Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.

Iraultza Liberalak

5,330 views

Published on

Antzinako Erregimenaren amaiera eta Gizarte Burgesaren eraiketa.

Published in: Education
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

Iraultza Liberalak

  1. 1. HISTORIA DBH 4.MAILA 2. GAIA
  2. 2. HISTORIA DBH 4.MAILA 2. GAIAIRAULTZA POLITIKOAK EE.BB.ak
  3. 3. HISTORIA DBH 4.MAILA 2. GAIAHamahiru Koloniak
  4. 4. HISTORIA DBH 4.MAILA 2. GAIA ZERGATIAKIrakurri 30.orria:• Zergatik sortu ziren kolonien eta metropoliaren arteko tentsioak?• Zer garrantzia izan zuen Tearen matxinadak?
  5. 5. HISTORIA DBH 4.MAILA 2. GAIATestua: Independentzia DeklarazioaEstatu Batuen independentzia-adierazpenaren hitzaurrea (1776)Egia berez nabaritzat ditugu hauek: gizakiak jaiotzez berdinak direla; Sortzaileak berez-berezko eskubideak ematen dizkiela –esaterako, bizia, askatasuna eta zoriontsu izatensaiatzeko eskubidea–; eskubide horiek bermatzeko, gizakiek gobernuak eratzen dituztelaeta gobernuen botere zilegia gobernatuen onarpenetik datorrela; gobernu batek,edonolakoa izanda ere, helburu horiek aintzat hartzen ez baditu, herriak gobernuaaldatzeko edo abolitzeko eskubidea duela, edo beste bat eratzekoa, aipaturikoprintzipioetan oinarritua. Gobernu horren botereak antolatu ahal izango ditu herriak,herriaren segurtasuna eta zoriona bermatzeko egokien usten duen eran […]Kolonia hauek sekulako pazientzia izan dute luzaroan, baina egun sekulako beharra duteberen gobernu-sistema zaharra aldatzeko. 1.- Non egiten da subiranotasun nazionalaren defentsa? 2.- Aurkitzen al duzu harremanik “Kontratu Soziala”ren teoriarekin? 3.- Zein da testuaren erakarpenik garrantzitsuena?
  6. 6. HISTORIA DBH 4.MAILA 2. GAIAAmerikako politika-sistema 1. Zeintzuk ziren Ameriketako Estatu Batuen politika- sistemaren ezaugarri nagusienak? 2. Zergatik izan zuten horrenbeste eraginik historian?
  7. 7. HISTORIA DBH 4.MAILA 2. GAIAIRAULTZA POLITIKOAK FRANTZIAKO IRAULTZA
  8. 8. HISTORIA DBH 4.MAILAZERGATIAK 2. GAIA•Ekonomikoak: •Krisialdi ekonomikoa: •Uzta txarrak •Inflazioa•Sozialak •Gizarte estamentala •Burgeseriaren gorakada•Politikoak •Absolutismoa •Pribilegioak •Erregearen ospea galtzea•Ideologikoak: •Ilustrazioa •Despotismo Ilustratuaren porrota•Fiskalak •Zerga-sistema •Ogasunaren defizita •EE.Bbetako independentziaren gastuak •Gortearen gastuak
  9. 9. HISTORIA DBH 4.MAILA 2. GAIAFRANTZIAKO IRAULTZA HASIERAK
  10. 10. HISTORIA DBH 4.MAILAEstatu Orokorrak 2. GAIA•Pribilegiodunen matxinada: •Ogasun-ministrarien (Turgot, Calonne, Necker eta Brienne) hausnarketa: •Zerga sistema berrantolatu •Desamortizazioa •Nobleziaren erantzuna •Estatu Orokorrak deitu (1788)•Estatu Orokorrak •Kexa-koadernoak •Jarrerak: •Erregeak Ogasunaren egoera konpondu nahi zuen soilik •Nobleziak eta kleroak beren pribilegioei eutsi nahi zieten. •Hirugarren estatuak zergen erreformatik haratago joan nahi zuen eta sakonagoak ziren erreformak ere eskatzen zituen..
  11. 11. HISTORIA DBH 4.MAILA 2. GAIAHirugarren estatuaren egoeraHiru galdera geure buruarentzat:1.a Zer da estatu xehea? Dena.2.a Zer izan da orain arte politikan? Ezer ez.3.a Zer eskatzen du? Zerbait izatea. Nor ausartuko litzateke esatera estatu xeheak ezduela nazio oso bat eratzeko behar den guztia? Gizon indartsua eta sendoa da, oraindikbesoa kateatuta badu ere. Ordena pribilegiatuak desagerrarazita ere, nazioa ez litzatekegutxiago izango, baizik eta gehiago. Eta zer da estatu xehea? Dena, baina kateatutadago, eta zapalduta. Eta zer izango litzateke ordena pribilegiaturik gabe? Dena; aske etaoparoa, ordea. Estatu xeherik gabe, ezer ezin da behar bezala egin; besteak gabe, berriz,den-dena hobeto egingo da. […] E.-J. SIEYÈS, Zer da hirugarren estatua?, 1789ko urtarrila
  12. 12. HISTORIA DBH 4.MAILA 2. GAIATestua: Valençay-ko kexa-koadernoaValençay-ko kexa-koadernoaValençay-ko (Berry) hiri parrokiako hirugarren estatuko biztanleek apaltasun handizeskatzen diote Berorren Maiestateari. […]Taila, kapitazioa eta bi hogeirenak ezabatu beharko liratekeela. Ezabaturiko zerga horienordez, gobernuak eskubide (zerga) bakarra jarriko luke, probintzia bakoitzak askatasunaizango luke, zerga hori nola kobratu eta banatu erabakitzeko. Kleroak eta nobleek erebeharko lukete, hirugarren bezalaxe […]Estatuaren zorrak ordaintzeko konponbide bakarra hau izango litzateke: Jainkoarenzerbitzurako erabili ezin fraideen eta monjeen ondasun guztiak eskuratzea(desamortizazioa)… 1.- Zergatik uste duzu direla hain inportanteak kexa-koadernoak? 2.- Zein arazo iger daiteke? 3.- Zein da konponbidea?
  13. 13. HISTORIA DBH 4.MAILA 2. GAIAKRONOLOGIA • Estatu Orokorrak • (Botuen afera) • Asanblada Nazionala • Asanblada Konstituziogilea • Bastilari eraso FASE MODERATUA (1789-92) Eskubide feudalen deuseztapena Giza-eskubideen aldarrikapena 1791ko Konstituzioa IRAULTZAREN KONTRAKO JARRERAK Erregea Noblezia Sans Cullottes Europako Erregetzak
  14. 14. HISTORIA DBH 4.MAILA 2. GAIALe grand Peur
  15. 15. HISTORIA DBH 4.MAILA 2. GAIAFRANTZIAKO IRAULTZA BIGARREN FASEA FASE ERRADIKALA (1792-1794)
  16. 16. HISTORIA DBH 4.MAILA 2. GAIA KONBENTZIOA 1792-93)• Konbentzioa (Ganbara legegilea) – Bi alderdi nagusi: • Girondinoak • Jakobinoak – Gertakizunak: • Iraileko hilketak • Erregearen epaiketa eta heriotz-zigorra – Ondorioak: • Frantziaren kontrako Lehen Koalizioa • La Vendée eskualdeko matxinada
  17. 17. HISTORIA DBH 4.MAILA 2. GAIA IZUALDIA (1793-94)• Jakobinoen estatu-golpea (93-VI)• Konstituzio Berria (Sufragio Unibertsala)• Herri Salbazioko Batzordea – Zergatiak: • Marat-en hilketa • Gerraren norabide ezkorra – Robespierre – Susmagarrien legea: Izualdia – Iraultzaren defentsa antolatu • Errepresioa (Barne oposizioaren kontra) • Ejerzitoa (Napoleon eta kanpoko etsaia)• Thermidorreko estatu-golpea: – Robesperren exekuzioa – Izualdiaren bukaera
  18. 18. HISTORIA DBH 4.MAILA 2. GAIADirektorio(1795-99)
  19. 19. HISTORIA DBH 4.MAILA 2. GAIA• Konstituzio berria: – Sufragio zentsitarioa – Botere banaketa – Exekutiboa bost kideko Direktorio.• Arazoak: – Barne matxinadek jarraitzen zuten – Gerra ( I. Koalizioak)• Napoleonen igoera – Barne oposizioa baretu – Frantziaren kontrako Koalizioak garaitu (Italiako kanpaina) – Brumarioren 18ko estatu golpea, eratu berria zen II.koalizioari aurre egiteko
  20. 20. HISTORIA DBH 4.MAILA 2. GAIANapoleonen Inperioa 1800-1815
  21. 21. HISTORIA DBH 4.MAILA 2. GAIA Barne-Politika• Botere osoa bereganatu zuen.• Konstituzio Berria non botere banaketa desagertu zen.• Erreformak: – Napoleon-Kodea – Merkatal Kodea – Frantziako Bankua – Departamentuen bitartez lurralde antolamendua – Hezkuntza publikoa
  22. 22. HISTORIA DBH 4.MAILA 2. GAIANAPOLEON ETA EUROPA EUROPA 1815-48
  23. 23. HISTORIA DBH 4.MAILAEuropa 2. GAIA
  24. 24. HISTORIA DBH 4.MAILA 2. GAIABERREZARKUNTZA VIENAKO KONGRESUA
  25. 25. HISTORIA DBH 4.MAILA 2. GAIA
  26. 26. HISTORIA DBH 4.MAILAEUROPA 1815 2. GAIA
  27. 27. HISTORIA DBH 4.MAILA 2. GAIAVIENA ONDORENGO EUROPA ARAZOAK IRAULTZA LIBERALAK
  28. 28. HISTORIA DBH 4.MAILA ARAZOAK 2. GAIA• Burgeseriak ez zuen onartu Vienan ezarritako Absolutismoa.• Liberalismoaren sendoketa ideologia politiko bezala – Moderatua: • Sufragio zentsitarioa • Erregetza parlamentarioa – Aurrerakoia: • Berdintasuna • Sufragio unibertsala • Errepublika• Nazionalismoa – Vienan sorturiko Europako mapa aztertu – Estatu eta nazioak
  29. 29. HISTORIA DBH 4.MAILA Iraultzak (1820-30-48) 2. GAIA 1848.eko mugimendu iraultzaleak Europan zehar zabaldu arren, ez zuen arrakastarik izan. Frantzian gobernu BELGIKA 1820 1830 1848 autoritarioa osatu zen. Alemanian, Prusian, Hungariar Herbehereetako inperioan eta Polonian mugimenduak Aliantza Santuko erregearen kontra. kideek erreprimitu zituzten. FRANTZIA FRANTZIA Independentzia eta Hala ere, iraultza hauek hiru irakaspen utzi zituzten: II Errepublika Erregetza konstituzionala Estatu-golpea FernandoKarlos X.aren kontra. VII.aren gobernu Burgeseriak errege berria agerpena 1. matxinada Langileen LangileenLeopoldo I absolutuaren kontra. Napoleonek hauteskundeak irabazi Luis aukeratzen du, Luis 2. Nazionalismoaren indarra Grezia 1821 1823an Aliantza Santuak Orleansekoa Burgeseriaren onespenarekin Luis zuen 3. Demokrazian sakontzeko beharra. Turkiar inperioarenmugimenduak zapaldu Napoleonek II Inperioa aldarrikatu Erregimen liberala kontra berrezartzen da. Hiru puntu hauek XIX.mendeko bigarren erdialdearen (1850-1870) Independentzia bilakaera baldintzatu zuten.
  30. 30. HISTORIA DBH 4.MAILA 2. GAIAHispanoamerikako independentziaprozesuaren mapa
  31. 31. HISTORIA DBH 4.MAILA 2. GAIANAZIOAK ETAESTATUAKNazionalismoa Alemania ItaliaTurkiar Inperioa
  32. 32. HISTORIA DBH 4.MAILA 2. GAIA• Nazioa eta Estatua (Definizioak)• Europako egoera 1848an – Estatu bat eta nazio asko • Errusiako Inperioa • Austriar-Hungariako inperioa • Turkiar Inperioa – Nazio bat eta estatu asko • Alemania • Italia• Estatu nazioak• Estaturik gabeko nazioak
  33. 33. HISTORIA DBH 4.MAILA 2. GAIA
  34. 34. HISTORIA DBH 4.MAILA 2. GAIA
  35. 35. HISTORIA DBH 4.MAILA 2. GAIA
  36. 36. HISTORIA DBH 4.MAILA 2. GAIA SINTESIA (II) Sintesia (I) Iraultza Amerikarra liberalismoa praktikan jarri zuen lehena izan zen. Herrialde berri baten jatorria izan zen, Estatu Batuak, eta honen sistema politikoa hurrengo iraultzetarako eredu izan zen. 1789an, burgesia frantsesak krisi egoera baliatu zuen boterea eskuratzea ahalbidetu zion iraultzari ekiteko. Biltzar Konstituziogilearen dekretuek eta 1791ko Konstituzioak Frantziako Antzinako Erregimenari eman zioten amaiera. Baina erregeak eta pribilegiatuek erreformak geldiarazi nahi izan zituzten. Azkenik, europar potentzien kontrako gerrateak monarkia desagertzea eta Errepublika aldarrikatzea eragin zuen. Kanpoko mehatxuen ondorioz Iraultza erradikalizatu eta erabateko diktadura bilakatu zen. Azkenik, erregimen burges berri bat sortu zen, bukaeran boterea Napoleon Bonaparteri eman behar izan ziona, eta honek Iraultzaren amaiera ekarri zuen.
  37. 37. HISTORIA DBH 4.MAILA 2. GAIA Sintesia (II) Napoleonek hainbat erreforma abiarazi zituen Frantzian, baita azkenean erregimena desagerrarazi zuen hedapen militarreko politika ere. Napoleonen porrotaren ostean, Errestaurazioa deitzen diogun liberalismoaren kontrako garaia ireki zen. Potentziak saiatu ziren Europan iraultza gehiago izatea ekidingo zuen sistema bat sortzen. Errestaurazioaren ordenak gutxi iraun zuen. Liberalismoa burgesiaren ideologia gisa finkatuta zegoen eta saihestezina izan zen botere ekonomikoa zeukan gizarte talde honek botere politikoa ere eskuratzea. Hau gertatu zen 1820, 1830 eta 1848ko iraultzekin. Liberalismoa espainiar Amerikan zehar ere zabaldu zen. Honen ondorioz, 1814 eta 1824 artean, Amerikako espainiar nagusitasuna ezabatu zuten independentzia prozesuak gertatu ziren, Kuban eta Puerto Ricon izan ezik.

×