Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.

ջուր

372 views

Published on

  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

ջուր

  1. 1. Ջուր Սովորական պայմաններումանգույն,անհամ,անհոտ հեղուկ էtհալ=0°С,tեռ=100°С,ամենամեծ խտությունը 4°С-ումp=1 գ/մլ:Դրանից ցածր և բարձր ջերմաստիճաններումp<1:Ջերմաստիճանից կախված խտության այսանոմալկախվածությամբ ջուրը խիստ տարբերվում էմյուս նյութերից, որոնց խտությունը ջերմաստիճանիբարձրացումից փոքրանում է, սառույցի խտությունըփոքր է ջրի խտությունից,դրա համար այն լողում էջրի վրա,դրա շնորհիվէ ձմռանը ջրի տակ կյանքըշարունակվում է:Ջուրը ունիամենամեծջերմունակությունը,այդ պատճառով դանդաղ տաքանում է,դանդաղսառչում:Դրա շնորհիվ ջրավազանները կարգավորում ենմեր մոլորակի ջերմաստիճանը:
  2. 2. … Ջուրը կազմաված էեկու ատոմ ջրածնից ևմեկ ատոմ թթվածնից,որոնք միմյանց հետկազմումեն 104աստիճանի անկյուն:Հենց այս հանգամանքնէ պայմանավորում ջրիլուծողականությանհատկությունը:
  3. 3. Ջրի հատկությունները Ջուրն ունի զարմանահրաշ հատկանիշներ: Դրանցից ենշարժունակությունը, մեծ ջերմունակությունը, ծավալայինփոփոխությունները տարբեր ագրեգատային վիճակներիանցնելիս, լուծելու, ինքնամաքրվելու հատկությունները:Շարժունակությունը հեղուկ ջրի բնորոշ հատկանիշն է: Ջրիշարժումն տեղի է ունենում Երկրի ձգողականության ուժի,ջրի խտությունների տարբերության, քամու, Լուսնի ևԱրեգակի ձգողության հետևանքով: Ջրի միախառնումընպաստում է նրանց ջերմության, աղիության և քիմիականկազմի համահավասարեցմանը: Ջրի շարժունակությամբ էպայմանավորված այն հանգամանքը, որ համաշխարհայինօվկիանոսը գտնվում է միևնույն (0-յական) մակարդակիվրա:
  4. 4. … Ջրի մեծ ջերմունակությունն աշխարհագրական թաղանթում ունի այննշանակությունը, որ ջրավազանները դառնում են արեգակնայինջերմության հսկայական կուտակիչներ: Ամռանը կուտակած ջերմությունըձմռանը հաղորդում են շրջապատին:
  5. 5. Ջրոլորտ
  6. 6. … Ջրոլորտը երկրի բոլոր ջրային պաշարների ամբողջություննէ:Ջուրը երկրագնդի ամենատարածվածնյութն է: Ընդհանրապես ընդունված էջրոլորտը առանձնացնել Համաշխարհայինօվկիանոսի և մայրցամաքային ջրերի: Ջրիմեծ մասը կենտրոնացված է օվկիանոսում ևհամեմատաբար քիչ մասը` գետերումևստորգետնյա ջրերում: Ջրի որոշակիզանգված էլ մթնոլորտում է ` ամպերի ևգոլորշու տեսքով: Ջրի մի մասըգտնվում էպինդ վիճակում ` սառցե, ձնային ծածկի և հավերժականսառեցվածության տեսքով: Մակերեսային ջրերը, որոնք համեմատաբարփոքր չափաբաժին են զբաղեցնում ջրոլորտի ընդհանուր ծավալում, որոշիչեն երկրային կյանքի համար և ջրամատակարարման ու ոռոգմանհիմնական աղբյուրն են: Ջրոլորտի այս հատվածը մշտականփոխազդեցության մեջ է գտնվումմթնոլորտի և երկրակեղևի հետ:
  7. 7. Ջրի նշանակությունը
  8. 8. Մարդու և կենդանիներիկյանքում Ջրի նշանակությունը մարդու և կենդանիօրգանիզմների կյանքում:Առանց ջրի կյանք չկա.Կյանքը էվոլուցիոն տեսության համաձայն, առաջացել էջրում, և ջուր կա յուրաքանչյուր կենդանի էակիօրգանիզմում.մարդը և շատ կենդանիներ 2/3 մասով,իսկ որոշ բույսեր 4/5 մասով կազմված են ջրից: Ջուրնօրգանիզմի հիմնական միջավայրն է, որտեղ ընթանումէ նյութափոխանակությունը: Առանց սննդի ավելիերկար կարելի է ապրել, քան առանց ջրի: Ջուրնօրգանիզմի կարևորագույն բաղադրիչն է: Օրգանիզմումայն առաջացնում է օրգանական նյութերի օքսիդացմանարդյունքում և մասնակցում է կենսագործունեությանհամար կարևոր շատ քիմիական ռեակցիաների:Հասուն մարդու օրգանիզմի 60-65%-ը կազմում է ջուրը:
  9. 9. … Մարդու օրգանիզմի պահանջը կազմում է օրեկան2.3 լիտր:Կորցնելով մարմնի ջրի 2%-ը`մարդու մոտծարավ է առաջանում, երբ կորուստը հասնում է 6-8%-ի կիսաուշաթափության վիճակ , 10%-իդեպքում սկսվում են հալուցինացիաներ ևառաջանում են խնդիրներ կոիլ տալու հետ, իսկ12%-ի դեպքում մարդը մահանում է:
  10. 10.
  11. 11. … Երկրի վրաեղած ջրիընդհանուրքանակը չիփոխվում ևանընդհատշարժման մեջ է: Եթե երկրագնդի վրա թափվող ջրի քանակըհավասարաչափ բաշխենք դրա մակերեսի վրա, ապա կստացվի1020 մմ հաստության մի շերտ: Ջրի այդ քանակությունն էլ ամենտարի գոլորշիանում է և մթնոլորտային տեղումների ձևով կրկինթափվում էցած:Ծովերի ու օվկիանոսների, գետերի ու լճերի մակերևույթից ջուրըգոլորշիանում է, մթնոլորտի վերին շերտերում խտանալով՝ առաջացնում էամպեր, որոնք անձրևի կամ ձյան տեսքով թափվում են Երկրի վրա: Սա ջրիփոքր կամ տեղական շրջապտույտն է: Ավելի բարդ է ջրի համաշխարհայինկամ մեծ շրջապտույտը. օվկիանոսից գոլորշիացած ջրի մի մասը թափվումէ օվկիանոսի վրա, իսկ մյուս մասը քամիների միջոցով տարվում է ցամաքիխորքը և տեղումների ձևով թափվում այնտեղ: Դրա մի մասը սնում էգետերը, մյուս մասը ներծծվում է՝ առաջացնելով ստորգետնյա ջրեր, կամկուտակվում լճերի, ճահիճների կամ սառցադաշտերի մեջ և ի վերջո կրկինվերադառնում օվկիանոս:
  12. 12. … Ջրի շրջապտույտը աշխարհագրական թաղանթիամենակորևոր գործընթացն է: Դրա շնորհիվմշտական կապ է հաստատվում ջրոլորտի,մթնոլորտի, քարոլորտի, կեսնոլորտի ևմարդոլորտի միջև: Ջուրի էներգիան մարդը դեռ վաղ ժամանակներիցսկսել է օգտագործել: Ջուրը գորոլշիանալով և մթնոլորտումկուտակվելով, հավաքում է իր մեջ մի շարքվնասակար նյութեր, իսկ հետո տեղումներիտեսքով այն իր հետ բերում երկիր:
  13. 13. Ջրային ռեսուրսներ Երկրագնդի ջրային ռեսուրսերը կազմում են շուրջ 1.4 մլրդխկմ: Դրանք օգտագործման համար պիտանելի ջրերն ենորոնք կուտակված են օվկիանոսներում, լճերում,ջրամբարներում, հողի մեջ և խորքային շետրերում:Ջրայինռեսուրսների բացարձակ մեծամասնությունը բաժին էընկնում համաշխարհային օվկիանոսին, միայն մի փոքրբաժին` ցամաքայինջրերին: Ջրային ռեսուրսների էկոլոգիական նշանակությունը ցայտուն ձևովարտահայտվում է կենսոլորտում, որտեղ կյանքի գոյությունըպայմանավորված է ջրի առկայությամբ : Բացի այն, որ կենդանի օրգանիզմների 2/3-ը կազմում է ջուրը,նա նաև այն միջավայրն է, որի անմիջականմասնակցությամբ լուծվում են սննդանյութերը:Բազմահազար ծովային կենդանիների ու բույսերի համարջուրը կյանքի միջավայր է:
  14. 14. … Բացառիկ մեծ է ջրային ռեսուրսների էներգետիկ նշանակությունը:Ջրավազաններում կուտակված ջուրը գետի հունով ուօվկիանոսներով հոսելիս, մակընթացությունների,տեղատվությունների, ինչպես նաև ալեկոծությունների ժամանակձեռք է բերում շատ մեծ հիդրոդինամիկ հզորություն: Մարդիկսովորել են օգտագործել այդ հզորությունը և կառուցելէլեկտրակայաններ` ստանալէլեկտրաէներգիա: Ավելի շատ օգտագործվում է գետերի ջրային էներգիան:Աշխարհի գետերի վրա կառուցված են բազմաթիվէլեկտրակայաններ, որոնց բաժին է ընկնում էլեկտրաէներգիայիարտադրության 20%-ը:Ջրային ռեսուրսներիէներգետիկականնշանակությանըհատկապես մեծանում է այն պատճառով , որ այն չսպառվող ռեսուրս է ևմիաժամանակ էկոլոգիապես մաքուր է, դրա օգտագործումից բնականմիջավայրը չի աղտոտվում:
  15. 15. Համաշխարհային օվկիանոսիռեսուրսները Ծովային երկրաբանությունն ապացուցել է, որհամաշխարհային օվկիանոսը հանդիսանում էռեսուրսների հսկայական շտեմարան: Այնտեղ ապրումեն կենդանիների ու բույսերի բազբազան տեսակներ,իսկ օվկիանոսի ջուրը , հատակը և ընդերքըպարունակում են մարդկանց համար շատ կարևորտարրերի հսկայական քանակություն: Ըստ գիտնականների` օվկիանոսի կենսաբանականռեսուրսները լիարժեք բավարար են 20-30 մլրդ մարդուկերակրելու համար: Օվկիանոսի ջուրը պարունակում է մոտ 80 քիմիականտարր: Այնկարևորագույն աղբյուր է նաև բրոմի, յոդի ևմագնիսի ստացման համար:
  16. 16. Համաշխարհային օվկիանոսիպահպանումը աղտոտումից Համաշխարհային օվկիանոսն առաջին հերթին պետք էպահպանել նավթատար նավերի ծովային վթարներիհետևանքով առաջացած նավթային բծերից և ծովայիննավթահանքերից եկող արտանետումներից, որոնքհատկապես մեծ վնասներ են պատճառում ծովափնյաշրջաններին: Հարյուրավոր կիլոմետրերի վրալողափերը ծածկվում են մազութի բծերով, ոչնչանում ենջրլող թռչունները, ծովային կենդանիները, բույսերը: Օվկիանոսային ջրերի լուրջ վնաս են հասցնում խոշորգետերը, որոնք անցնելով արդյունաբերականշրջաններով` <<հավաքում>> են հսկայական քանակիթունավոր արտանետումներ և տեղափոխելովօվկիանոս` աղտոտում են ընդարձակ տարածքներ:
  17. 17. … Մեծ վտանգ է ներկայացնում ռադիոակտիվ նյութերնօվկիանոսի խորքում թաղելը: Դրանք, ինչքան էլ խորըթաղված լինեն, այնուամենայնիվ, տասնյակ տարիներհետո իրենց զգացնել են տալու և հսկայական վնաս ենհասցնելու կենդանական աշխարհին ու շրջակա ջրերիցօգտվող մարդկանց: Ջրային օբյեկտների աղտոտման գլխավոր աղբյուրը արտադրականհոսքաջրերն են, որոնք թափվում են գետերը, լճերն ու ջրամբարները:Արդյունաբերական հոսքաջրերը շատ հաճախ աղտոտված են լինումնավթով, ֆենոլներով, ծանր մետաղներով, բարդ քիմիականմիացություններով և տաք հոսքաջրերով:
  18. 18. … Վտանգավոր է ջրիմակերեսին նավթային թաղանթի գոյացումը: Դրապատճառով խիստ թուլանում է ջրային ավազանիգազափոխանակությունը մթնոլորտի հետ, հետևաբար նաև դրաինքնամաքրման հնարավորությունը , ինչպես նաև դանդաղում է ջրումեղած աղտոտող նյութերի քայքայման, չեզոքացման գործընթացը:Ջրոլորտն աղտոտող նյութերի շարքում գնալով ավելի մեծ տեղ ենզբաղեցնում բարդ օրգանական միացությունները: Դրանց գլխավորաղբյուրը քիմիական ձեռնարկություններն են, որոնք ներկայումսարտադրում են այնպիսի միացություններ, որոնք բնության մեջ գոյությունչունեն ընդհանրապես: Այդպիսի միացություններից են ճարպերը,սպիտակուցները, ածխաջրերը, սինթետիկ լվացող նյութերը, ֆոսֆատներըև այլն:
  19. 19. Քաղցրահամ ջրերիհիմնանդիրը Թեև հսկայական է երկրագնդի ջրային զանգվածը (1.4մլրդ խկմ), սակայնդրա մեծ մասը աղի է պիտանելի չէ մարդու կողմից օգտագործման համար:Քաղցրահամ ջրի պաշարները կազմում են ողջ ջրային զանգվածի 2.5%-ը,ընդ որում դրա միայն մի մասն է պիտանի խմելու համար:Քաղցրահամ ջուրն աշխարհումաստիճանաբար ձեռք է բերում կարևորռազմավարական նշանակություն ևմիջազգայինհարաբերություններումդառնում է լուրջ քաղաքական գործոն:Թեպետ այդ ռեսուրսը համարվում էվերականգնվող, բայց նրա պաշարներնարդեն դասվում են սպառվող ռեսուրսներիշարքին, որովհետև գնալով ավելի շատ են աղտոտվում և կորցնում իրենցպիտանելիությունը, մեծանում են նրա օգտագործման ծավալները,թուլանում է վերարտադրությունը: Քաղցրահամ ջուրը սահմանափակ ևխոցելի ռեսուրս է:
  20. 20. Եկեք պահպանենք ջուրը Ջուրը կյանքի աղբյուրն է և մարդ առանց ջրիգոյություն չունի: Հետևաբար եկեք պահմանենք մերջրային պաշարները, անենք ամեն բան նրամաքրման, պահպանման, զարգացման համար:Աշխարհում ինչպես արդեն նշել էի ջրայինպաշարների քանակը չի փոխվում, բայց փոխվում էորակը, կամաց կամաց վերանում են մաքուր ևքաղցրահամ ջրերը: Պետք չէ ամեն ինչ բարդելկառավարության վրա, եկեք մենք էլ որոշակիձևերով պահմանենք այն:
  21. 21. Вода – это жизнь !!!

×