Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.
2<br />
Metrum<br />In taaluitingen zit ritme. Ritme komt tot stand door afwisseling van meer of minder beklemtoonde lettergrepen....
De meest voorkomende soorten metrum zijn:<br />Jambe ( afwisselend zwak - sterk)∪ -|∪ -|∪ -|∪ -|∪ -|Een nieu|we len|te en|...
Dactylus (sterk - zwak - zwak)-∪ ∪|-∪ ∪|-∪ ∪|-∪ ∪|-∪ ∪|Grauw is uw | hemel en | stormig uw | strand  <br />(Uit: Holland v...
Opdracht 1<br />Welk metrum tref je aan in onderstaande gedichten?<br />http://www.youtube.com/watch?v=V2Il17vN4hk<br />ht...
				Eén van de belangrijkste fouten die 					gemaakt worden bij het lezen van 					gedichten, is het niet 	doorlezen op de...
Enjambement<br />Dat jij misprijzend hoger zat en alles van mij wist,Vond ik te veel vernedering;Veel erger dan alleen wat...
Strofenbouw<br />Zoals prozateksten zijn ingedeeld <br />in alinea's, zijn poëzieteksten <br />(vaak) ingedeeld in strofes...
Distichon: een strofe van twee regels<br />regen beweegt het bladdronkenschap mijn tong<br />Lucebert<br />			Terzine: een...
http://www.youtube.com/watch?v=mfb92Q4jzao<br />
Kwatrijn: een strofe van vier regels<br />De kleine kat <br />Gistermiddag miste ik jou het meest.Een kleine kat klom door...
Natuur <br />De duivin danst wanneer de doffer buigt en koert. De eend verschikt haar veren voor de felle woerd.Jij rekt j...
Lente (oorspr. Terug naar de natuur) <br />Geurig gras, een berk en jonge bramen.Paarden die de paringsdaad beramen.Je dij...
Quintet: een strofe van vijf regels<br />Er was eens een naaister uit Knokke,<br />die naaide per dag twintig rokken.<br /...
Sextet:groepje van zes versregels, vooral bekend als onderdeel van het klassieke sonnet.<br />
Sprookjespaar Z’n schoonvader mag niet op het balkon,En ook haar moeder zal er niet verschijnen.Maar waar de hele kwestie ...
Septet: een strofe van zeven regels<br />BraamstruikVlinders en bijen wijlen bij de roze bloemen.De groene en paarse brame...
Octaaf:groepje van acht versregels, vooral bekend als onderdeel van het klassieke sonnet.<br />
De olifantHij stapt behoedzaam en ziet grijs van zorgen dat hij geen muis of mier of mens vertrapt. De rafelige oren vaal ...
Verschil Traditioneel en modern gedicht<br />Traditioneel gedicht 1. Strofen van gelijke omvang, in ieder geval regelmatig...
Opdracht 2<br />Geef aan of je bij onderstaande gedichten  te maken hebt met een Traditioneel of modern gedicht.<br />a.<b...
b.<br />
c.<br />
d.<br />
e.<br />http://www.pietpaaltjens.nl/gedichten/pruimeboom.html<br />
f.<br />AlsAlsde slagerzijn vingerverliestin de gehaktmolendan brengt die vingerzijn geld op.Ja jaslagersdat zijn kooplui....
g.<br />http://www.pietpaaltjens.nl/gedichten/verliefdeasperge.html<br />
h. 	MelkknechtHij legt het spantouw om de poten van het beest,zet zich neer op het melkblok, plaatst de emmeronder de uier...
i.<br />Jonge Sla   <br />                                  Alles kan ik verdragen,                                   het ...
j.<br />
k.<br />
l.<br />
m.<br />
Aan Rika<br />Slechts éénmaal heb ik u gezien. Gij waart<br />Gezeten in een sneltrein, die de trein<br />Waar ik mee reed...
En waarom mij dan zo voorbijgesneld,<br />En niet, als 't weerlicht, 't rijtuig opgerukt,<br />En om mijn hals uw armen va...
o.<br />http://www.dichtvorm.nl/flaatjes/main.htm<br />
Upcoming SlideShare
Loading in …5
×

Poezie deel 2

4,787 views

Published on

Published in: Entertainment & Humor, Travel
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

Poezie deel 2

  1. 1. 2<br />
  2. 2. Metrum<br />In taaluitingen zit ritme. Ritme komt tot stand door afwisseling van meer of minder beklemtoonde lettergrepen. Als dat ritme een bepaalde regelmaat heeft, <br />spreekt men van metrum.<br />Regelmaat kun je aangeven met 'versvoeten'. <br />Versvoeten zet je tussen staande streepjes <br />( je noemt dit scanderen). <br />Beklemtoonde lettergrepen (sterk) krijgen het teken  -  <br />en de minder beklemtoonde (zwak) ∪ .<br />
  3. 3. De meest voorkomende soorten metrum zijn:<br />Jambe ( afwisselend zwak - sterk)∪ -|∪ -|∪ -|∪ -|∪ -|Een nieu|we len|te en| een nieuw|geluid (Begin van de Mei van Herman Gorter)<br />http://cf.hum.uva.nl/dsp/ljc/gorter/mei.boek1.html <br /> <br /> Trochee (afwisselend sterk -zwak)- ∪|- ∪|- ∪|- ∪|-∪|Constan|tijntje,| 't zaligh | kijntje, (Eerste regel van Kinder-lyck van Joost van den Vondel)<br />
  4. 4. Dactylus (sterk - zwak - zwak)-∪ ∪|-∪ ∪|-∪ ∪|-∪ ∪|-∪ ∪|Grauw is uw | hemel en | stormig uw | strand  <br />(Uit: Holland van Potgieter) <br />Anapest (zwak - zwak - sterk)∪ ∪  -|∪ ∪ -|∪ ∪  -|∪ ∪ -|∪ ∪ -|<br />Kan het zijn| dat de lier|, die sinds lang| niet meer ruis|te (Eerste regel van het gelijknamige gedicht van Da Costa) <br />
  5. 5. Opdracht 1<br />Welk metrum tref je aan in onderstaande gedichten?<br />http://www.youtube.com/watch?v=V2Il17vN4hk<br />http://www.dichtvorm.nl/flaatjes/main.htm<br />http://www.youtube.com/watch?v=ZvcYA3jk5NI<br />http://www.songteksten.nl/songteksten/82442/maarten-van-rozendaal/red-mij-niet.htm<br />http://www.youtube.com/watch?v=6TgZJCh8l9Y<br />
  6. 6. Eén van de belangrijkste fouten die gemaakt worden bij het lezen van gedichten, is het niet doorlezen op de volgende regel. Lezers hebben sterk de neiging een stop te maken aan het eind van een versregel, zeker als er sprake is van eindrijm. Daardoor wordt een gedicht soms totaal onbegrijpelijk. Als er een rijmwoord aan het eind staat, wil dat nog niet zeggen dat de zin daar ook afgelopen is. Als je bij het rijmwoord aan het eind van een versregel geen pauze moet nemen, maar door moet lezen in de volgende versregel, spreek je van<br />enjambement.<br />
  7. 7. Enjambement<br />Dat jij misprijzend hoger zat en alles van mij wist,Vond ik te veel vernedering;Veel erger dan alleen wat machteloze botjes in een kistTe zijn en toch herinnering<br />Enjambementen worden gebruikt om meer aandacht voor de woorden waarbij het optreedt te vragen, effecten met het ritme te bewerkstelligen en om de spanning op te voeren.<br />
  8. 8. Strofenbouw<br />Zoals prozateksten zijn ingedeeld <br />in alinea's, zijn poëzieteksten <br />(vaak) ingedeeld in strofes. <br />Het is net zoiets als bij popsongs <br />waar je de liedjes verdeelt in <br />coupletten en refreinen. <br />Zo'n couplet of refrein heeft dan <br />telkens weer hetzelfde aantal <br />regels. <br />In de poëzie hebben ze daar <br />uiteraard namen voor bedacht.<br />
  9. 9. Distichon: een strofe van twee regels<br />regen beweegt het bladdronkenschap mijn tong<br />Lucebert<br /> Terzine: een strofe van drie regels<br /> Op Drift<br /> wij vissen in dezelfde vijver en jagen in hetzelfde bos hengelen naar hetzelfde zilvervisje<br /> de kanjer spartelt, de beer is los waarom zoveel overijver? laat je toch vangen, liefje, ik mis je<br />
  10. 10. http://www.youtube.com/watch?v=mfb92Q4jzao<br />
  11. 11. Kwatrijn: een strofe van vier regels<br />De kleine kat <br />Gistermiddag miste ik jou het meest.Een kleine kat klom door het raam naar binnen,lag lange tijd op mijn bureau te spinnen.Vandaag is ze nog niet geweest.<br />
  12. 12. Natuur <br />De duivin danst wanneer de doffer buigt en koert. De eend verschikt haar veren voor de felle woerd.Jij rekt je en een strookje gouden vel komt bloot,een donker putje: zelden werd ik zo ontroerd.<br />
  13. 13. Lente (oorspr. Terug naar de natuur) <br />Geurig gras, een berk en jonge bramen.Paarden die de paringsdaad beramen.Je dijen glijden op het zadel heen en weer,je schudt je haar - mijn hart krimpt samen.<br />
  14. 14. Quintet: een strofe van vijf regels<br />Er was eens een naaister uit Knokke,<br />die naaide per dag twintig rokken.<br />Dat ging niet meer goed,<br />dus werd ze met spoed<br />verplaatst naar de afdeling sokken.<br />
  15. 15. Sextet:groepje van zes versregels, vooral bekend als onderdeel van het klassieke sonnet.<br />
  16. 16. Sprookjespaar Z’n schoonvader mag niet op het balkon,En ook haar moeder zal er niet verschijnen.Maar waar de hele kwestie om begon,Drong onvoldoende door tot beider breinen.Jorge Zorreguieta en de zijnen Hadden destijds Wim Kok, zonder pardon, Als vakbondsman in zee laten verdwijnen,Met beide voeten in een blok beton.De prins, heel dom, wist met zijn “open bron”-Videla’s leugenbrief in La Nacion-Het reddingswerk van Kok te ondermijnen.Betreurt het paar, van ganser corazon, ( * Spaans voor “hart”)Die 20.000 dode ArgentijnenO monarchisten! O republikeinen.! <br />Jan Kal<br />
  17. 17. Septet: een strofe van zeven regels<br />BraamstruikVlinders en bijen wijlen bij de roze bloemen.De groene en paarse bramen zijn alleengelaten.Zijn zij zichzelf genoeg? Missen zij niet het diepe zoemenwaarmee de bijen tot de bloesems praten?En ’t sprakeloze, wankle evenwichtwaarmee de vlinders op haar blind gezichtzich even nederlaten?<br />M. Vasalis<br />
  18. 18. Octaaf:groepje van acht versregels, vooral bekend als onderdeel van het klassieke sonnet.<br />
  19. 19. De olifantHij stapt behoedzaam en ziet grijs van zorgen dat hij geen muis of mier of mens vertrapt. De rafelige oren vaal gelapt, een slurf hangt uit, het slimme oog verborgen. Als zak van Sinterklaas zou hij voldoen, met in het rommelige vel cadeaus zoals entreekaartjes voor circusshows, veel pinda’s, boekensteunen, een klaroen. Ik weet waarom ik hem zo mild benader. Hij draagt me naar mijn jeugd terug toen vader bij ’t olifantenperk dit vers begon: Nu zal ik u iets wondermoois verhalen: Heer olifant gaat aan het koffiemalen. Hij deed het nooit, maar ‘k wist dat hij het kon. Patty Scholten (1946)<br />
  20. 20. Verschil Traditioneel en modern gedicht<br />Traditioneel gedicht 1. Strofen van gelijke omvang, in ieder geval regelmatige 2. Ongeveer even lange versregels, in ieder geval regelmaat 3. Eindrijm volgens een bepaald rijmschema 4. Normaal gebruik van leestekens<br />Modern gedicht <br />1. Opbouw Wisselende Strofelengte2. Wisselende regellengte3. Geen eindrijm(vrije verzen)4. Geen of weinig leestekens<br />
  21. 21. Opdracht 2<br />Geef aan of je bij onderstaande gedichten te maken hebt met een Traditioneel of modern gedicht.<br />a.<br />
  22. 22. b.<br />
  23. 23. c.<br />
  24. 24. d.<br />
  25. 25. e.<br />http://www.pietpaaltjens.nl/gedichten/pruimeboom.html<br />
  26. 26. f.<br />AlsAlsde slagerzijn vingerverliestin de gehaktmolendan brengt die vingerzijn geld op.Ja jaslagersdat zijn kooplui.Jan Arends  1925 - 1974<br />
  27. 27. g.<br />http://www.pietpaaltjens.nl/gedichten/verliefdeasperge.html<br />
  28. 28. h. MelkknechtHij legt het spantouw om de poten van het beest,zet zich neer op het melkblok, plaatst de emmeronder de uier en omvat de memmen,waarna de eerste melkstraal op de bodem sjeest.Toegevend herkauwt ogendicht het beest.Vliegen verslinden onderwijl zijn huid.Met 'n luie staartzwaai is het al weer uit.Naast melk en huid heeft hij geduld het meest.En in de emmer rijst het zachte feestvan zingend schuim op witte overvloed.Het is vandaag weer goed en veel geweest.Hij geeft zich prijs zoals een dichter doet.Gerrit Achterberg.  1905 - 1962<br />
  29. 29. i.<br />Jonge Sla   <br />                                  Alles kan ik verdragen,                                   het verdorren van bonen,                                   stervende bloemen, het hoekje <br />                                  aardappelen, kan ik met droge ogen                                   zien rooien, daar ben ik                                   werkelijk hard in. <br />                                  Maar jonge sla in september,                                   net geplant, slap nog,                                   in vochtige bedjes, nee. <br /> Rutger Kopland <br />
  30. 30. j.<br />
  31. 31. k.<br />
  32. 32. l.<br />
  33. 33. m.<br />
  34. 34. Aan Rika<br />Slechts éénmaal heb ik u gezien. Gij waart<br />Gezeten in een sneltrein, die de trein<br />Waar ik mee reed, passeerde in volle vaart.<br />De kennismaking kon niet korter zijn.<br />En toch, zij duurde lang genoeg om mij,<br />Het eindloos levenspad met fletse lach<br />Te doen vervolgen. Ach! geen enkel blij<br />Glimlachje liet ik meer, sinds ik u zag.<br />Waarom hebt gij van dat blonde haar,<br />Daar de englen aan te kennen zijn? En dan,<br />Waarom blauwe ogen, wonderdiep en klaar?<br />Gij wist toch, dat ik daar niet tegen kan!<br />
  35. 35. En waarom mij dan zo voorbijgesneld,<br />En niet, als 't weerlicht, 't rijtuig opgerukt,<br />En om mijn hals uw armen vastgekneld,<br />En op mijn mond uw lippen vastgedrukt?<br />Gij vreesdetmooglijk voor een spoorwegramp?<br />Maar, Rika, wat kon zaalger voor mij zijn,<br />Dan, onder hels geratel en gestamp,<br />Met u verplet te worden door één trein?<br />Piet Paaltjens<br />http://www.dichtvorm.nl/flaatjes/main.htm<br />
  36. 36. o.<br />http://www.dichtvorm.nl/flaatjes/main.htm<br />

×