SlideShare a Scribd company logo
1 of 13
Download to read offline
TEMA:

 RRYMA ELEKTRIKE
PUNOI:

•Exhitah Vasija
•Selva Livanaj
•Uelda Gjatoja
•Xhenisa Spahija
XI-A
OBJEKTIVAT
• Të kuptojmë c’është rryma elektrike.
• Të kuptojme si qarkullon ajo.
• Të shpjegojmë efektet e rrymës
elektrike dhe disa nga ligjet themelore
bazë që lidhen me të.
PERMBAJTJA E
PROJEKTIT
•
•
•
•
•
•

Ngarkesa dhe lëvizja e saj ne përçues.
Ku rrjedh rryma elektrike?
Veprimet e rrymës elektrike.
Intensiteti i rrymës elektrike.
Rezistenca- ligjet e Omit.
Puna dhe fuqia e rrymës.
Ngarkesa dhe lëvizja e saj në përçues
•Quajme ngarkese elektrike sasine e elektricitetit qe kalon nga njeri trup te
tjetri me ane te kontaktit ose ferkimit.
•Nëse dy trupa përçues të elektrizuar që janë në potenciale të ndryshme
i lidhim me përçues, potenciali i tyre do barazohet.
Gjatë këtij barazimi potenciali, ngarkesa elektrike prej trupit me potencial
me të lartë rrjedh nëpër përçues në trupin me potencial me të ulët.

• Lëvizja e orientuar e elektricitetit quhet rrymë elektrike.
• Në përgjithësi, çfarëdo lëvizje e orientuar e ngarkesave elektrike quhet
rrymë elektrike.
• Rryma elektrike mund të rrjedhë:


në metale – lëvizja e elektroneve.



në elektrolite (acide,në tretje të kripës) – lëvizja e joneve pozitive
dhe negative.



në gazra nën kushte të caktuar (shtypje, temperaturë).



në vakum,nëse ndërmjet dy elektrodave përçuese krijojmë një fushë
mjaft të fortë - lëvizje e elektroneve.

• Rrymën elektrike të pa ndërprerë e realizojmë me burime të energjisë elektrike.
1) Veprimi termik i rrymës elektrike :
• Përcjellësit e rrymës elektrike shpesh ndahen:
• përcjellës të llojit të parë (metalet, grafiti),
• përcjellësit e llojit të dytë (përcjellësit elektrolitik).
• Veprimi termik i rrymës elektrike është dukuria e nxehjes së përçuesit
me rastin e kalimit të rrymës elektrike nëpër të.
• Rritja e temperaturës së trupit paraqet rritjen e amplitudës së ngarkesave elementare
të materies prej së cilës trupi është i përbërë.
• Dukuria ka përdorim të gjerë në praktikë, dhe shpeshherë është me efekt të
padëshirueshëm, per shembull te trapani ose motori elektrik.

2) Veprimi kimik i rrymës elektrike:
• Veprimi kimik i rrymës elektrike është dukuria që përçuesit elektrolitik me rastin e
kalimit të rrymës ndryshojnë kimikisht. Kjo dukuri quhet elektrolizë.
• Elektroliza ka një përdorim të gjerë në metalurgji
• Shumica e metaleve në gjendje të pastër fitohen kryesisht me elektrolizë
(bakri, alumini dhe shumë tjerë).
3) Veprimi optik i rrymës elektrike :
• Veprimi optik i rrymës elektrike është dukuria e kalimit të rrymës elektrikë në dritë.
• Dukuria e dritës nuk është rezultat i nxehjes së filamentit të telit (si në llamben
elektrike), por është rezultat i ndryshimeve të brezave energjetike të disa elektroneve në
vetë atomet e materies.
• Kjo dukuri ndodh gjatë kalimit të rrymës nëpër plazmë ose nëper ndonjë gjysmëpërçues.
• Edhe kjo dukuri shpesh përdoret në praktikë.

4) Veprimi magnetik i rrymës elektrike :
• është dukuria që rreth rrymës elektrike lajmërohet fusha magnetike.

• Rryma elektrike gjithmonë shprehet me fushe magnetike.
Intensiteti i rrymës elektrike:

• Nëpër një prerje tërthore të ndonjë
përçuesi me rrymë në mënyrë te vazhdueshme
kalojnë një numër elektronesh, respektivisht
një sasi e caktuar e elektricitetit.
• Intensiteti i rrymës paraqet sasine e
ngarkesës e cila kalon prerjen e përçuesit në
intervalin kohor.
• Rryma ka intensitet të njëjtë në tërë
gjatësinë e përçuesit në të cilin rrjedh, pa
marrë parasysh prerjen tërthore të tij.
• Njësia matëse për intensitetin e rrymës:
[Q ]
[I ] =

C
=

[t ]

As
=

s

= A (amper)
s

• Amperi është njësi themelore e SI.

Pajisja për matjen e intensitetit të rrymës
elektrike quhet ampermetër.
Ampermetri lidhet në seri me
përçuesin në të cilin matet intensiteti
i rrymës.
Rezistenca elektrike

Ligji I i Omit
• Gjatë rrjedhjes së rrymës nëpër përçues lajmërohet rezistencë. Georg Simon Ohm ka
shtruar matematikisht varësinë e diferencës së potencialit U në skajet e përçuesit metalik
me prerje tërthore konstante gjatë rrjedhjes së rrymës konstante me intensitet I:
• Varësia është konstante.
• Ky relacion paraqet: Ligjin e I te Omit

• Njësia matëse për rezistencën elektrike:

Ligji II i Omit
• Rezistenca elektrike:
- eshte ne perpjestim te drejte me gjatesine l
te percjellesit;
- eshte ne perpjestim te zhdrejte me
siperfaqen e seksionit s;
- varet nga natyra e percjellesit.

ρ•l
R=

S
Fuqia P në njësi të kohës :

P=
Këto ishin disa nga madhësitë
dhe dukuritë kryesore që
lidhen me rrymën elektrike.

More Related Content

What's hot

Enzimat
EnzimatEnzimat
EnzimatAn An
 
Energjia dhe Burimet e Energjisë
Energjia dhe Burimet e EnergjisëEnergjia dhe Burimet e Energjisë
Energjia dhe Burimet e EnergjisëKlajdi Proko
 
roli i elementeve kimike ne organizmin e njeriut
roli i elementeve kimike ne organizmin e njeriutroli i elementeve kimike ne organizmin e njeriut
roli i elementeve kimike ne organizmin e njeriutmikaela basha
 
121elektrizimi i-trupave-dhe-shpjegimi-i-tjellojet-e-elektrizimit-ok
121elektrizimi i-trupave-dhe-shpjegimi-i-tjellojet-e-elektrizimit-ok121elektrizimi i-trupave-dhe-shpjegimi-i-tjellojet-e-elektrizimit-ok
121elektrizimi i-trupave-dhe-shpjegimi-i-tjellojet-e-elektrizimit-okAmanda Ravolli
 
Prodhimi i energjise
Prodhimi i energjiseProdhimi i energjise
Prodhimi i energjiseroberto1723
 
Lexim Jashtë klase: "Prici i vogel"
Lexim Jashtë klase:   "Prici i vogel"Lexim Jashtë klase:   "Prici i vogel"
Lexim Jashtë klase: "Prici i vogel"#MesueseAurela Elezaj
 
Zbatimet e elektricitetit ne jeten e perditshme dhe Aparatet matese te elektr...
Zbatimet e elektricitetit ne jeten e perditshme dhe Aparatet matese te elektr...Zbatimet e elektricitetit ne jeten e perditshme dhe Aparatet matese te elektr...
Zbatimet e elektricitetit ne jeten e perditshme dhe Aparatet matese te elektr...Edward Newgate
 
Ndërtimi i bazës së të dhënave në programin Access
Ndërtimi i bazës së të dhënave në programin AccessNdërtimi i bazës së të dhënave në programin Access
Ndërtimi i bazës së të dhënave në programin AccessRexhino Kovaci
 
FUQIA DHE RENDIMENTI: RRUGET E PERMIRESIMIT TE TYRE
FUQIA DHE RENDIMENTI: RRUGET E PERMIRESIMIT TE TYREFUQIA DHE RENDIMENTI: RRUGET E PERMIRESIMIT TE TYRE
FUQIA DHE RENDIMENTI: RRUGET E PERMIRESIMIT TE TYREirlindi
 
Valet
ValetValet
ValetAn An
 
Dieta E Balancuar Dhe Energjia E Nevojshme-Organizem I Shendetshem
Dieta E Balancuar Dhe Energjia E Nevojshme-Organizem I ShendetshemDieta E Balancuar Dhe Energjia E Nevojshme-Organizem I Shendetshem
Dieta E Balancuar Dhe Energjia E Nevojshme-Organizem I ShendetshemArenoardReno
 
Hebrenjtë në Shqipëri
Hebrenjtë në ShqipëriHebrenjtë në Shqipëri
Hebrenjtë në ShqipëriDonikaLici
 
Energjite e rinovueshme
Energjite e rinovueshmeEnergjite e rinovueshme
Energjite e rinovueshmeLeonard Proko
 
Matematika ne jeten e perditshme
Matematika ne jeten e perditshmeMatematika ne jeten e perditshme
Matematika ne jeten e perditshmeAna Ana
 

What's hot (20)

ENERGJIA ...!!!!
ENERGJIA ...!!!!ENERGJIA ...!!!!
ENERGJIA ...!!!!
 
Enzimat
EnzimatEnzimat
Enzimat
 
Energjia dhe Burimet e Energjisë
Energjia dhe Burimet e EnergjisëEnergjia dhe Burimet e Energjisë
Energjia dhe Burimet e Energjisë
 
energjia
energjia energjia
energjia
 
Projekt Fizik - valet
Projekt Fizik - valetProjekt Fizik - valet
Projekt Fizik - valet
 
Projekt edukimi fizik
Projekt edukimi fizikProjekt edukimi fizik
Projekt edukimi fizik
 
roli i elementeve kimike ne organizmin e njeriut
roli i elementeve kimike ne organizmin e njeriutroli i elementeve kimike ne organizmin e njeriut
roli i elementeve kimike ne organizmin e njeriut
 
121elektrizimi i-trupave-dhe-shpjegimi-i-tjellojet-e-elektrizimit-ok
121elektrizimi i-trupave-dhe-shpjegimi-i-tjellojet-e-elektrizimit-ok121elektrizimi i-trupave-dhe-shpjegimi-i-tjellojet-e-elektrizimit-ok
121elektrizimi i-trupave-dhe-shpjegimi-i-tjellojet-e-elektrizimit-ok
 
Prodhimi i energjise
Prodhimi i energjiseProdhimi i energjise
Prodhimi i energjise
 
Lexim Jashtë klase: "Prici i vogel"
Lexim Jashtë klase:   "Prici i vogel"Lexim Jashtë klase:   "Prici i vogel"
Lexim Jashtë klase: "Prici i vogel"
 
Zbatimet e elektricitetit ne jeten e perditshme dhe Aparatet matese te elektr...
Zbatimet e elektricitetit ne jeten e perditshme dhe Aparatet matese te elektr...Zbatimet e elektricitetit ne jeten e perditshme dhe Aparatet matese te elektr...
Zbatimet e elektricitetit ne jeten e perditshme dhe Aparatet matese te elektr...
 
Ndërtimi i bazës së të dhënave në programin Access
Ndërtimi i bazës së të dhënave në programin AccessNdërtimi i bazës së të dhënave në programin Access
Ndërtimi i bazës së të dhënave në programin Access
 
FUQIA DHE RENDIMENTI: RRUGET E PERMIRESIMIT TE TYRE
FUQIA DHE RENDIMENTI: RRUGET E PERMIRESIMIT TE TYREFUQIA DHE RENDIMENTI: RRUGET E PERMIRESIMIT TE TYRE
FUQIA DHE RENDIMENTI: RRUGET E PERMIRESIMIT TE TYRE
 
Valet
ValetValet
Valet
 
Dieta E Balancuar Dhe Energjia E Nevojshme-Organizem I Shendetshem
Dieta E Balancuar Dhe Energjia E Nevojshme-Organizem I ShendetshemDieta E Balancuar Dhe Energjia E Nevojshme-Organizem I Shendetshem
Dieta E Balancuar Dhe Energjia E Nevojshme-Organizem I Shendetshem
 
Ligjet e njutonit Admir Hasani x-4
Ligjet e njutonit   Admir Hasani x-4Ligjet e njutonit   Admir Hasani x-4
Ligjet e njutonit Admir Hasani x-4
 
Fusha Magnetike
Fusha MagnetikeFusha Magnetike
Fusha Magnetike
 
Hebrenjtë në Shqipëri
Hebrenjtë në ShqipëriHebrenjtë në Shqipëri
Hebrenjtë në Shqipëri
 
Energjite e rinovueshme
Energjite e rinovueshmeEnergjite e rinovueshme
Energjite e rinovueshme
 
Matematika ne jeten e perditshme
Matematika ne jeten e perditshmeMatematika ne jeten e perditshme
Matematika ne jeten e perditshme
 

Similar to Rryma elektrike

Rryma elektrike
Rryma elektrikeRryma elektrike
Rryma elektrikeflori daut
 
Elektriciteti Hysen Doko
Elektriciteti   Hysen DokoElektriciteti   Hysen Doko
Elektriciteti Hysen DokoHysen Doko
 
Rryma alternative dhe perftimi i saj
Rryma alternative dhe perftimi i sajRryma alternative dhe perftimi i saj
Rryma alternative dhe perftimi i sajAmdi Nuredini
 
Transmisione elektrike
Transmisione elektrikeTransmisione elektrike
Transmisione elektrikeXhelal Bislimi
 
Zbatimet e elektricitetit ne teknike dhe ne jeten e perditshme
Zbatimet e elektricitetit ne teknike dhe ne jeten e perditshme Zbatimet e elektricitetit ne teknike dhe ne jeten e perditshme
Zbatimet e elektricitetit ne teknike dhe ne jeten e perditshme ornela rama
 
Energjia dhe ndotja e mjedisit
Energjia dhe ndotja e mjedisitEnergjia dhe ndotja e mjedisit
Energjia dhe ndotja e mjedisitEneo Petoku
 
induksioni-elektromagnetik copy copy.pptx
induksioni-elektromagnetik copy copy.pptxinduksioni-elektromagnetik copy copy.pptx
induksioni-elektromagnetik copy copy.pptxhaliliensar036
 
Projekt ne fizike
Projekt ne fizikeProjekt ne fizike
Projekt ne fizikeDaniela Ela
 
Elektrofiziologjia + zemra
Elektrofiziologjia      + zemraElektrofiziologjia      + zemra
Elektrofiziologjia + zemraAlkidDapaj
 
zbatimet e elektricitetit
zbatimet e elektricitetitzbatimet e elektricitetit
zbatimet e elektricitetitornela rama
 
Fibrat optike , lazerat , magnetet ,elektromagnetet dhe perdorimi i tyre ne f...
Fibrat optike , lazerat , magnetet ,elektromagnetet dhe perdorimi i tyre ne f...Fibrat optike , lazerat , magnetet ,elektromagnetet dhe perdorimi i tyre ne f...
Fibrat optike , lazerat , magnetet ,elektromagnetet dhe perdorimi i tyre ne f...xhessiana
 
Bazat e-elektroteknikes-ne-eksperimente-dhe-ushtrime-praktike
Bazat e-elektroteknikes-ne-eksperimente-dhe-ushtrime-praktikeBazat e-elektroteknikes-ne-eksperimente-dhe-ushtrime-praktike
Bazat e-elektroteknikes-ne-eksperimente-dhe-ushtrime-praktike#MesueseAurela Elezaj
 
36342713 transmisione-elektrike
36342713 transmisione-elektrike36342713 transmisione-elektrike
36342713 transmisione-elektrikeXhelal Bislimi
 

Similar to Rryma elektrike (20)

Rryma elektrike
Rryma elektrikeRryma elektrike
Rryma elektrike
 
Elektriciteti Hysen Doko
Elektriciteti   Hysen DokoElektriciteti   Hysen Doko
Elektriciteti Hysen Doko
 
Elektriciteti, Fizike
Elektriciteti, FizikeElektriciteti, Fizike
Elektriciteti, Fizike
 
Rryma alternative dhe perftimi i saj
Rryma alternative dhe perftimi i sajRryma alternative dhe perftimi i saj
Rryma alternative dhe perftimi i saj
 
Elektronika
ElektronikaElektronika
Elektronika
 
Puna dhe fuqia e rrymes elektrike arjana karaqi
Puna dhe fuqia e rrymes elektrike arjana karaqiPuna dhe fuqia e rrymes elektrike arjana karaqi
Puna dhe fuqia e rrymes elektrike arjana karaqi
 
Rrymat elektrike Bleona Popaj dhe Elona Gega
Rrymat elektrike Bleona Popaj dhe Elona GegaRrymat elektrike Bleona Popaj dhe Elona Gega
Rrymat elektrike Bleona Popaj dhe Elona Gega
 
Elektrostatika
ElektrostatikaElektrostatika
Elektrostatika
 
Transmisione elektrike
Transmisione elektrikeTransmisione elektrike
Transmisione elektrike
 
Zbatimet e elektricitetit ne teknike dhe ne jeten e perditshme
Zbatimet e elektricitetit ne teknike dhe ne jeten e perditshme Zbatimet e elektricitetit ne teknike dhe ne jeten e perditshme
Zbatimet e elektricitetit ne teknike dhe ne jeten e perditshme
 
Energjia dhe ndotja e mjedisit
Energjia dhe ndotja e mjedisitEnergjia dhe ndotja e mjedisit
Energjia dhe ndotja e mjedisit
 
induksioni-elektromagnetik copy copy.pptx
induksioni-elektromagnetik copy copy.pptxinduksioni-elektromagnetik copy copy.pptx
induksioni-elektromagnetik copy copy.pptx
 
Fizik 2
Fizik 2Fizik 2
Fizik 2
 
Elektroteknik
ElektroteknikElektroteknik
Elektroteknik
 
Projekt ne fizike
Projekt ne fizikeProjekt ne fizike
Projekt ne fizike
 
Elektrofiziologjia + zemra
Elektrofiziologjia      + zemraElektrofiziologjia      + zemra
Elektrofiziologjia + zemra
 
zbatimet e elektricitetit
zbatimet e elektricitetitzbatimet e elektricitetit
zbatimet e elektricitetit
 
Fibrat optike , lazerat , magnetet ,elektromagnetet dhe perdorimi i tyre ne f...
Fibrat optike , lazerat , magnetet ,elektromagnetet dhe perdorimi i tyre ne f...Fibrat optike , lazerat , magnetet ,elektromagnetet dhe perdorimi i tyre ne f...
Fibrat optike , lazerat , magnetet ,elektromagnetet dhe perdorimi i tyre ne f...
 
Bazat e-elektroteknikes-ne-eksperimente-dhe-ushtrime-praktike
Bazat e-elektroteknikes-ne-eksperimente-dhe-ushtrime-praktikeBazat e-elektroteknikes-ne-eksperimente-dhe-ushtrime-praktike
Bazat e-elektroteknikes-ne-eksperimente-dhe-ushtrime-praktike
 
36342713 transmisione-elektrike
36342713 transmisione-elektrike36342713 transmisione-elektrike
36342713 transmisione-elektrike
 

More from Exhitah Vasija

Hidrokarburet e halogjenuar
Hidrokarburet e halogjenuarHidrokarburet e halogjenuar
Hidrokarburet e halogjenuarExhitah Vasija
 
Zbatime te exel-it ne fusha te ndryshme
Zbatime te exel-it ne fusha te ndryshmeZbatime te exel-it ne fusha te ndryshme
Zbatime te exel-it ne fusha te ndryshmeExhitah Vasija
 
Ushqyerja e shëndetshme
Ushqyerja e shëndetshmeUshqyerja e shëndetshme
Ushqyerja e shëndetshmeExhitah Vasija
 
Humanistët më të shquar shqiptarë dhe veprat e tyre
Humanistët më të shquar shqiptarë dhe veprat e tyreHumanistët më të shquar shqiptarë dhe veprat e tyre
Humanistët më të shquar shqiptarë dhe veprat e tyreExhitah Vasija
 
Ndikimi i kultures osmane ne kulturen shqiptare
Ndikimi i kultures osmane ne kulturen shqiptareNdikimi i kultures osmane ne kulturen shqiptare
Ndikimi i kultures osmane ne kulturen shqiptareExhitah Vasija
 
Reklame "Lana Del Ray Collection"
Reklame "Lana Del Ray Collection"Reklame "Lana Del Ray Collection"
Reklame "Lana Del Ray Collection"Exhitah Vasija
 

More from Exhitah Vasija (11)

Hidrokarburet e halogjenuar
Hidrokarburet e halogjenuarHidrokarburet e halogjenuar
Hidrokarburet e halogjenuar
 
Zbatime te exel-it ne fusha te ndryshme
Zbatime te exel-it ne fusha te ndryshmeZbatime te exel-it ne fusha te ndryshme
Zbatime te exel-it ne fusha te ndryshme
 
Ushqyerja e shëndetshme
Ushqyerja e shëndetshmeUshqyerja e shëndetshme
Ushqyerja e shëndetshme
 
Semundjet e gjakut
Semundjet e gjakutSemundjet e gjakut
Semundjet e gjakut
 
Lojrat olimpike
Lojrat olimpikeLojrat olimpike
Lojrat olimpike
 
Lojrat sportive.
Lojrat sportive.Lojrat sportive.
Lojrat sportive.
 
Humanistët më të shquar shqiptarë dhe veprat e tyre
Humanistët më të shquar shqiptarë dhe veprat e tyreHumanistët më të shquar shqiptarë dhe veprat e tyre
Humanistët më të shquar shqiptarë dhe veprat e tyre
 
Teenagers nowadays
Teenagers nowadaysTeenagers nowadays
Teenagers nowadays
 
Ndikimi i kultures osmane ne kulturen shqiptare
Ndikimi i kultures osmane ne kulturen shqiptareNdikimi i kultures osmane ne kulturen shqiptare
Ndikimi i kultures osmane ne kulturen shqiptare
 
Reklame "Lana Del Ray Collection"
Reklame "Lana Del Ray Collection"Reklame "Lana Del Ray Collection"
Reklame "Lana Del Ray Collection"
 
Abcom
Abcom Abcom
Abcom
 

Rryma elektrike

  • 1. TEMA:  RRYMA ELEKTRIKE PUNOI: •Exhitah Vasija •Selva Livanaj •Uelda Gjatoja •Xhenisa Spahija XI-A
  • 2. OBJEKTIVAT • Të kuptojmë c’është rryma elektrike. • Të kuptojme si qarkullon ajo. • Të shpjegojmë efektet e rrymës elektrike dhe disa nga ligjet themelore bazë që lidhen me të.
  • 3. PERMBAJTJA E PROJEKTIT • • • • • • Ngarkesa dhe lëvizja e saj ne përçues. Ku rrjedh rryma elektrike? Veprimet e rrymës elektrike. Intensiteti i rrymës elektrike. Rezistenca- ligjet e Omit. Puna dhe fuqia e rrymës.
  • 4. Ngarkesa dhe lëvizja e saj në përçues •Quajme ngarkese elektrike sasine e elektricitetit qe kalon nga njeri trup te tjetri me ane te kontaktit ose ferkimit. •Nëse dy trupa përçues të elektrizuar që janë në potenciale të ndryshme i lidhim me përçues, potenciali i tyre do barazohet. Gjatë këtij barazimi potenciali, ngarkesa elektrike prej trupit me potencial me të lartë rrjedh nëpër përçues në trupin me potencial me të ulët. • Lëvizja e orientuar e elektricitetit quhet rrymë elektrike.
  • 5. • Në përgjithësi, çfarëdo lëvizje e orientuar e ngarkesave elektrike quhet rrymë elektrike. • Rryma elektrike mund të rrjedhë:  në metale – lëvizja e elektroneve.  në elektrolite (acide,në tretje të kripës) – lëvizja e joneve pozitive dhe negative.  në gazra nën kushte të caktuar (shtypje, temperaturë).  në vakum,nëse ndërmjet dy elektrodave përçuese krijojmë një fushë mjaft të fortë - lëvizje e elektroneve. • Rrymën elektrike të pa ndërprerë e realizojmë me burime të energjisë elektrike.
  • 6.
  • 7. 1) Veprimi termik i rrymës elektrike : • Përcjellësit e rrymës elektrike shpesh ndahen: • përcjellës të llojit të parë (metalet, grafiti), • përcjellësit e llojit të dytë (përcjellësit elektrolitik). • Veprimi termik i rrymës elektrike është dukuria e nxehjes së përçuesit me rastin e kalimit të rrymës elektrike nëpër të. • Rritja e temperaturës së trupit paraqet rritjen e amplitudës së ngarkesave elementare të materies prej së cilës trupi është i përbërë. • Dukuria ka përdorim të gjerë në praktikë, dhe shpeshherë është me efekt të padëshirueshëm, per shembull te trapani ose motori elektrik. 2) Veprimi kimik i rrymës elektrike: • Veprimi kimik i rrymës elektrike është dukuria që përçuesit elektrolitik me rastin e kalimit të rrymës ndryshojnë kimikisht. Kjo dukuri quhet elektrolizë. • Elektroliza ka një përdorim të gjerë në metalurgji • Shumica e metaleve në gjendje të pastër fitohen kryesisht me elektrolizë (bakri, alumini dhe shumë tjerë).
  • 8. 3) Veprimi optik i rrymës elektrike : • Veprimi optik i rrymës elektrike është dukuria e kalimit të rrymës elektrikë në dritë. • Dukuria e dritës nuk është rezultat i nxehjes së filamentit të telit (si në llamben elektrike), por është rezultat i ndryshimeve të brezave energjetike të disa elektroneve në vetë atomet e materies. • Kjo dukuri ndodh gjatë kalimit të rrymës nëpër plazmë ose nëper ndonjë gjysmëpërçues. • Edhe kjo dukuri shpesh përdoret në praktikë. 4) Veprimi magnetik i rrymës elektrike : • është dukuria që rreth rrymës elektrike lajmërohet fusha magnetike. • Rryma elektrike gjithmonë shprehet me fushe magnetike.
  • 9. Intensiteti i rrymës elektrike: • Nëpër një prerje tërthore të ndonjë përçuesi me rrymë në mënyrë te vazhdueshme kalojnë një numër elektronesh, respektivisht një sasi e caktuar e elektricitetit. • Intensiteti i rrymës paraqet sasine e ngarkesës e cila kalon prerjen e përçuesit në intervalin kohor. • Rryma ka intensitet të njëjtë në tërë gjatësinë e përçuesit në të cilin rrjedh, pa marrë parasysh prerjen tërthore të tij. • Njësia matëse për intensitetin e rrymës: [Q ] [I ] = C = [t ] As = s = A (amper) s • Amperi është njësi themelore e SI. Pajisja për matjen e intensitetit të rrymës elektrike quhet ampermetër. Ampermetri lidhet në seri me përçuesin në të cilin matet intensiteti i rrymës.
  • 10. Rezistenca elektrike Ligji I i Omit • Gjatë rrjedhjes së rrymës nëpër përçues lajmërohet rezistencë. Georg Simon Ohm ka shtruar matematikisht varësinë e diferencës së potencialit U në skajet e përçuesit metalik me prerje tërthore konstante gjatë rrjedhjes së rrymës konstante me intensitet I: • Varësia është konstante. • Ky relacion paraqet: Ligjin e I te Omit • Njësia matëse për rezistencën elektrike: Ligji II i Omit • Rezistenca elektrike: - eshte ne perpjestim te drejte me gjatesine l te percjellesit; - eshte ne perpjestim te zhdrejte me siperfaqen e seksionit s; - varet nga natyra e percjellesit. ρ•l R= S
  • 11.
  • 12. Fuqia P në njësi të kohës : P=
  • 13. Këto ishin disa nga madhësitë dhe dukuritë kryesore që lidhen me rrymën elektrike.