Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.

کلیات پوست ،کارگاه آموزشی کازمتیک انجمن داروسازان

511 views

Published on

 پوست یا جلد بزرگترین ارگان بدن است که 16 درصد از وزن بدن را تشکیل می دهد و به علاوه سطحی معادل 1.8متر مربع را در بزرگسالی و 2.5 متر مربع یا 2500 سانتی متر مربع سطح را در حین تولد اشغال می نماید .
کل وزن پوست شامل اپی درم ، درم و ساب کوتیس در مردان حدود 4.8 کیلوگرم و 3.2 کیلو گرم در خانمها می باشد.

پوست ارگان مهمی است که عملکردهای اساسی آن عبارتند از :
حفظ آب و الکترولیت بدن ، تنظیم حرارت,دفاع در برابر حملات میکروبی, محافظت در برابر ضربه های وارده فیزیکی ؛ سموم محیطی، اشعه ماوراء بنفش , سنتز ویتامین, کمک به سیستم ایمنی بدن ,ادراک حسی , و همچنین بروز ظواهر زیبایی.

Published in: Education
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

کلیات پوست ،کارگاه آموزشی کازمتیک انجمن داروسازان

  1. 1. ‫پوست‬ ‫کلیات‬ ‫بقایی‬ ‫محمد‬ ‫دکتر‬ ‫مخترع‬ ‫و‬ ‫محقق‬ ‫داروساز‬ ‫آبان‬ ‫داروسازان‬ ‫انجمن‬ ‫آموزشی‬ ‫برنامه‬94
  2. 2. ‫پوست‬ ‫کلیات‬ ‫پوست‬‫ارگان‬‫مهمی‬‫است‬‫که‬ ‫عملکردهای‬‫اساسی‬‫آن‬‫عبارتند‬‫از‬: ‫حفظ‬‫آب‬‫و‬‫الکترولیت‬‫بدن‬،‫تن‬‫ظیم‬ ‫حرارت‬,‫دفاع‬‫در‬‫برابر‬‫حمالت‬ ‫میکروبی‬,‫محافظت‬‫در‬‫برابر‬ ‫ضربه‬‫های‬‫وارده‬‫فیزیکی‬‫؛‬‫سموم‬ ،‫محیطی‬‫اشعه‬‫ماوراء‬‫بنفش‬,‫سن‬‫تز‬ ‫ویتامین‬,‫کمک‬‫به‬‫سیستم‬‫ایمن‬‫ی‬‫بدن‬ ,‫ادراک‬‫حسی‬‫و‬‫همچنین‬‫بروز‬ ‫ظواهر‬‫زیبایی‬. ‫داروساز‬ ‫بقایی‬ ‫محمد‬ ‫دکتر‬
  3. 3. ‫پوست‬ ‫اصلی‬ ‫های‬ ‫الیه‬ ‫سطح‬‫پوست‬‫از‬‫تجمع‬ ‫سلولهای‬‫مرده‬‫تشکیل‬‫ش‬‫ده‬ ‫است‬‫این‬‫سلولهای‬‫مرده‬‫ب‬‫ه‬ ‫همراه‬‫عرق‬،‫سبوم‬، ‫چربی‬‫های‬‫الیه‬‫شاخی‬‫به‬ ‫صورت‬‫یک‬‫امولسیون‬ W/O‫سطح‬‫پوست‬‫را‬ ‫می‬‫پوشانند‬‫که‬‫به‬‫آن‬ HYDROLIPID MANTLE‫می‬‫گویند‬. ‫زیر‬‫این‬،‫سطح‬‫سه‬‫الیه‬ ‫جداگانه‬‫اپی‬‫درم‬,‫درم‬‫و‬ ‫هیپودرم‬‫وجود‬‫دارند‬ ‫داروساز‬ ‫بقایی‬ ‫محمد‬ ‫دکتر‬
  4. 4. ‫درم‬ ‫اپی‬ ‫الیه‬‫رو‬‫پوست‬,‫اپیدرم‬‫یا‬‫بشره‬‫ک‬‫ه‬ ‫ضخامتش‬‫از‬0.05‫تا‬1.5‫میلی‬‫متر‬ ‫متغییر‬‫می‬‫باشد‬،‫اپی‬‫درم‬‫خارجی‬ ‫ترین‬‫الیه‬‫سلول‬‫های‬‫پوستی‬‫است‬‫در‬ ‫زبان‬‫یونانی‬‫اپی‬‫به‬‫معنی‬"‫روی‬ ‫چیزی‬"‫است‬‫و‬‫در‬‫مجمع‬‫معنای‬‫رو‬ ‫پوست‬‫را‬‫می‬‫دهد‬.‫اپی‬‫درم‬‫در‬‫پوست‬ ‫انسان‬‫بیشترین‬‫ضخامت‬‫را‬‫در‬‫ک‬‫ف‬ ‫دست‬‫و‬‫پا‬‫و‬‫کمترین‬‫ضخامت‬‫را‬‫پل‬‫ک‬ ‫چشم‬‫داراست‬. ‫داروساز‬ ‫بقایی‬ ‫محمد‬ ‫دکتر‬
  5. 5. ‫درم‬ ‫اپی‬ ‫اپی‬‫درم‬‫خارجی‬‫ترین‬‫الیه‬ ‫پوست‬‫است‬.‫مهمترین‬‫سلولها‬‫ی‬ ‫اپی‬‫درم‬‫کراتینوسایتها‬‫هس‬‫تند‬ ‫که‬‫پروتئین‬‫کراتین‬‫را‬‫می‬‫سازند‬ ‫پلهای‬‫پروتئینی‬‫ای‬‫به‬‫نام‬ ‫دسموزوم‬‫ها‬‫کراتینوسایتها‬‫ر‬‫ا‬ ‫به‬‫هم‬‫متصل‬‫می‬‫نماید‬‫و‬‫این‬ ‫سلولها‬‫به‬‫صورت‬‫پیوسته‬‫ا‬‫ز‬ ‫عمقی‬‫ترین‬‫الیه‬‫به‬‫سمت‬‫س‬‫طح‬ ‫در‬‫حال‬‫انتقال‬‫هستند‬. ‫داروساز‬ ‫بقایی‬ ‫محمد‬ ‫دکتر‬
  6. 6. ‫درمی‬ ‫اپی‬ ‫های‬ ‫الیه‬ ‫شاخي‬ ‫الیه‬Stratum corneum ‫دار‬ ‫دانه‬ ‫الیه‬Stratum granulosum ‫خاردار‬ ‫الیه‬Stratum spinosum ‫زاینده‬ ‫الیه‬ ‫و‬StratumGerminativum‫یا‬ ‫بازال‬ ‫الیه‬Stratum basale ‫داروساز‬ ‫بقایی‬ ‫محمد‬ ‫دکتر‬
  7. 7. ‫بازال‬ ‫الیه‬Stratum basale ‫این‬‫الیه‬‫عمقی‬‫ترین‬‫الیه‬‫اپی‬ ‫درمیس‬‫بوده‬‫که‬‫توسط‬‫همی‬ ‫دسموزوم‬‫به‬‫غشاء‬‫پایه‬‫متصل‬ ‫شده‬‫است‬.‫همزمان‬‫با‬‫تقسیم‬‫و‬ ‫تمایز‬،‫سلولی‬‫کرتینوسایت‬‫ها‬‫از‬‫این‬ ‫الیه‬‫عمقی‬‫به‬‫سمت‬‫باال‬‫حرکت‬ ‫می‬‫نمایند‬‫و‬‫بخش‬‫کوچکی‬‫از‬ ‫ساختار‬‫الیه‬‫بازال‬‫از‬‫جمعیت‬ ‫کوچکی‬‫به‬‫نام‬‫سل‬‫و‬‫لهای‬ ‫مالنوسیت‬‫یا‬‫سازنده‬‫پیگمنت‬ (‫مالنین‬)‫تشکیل‬‫شده‬‫است‬. ‫داروساز‬ ‫بقایی‬ ‫محمد‬ ‫دکتر‬
  8. 8. ‫بازال‬ ‫الیه‬Stratum basale ‫یکی‬‫دیگر‬‫از‬‫سلولهای‬‫موجود‬ ‫در‬‫الیه‬‫بازال‬‫سلولهای‬‫مرکل‬ ‫هستند‬.‫این‬‫سلولها‬‫به‬‫تعداد‬‫زیاد‬ ‫در‬‫نقاط‬‫با‬‫حساسیت‬‫باالی‬‫ب‬‫دن‬ ‫همانند‬‫نوک‬‫انگشتان‬‫و‬‫لب‬ ‫وجود‬‫دارد‬‫و‬‫به‬‫نظر‬‫میرسد‬ ‫این‬‫سلول‬‫ها‬‫در‬‫ارتباط‬‫تنگات‬‫نگ‬ ‫با‬‫عصبهای‬‫کوتانئوس‬‫بوده‬‫و‬ ‫در‬‫احساس‬‫لمس‬‫مالیم‬‫در‬‫گیرن‬‫د‬ . ‫داروساز‬ ‫بقایی‬ ‫محمد‬ ‫دکتر‬
  9. 9. ‫خاردار‬ ‫الیه‬Stratum spinosum ‫در‬‫این‬‫الیه‬‫سلولهای‬‫النگر‬‫هانس‬ ‫که‬‫آنها‬‫نیز‬‫دندریتیک‬‫بوده‬‫و‬ ‫سلولهای‬‫فعال‬‫ایمونولوژیک‬‫با‬ ‫منشاء‬‫مغز‬‫استخوان‬‫میباشند‬‫ب‬‫یشتر‬ ‫در‬‫این‬‫الیه‬‫دیده‬‫می‬‫شوند‬،‫هر‬ ‫چند‬‫این‬‫سلولها‬‫در‬‫همه‬‫سطح‬‫اپی‬ ‫درمال‬‫دیده‬‫می‬‫شوند‬.‫سلول‬‫های‬ ‫النگر‬‫هانس‬‫نقش‬‫مهمی‬‫را‬‫در‬ ‫پاسحها‬‫و‬‫واکنشهای‬‫ایمونولوژی‬‫ک‬ ‫پوست‬‫ایفا‬‫می‬‫نمایند‬ ‫داروساز‬ ‫بقایی‬ ‫محمد‬ ‫دکتر‬
  10. 10. ‫دار‬ ‫دانه‬ ‫الیه‬Stratum granulosum ‫با‬‫ادامه‬‫حرکت‬‫سلولهای‬ ‫کراتینوسیت‬‫به‬‫سمت‬‫الی‬‫ه‬ ‫باالتر‬‫این‬‫سلولها‬‫فلت‬‫ش‬‫ده‬، ‫هسته‬‫و‬‫سیتوپالسم‬‫شان‬‫ر‬‫ا‬ ‫نیز‬‫از‬‫دست‬‫می‬‫دهند‬‫و‬ ‫در‬‫این‬‫مرحله‬‫به‬‫صورت‬ ‫گرانوالر‬‫دیده‬‫می‬‫شود‬. ‫داروساز‬ ‫بقایی‬ ‫محمد‬ ‫دکتر‬
  11. 11. ‫شاخی‬ ‫الیه‬Stratum corneum ‫با‬‫ادامه‬‫روند‬‫حرکتی‬ ‫کراتینوسیت‬‫ها‬‫به‬‫سمت‬‫ب‬‫اال‬ ‫سرانجام‬‫آخرین‬‫دست‬‫اورد‬ ‫بلوغ‬‫این‬‫سلول‬‫ها‬‫در‬‫استرات‬‫وم‬ ‫کورنئوم‬‫دیده‬‫می‬‫شود‬. ‫جائیکه‬‫کراتینوسیتها‬‫دار‬‫ای‬ ‫شکلی‬‫هگزاگونال‬‫و‬‫کورنی‬‫فای‬ ‫شده‬‫و‬‫به‬‫نام‬‫کورنئوسیت‬ ‫نامیده‬‫می‬‫شوند‬. ‫داروساز‬ ‫بقایی‬ ‫محمد‬ ‫دکتر‬
  12. 12. TRANS-EPIDERMAL WATER LOSS ‫میزان‬‫از‬‫دست‬‫رفت‬‫آب‬‫از‬‫طریق‬ ‫پوست‬‫یا‬TRANS-EPIDERMAL WATER LOSS‫در‬‫شرایط‬‫طبیعی‬‫در‬ ‫حدود‬0.2‫تا‬0.4‫میلی‬‫گرم‬‫در‬‫هر‬ ‫سانتی‬‫متر‬‫مربع‬‫در‬‫ساعت‬‫در‬‫دمای‬ 30‫درجه‬‫سانتی‬‫گراد‬‫است‬.‫و‬‫این‬ ‫در‬‫حالیست‬‫که‬‫میزان‬‫آب‬‫از‬‫طریق‬ ‫تبخیر‬‫آب‬‫از‬‫سطح‬‫پوشیده‬‫نشده‬ ‫برابر‬‫با‬35‫میلی‬‫گرم‬‫در‬‫هر‬‫سانتی‬ ‫متر‬‫مربع‬‫در‬‫ساعن‬‫در‬‫درجه‬‫حرارت‬ 30‫درجه‬‫سانتی‬‫گراد‬‫است‬. ‫داروساز‬ ‫بقایی‬ ‫محمد‬ ‫دکتر‬
  13. 13. Dermo- Epidermal Junction ‫این‬‫الیه‬‫از‬‫غشائ‬‫پالسمایی‬‫سلول‬‫های‬‫بازال‬‫با‬‫صفحات‬‫اتصالی‬‫ویژه‬‫ب‬‫ه‬‫نام‬ ‫همی‬‫دسموزومز‬،‫الیه‬‫شفاف‬‫یا‬‫المینا‬‫لوسیدا‬‫و‬‫المینا‬‫دنسا‬‫و‬‫مجموعه‬‫ایی‬‫ا‬‫ز‬ ‫فیبرهای‬‫اتصالی‬‫تشکیل‬‫شده‬‫است‬. ‫داروساز‬ ‫بقایی‬ ‫محمد‬ ‫دکتر‬
  14. 14. ‫درم‬ ‫پوست‬ ‫میان‬ ‫الیه‬,‫درم‬ ‫یا‬ ‫دوم‬ ‫الیه‬5‫تا‬7‫از‬ ‫ضخیمتر‬ ‫برابر‬ ‫مت‬ ‫آن‬ ‫به‬ ‫پایه‬ ‫پیوندی‬ ‫غشاء‬ ‫یک‬ ‫وسیله‬ ‫به‬ ‫و‬ ‫است‬ ‫اپیدرم‬‫صل‬ ‫است‬ ‫شده‬. ‫داروساز‬ ‫بقایی‬ ‫محمد‬ ‫دکتر‬
  15. 15. ‫هیپودرم‬ ‫الیه‬‫زیرپوست‬‫یا‬‫هیپودرم‬‫،سومین‬‫و‬ ‫آخرین‬‫الیه‬‫پوست‬‫،پوست‬‫را‬‫به‬‫باف‬‫تهای‬ ‫ماهیچه‬‫ای‬‫متصل‬‫می‬‫نماید‬. ‫این‬‫الیه‬‫به‬‫دلیل‬‫فراوانی‬‫سلولهای‬ ،‫چربی‬‫خاصیت‬‫ارتجاعی‬‫بسیار‬‫داش‬‫ته‬‫و‬ ‫به‬‫عنوان‬‫ضربه‬‫گیر‬(‫مثل‬‫عملکرد‬ ‫فنرها‬‫در‬‫اتومبیل‬)‫عمل‬‫می‬‫کند‬. ‫ضربه‬‫گیری‬‫این‬‫الیه‬،‫نقش‬‫بسیار‬ ‫مهمی‬‫در‬‫حفظ‬‫و‬‫نگهداری‬‫مویرگهای‬ ‫خونی‬‫و‬‫پایانه‬‫های‬‫عصبی‬‫دارد‬. ‫اصلی‬‫ترین‬‫سلولهای‬‫این‬ ‫بافت‬ADIPOCYTE‫ها‬‫یا‬‫سلول‬ ‫های‬‫چربی‬‫هستند‬.‫چربی‬‫های‬ ‫این‬‫بخش‬‫به‬‫عنوان‬‫دریافت‬‫کن‬‫نده‬ ‫شوک‬‫و‬‫گرما‬‫ومحافظت‬‫از‬‫الیه‬ ‫های‬‫زیرین‬‫در‬‫برابر‬‫سرما‬‫و‬ ‫آسیبهای‬‫مکانیکی‬‫عمل‬‫می‬‫نمای‬‫د‬. ‫غدد‬‫عرقی‬‫و‬‫تعدادی‬‫از‬‫عضالت‬ ‫متصل‬‫به‬‫فولیکول‬‫های‬‫مو‬‫از‬‫ا‬‫ین‬ ‫بافت‬‫ساب‬‫کوتیس‬‫منشاء‬ ‫می‬‫گیرد‬.‫کاهش‬‫میزان‬‫چربی‬‫ها‬ ‫در‬‫اطی‬‫فرایند‬‫افزایش‬‫سن‬‫سب‬‫ب‬ ‫ایجاد‬SAGGING‫در‬‫صورت‬ ‫می‬‫گردد‬. ‫داروساز‬ ‫بقایی‬ ‫محمد‬ ‫دکتر‬
  16. 16. ‫سیگنالهای‬ ‫و‬ ‫ها‬ ‫هورمون‬ ‫هدف‬ ‫ارگان‬ ‫پوست‬ ‫نورواندوکرینی‬ ‫از‬ ‫عبارتند‬ ‫سیگنالها‬ ‫این‬ ‫دریافت‬ ‫برای‬ ‫موجود‬ ‫اصلی‬ ‫های‬ ‫گیرنده‬: ‫آندروژنیک‬ ‫های‬ ‫گیرنده‬ ‫استروژن‬ ‫و‬ ‫آندروژن‬ ‫های‬ ‫گیرنده‬ ‫های‬ ‫گیرنده‬Calcitonon gene-related peptide ‫کولینرژیک‬ ‫های‬ ‫گیرنده‬ ‫های‬ ‫گیرنده‬Corticotropin releasing hormone‫و‬urocortin ‫کورتیکوئید‬ ‫مینرالو‬ ‫و‬ ‫گلوکوکورتیکوئید‬ ‫های‬ ‫گیرنده‬ ‫گلوتامات‬ ‫های‬ ‫گیرنده‬ ‫رشد‬ ‫هورمون‬ ‫های‬ ‫گیرنده‬ ‫هیستامین‬ ‫های‬ ‫گیرنده‬ ‫مالنوکورتین‬ ‫های‬ ‫گیرنده‬ ‫نوروپپتید‬ ‫مسیالنوس‬ ‫های‬ ‫گیرنده‬ ‫مسیالنوس‬ ‫های‬ ‫گیرنده‬ ‫نوروکینین‬ ‫های‬ ‫گیرنده‬ ‫نوتروفین‬ ‫های‬ ‫گیرنده‬ ‫اوپیوئیدی‬ ‫های‬ ‫گیرنده‬ ‫به‬ ‫وابسطه‬ ‫پروتئین‬ ‫و‬ ‫پاراتورمون‬ ‫های‬ ‫گیرنده‬PTH ‫های‬ ‫گیرنده‬PRL‫و‬LH-CG ‫سروتونین‬ ‫های‬ ‫گیرنده‬ ‫تیروئید‬ ‫هورمون‬ ‫های‬ ‫گیرنده‬ ‫گیرنده‬Vasoactive intestinal peptide ‫ویتامین‬ ‫گیرنده‬D ‫داروساز‬ ‫بقایی‬ ‫محمد‬ ‫دکتر‬
  17. 17. ‫هورمونها‬ ‫از‬ ‫برخی‬ ‫تولید‬ ‫برای‬ ‫منبعی‬ ‫پوست‬‫و‬ ‫نوروترانسمیترها‬ •‫هیپوفیزی‬ ‫تاالمیک‬ ‫هیپو‬ ‫هورمونهای‬ •‫نوروتروفینها‬ ‫و‬ ‫ها‬ ‫نوروپپتید‬ •‫نوروهورمونها‬ ‫و‬ ‫ها‬ ‫نوروترانسیمتر‬ •‫استروئیدی‬ ‫هورمونهای‬ ‫برخی‬ •‫پاراتورمون‬ ‫به‬ ‫وابسطه‬ ‫پروتئین‬ •‫جنسی‬ ‫استروئیدی‬ ‫هورمونهای‬ •‫تیروئید‬ ‫هورمون‬ ‫داروساز‬ ‫بقایی‬ ‫محمد‬ ‫دکتر‬

×