Successfully reported this slideshow.

монголын сагсан бөмбөгийн түүх

7,266 views

Published on

Published in: Education
  • Be the first to comment

монголын сагсан бөмбөгийн түүх

  1. 1. Монголын Сагсан бөмбөгийн түүхээс1940-өөд оны эцсээр манай оронд уригдан ирж ажиллаж байсан З өвл өлт-Хятадын мэргэжилтн үүдажилчид чөлөөт цагаараа сагсан бөмбөг тоглодог байсан б өг өөд тэднээс офицерийн сургуулийнсонсогчид зарим залуучууд суралцаж байснаар энэ спорт манай оронд үүсэх эхлэл нь тавигдсан ажээ.Энэ үеэс хойш сагсан бөмбөгийн спорт манай оронд дэлгэрч 1954 онд УАШТ-г албан ёсоор зохионбайгуулж тус тэмцээнд нийгэмлэгүүдийн эрэгтэй, эмэгтэй багууд оролцож Алдар нийгэмлэгийн эрэгтэйбаг бусдыгаа хошуучилж аваргаар тодорч байжээ.1962 онд сагсан бөмбөгийн спортын ууган мастер Содномын Чойен болон манай улсад уригдан иржажиллаж байсан ЗХУ-ын /хуучнаар/ гавъяат тамирчин, гавъяат багш В.В.Горохов нар Монголын сагсанбөмбөгийн холбоог анх санаачлан Холбооны даргаар анагаах ухааны доктор, профессор Г.Шагдарс үрэн,нарийн бичгийн даргаар А.Дансранжав, үзэл суртал сурталчилгаа зохион байгуулагчаар С.Чойён,шүүгчдын зөвлөлөөр С.Пүрэв /улсын шүүгч/ секц дугуйлангийн багшаар дасгалжуулагч багш Л.Аюурзана /СМ/ Н.Цогт /СМ/ зэрэг хүмүүсээр томилон ажиллуулж байсан т үүхтэй билээ.МСБХолбоо нь байгуулагдсан цагаасаа эхлэн сагсан б өмб өгийн спортын мэргэжилтэн үүдболон тусспортыг сонирхогчид, хүүхэд залуучуудын дунд олон тэмцээн уралдааныг зохион байгуулж ирсэн б өг өөд1994 онд шинэчлэгдэн зохион байгуулагдаж, энэ спортыг үүсгэгч эх орон АНУ-ын баг тамирчидынтуршлагыг судлан Н.Золжаргал, Одонжил, Батжаргал, Амьбөх Нямдорж нарын санаачлагаар анхдугаарлигийн аварга шалгаруулах тэмцээнийг зохион байгуулжээ. Анхдугаар лигийн тэмцээнд:- Баттулга дасгалжуулагчтай "1+11” баг- Ц. Цэвэрбал дасгалжуулагчтай Азийн чоно- Б.Дамба дасгалжуулагчтай Генералууд- Д.Маргад-Эрдэнэ дасгалжуулагчтай Алтайн б үргэд үүд- Уртнасан дасгалжуулагчтай Хөх тэнгэр- Дархан-Уул аймгийн Угалзын цөөврүүд багууд оролцож байсан б өг өөд анхдугаар Үндэсний ЛигийнАварга шалгаруулах тэмцээний Аварга гэх эрхэм хүндтэй цолыг Баттулга дасгалжуулагчтай 1+11 багхүртэж байжээ. Үндэсний ЛАШТэмцээн нь зохион байгуулагдаж ирсэн цагаасаа хойш шилдэгдасгалжуулагч, тоглогчдыг шалгаруулж ирсэн уламжлалтай билээ. Тэгвэл доорх х үснэгтээр он онышилдэг дасгалжуулагч, тамирчдын нэрсийг танд танилцуулж байна.№ Он Дасгалжуулагч Тоглогч1 19942 19953 19964 19975 19986 19997 20008 20019 200210 200311 200412 200513 200614 200715 200816 2009МСБХолбооны ерөнхийлөгч болон нарийн даргаар ажиллаж байсан х үм үүс.
  2. 2. № Он Ерөнхийлөгч ЕНБДарга1 1962-1970 Т.Шагдарсүрэн Док.проф А.Дансранжав2 1970 Дэмчигдорж НААҮЯ-ны сайд Д.Содномзундуй3 1971-1990 Баасан Ганзориг4 1990-1998 Золжаргал УИХ гишүүн Батжаргал5 1998-2000 Баярцогт УИХ гишүүн Амьбөх6 2000-2004 Барсболд БХЯамны сайд Маргад-Эрдэнэ7 2004-оос одоог хүртэл Мөнх-Оргил ХЗДХ дэд сайд Б.ДашдэлгэрМонголын шигшээ багийн тамирчид 1956онд БНХАУ-ын Өв өр монголын Х өх хотноо зохиогдсон, Хятад-Монголын төмөр замчдын урлаг спортын бэсрэг наадамд оролцож анх удаа хилийн дээс алхаж хятадынбаг тамирчидтай ширүүн өрсөлдөөнтэй тоглолтыг үзүүлж тунч ялимг үй оноогоор хожигдож байсан ньмонголын баг тамирчид гадаадын багтай хийсэн анхны тоглолт байжээ. М өн энэ онд Киргиз ССР-н багтамирчид манай оронд ирж нөхөрсөг уулзалт тоглолтыг хийж байжээ.МСБХолбоо нь Азийн сагсан бөмбөгийн холбооны 44 дэх гишүүнээр 2000.12.21нд, ОУСБХ-ны 144 дэхгишүүн орноор 2000.12.29-нд тус тус элсэн орсон байна. Монголын сагсан б өмб өгийн спортынмэргэжилтнүүд болон МСБХолбоо нь гадаад улс орнуудын мэргэжилтн үүдтэй хамтран ажиллах,туршлага солилцох олон талт үйл ажиллагааг явуулсаар ирсэн б өг өөд 2006 онд Солонгос улсындасгалжуулагч Пак Сун Гин анх удаа монголд дасгалжуулагчаар 2 жилийн хугацаатайгаар ажиллахаарирж байсан ба одоог хүртэл ажиллаж лигийн багийг дасгалжуулж олон чадварлаг тамирчидыг бэлтгэсээрбайна. Мөн 2006 онд Азийн СБХолбооны комиссор шүүгч Ли Как Куан ирж монголд ОУ-ын ш үүгч,дасгалжуулагчийн семинарыг зохион байгуулсан. Энэ семинар нь 60 суралцагчаар 3 өд өр үргэлжилэнтөгсөгч бүрт сертификат олгосон байна.Монголд анх 2006 онд ОУ-ын чанартай тэмцээн зохион байгуулагдсан б өг өөд тус тэмцээнд Солонгосулсын Дангүүк сургуулийн шигшээ багийн тамирчид, ОХУ-н Металлург хотын шигшээ баг, Эрх үүгийншигшээ баг, монголын шигшээ багууд оролцож хурд хүчээ сорин өрс өлдс өн өөс тэрг үүн байрыгСолонгос, удаах байруудыг ОХУ, Монголын багууд тус тус эзэлж байжээ.Сагсан бөмбөгийн спортыг сонирхогч, тус спортоор хичээллэгчидийн тоо жил ирэх тусам өсч байгаа ньэнэ спорт манай оронд хурдацтай хөгжиж байгаагийн илрэл юм. Одоогоор монголд жилд * Өсвөрийн УАШТ * Идэрчүүдийн УАШТ * Залуучуудын УАШТ * Насанд хүрэгчдийн УАШТ * Нэрэмжит тэмцээнүүд * Ахмадын УАШТ * ОУ-ын тэмцээн * Холбоодын цомын тэмцээн * Оюутны лигийн тэмцээн * Дээд лигийн тэмцээнүүд зохиогддог байна.

×