda iz šuma prikazan po porijeklu šuma i godinama, na nivou GJ Izvještaji komisija o nadzoru / (državne i privatne šume) prijemu izgradnje i održavanja puteva i vlaka3.1.2. Povećanje otvorenosti šuma izgradnjom 3.1.2.1. Otvorenost šuma postojećim vlakama (m/ha),šumskih vlaka za potrebe gazdovanja šumama, u što u odnosu na prethodni planski period, na nivou GJ Godišnji izvještaji UŠ i NPoptimalnijem obimu i kvalitetu, upotrebom (državne i privatne šume) Analize realizacije planskihtehnologija i tehničkih sredstava u izgradnji, koja dokumenata i projekata 3.1.2.2. Dužina i promjene prosječne distancaminimizuju uticaj na šumski ekosistem, kako bi se izvlačenja drvnih sortimenata i prosječnih troškova Godišnji izvještaji UŠ i NPobezbijedio što racionalniji transport drvnih izvlačenja (po m3), u odnosu na prethodni planskisortimenata do kaminonskog puta period, na nivou GJ (državne i privatne šume) 3.1.2.2. Obim izgradnje šumskih vlaka prikazan po po porijeklu šuma i po godinama, na nivou GJ (državne i 27
  28. 28. privatne šume)3.1.3. Postepeno uvođenje novih tehničkih sredstva 3.1.3.1. Obim izvlačenja ili iznošenja drvnih Posebne ankete / analizeza transport drvnih sortimenata, u skladu sa sortimenata (a) starijim i (b) novijim tehničkim Godišnji izvještaji UŠ o gazdovanjuekološkim zahtjevima i unaprijeđenim sredstvima na nivou GJ (državne i privatne šume) šumamamogućnostima savremeno izgrađenih šumskih 3.1.3.2. Obim prevoza drvnih sortimenata (a) starijim iputeva i vlaka (b) novijim tehničkim sredstvima, na nivou GJ3.1.4. Povećanje obima i kvaliteta održavanja i 3.1.4.1. Obim održavanja i rekonstrukcije (a) šumskih Godišnji programi održavanjarekonstrukcije šumske infrastrukture za potrebe puteva, u ovom okviru puteva od javnog značaja i (b) šumskih puteva u državnoj svojinigazdovanja šumama i za određene javne svrhe, vlaka, prikazan po godinama, na nivou GJ (državne i Godišnji izvještaji UŠ o izgradnjiposebno šumskih puteva na način da su takvi putevi privatne šume) šumskih putevastalno u funkciji 3.1.4.2. Dužina šumskih puteva, koji su stalno u funkciji, na nivou GJ (državni i privatni)3.1.5. Promovisanje formiranja zajedničkog fonda 3.1.5.1. Uspostavljenost fonda i obim sakupljenih Posebni izvještajiza izgradnju i održavanje šumskih puteva koji bi se sredstava za tu svrhu, na lokalanom nivouosnovao od strane korisnika državnih šuma,vlasnika privatnih šuma i lokalnih zajednica 28
  29. 29. Pod-kriterijum 3.2: Unaprjeđenje proizvodnih funkcija šuma povećanjem mogućeg obimakorišćenja drvnih proizvoda, uz unaprjeđenje metodologije planiranja gazdovanja šumama idoznake stabala, u skladu sa proizvodnim potencijalom i uzgojnim potrebama šuma,potrebama tržišta, propisima, programima i posebnim tehničkim standardimaPod-pod-kriterijum Indikator Izvor verifikacije3.2.1 Povećanje prinosa (etata) i diverzifikacije 3.2.1.1. Visina prinosa (etata) u odnosu na proizvodni Programi gazdovanja šumamanjegove strukture na račun šuma koje su planirane potencijal (bonitet) šuma i na prethodni planski (godišnji i 10-godišnji)za otvaranje kao i intenzivnijih uzgojnih sječa u period, na nivou GJ (za državne i privatne šume),srednjedobnim sastojinama visokih i izdanačkih prikazana po:šuma a) tipovima šumskog pokrivača (šuma, šumsko zemljište, goleti / drveće van šume); b) otvorenosti šumskog područja; c) namjeni šuma i šumskog zemljišta; d) porijeklu šuma; e) glavnim šumsko-razvojnim tipovima; f) glavnim vrstama drveća. 3.2.1.2. Struktura prinosa (etata) po vrstama prinosa u odnosu na prethodni planski period, na nivou GJ (za državne i privatne šume), prikazana po: a) otvorenosti šumskog područja; b) namjeni šuma i šumskog zemljišta; c) porijeklu šuma; d) glavnim šumsko-razvojnim tipovima; e) glavnim vrstama drveća.3.2.2. Uvođenje fleksibilnosti u pogledu mogućeg 3.2.2.1. Udio sječišta (po površini i drvnoj masi), na Izvođački projektiobima doznake stabala za sječu odnosno realizacije kojima se koristilo dozvoljena odstupanja u pogledu Knjiga doznakesječa na nivou odsjeka ili parcele, u odnosu na obima sječe, kao i obim tih (±) odstupanja, na nivou GJ(programom gazdovanja šumama) planirani obim, u (za državne i privatne šume) Izvještaji komisije za pregledcilju prilagođavanja visine sječe realnim potrebama doznakei mogućnostima u konkretnim sastojinama, u 29
  30. 30. dozvoljenom odstupanju od ± 20% od planiranogobima3.2.3. Primjena unaprjeđenih sistema gazdovanja 3.2.3.1. Količina (bruto) doznačene drvne mase po Programi gazdovanja šumamašumama (veza sa 1.2.3. – 1.2.10.) kod doznake godinama, na nivou GJ (za državne i privatne šume), Izvođački projektistabala za sječu na savremenim načelima njege prikazana po:šuma, kojoj se daje poseban naglasak i kroz a) tipovima šumskog pokrivača (šuma, šumsko Knjiga doznakeosposobljavanje kadrova i koja - uz unaprijeđivanje zemljište, goleti / drveće van šume); Izvještaji komisije za pregledkvaliteta sastojina - omogućava i proizvodnju b) otvorenosti šumskog područja; c) namjeni šuma i šumskog zemljišta; doznakekvalitetnijih sortimenata d) porijeklu šuma; Godišnji izvještaji UŠ i NP e) glavnim šumsko-razvojnim tipovima; f) glavnim vrstama drveća; Analiza realizacije planskih g) vrstama sječa (glavne, proredne, dokumenata i projekata rekonstrukcije i konverzije, sanitarne i sanacijske, ostale). 3.2.3.2. Struktura (bruto) doznačene drvne mase po debljinskim razredima i po godinama, na nivou GJ (za državne i privatne šume), prikazana po: a) otvorenosti šumskog područja; b) namjeni šuma i šumskog zemljišta; c) porijeklu šuma; d) glavnim šumsko-razvojnim tipovima i uzgojnim oblicima sastojina; e) grupama vrsta drveća. 3.2.3.3. Udio sječišta (po površini i zapremini), na kojima je doznaka izvršena na savremenim prinicpima uzgoja/njege, prikazan po godinama, na nivou GJ (za državne i privatne šume) 3.2.3.4. Udio doznačene drvne mase prikazan po razlozima za sječu (uzgojni, sanitarni, ostali) na određenom uzorku sječišta, po godinama, na nivou GJ (za državne i privatne šume) 30
  31. 31. Pod-kriterijum 3.3: Unaprjeđenje proizvodnih funkcija šuma povećanjem realizovanogobima korišćenja drvnih proizvoda, uz poboljšanje tehnologije, kvaliteta i efikasnostiizvođenja šumskih operacija, kao i poboljšanjem projektovanja, racionalizovanjemadministrativnih procedura i uvođenjem automatskog praćenja porijekla drveta, u skladu saekološkim zahtjevima, ekonomskim mogućnostima i potrebama tržišta, propisima,programima i posebnim tehničkim standardimaPod-pod-kriterijum Indikator Izvor verifikacije3.3.1. Povećanje realizovanog obima sječa u okviru 3.3.1.1. Razmjer (bruto) realizacije sječa i prinosa Programi gazdovanja šumamaplaniranog odnosno dozvoljenog obima, naročito na (etata), po godinama sječa i ukupno, na nivou GJ (za (godišnji i 10-godišnji)račun uzgojnih sječa u novo otvorenim šumama kao državne i privatne šume), prikazan po: Izvještaji o realizaciji planskihi intenzivnijih uzgojnih sječa u srednjedobnim a) otvorenosti šumskog područja; dokumenatasastojinama visokih i izdanačkih šuma b) porijeklu šuma; c) grupama vrsta drveća; d) vrstama sječa.3.3.2. Povećanje stepena iskorištenja posječenog 3.3.2.1. Razmjer doznačene (bruto) i posječene (neto) Izvještaji o prijemu sječištadrveta u šumi, naročito na račun izrade drveta drvne mase, po godinama sječa i ukupno, na nivou GJ Godišnji izvještaji UŠ i NPlošijeg kvaliteta i sitnog drveta (za državne i privatne šume) prikazan po: a) otvorenosti šumskog područja; Godišnji statistički izvještaji b) porijeklu šuma; (MONSTAT-a) c) grupama vrsta drveća; d) vrstama sječa.3.3.3. Poboljšanje kvalitetne strukture drvnih 3.3.3.1. Struktura drvnih sortimenata uključujući Izvještaji o prijemu sječištasortimenata, naročito vršenjem optimalnijeg načina biomasu, po godinama sječa i ukupno, na nivou GJ (za Godišnji izvještaji UŠ i NPkrojenja, kome se daje poseban naglasak i kroz državne i privatne šume), prikazana po:osposobljavanje kadrova a) otvorenosti šumskog područja; Godišnji statistički izvještaji b) porijeklu šuma; (MONSTAT-a) c) glavnim šumsko-razvojnim tipovima; d) grupama vrsta drveća. 3.3.3.2. Udio sječišta (po površini i zapremini), na kojima se izvršilo optimalno krojenje drvnih 31
  32. 32. sortimenata, po godinama sječa, na nivou GJ (za državne i privatne šume)3.3.4. Postepeno uvođenje savremenijih tehnologija 3.3.4.1. Broj i površinski udio sječišta, na kojima se Programi gazdovanja šumamakorišćenja šuma, kao što su mehanizovana sječa i primjenjuju (a) postojeće i (b) nove tehnologije Izvođački projektiiznošenje drvnih sortimenata, žičano ili žičano- koriščenja šuma, prikazan po vrstama tehnologija iužetno izvlačenje drvnih sortimenata, u uslovima godinama sječa, na nivou GJ (za državne i privatne Godišnji izvještaji UŠgdje je to tehnološki moguće, ekonomski izvodljivo i šume)ekološki prihvatljivo, kao i unaprijeđeno korišćenjepostojećih tehnologija, uz očuvanje animalnetehnologije u uslovima u kojima je ona još uvijeknajprihvatljivija, posebno u privatnim šumama3.3.5. Izrađivanje kvalitetnijih, sastojinskim i 3.3.5.1. Broj i površinski udio informaciono Analize izvođačkih projekatatehnološkim uslovima prilagođenih izvođačkih savremenih projekata u odnosu na sve izvođačke Godišnji izvještaji o radu UŠ i NPprojekata, koji se zasnivaju na savremenim projekte, na nivou GJ (za državne i privatne šume)informacionim osnovama, kao i normativima za 3.3.5.2. Broj i površinski udio sječišta, na kojima sevršenje šumskih operacija, kako bi se obezbjedilo primjenjuje normiranje proizvodnje drvnihracionalno i efikasno korišćenje šuma sortimenata, prikazan po godinama, na nivou GJ (za državne i privatne šume) 3.3.5.3. Broj i udio sječišta, na kojima su faze korišćenja izvršene efikasnije od normiranih, uz očuvano stanje sastojine i zemljišta, prikazan po godinama, na nivou GJ (za državne i privatne šume)3.3.6. Obezbjeđivanje poštovanja izvršene doznake 3.3.6.1. Udio sječišta (po površini i zapremini) na Rješenja za sječustabala za sječu po količini, vrstama drveća i kojima se dosledno ispoštovalo doznaku, prikazan po Izvođački projektistrukturi, kao i kvalitetne realizacije sječe i izrade godinama sječa, na nivou GJ (za državne i privatnedrvnih sortimenata, uz prethodno obilježavanje šume) Knjiga doznake(prilikom doznake) pravaca obaranja i izvlačenja, Zapisnici o prijemu sječišta 3.3.6.2. Broj i površinski udio sječišta, na kojima seodnosno kvalitetnu realizaciju izvođačkih projekata vršilo obilježavanje pravaca obaranja / izvlačenja, Posebne analize (na određenom prikazan po godinama sječa, na nivou GJ (za državne i uzorku sječišta) privatne šume) Godišnji izvještaji UŠ i NP 32
  33. 33. 3.3.6.3. Udio sječišta (po površini i zapremini) sa kvalitetnom / propisnom realizacijom navedenih radova, prikazan po godinama sječa, na nivou GJ (za državne i privatne šume)3.3.7. Uspostavljanje elektronske baze podataka i 3.3.7.1. Obim doznačene drvne mase i izrađenih drvnih Godišnji izvještaji UŠ i NPautomatizovanog registrovanja (bar kod) i praćenja sortimenata (po vrstama), za koji su uspostavljeneporijekla drvnih sortimenata, polazeći od elektronske baze podataka i obim, koji se automatskidoznačenih stabala registruje i prati, na lokalnom nivou UŠ (za državne i privatne šume)3.3.8. Fleksibilnije i efikasnije sprovođenje 3.3.8.1. Prosječno vrijeme potrebno za odobravanje Godišnji izvještaji UŠadministrativno-tehničkih postupaka kod doznake sječe vlasnicima privatnih šuma, nakon proslijeđenog Upitnik za vlasnike i korisnikestabala, prijema sječišta, obilježavanja i praćenja zahtjeva za sječu, kao i vrijeme potrebno za prijem šumaizvora drvnih sortimenata sječišta, po godinama, na lokalnom nivou UŠ 3.3.8.2. Broj i udio navedenih administrativno- tehničkih postupaka kod vlasnika i korisnika šuma, koji su se završili u samo jednom navratu, prikazan po godinama, na lokalnom nivou UŠ (za državne i privatne šume) 33

×