Ekologija odrzavanje jahti_vj1

245 views

Published on

  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

Ekologija odrzavanje jahti_vj1

  1. 1. 11Ekologije i odrEkologije i održžavanja jahtiavanja jahti
  2. 2. 22TT --1. Specifi1. Specifiččnosti jahte kao plovnognosti jahte kao plovnogobjekta i njeno odrobjekta i njeno održžavanje.avanje.IZVORI:IZVORI:-- Pomorska enciklopedijaPomorska enciklopedija,,-- ĐeloviĐelovićć Deda, PredavanjaDeda, Predavanja-- AleksiAleksićć Marinko, RCMMarinko, RCModrodržžavanje prema pouzdanostiavanje prema pouzdanosti
  3. 3. 33Jahte su veoma sloJahte su veoma složženi tehnieni tehniččki sistemi, sa nizomki sistemi, sa nizomspecifispecifiččnosti po kojima se razlikuju od drugihnosti po kojima se razlikuju od drugihtehnitehniččkih sistema npr. automobila ili aviona.kih sistema npr. automobila ili aviona.KarakteriKarakterišše ih proizvodnja; za pojedine tipove manjh ie ih proizvodnja; za pojedine tipove manjh isuper jahti ona je u serijama, a za mega jahte u malimsuper jahti ona je u serijama, a za mega jahte u malimserijama.serijama.
  4. 4. 44Zato se u brodograđevnoj industriji govori proizvodnjiZato se u brodograđevnoj industriji govori proizvodnjimanjh i super jahti a kada se govori o mega jahtamamanjh i super jahti a kada se govori o mega jahtamatada se ne govori o proizvodnji vetada se ne govori o proizvodnji većć o gradnji jahte.o gradnji jahte.
  5. 5. 55Mala jahtaMala jahtaSuper jahtaSuper jahta Mega jahtaMega jahtaCijene jahti kreCijene jahti krećću se od nekolikou se od nekolikostotina hiljada dolara do nekolikostotina hiljada dolara do nekolikomiliona ili nekoliko desetinamiliona ili nekoliko desetinamiliona dolara.miliona dolara.Po broju i kompleksnosti ugrađenihPo broju i kompleksnosti ugrađenihsistema spadaju u jedne odsistema spadaju u jedne odslosložženijih sredstva.enijih sredstva.
  6. 6. 66Osnovna razlika u odnosu na druge tehniOsnovna razlika u odnosu na druge tehniččke sistemeke sistemeodnosi se na naodnosi se na naččin posmatranja objekta:in posmatranja objekta:-- jahta kao plovni objekat, ijahta kao plovni objekat, i--jahta kao tehnijahta kao tehniččki sistem.ki sistem.
  7. 7. 77Struktura jahte kao plovnog objektaStruktura jahte kao plovnog objekta1.1.PLOVILOPLOVILOTRUP lTRUP lNADGRAĐENADGRAĐEjarbolijarbolipovrpovrššine na otvorenim palubamaine na otvorenim palubamatemelji za opremu brodskihtemelji za opremu brodskihsistemasistemaoprema trupa i privjescioprema trupa i privjesciPROSTORI IPROSTORI IODSIJECIODSIJECIRadni prostor i radna mjestaRadni prostor i radna mjestaProstori za boravak posadeProstori za boravak posadeHodnici i prolaziHodnici i prolaziSpremiSpremiššta i tankovita i tankoviVodonepropusni prostoriVodonepropusni prostoriBRODSKABRODSKAOPREMAOPREMAZa sidrenje i vezZa sidrenje i vezZa tegljenje i spasavanjeZa tegljenje i spasavanjeZa prevoZa prevožženje obala brodenje obala brodNavigacijska svijetla i opremaNavigacijska svijetla i oprema
  8. 8. 882.2.ENERGETSKIENERGETSKISISTEMISISTEMIGLAVNIGLAVNI --PROPULZIJA (glavna iPROPULZIJA (glavna ipomopomoććna)na)Brodski pogon i upravljanjeBrodski pogon i upravljanjePrenos snage; kopPrenos snage; kopčča, reduktor,a, reduktor,osovinski vodosovinski vodPropulzor i upravljanjePropulzor i upravljanjePOMOPOMOĆĆNINIELEKTRIELEKTRIČČNANAENERGIJAENERGIJAPrimarna EE mrePrimarna EE mrežža; proizvodnja ia; proizvodnja irazvodrazvodSekundarna EE mreSekundarna EE mrežža; izvori,a; izvori,razvod, pretvararazvod, pretvaraččTOPLOTNATOPLOTNAENERGIJAENERGIJAVodena paraVodena paraTopla vodaTopla vodaENERGIJAENERGIJARADNIHRADNIHMEDIJAMEDIJAEnergija hidrauliEnergija hidrauliččkog uljakog uljaEnergija vazduha visokog pritiskaEnergija vazduha visokog pritiska
  9. 9. 993.3.BRODSKIBRODSKISISTEMISISTEMISISTEMISISTEMIBRODSKIHBRODSKIHSLUSLUŽŽBIBIVODAVODA Morska: gaMorska: gaššenje, plavljenjeenje, plavljenjeMorska: hlMorska: hlađenjeađenje, ispiranje, ispiranjeSlatka: piSlatka: pićće, pranjee, pranjeTehniTehniččka: hka: hlađenjelađenje, izgaranje, izgaranjeSiva: kaljuSiva: kaljužže, sanitarni sisteme, sanitarni sistemPOGONSKIPOGONSKIMATERIJALIMATERIJALIGoriva, energijaGoriva, energijaMazivaMazivaRadni medijRadni medijVAZDUHVAZDUH Izmjena, ventilacijaIzmjena, ventilacijaKondicioniranje: grijanje, hlKondicioniranje: grijanje, hlađenjeađenje,,susuššenjeenjeČČuvanje hraneuvanje hranePREHRANAPREHRANA Priprema hranePriprema hraneRaspodjela hraneRaspodjela hraneHIGIJENAHIGIJENA Snitarni sistem; WC, kupanje,Snitarni sistem; WC, kupanje,umivanjeumivanjePranje vePranje vešša i odjea i odjeććeeKulturniKulturni žživot i razonodaivot i razonoda
  10. 10. 10103.3.BRODSKIBRODSKISISTEMISISTEMISISTEMI ZASISTEMI ZAŠŠTITETITEOd naplavljivanjaOd naplavljivanjaOd poOd požžara, dima, gasovaara, dima, gasovaOd eksplozijeOd eksplozijeOd korozije podvodnih dijelovaOd korozije podvodnih dijelovaOd obrastanja podvodnog dijelaOd obrastanja podvodnog dijelaOdOd ššokova i vibracijaokova i vibracijaOd buke iOd buke i ššumaumaJahta kao plovni objekat (tabela iznad) obuhvata elementeJahta kao plovni objekat (tabela iznad) obuhvata elementekojikoji ččine cjelinu neophodnu da bi jahta bila autonomnoine cjelinu neophodnu da bi jahta bila autonomnoplovna sredstvo i obavljala svoju funkciju na moru.plovna sredstvo i obavljala svoju funkciju na moru.
  11. 11. 1111Kao zaokruKao zaokružžena cjelina jahta mora osigurati slijedeena cjelina jahta mora osigurati slijedećće funkcije:e funkcije:manevarsku,manevarsku,pomorapomoraččku,ku,autonomiju trajnog ili ograniautonomiju trajnog ili ograniččenog boravka posade naenog boravka posade nabrodu,brodu,opstanak u uslovima oopstanak u uslovima oššteteććenja ienja ipotpune podrpotpune podršške konforu, udobnosti i razonodi vlasnika ike konforu, udobnosti i razonodi vlasnika igostiju na jahti.gostiju na jahti.
  12. 12. 1212Sistem brodaSistem broda ččini niz podsistema (odini niz podsistema (od ččije ispravnostiije ispravnostizavisi ispunjenje navedenih funkcija), kaozavisi ispunjenje navedenih funkcija), kao ššto su:to su:•• Podsistem trupa i nadgrađaPodsistem trupa i nadgrađa;;•• Podsistem propulzije sa glavnim pogonskimPodsistem propulzije sa glavnim pogonskimmamaššinama sa nadzorom i upravljanjem.inama sa nadzorom i upravljanjem.•• Podsistem pomoPodsistem pomoććnih brodskih sistema (elektrinih brodskih sistema (električčnanaenergija, vazduh visokog pritiska i drugi mediji).energija, vazduh visokog pritiska i drugi mediji).•• Brodski sistem za podrBrodski sistem za podrššku funkcijama jahte.ku funkcijama jahte.•• Sistem spoljne i brodske signalizacije.Sistem spoljne i brodske signalizacije.
  13. 13. 1313•• Podsistem trupa i nadgrađaPodsistem trupa i nadgrađa;;Podsistem brodske opreme za manevar broda koja se najPodsistem brodske opreme za manevar broda koja se najččeeššććeesastoji od elektrohidraulisastoji od elektrohidrauliččne kormilarske mane kormilarske maššine koja pokreine koja pokreććeekormilarski list. Kod nekih brodova funkciju kormila mogukormilarski list. Kod nekih brodova funkciju kormila mogupreuzeti manevarski prampreuzeti manevarski pramččani ili krmeni propeleri sa fiksnimani ili krmeni propeleri sa fiksnimili promjenljivim korakom. Uz to se podrazumijevaju pomoili promjenljivim korakom. Uz to se podrazumijevaju pomoććninisistemi za sidrenje, tegljenje, vez, spasistemi za sidrenje, tegljenje, vez, spaššavanje, itd.;avanje, itd.;
  14. 14. 1414•• Podsistem propulzije sa glavnim pogonskim maPodsistem propulzije sa glavnim pogonskim maššinama sainama sanadzorom i upravljanjem.nadzorom i upravljanjem.Propulzija se najPropulzija se najččeeššćće izvodi dizele izvodi dizel--motorima, dizelmotorima, dizel--elektrielektriččnimnimmotorima, gasnim turbinama itd. Radi se o sistemima ogromnemotorima, gasnim turbinama itd. Radi se o sistemima ogromnesnage kojim se nadzire i upravlja podsistemima za startovanje,snage kojim se nadzire i upravlja podsistemima za startovanje,prekretanje, zaustavljanje, zaprekretanje, zaustavljanje, zašštitu i drugim uređajimatitu i drugim uređajima. Regulacija. Regulacijaje izvedena regulatorima: mehanije izvedena regulatorima: mehaniččkim, hidraulikim, hidrauliččkim,kim,mehanimehaniččkoko--hidraulihidrauliččkim, elektrokim, elektro--elektronskim, teelektronskim, temikroprocesorskim. Glavni pogon podrmikroprocesorskim. Glavni pogon podržžava viava višše pomoe pomoććnihnihpogona: izmjenjivapogona: izmjenjivačči toplote, filteri, separatori, pumpe ...i toplote, filteri, separatori, pumpe ...
  15. 15. 1515•• Podsistem pomoPodsistem pomoććnih brodskih sistema (elektrinih brodskih sistema (električčna energija,na energija,vazduh visokog pritiska i drugi mediji).vazduh visokog pritiska i drugi mediji).U ovaj podsistem spada energetski kompleks i proizvodnjaU ovaj podsistem spada energetski kompleks i proizvodnjafluida ufluida u ššta spadaju: sinhroni qeneratori, parni kotao sata spadaju: sinhroni qeneratori, parni kotao sageneratorom pregrijane pare, ekshaust kotao, brodske turbine,generatorom pregrijane pare, ekshaust kotao, brodske turbine,kondenzator izrađene parekondenzator izrađene pare, kompresori, turbogeneratori, oprema, kompresori, turbogeneratori, opremaza grijanje, klimatizaciju i ventilaciju ...za grijanje, klimatizaciju i ventilaciju ...
  16. 16. 1616•• Brodski sistem za podrBrodski sistem za podrššku funkcijama jahte.ku funkcijama jahte.U ovaj podsistem spada (pitka i sanitarna voda, vatrogasniU ovaj podsistem spada (pitka i sanitarna voda, vatrogasnisistemi, sistem klimatizacije i ventilacije, itd.); za prenos flsistemi, sistem klimatizacije i ventilacije, itd.); za prenos fluidauidakoriste se cjevovodi: balastne vode, kaljukoriste se cjevovodi: balastne vode, kaljužžne vode,ne vode,protivpoprotivpožžarne vode, sanitarne vode, tople vode, pitke vode, pare,arne vode, sanitarne vode, tople vode, pitke vode, pare,vazduha, dizelvazduha, dizel--goriva, ulja za podmazivanje itd.goriva, ulja za podmazivanje itd.Kolika je mreKolika je mrežža cijevi u pitanju, zavisi od velia cijevi u pitanju, zavisi od veliččine i tipa jahte.ine i tipa jahte.Ona obuhvata cijevne segmenat raznih duOna obuhvata cijevne segmenat raznih dužžina koje spajajuina koje spajajupumpe i razne vrste ventilskih grupa (nepovratni, sigurnosni,pumpe i razne vrste ventilskih grupa (nepovratni, sigurnosni,kingstoni, protokingstoni, protoččni, presostati itd.).ni, presostati itd.).
  17. 17. 1717•• Sistem spoljne i brodske signalizacije.Sistem spoljne i brodske signalizacije.VeVeććina kritiina kritiččnih sistema imaju ugrađenu redundancijunih sistema imaju ugrađenu redundanciju*. To je*. To jerezultat vijekovnog iskustva i stroge pomorske regulativerezultat vijekovnog iskustva i stroge pomorske regulativevezane za sigurnost posade, tereta, plovidbe ili okoline.vezane za sigurnost posade, tereta, plovidbe ili okoline.Jahta kao sloJahta kao složženi sistem ispoljava svoju namjenu u plovljenju,eni sistem ispoljava svoju namjenu u plovljenju,prupružžanju komfora i razonode, oslonjen na sisteme jahte kaoanju komfora i razonode, oslonjen na sisteme jahte kaoplovnog objekta.plovnog objekta.Sistem jahte za pruSistem jahte za pružžanju komfora i razonode,anju komfora i razonode, ččine tri osnovneine tri osnovnecjeline: prostorije, pratecjeline: prostorije, pratećći sistemi za podri sistemi za podrššku konforu i dodatnaku konforu i dodatnasredstva i oprema (helikopeter, brzisredstva i oprema (helikopeter, brzi ččamci, skuteri, daske zaamci, skuteri, daske zajedernje, ronilajedernje, ronilaččka oprema, automobili, motociki, bicikli, itd.).ka oprema, automobili, motociki, bicikli, itd.).**RedudancijaRedudancija -- Pojam redudancija (lat.Redudantia) oznaPojam redudancija (lat.Redudantia) označčava prekomjernost. U tehniava prekomjernost. U tehniččkom smislu to znakom smislu to značčiida su svi relevantni elementi za sigurnost,da su svi relevantni elementi za sigurnost, ugrađeni dvostrukougrađeni dvostruko, te da se prilikom izostanka funkcije jednog, te da se prilikom izostanka funkcije jednogelementa (npr. aktiviranje osvijetljenjaelementa (npr. aktiviranje osvijetljenja ““izlazi za nuizlazi za nužždudu””) sigurnosna funkcija se odr) sigurnosna funkcija se održžava preko drugogava preko drugogelementa, dakle vrelementa, dakle vršši se automatsko aktiviranje rezervnog agregata.i se automatsko aktiviranje rezervnog agregata.Nije najvaNije najvažžnije da pored pojave smetnje uređaj funkcioninije da pored pojave smetnje uređaj funkcionišše u normalnom pogonskom modusu, vee u normalnom pogonskom modusu, većć je bitnoje bitnoda se smetnja odnosno greda se smetnja odnosno grešška prepozna, te da se npr. montira otvor za nuka prepozna, te da se npr. montira otvor za nužždu u cilju osiguranja puteva udu u cilju osiguranja puteva uslusluččaju nuaju nužžde.de.Dakle pojam redudancija oznaDakle pojam redudancija označčava mnogobrojne moguava mnogobrojne moguććnosti osiguranja relevantne funkcije.nosti osiguranja relevantne funkcije.
  18. 18. 1818OdrOdržžavanje jahteavanje jahte
  19. 19. 1919SpecifiSpecifiččnost jahte, koja se mora naglasiti, jeste znanost jahte, koja se mora naglasiti, jeste značčajan stepenajan stepeneksploatacije. Jahte su nakon gradnje porinute u more, te sueksploatacije. Jahte su nakon gradnje porinute u more, te suizloizložžene propadanju i uticaju agresivne sredine tokomene propadanju i uticaju agresivne sredine tokom ččitavogitavogsvog vijeka eksploatacije.svog vijeka eksploatacije.VeVeććina brodskih sistema su uvijek u funkciji, pogotovo ako deoina brodskih sistema su uvijek u funkciji, pogotovo ako deoposade stalnoposade stalno žživi na jahti.ivi na jahti.Zato je dobro da na jahtama budu stalne posade ako se posadaZato je dobro da na jahtama budu stalne posade ako se posadaperiodiperiodiččno mijenjano mijenja ččesto dolaze novi i neobuesto dolaze novi i neobuččenieni ččlanovi posade.lanovi posade.Jahta ima dovoljno prostora i rezervnih dijelova, pa se odrJahta ima dovoljno prostora i rezervnih dijelova, pa se održžavanjeavanjemomožže sprovoditi i za vrijeme plovidbe.e sprovoditi i za vrijeme plovidbe.Brodski sistemi zahtjevaju postojanje posluBrodski sistemi zahtjevaju postojanje poslužžilaca i moguilaca i moguććnostnostpristupa svim kljupristupa svim ključčnim sistemima u toku rada,nim sistemima u toku rada, ššto je veoma bitnato je veoma bitnaččinjenica u kasnijoj izradi metodologije izbora koncepcijainjenica u kasnijoj izradi metodologije izbora koncepcijaodrodržžavanja.avanja.
  20. 20. 2020Oobuka iz osnovnog odrOobuka iz osnovnog održžavanja na jahtama obuhvata sveavanja na jahtama obuhvata sveččlanove posade (mornare i starjelanove posade (mornare i starješšine) i sve brodske cjeline, naine) i sve brodske cjeline, nananaččin koji je primjeren njihovoj ulozi u osnovnom odrin koji je primjeren njihovoj ulozi u osnovnom održžavanju.avanju.TeTežžiiššte obuke jeste osposobljavanje za uspjete obuke jeste osposobljavanje za uspješšno rukovanje ino rukovanje iopsluopslužživanje sloivanje složženih sistema do automatizma.enih sistema do automatizma.U odrU održžavanju, radna snaga posade uglavnom se koristi zaavanju, radna snaga posade uglavnom se koristi zaposloveposlove ččiiššććenja, pranja, podmazivanja, popune pogonskimenja, pranja, podmazivanja, popune pogonskimteteččnostima i zanostima i zašštite od korozije.tite od korozije.
  21. 21. 2121Na jahtama je razvijeno preventivno odrNa jahtama je razvijeno preventivno održžavanje, kogaavanje, kogakarakterikarakteriššu remonti koji zahtijevaju specifiu remonti koji zahtijevaju specifiččnu infrastrukturunu infrastrukturu(remontna brodogradili(remontna brodogradiliššta) i specijalizovanost radne snageta) i specijalizovanost radne snage(in(inžžinjere i majstore raznih struka).injere i majstore raznih struka).PoPoššto se za odrto se za održžavanje jahti izdvajaju veoma velika sredstva,avanje jahti izdvajaju veoma velika sredstva,zato za njihovo odrzato za njihovo održžavanje vrijedi joavanje vrijedi jošš jedan princip, principjedan princip, principššto duto dužžeg oeg oččuvanja ispravnosti uz racionalno trouvanja ispravnosti uz racionalno troššenjeenjeresursa.resursa.Primjera radi, za remPrimjera radi, za remont jedne super jahte predviđeno jeont jedne super jahte predviđeno jevrijeme od nekoliko desetina hiljada norma sati, za razliku odvrijeme od nekoliko desetina hiljada norma sati, za razliku odremonta građevinske maremonta građevinske maššine npr. buldoine npr. buldožžera za koga seera za koga sepredviđa par stotina satipredviđa par stotina sati..
  22. 22. 2222Preventivno odrPreventivno održžavanje jahti obuhvata:avanje jahti obuhvata:-- osnovno odrosnovno održžavanje,avanje,-- tehnitehniččko odrko održžavanje,avanje,-- remont,remont,-- modernizaciju imodernizaciju i-- kontrolne preglede.kontrolne preglede.Osnovno odrOsnovno održžavanje sprovode posade jahti i one za to morajuavanje sprovode posade jahti i one za to morajubiti kadrovski i materijalno osposobljene.biti kadrovski i materijalno osposobljene.Osnovno odrOsnovno održžavanje obuhvata:avanje obuhvata:•• dnevni pregled,dnevni pregled,•• preglede pri upotrebi,preglede pri upotrebi,•• periodiperiodiččni pregled ini pregled i•• opsluopslužživanje.ivanje.
  23. 23. 2323TehniTehniččko odrko održžavanjeavanje je vije višši nivo odri nivo održžavanja na jahtama.avanja na jahtama.Radove tehniRadove tehniččkog odrkog održžavanja izvode posade jahti i specijalistiavanja izvode posade jahti i specijalistiovlaovlaššććenih i osposobljenih organizacija za odrenih i osposobljenih organizacija za održžavanjeavanjepojedinih brodskih uređaja i podsistemapojedinih brodskih uređaja i podsistema..TehniTehniččko odrko održžavanje sadravanje sadržži tehnii tehniččke preglede i konzervaciju.ke preglede i konzervaciju.Kontrolni preglediKontrolni pregledi se organizuju i sprovode radi provjerese organizuju i sprovode radi provjereredovnosti, sadrredovnosti, sadržžaja i kvaliteta osnovnog i tehniaja i kvaliteta osnovnog i tehniččkogkogodrodržžavanja, remontovanja i tehniavanja, remontovanja i tehniččke ispravnosti jahti, kao ike ispravnosti jahti, kao isredstava i opreme na njima.sredstava i opreme na njima.VrVršše ih organi koji detaljno poznaju brodove, nae ih organi koji detaljno poznaju brodove, naččin njihovein njihoveupotrebe i sistem odrupotrebe i sistem održžavanja.avanja.
  24. 24. 2424RemontRemont (jahti,(jahti, uređaja i sistemauređaja i sistema) je skup aktivnosti koje) je skup aktivnosti kojeobuhvataju:obuhvataju:•• planiranjeplaniranje,,•• pripremupripremu, i, i•• izvođenju planiranih radnjiizvođenju planiranih radnji..Remont se vrRemont se vršši poslije utroi poslije utroššenog resursa koji je određen zaenog resursa koji je određen zasvaki tip jahte ili uređaja i sistema na njojsvaki tip jahte ili uređaja i sistema na njoj, n, na osnovua osnovuuputstava proizvođauputstava proizvođačča i praa i praććenja istroenja istroššenja sastavnihenja sastavnihdijelova madijelova maššina, opreme i brodske konstrukcije.ina, opreme i brodske konstrukcije.
  25. 25. 2525Remont uređaja i sistemaRemont uređaja i sistema obuhvata:obuhvata:•• mali remont,mali remont,•• srednji remont isrednji remont i•• generalni remont.generalni remont.Remont jahteRemont jahte je neje neššto drugato drugaččija od remonta uređaja iija od remonta uređaja iobuhvata:obuhvata:•• dokovanje (izvladokovanje (izvlaččenje),enje),•• mali remont jahte,mali remont jahte,•• veliki remont jahte iveliki remont jahte i•• generalni remont jahte.generalni remont jahte.
  26. 26. 2626Dokovanje (izvlaDokovanje (izvlaččenje)enje)Dokovanje jeste izvlaDokovanje jeste izvlaččenje jahte na navoz, ulazak u suvi dok ilienje jahte na navoz, ulazak u suvi dok ilidizanje na plutajudizanje na plutajućći dok ili sinhrolift, radi pregleda i radovai dok ili sinhrolift, radi pregleda i radovana podvodnom dijelu trupa broda.na podvodnom dijelu trupa broda.Za vrijeme dokovanja naZa vrijeme dokovanja naččelno se izvode slijedeelno se izvode slijedećći radovi:i radovi:1.1. ČČiiššććenje, pregled i otklanjanje nedostataka na podvodnomenje, pregled i otklanjanje nedostataka na podvodnomdijelu trupa broda;dijelu trupa broda;2.2. Pregled osovinskih vodova, propelera i kormila;Pregled osovinskih vodova, propelera i kormila;3.3. ČČiiššććenje, pregled i opravku podvodnih ventila i otvora;enje, pregled i opravku podvodnih ventila i otvora;4.4. Pregled i opravka dubinomjera i brzinomjera;Pregled i opravka dubinomjera i brzinomjera;5.5. Izmjenu katodne zaIzmjenu katodne zašštite i obnavljanje zatite i obnavljanje zašštitnih premaza.titnih premaza.Za vrijeme dokovanja broda mogu se vrZa vrijeme dokovanja broda mogu se vrššiti i manji radovi naiti i manji radovi namamaššinama i brodskim uređajimainama i brodskim uređajima..
  27. 27. 2727Mali remont jahteMali remont jahteObuhvata preglede i radove provjere tehniObuhvata preglede i radove provjere tehniččke ispravnostike ispravnostibrodskih uređajabrodskih uređaja, korekciju zazora, zamjenu, korekciju zazora, zamjenu ššupernica, brtvilaupernica, brtvilai osiguranja, te obnavljanje zai osiguranja, te obnavljanje zašštitnih premaza, uz obaveznotitnih premaza, uz obaveznodokovanje.dokovanje.Ako se u malom remontu konstatuju oAko se u malom remontu konstatuju oššteteććenja i velikaenja i velikatrotroššenja dijelova, radovi se proenja dijelova, radovi se prošširuju na utvrđivanje uzroka iiruju na utvrđivanje uzroka iotklanjanje posljedica kvara a istrootklanjanje posljedica kvara a istroššeni i pohabani dijelovi seeni i pohabani dijelovi sezamjenjuju novim.zamjenjuju novim.
  28. 28. 2828Veliki remont jahteVeliki remont jahteObuhvata veObuhvata većći obim radova od radova srednjeg remonta, da bii obim radova od radova srednjeg remonta, da bise uz redovno odrse uz redovno održžavanje i mali remont obezbijedila pouzdanaavanje i mali remont obezbijedila pouzdanaeksploatacija do idueksploatacija do iduććeg velikog ili generalnog remonta broda,eg velikog ili generalnog remonta broda,odnosno do kraja vijeka eksploatacije.odnosno do kraja vijeka eksploatacije.U sklopu velikog remonta, sa trupa broda skida se u potrebnomU sklopu velikog remonta, sa trupa broda skida se u potrebnomobimu izolacija, veobimu izolacija, većći dio mai dio maššina, urina, uređaja i opreme radi remontaeđaja i opreme radi remontau specijalizovanim radionicama remontne ustanove kojau specijalizovanim radionicama remontne ustanove kojaremontuje jahtu.remontuje jahtu.Jahta se dokuje potreban broj puta, a dotrajali dijelovi brodskeJahta se dokuje potreban broj puta, a dotrajali dijelovi brodskekonstrukcije zamjenjuju se novim.konstrukcije zamjenjuju se novim.NaNaččelno veliki remont se obavlja jednom u periodu doelno veliki remont se obavlja jednom u periodu dogeneralnog remonta i drugi put u periodu posle generalnoggeneralnog remonta i drugi put u periodu posle generalnogremonta jahte.remonta jahte.
  29. 29. 2929Generalni remont jahteGeneralni remont jahteObuhvata najveObuhvata najvećći obim remontnih radova i zanavljanjai obim remontnih radova i zanavljanjasistema, ursistema, uređajaeđaja, opreme i ma, opreme i maššina jahte novim sredstvima. Sina jahte novim sredstvima. Saatrupa jahte skidaju se svi uređajitrupa jahte skidaju se svi uređaji, oprema i ma, oprema i maššine, dotrajaliine, dotrajalidijelovi brodske konstrukcije zamjenjuju se novim.dijelovi brodske konstrukcije zamjenjuju se novim.Generalni remont naGeneralni remont naččelno se vrelno se vršši jednom ui jednom u žživotnom vijekuivotnom vijekujahte.jahte.
  30. 30. 3030Sve vrste remonta jahti obuhvatajuSve vrste remonta jahti obuhvataju::•• pripremu remontnog iskaza,pripremu remontnog iskaza,•• ulazak broda u remontnu ustanovu,ulazak broda u remontnu ustanovu,•• izvrizvrššenje remontnih radova ienje remontnih radova i•• primopredajna ispitivanja.primopredajna ispitivanja.U primopredajna ispitivanja ulaze probne voU primopredajna ispitivanja ulaze probne vožžnje jahte inje jahte ikontrole parametara svih brodskih uređajakontrole parametara svih brodskih uređaja, ma, maššina i opreme.ina i opreme.
  31. 31. 3131Problemi kod odrProblemi kod održžavanja jahtiavanja jahtiCentralni problem odrCentralni problem održžavanja jahti predstavlja nedostatakavanja jahti predstavlja nedostatakstatististatističčkih podataka o odrkih podataka o održžavanjuavanjuNjega generiNjega generišše slaba obue slaba obuččenost posad, nedostatakenost posad, nedostatakdokumentacija, neadokumentacija, neažžurnost vođenja zapisa i nedostatakurnost vođenja zapisa i nedostatakcentalizovanog informacionog sistema za sve klase i tipove jahticentalizovanog informacionog sistema za sve klase i tipove jahti..Jedan od osnovnih problema koji prate unapređenje sistemaJedan od osnovnih problema koji prate unapređenje sistemaodrodržžavanja jeste postojanje ili nepostojanje podataka o otkazima,avanja jeste postojanje ili nepostojanje podataka o otkazima,kao i sistema za njihovo prikupljanje.kao i sistema za njihovo prikupljanje.Za kvalitetno upravljanje odrZa kvalitetno upravljanje održžavanjem tehniavanjem tehniččkih sistemakih sistemapotrebno je da se raspolapotrebno je da se raspolažže dokumentovanim podacima oe dokumentovanim podacima opouzdanosti i pogodnosti odrpouzdanosti i pogodnosti održžavanja, resursnim potencijalima iavanja, resursnim potencijalima ipodacima o radu i odrpodacima o radu i održžavanju tehniavanju tehniččkih sistema.kih sistema.
  32. 32. 3232Procjena je se da se na jahtama ne vodi sva propisana tehniProcjena je se da se na jahtama ne vodi sva propisana tehniččkakadokumentacija tokom eksploatacije, a da se ponekad idokumentacija tokom eksploatacije, a da se ponekad inajvanajvažžniji parametri ne zapisuju u pogonskeniji parametri ne zapisuju u pogonske evidencije.evidencije.Tako da se ovi podaci kasnije ne mogu koristiti u analiziTako da se ovi podaci kasnije ne mogu koristiti u analiziotkaza i za planiranje radova odrotkaza i za planiranje radova održžavanja.avanja.Dakle ako ne postoji dokumentovana analiza otkaza koja bi seDakle ako ne postoji dokumentovana analiza otkaza koja bi semogla kvalifikovati kao ozbiljna i u svrhu povemogla kvalifikovati kao ozbiljna i u svrhu poveććanjaanjaefikasnosti odrefikasnosti održžavanja a podaci koji se koriste u statistiavanja a podaci koji se koriste u statističčkojkojanalizi pouzdanosti nisu vođenianalizi pouzdanosti nisu vođeni, a planiranje se vr, a planiranje se vršši na osnovui na osnovuizvjeizvješštavanja o otkazima kljutavanja o otkazima ključčnih sistema.nih sistema.Onda je teOnda je tešško govoriti o sistemu odrko govoriti o sistemu održžavanja jahti.avanja jahti.
  33. 33. 3333Jahta se sastoji iz velikog broja sloJahta se sastoji iz velikog broja složženih sistema i podsistema,enih sistema i podsistema,za koje je proizvođaza koje je proizvođačč dao ili nije dao podatke o pouzdanosti.dao ili nije dao podatke o pouzdanosti.Zbog velike kompleksnosti postrojenja jednostavno nijeZbog velike kompleksnosti postrojenja jednostavno nijemogumogućće razviti kompletan analitie razviti kompletan analitiččki opis karakteristikaki opis karakteristikapouzdanosti.pouzdanosti.To se komplikuje situacijom da su mnogi funkcionalni otkaziTo se komplikuje situacijom da su mnogi funkcionalni otkaziuzrokovani ne samo sa dva ili tri nauzrokovani ne samo sa dva ili tri naččina otkaza, veina otkaza, većć sasadvadeset ili trideset.dvadeset ili trideset.Zato registrovanje funkcionalnih otkaza moZato registrovanje funkcionalnih otkaza možže biti jednostavno,e biti jednostavno,ali je veali je većći statistii statističčki zahvat da se izaluju i opiki zahvat da se izaluju i opiššu modeli otkazau modeli otkazakoji se mogu pridrukoji se mogu pridružžiti svakom od naiti svakom od naččina otkaza.ina otkaza.Iz tih razloga to takvu analizuIz tih razloga to takvu analizu ččini skoro nemoguini skoro nemoguććom.om.
  34. 34. 3434Da se prisjetimoDa se prisjetimo -- otkaz kao kritiotkaz kao kritiččno stanje i efekat koji onno stanje i efekat koji onmomožže proizvesti u funkciji sistema u određenom operativnome proizvesti u funkciji sistema u određenom operativnomkontekstu, daje mu prvenstveno sa stanovikontekstu, daje mu prvenstveno sa stanoviššta posljedica kojeta posljedica kojezbog toga mogu nastupiti.zbog toga mogu nastupiti.Da bi smo mogli unaprijediti sistem odrDa bi smo mogli unaprijediti sistem održžavanja a timeavanja a timepozitivno utjecati na stanje sistema, potrebno je da nakonpozitivno utjecati na stanje sistema, potrebno je da nakonotkaza, dokumentovanja i statistiotkaza, dokumentovanja i statističčke obrade podataka,ke obrade podataka,posebnim algoritmima izvrposebnim algoritmima izvrššimo izbor optimalne koncepcijeimo izbor optimalne koncepcijeodrodržžavanja. Naravno, potrebno je i da ta koncepcija budeavanja. Naravno, potrebno je i da ta koncepcija budeizvodljiva i efektivna.izvodljiva i efektivna.Na taj naNa taj naččin bi se omoguin bi se omoguććilo stvaranje uslova za uvođenjeilo stvaranje uslova za uvođenjeodrodržžavanja prema stanju i prediktivno odravanja prema stanju i prediktivno održžavanje, gdje god jeavanje, gdje god jeto optimalno kao izbor. Naroto optimalno kao izbor. Naroččito u prevenciji skrivenih ili zaito u prevenciji skrivenih ili zaokolinu potencijalno opasnih otkaza.okolinu potencijalno opasnih otkaza.
  35. 35. 3535To su osnovni problemi odrTo su osnovni problemi održžavanja jahti za koje nemaavanja jahti za koje nemadovoljno javno publikovanih podataka, a pogotovo ne zadovoljno javno publikovanih podataka, a pogotovo ne zametodologije izbora koncepcija odrmetodologije izbora koncepcija održžavanja, koje se kao tajnaavanja, koje se kao tajnazadrzadržžavaju u internim okvirima.avaju u internim okvirima.OnoOno ššto je svima poznato jesu efekti koji se postito je svima poznato jesu efekti koji se postižžu u:u u:•• smanjenju trosmanjenju trošškova odrkova održžavanja,avanja,•• povepoveććanju sigurnosti u eksploataciji sistema,anju sigurnosti u eksploataciji sistema,•• zatim produzatim produžženju korisnogenju korisnog žživotnog vijeka sistema,ivotnog vijeka sistema,•• stvaranju osnova za izradu kompjuterskog sistema zastvaranju osnova za izradu kompjuterskog sistema zaupravljanje odrupravljanje održžavanjem,avanjem,•• boljim poznavanjem sistema koji su na upotrebi,boljim poznavanjem sistema koji su na upotrebi,•• timskom radu i vetimskom radu i veććom motivisanoom motivisanoššćću angau angažžovanog ljudstva.ovanog ljudstva.
  36. 36. 3636HVALA NA PAHVALA NA PAŽŽNJINJISRESREĆĆNO !NO !

×