Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.

Luan van tien si kinh te quoc dan neu (5)

1,425 views

Published on

Published in: Education
  • Mình nhận làm báo cáo thực tập, luận văn cho các bạn sinh viên, chi phí sinh viên, làm trực tiếp hoặc online nếu xa, các bạn liên hệ qua SDT/ ZALO - 0917193864
       Reply 
    Are you sure you want to  Yes  No
    Your message goes here
  • Dịch vụ làm luận văn tốt nghiệp, làm báo cáo thực tập tốt nghiệp, chuyên đề tốt nghiệp, tiểu luận, khóa luận, đề án môn học trung cấp, cao đẳng, tại chức, đại học và cao học Mọi thông tin về đề tài các bạn vui lòng liên hệ theo địa chỉ SĐT: 0973.764.894 ( Miss. Huyền ) Nick: dvluanvan ( Hãy add nick yahoo để đươc chúng tôi hỗ trợ ) Email: dvluanvan@gmail.com ( Bạn hãy gửi thông tin bài làm, yêu cầu giáo viên qua mail) Chúng tôi nhận làm các chuyên ngành thuộc khối kinh tế, giá cho mỗi bài khoảng từ 100.000 vnđ đến 500.000 vnđ
       Reply 
    Are you sure you want to  Yes  No
    Your message goes here
  • Be the first to like this

Luan van tien si kinh te quoc dan neu (5)

  1. 1. Bé gi¸o dôc vµ ®µo t¹o Tr−êng ®¹i häc kinh tÕ quèc d©n Bïi vÜnh kiªnchÝnh s¸ch ph¸t triÓn c«ng nghiÖp t¹i ®Þa ph−¬ng (nghiªn cøu ¸p dông víi tØnh b¾c ninh) Hµ néi, n¨m 2009
  2. 2. Bé gi¸o dôc vµ ®µo t¹o Tr−êng ®¹i häc kinh tÕ quèc d©n Bïi vÜnh kiªnchÝnh s¸ch ph¸t triÓn c«ng nghiÖp t¹i ®Þa ph−¬ng (nghiªn cøu ¸n dông víi tØnh b¾c ninh) Chuyªn ngµnh: QU¶N Lý KINH TÕ M· sè: 62.34.01.01 Ng−êi h−íng dÉn khoa häc: 1. PGS. TS. §oµn ThÞ Thu Hµ 2. PGS. TS. Lª Xu©n B¸ Hµ néi, n¨m 2009
  3. 3. i L I CAM OAN Tôi xin cam oan ây là công trình nghiên c u c ariêng tôi. Các s li u, k t lu n nêu trong Lu n án là trungth c, có ngu n g c rõ ràng. Nh ng k t lu n khoa h c c aLu n án chưa t ng ư c ai công b . Tác gi Lu n án BÙI VĨNH KIÊN
  4. 4. ii M CL CTRANG PH BÌAL I CAM OAN.....................................................................................................iM C L C ..............................................................................................................iiDANH M C CÁC T VI T T T..........................................................................vDANH M C CÁC B NG S LI U .....................................................................viDANH M C CÁC BI U , TH .................................................................viiDANH M C CÁC HÌNH V ...............................................................................viiDANH M C CÁC PH L C..............................................................................viiiL IM U .........................................................................................................1CHƯƠNG 1 CƠ S LÝ LU N VÀ TH C TI N V CHÍNH SÁCH PHÁTTRI N CÔNG NGHI P T I A PHƯƠNG ........................................................61.1 CÔNG NGHI P T I A PHƯƠNG ...........................................................................6 1.1.1 Khái ni m công nghi p t i a phương..................................................6 1.1.2 Vai trò c a công nghi p t i a phương.................................................9 1.1.3 Các y u t nh hư ng n s phát tri n công nghi p t i a phương ...141.2 CHÍNH SÁCH PHÁT TRI N CÔNG NGHI P T I A PHƯƠNG........................19 1.2.1 Khái ni m và ch c năng c a chính sách phát tri n công nghi p t i a phương ...............................................................................................19 1.2.2 Phân lo i h th ng chính sách phát tri n công nghi p t i a phương..28 1.2.3 Ho ch nh và t ch c th c hi n chính sách phát tri n công nghi p t i a phương..........................................................................................34 1.2.4 ánh giá chính sách phát tri n công nghi p t i a phương.................381.3 KINH NGHI M QU C T VÀ TRONG NƯ C V CHÍNH SÁCH PHÁT TRI NCÔNG NGHI P T I A PHƯƠNG ...............................................................................45 1.3.1. Kinh nghi m c a Châu Âu v chính sách phát tri n công nghi p t i a phương ...............................................................................................46 1.3.2. Kinh nghi m c a m t s nư c Châu Á và vùng lãnh th v chính sách phát tri n công nghi p t i a phương .................................................48 1.3.3. Chính sách phát tri n công nghi p t i m t s a phương Vi t Nam 53 1.3.4. Nh ng bài h c kinh nghi m cho B c Ninh..........................................55 K t lu n chương 1 .........................................................................................56
  5. 5. iiiCHƯƠNG 2 TH C TR NG CHÍNH SÁCH PHÁT TRI N CÔNG NGHI PT NH B C NINH GIAI O N 1997 – 2007........................................................582.1.TÌNH HÌNH PHÁT TRI N CÔNG NGHI P T NH B C NINH TH I GIANQUA ....................................................................................................................................58 2.1.1. i u ki n t nhiên, kinh t , xã h i c a t nh B c Ninh tác ng n quá trình công nghi p hoá, hi n i hoá.....................................................58 2.1.2. Khái quát tình hình phát tri n công nghi p t nh B c Ninh 1997 - 2007 ...................................................................................................622.2. TH C TR NG CÁC CHÍNH SÁCH PHÁT TRI N CÔNG NGHI P T NH B CNINH GIAI O N 1997-2007 ..........................................................................................68 2.2.1. Các giai o n hình thành và t ch c th c hi n chính sách phát tri n công nghi p t nh B c Ninh ..........................................................................68 2.2.2. Th c tr ng chính sách phát tri n công nghi p giai o n 1997- 2007 ...732.3. ÁNH GIÁ CHUNG V CHÍNH SÁCH PHÁT TRI N CÔNG NGHI P T NHB C NINH GIAI O N 1997-2007.................................................................................99 2.3.1. ánh giá chính sách theo cách ti p c n 3 giác ................................99 2.3.2. ánh giá chính sách theo 6 tiêu chí cơ b n ....................................... 100 2.3.3. ánh giá quá trình ho ch nh chính sách phát tri n công nghi p ..... 106 2.3.4. ánh giá t ch c th c hi n chính sách .............................................. 107 2.3.5. ánh giá chung v chính sách phát tri n công nghi p t nh B c Ninh giai o n 1997-2007 ....................................................................... 113 K t lu n chương 2 ....................................................................................... 120CHƯƠNG 3 NH HƯ NG VÀ GI I PHÁP HOÀN THI N CÁC CHÍNH SÁCHCH Y U NH M Y M NH PHÁT TRI N CÔNG NGHI P T NH B CNINH .................................................................................................................. 1223.1. B I C NH TRONG NƯ C VÀ QU C T TÁC NG N CHÍNH SÁCHPHÁT TRI N CÔNG NGHI P T NH B C NINH .......................................................122 3.1.1. B i c nh qu c t và nh ng tác ng ch y u .................................... 122 3.1.2. Nh ng tác ng trong nư c .............................................................. 126 3.1.3. Nh ng thu n l i và khó khăn tác ng n ho ch nh chính sách phát tri n công nghi p t nh B c Ninh ....................................................... 1273.2. M C TIÊU, NH HƯ NG PHÁT TRI N CÔNG NGHI P VÀ QUAN I MHOÀN THI N CHÍNH SÁCH PHÁT TRI N CÔNG NGHI P T NH B C NINH ...130
  6. 6. iv 3.2.1. M c tiêu và nh hư ng phát tri n công nghi p t nh B c Ninh.......... 130 3.2.2. Quan i m hoàn thi n chính sách phát tri n công nghi p t nh B c Ninh ......................................................................................................... 1353.3. HOÀN THI N CÁC CHÍNH SÁCH CH Y U PHÁT TRI N CÔNG NGHI PT NH B C NINH.............................................................................................................141 3.3.1. Chính sách u tư phát tri n công nghi p.......................................... 141 3.3.2. Chính sách h tr ti p c n t ai ..................................................... 149 3.3.3. Chính sách thương m i, th trư ng.................................................... 150 3.3.4. Chính sách khoa h c, công ngh ....................................................... 153 3.3.5. Chính sách c i thi n môi trư ng kinh doanh ..................................... 154 3.3.6. Chính sách phát tri n ngu n nhân l c ............................................... 155 3.3.7. Chính sách phát tri n công nghi p b n v ng..................................... 1583.4. CÁC GI I PHÁP CH Y U....................................................................................159 3.4.1. Gi i pháp tăng cư ng ch c năng, vai trò qu n lý Nhà nư c .............. 159 3.4.2. Gi i pháp i m i hoàn thi n quy trình ho ch nh, t ch c th c hi n và phân tích chính sách.......................................................................... 1613.5. M T S XU T VÀ KI N NGH .....................................................................166 3.5.1. V i Trung ương và Chính ph .......................................................... 166 3.5.2. V i a phương................................................................................. 168 K t lu n chương 3 ....................................................................................... 169K T LU N......................................................................................................... 170DANH M C CÁC CÔNG TRÌNH KHOA H C Ã CÔNG B C A TÁC GICÓ LIÊN QUAN N N I DUNG C A LU N ÁN ........................................ 172DANH M C TÀI LI U THAM KH O ............................................................. 173PH L C............................................................................................................ 178
  7. 7. v DANH M C CÁC T VI T T T1. C M T TI NG VI TCNH Công nghi p hoáH H Hi n i hoáH ND H i ng nhân dânKCN Khu công nghi pKCNC Khu công ngh caoKCX Khu ch xu tUBND U ban nhân dânSXKD S n xu t kinh doanhDNNN Doanh nghi p nhà nư c TNN u tư nư c ngoài2. C M T TI NG ANHASEAN Association of South East Asian Nations (Hi p h i các nư c ông Nam Á)BO Building-Operation (Xây d ng-Kinh doanh)BOT Building-Operation-Transfer (Xây d ng-Kinh doanh-Chuy n giao)BT Building-Transfer (Xây d ng-Chuy n giao)CZ Commercial Zone (Khu Thương m i)EPZ Export Proccessing Zone (Khu ch xu t)FDI Foreign Direct Investment ( u tư tr c ti p nư c ngoài)GDP Gross Domestic Product (T ng s n ph m qu c n i)ICD Inland Clearance Deport (C ng c n)IEAT Industrial Estates Authority of Thailand (Ban qu n lý các KCN Thái Lan)TIEA Industrial Estates Association (Hi p h i KCN Thái Lan)UNIDO United Nation Industrial Development Organization (T ch c phát tri n công nghi p c a Liên Hi p Qu c)USD The United-States Dollar ( ô la M )VAT Value Added Tax (Thu giá tr gia tăng)WEPZA World Export Processing Zones Association (Hi p h i KCX Th gi i)NICs New Industrial Countries (Các nư c công nghi p m i)
  8. 8. vi DANH M C CÁC B NG S LI UB ng 2.1. Cơ c u s d ng t t nh B c Ninh năm 2005 .........................................59B ng 2.2. T c tăng giá tr gia tăng, giá tr s n xu t công nghi p B c Ninh giai o n 1997 - 2008...................................................................................................62B ng 2.3. Di n tích t và v n u tư các khu công nghi p giai o n 1997 - 2007 .......74B ng 2.4. S làng ngh và lao ng trong nh ng làng ngh t nh B c Ninh Ngu n:S Công Thương t nh B c Ninh ............................................................................78B ng 2.5. T ng h p ho t ng trong các làng ngh , năm 2005 ..............................79B ng 2.6. Năng su t lao ng bình quân c a ngành công nghi p trong khu v c tưnhân m t s t nh năm 2002 (giá tr s n xu t/lao ng tính theo giá 1994)...........79B ng 2.7. So sánh v các s n ph m làng ngh năm 2001 (tính theo giá 1994) .......80B ng 2.8. T c tăng trư ng bình quân c a các s n ph m ch l c c a B c Ninh(Theo giá 1994) Ngu n: [11] .................................................................................83B ng 2.9. Các nhóm s n ph m có t c tăng trư ng cao hơn m c bình quân c angành công nghi p giai o n 2003 - 2007 (Theo giá 1994)....................................84B ng 2.10. Cơ c u t s n xu t công nghi p t nh B c Ninh n năm 2010 ............86B ng 2.11. Dân s và dân s trong tu i lao ng t 2003 n 2007 ..................95B ng 2.12. T ng s lao ng làm vi c trong các ngành và lao ng c a ngành côngnghi p Ngu n: [11]...............................................................................................95B ng 2.13. T c tăng năng su t lao ng bình quân so v i các t nh lân c n........96B ng 2.14. B ng t ng h p m c chi cho h tr phát tri n công nghi p ................. 103
  9. 9. vii DANH M C CÁC BI U , THBi u 2.1. Cơ c u kinh t t nh B c Ninh năm 1997 – 2007 .................................61Bi u 2.2. Cơ c u giá tr s n xu t công nghi p theo thành ph n kinh t (%, theogiá th c t ) ............................................................................................................63Bi u 2.3. Giá tr s n xu t công nghi p trên a bàn (Theo giá 1994) và ch sphát tri n GTSXCN...............................................................................................66Bi u 2.4. Quy mô v n u tư và su t v n u tư bình quân ..............................75Bi u 2.5. S lư ng d án u tư qua các năm ...................................................76 th 3.1. D tính nhu c u v n cho phát tri n các giai o n ( t ng)............... 144 DANH M C CÁC HÌNH VHình 1.1 Mô hình ti p c n chính sách phát tri n công nghi p t i a phương.........26Hình 1.2 Mô hình nghiên c u chính sách phát tri n công nghi p t i a phương theohư ng phát tri n b n v ng .....................................................................................40Hình 2.1 Các y u t phát tri n công nghi p b n v ng.......................................... 112
  10. 10. viii DANH M C CÁC PH L CPh l c 1: T c tăng trư ng GDP theo giá so sánh 1994 phân theo ba khu v ckinh t t 1997-2008 ........................................................................................... 178Ph l c 2: Thu và l i nhu n ngành công nghi p phân theo khu v c kinh t ........ 179Ph l c 3: Cơ s và lao ng ngành công nghi p phân theo khu v c kinh t ........ 180Ph l c 4: Tài s n và ngu n v n ngành công nghi p có n 31/12 hàng năm....... 181Ph l c 5: Doanh thu ngành công nghi p phân theo khu v c kinh t ................... 182Ph l c 6: Giá tr s n xu t công nghi p theo giá th c t c a các ơn v h ch toán c l p phân theo ngành công nghi p c p 2 ......................................................... 183Ph l c 7: M t s ch tiêu kinh t ch y u t nh B c Ninh..................................... 184Ph l c 8: M t s ch tiêu c a B c Ninh so v i vùng KTT B c B và c nư cnăm 2005 ............................................................................................................ 185Ph l c 9: V n u tư xây d ng trên a bàn t nh B c Ninh................................. 186Ph l c 10: D báo dân s B c Ninh n năm 2020 ............................................ 187Ph l c 11: D báo nh p tăng GDP B c Ninh n năm 2020 .......................... 188Ph l c 12: D báo s d ng lao ng B c Ninh n năm 2020............................ 189Ph l c 13: D báo nhu c u u tư B c Ninh n năm 2020................................ 190Ph l c 14: D báo huy ng ngân sách t GDP B c Ninh n năm 2020........... 191Ph l c 15: D báo tăng trư ng GTSX công nghi p và Nông nghi p .................. 192Ph l c 16: T ng h p d án c p GCN T theo ngành ngh lĩnh v c n 31/12/2008.193Ph l c 17: Di n tích các KCN, khu ô th theo quy ho ch n năm 2015........... 194Ph l c 18: B ng t ng h p t l l p y trong các KCN t p trung năm 2008 ...... 195
  11. 11. 1 L IM U 1. Tính c p thi t c a tài nghiên c u Cùng v i s phát tri n c a n n kinh t th gi i, các mô hình công nghi p hoá ư c ra i nh m ưa các qu c gia ang phát tri n rút ng n kho ng cách v i cácnư c phát tri n. Trong xu hư ng ó, chính sách công nghi p ư c ra i nh m d nd t các n l c phát tri n t t i m c tiêu c t lõi c a chi n lư c công nghi p hoácũng như chi n lư c phát tri n c a m i qu c gia. Chính sách công nghi p hư ng t i nh hình c u trúc ngành công nghi phi u qu trong m i quan h liên ngành, s d ng cơ ch th trư ng phân b ngu nl c, huy ng các ngu n v n cho phát tri n công nghi p, phát huy l i th so sánh vànâng cao năng l c c nh tranh qu c gia. ng th i chính sách công nghi p cũng ph it n d ng ưu th c a các vùng, a phương trong t ch c không gian kinh t cho s nxu t công nghi p. Trong xu th h i nh p và toàn c u hoá hi n nay, m i qu c gia ph i khôngng ng i m i, thúc y s phát tri n n n kinh t c a mình nh m theo k p và ch ng h i nh p v i n n kinh t toàn c u. Nư c ta xu t phát t n n kinh t l c h u,kém phát tri n, có th theo k p s phát tri n c a n n kinh t th gi i, t ư cm c tiêu xây d ng n n kinh t th trư ng theo nh hư ng XHCN òi h i ng vàNhà nư c ph i có chi n lư c và chính sách phát tri n kinh t phù h p, th c hi nt ng bư c CNH-H H t nư c m t cách v ng ch c. Chính sách phát tri n công nghi p là m t b ph n h u cơ và quan tr ng c ah th ng chính sách kinh t . Trong ti n trình CNH-H H t nư c, chính sách pháttri n công nghi p nh m m c tiêu phát tri n công nghi p t nư c. Văn ki n các ih i ng toàn qu c l n th VI, VII ã xác nh “Ti n hành quy ho ch các vùng,trư c h t là các a bàn tr ng i m, các Khu ch xu t, Khu kinh t c bi t, Khucông nghi p t p trung”. Ti p theo, n Ngh quy t i h i l n th VIII năm 1996 ã xác nh rõ: “Hình thành các Khu công nghi p t p trung (bao g m c KCX,KCNC) t o a bàn thu n l i cho vi c xây d ng các cơ s công nghi p m i. Pháttri n m nh công nghi p nông thôn và ven ô th . các thành ph , th xã, nâng c p,c i t o các cơ s công nghi p hi n có, ưa các cơ s không có kh năng x lý ônhi m ra ngoài thành ph , h n ch vi c xây d ng cơ s công nghi p m i xen l nkhu dân cư”. H i ngh l n 4 c a Ban ch p hành Trung ương khoá VIII ã xác nhhư ng phát tri n Khu công nghi p trong th i gian t i là “Phát tri n t ng bư c vànâng cao hi u qu c a các Khu công nghi p”. Ngh quy t i h i ng X ã nh nm nh ”Nâng cao ch t lư ng, s c c nh tranh, hàm lư ng khoa h c công ngh và t
  12. 12. 2tr ng giá tr tăng thêm, giá tr n i a trong s n ph m công nghi p. Phát tri n côngnghi p và xây d ng g n v i phát tri n d ch v , phát tri n ô th và b o v môitrư ng”... “Hoàn ch nh quy ho ch các khu, c m, i m công nghi p trong ph m vic nư c; hình thành các vùng công nghi p tr ng i m; g n vi c phát tri n s n xu tv i m b o các i u ki n sinh ho t cho ngư i lao ng.” B c Ninh là m t t nh m i ư c tái l p năm 1997, n m phía b c Th ô HàN i, có nhi u l i th v v trí a lý, ti m năng t ai và con ngư i. Xu t phát t m tt nh nông nghi p là chính (chi m g n 50% GDP), vi c phát tri n công nghi p trong ó vi c xây d ng các KCN t p trung, phát tri n các c m công nghi p làng ngh , angh ư c xác nh là khâu t phá y nhanh t c chuy n d ch cơ c u kinh tc a t nh t nông nghi p - công nghi p - d ch v sang công nghi p - d ch v - nôngnghi p là nh hư ng úng n nh m ph n u n năm 2015 B c Ninh cơ b n trthành t nh công nghi p như Ngh quy t i h i ng b t nh B c Ninh l n th16(2001-2005), l n th 17(2006-2010) ra. Như v y, t nh B c Ninh ph i có chi nlư c phát tri n công nghi p và quan tr ng là xây d ng chính sách phát tri n côngnghi p t i a phương phù h p. Tuy nhiên, chính sách phát tri n công nghiêp t i aphương nhi u t nh trong ó có B c Ninh còn t n t i nhi u b t c p làm h n ch sphát tri n công nghi p nói riêng và phát tri n kinh t - xã h i nói chung. Chính sách phát tri n công nghi p t i a phương c n thi t và r t quan tr ng,nhưng Vi t Nam v n tương i m i m , chưa ư c quan tâm úng m c m t cáchcó h th ng. Do ó, c n ư c quan tâm nghiên c u y hơn c v m t lý lu n vàt ng k t th c ti n. Xu t phát t nh ng cơ s lý lu n và th c ti n y tôi ch n tài“Chính sách phát tri n công nghi p t i a phương, nghiên c u áp d ng v i t nhB c Ninh” làm Lu n án Ti n s c a mình. 2. Tình hình nghiên c u Trên th gi i ã có nhi u nghiên c u c a các nhà kinh t h c v chính sáchcông nghi p như Motoshigte Ito trong cu n "Phân tích kinh t v chính sách côngnghi p"; Shinji Fukawa trong "Chính sách công nghi p và chính sách c a Nh tB n trong th i kỳ tăng trư ng"; Goro Ono v i tác ph m "Chính sách công nghi pcho công cu c i m i. M t s kinh nghi m c a Nh t B n" (Nhà xu t b n Chínhtr qu c gia 1998). Trong quá trình nghiên c u v s th n kỳ c a ông Á, nhi utác gi ã nghiên c u v vai trò c a Nhà nư c trong th c hi n các chính sách côngnghi p như: Chang (1981), Noland, Pack (2000, 2002), Pindez (1982), Donges(1980), Reich (1982).
  13. 13. 3 Các nhà khoa h c Vi t Nam cũng c p n các n i dung v chính sách côngnghi p thông qua nghiên c u kinh nghi m c a nư c ngoài như: “Lý thuy t v l i th sosánh: S v n d ng trong chính sách công nghi p và thương m i c a Nh t B n” (Tr nQuang Minh, Nhà xu t b n Khoa h c xã h i, Hà N i, 2000); “Kinh t h c phát tri n vcông nghi p hoá và c i cách n n kinh t ” (PGS.TS c nh, Nhà xu t b n Chínhtr Qu c gia, Hà N i 2004). M t s tác gi ti p c n chính sách công nghi p qua nghiênc u v công nghi p hóa Vi t Nam như: “M t s v n công nghi p hoá, hi n ihoá Vi t Nam” (GS. TS Hoài Nam, Nhà xu t b n Khoa h c xã h i, 2003); “Côngnghi p hoá, hi n i hoá Vi t Nam: Phác th o l trình” (PGS. TS Tr n ình Thiên,Nhà xu t b n Chính tr Qu c gia, 2002); “Tăng trư ng và công nghi p hoá, hi n ihoá Vi t Nam” (TS. Võ Trí Thành, Nhà xu t b n Khoa h c xã h i, 2007),... Bên c nh ó, m t s tác gi ã có nh ng nghiên c u v công nghi p nông thônnhư: TS Nguy n i n, GS.TS. Nguy n K Tu n, TS. Nguyên Văn Phúc. M t s nghiênc u v t nh B c Ninh như: Nguy n Th Th o - “Phát huy l i th nh m y m nh pháttri n kinh t t nh B c Ninh”; Nguy n S - “Quá trình CNH – H H nông nghi p, nôngthôn t nh B c Ninh t 1986 n nay, th c tr ng, kinh nghi m và gi i pháp”. Tuy nhiên, chưa có công trình nghiên c u v chính sách phát tri n công nghi pt i a phương v i cách ti p c n t nghiên c u lý lu n v chính sách công nghi p ápd ng cho vùng, a phương, hay nói cách khác nghiên c u chính sách phát tri n côngnghi p t i a phương t chính sách công nghi p và lý lu n v phát tri n vùng, lãnh th . Trong th i gian qua, th c hi n ch trương c a ng và Nhà nư c v pháttri n kinh t -xã h i, t nh B c Ninh ang xây d ng nh hư ng phát tri n cho mình,th hi n qua các Văn ki n i h i ng b t nh, các văn b n v chi n lư c và quyho ch t ng th phát tri n kinh t -xã h i c a t nh ư c xác nh trong t ng th i kỳ. T nh B c Ninh cũng ã hình thành m t s chính sách nh m phát tri n cácKCN t p trung, các c m công nghi p v a và nh , c m công nghi p làng ngh ,khuy n khích chuy n i t tr ng lúa năng su t th p sang nuôi tr ng thu s n,khuy n khích ào t o ngh cho nông dân,… Song, có tính h th ng, toàn di ncho phát tri n công nghi p thì c n có nh ng nghiên c u t ng th m i áp ng nhuc u phát tri n trong giai o n m i. Cho n nay chưa có công trình nghiên c u nào ã ư c công b trùng tên v i tài c a Lu n án này. 3. M c tiêu và nhi m v nghiên c u M c tiêu c a Lu n án là trên cơ s nghiên c u lý lu n và phân tích th ctr ng chính sách phát tri n công nghi p t nh B c Ninh, Lu n án xu t phươnghư ng, gi i pháp hoàn thi n chính sách phát tri n công nghi p t nh B c Ninh nh m y nhanh phát tri n công nghi p c a t nh theo hư ng CNH-H H.
  14. 14. 4 th c hi n m c tiêu t ng quát trên, Lu n án ra m t s nhi m v cth sau: - Làm rõ cơ s lý lu n v chính sách phát tri n công nghi p nói chung vàchính sách phát tri n công nghi p t i a phương nói riêng; - Nghiên c u kinh nghi m và chính sách phát tri n công nghi p c a m t squ c gia trên th gi i; - Phân tích ánh giá th c tr ng phát tri n công nghi p và chính sách pháttri n công nghi p c a t nh B c Ninh trong giai o n 1997-2007; - Tìm ra nh ng h n ch và nguyên nhân trong chính sách phát tri n côngnghi p c a t nh; - xu t phương hư ng và gi i pháp nh m hoàn thi n chính sách phát tri ncông nghi p c a T nh B c Ninh giai o n n năm 2020. 4. i tư ng và ph m vi nghiên c u i tư ng nghiên c u: Lu n án t p trung vào nghiên c u chính sách phát tri n công nghi p t i t nhB c Ninh dư i giác là công c qu n lý kinh t . Ph m vi nghiên c u: tài t p trung nghiên c u m t s chính sách phát tri n công nghi p t nhB c Ninh trong quá trình phát tri n 10 năm và tác ng c a nó t i s phát tri n côngnghi p t i a phương như: Chính sách u tư phát tri n công nghi p; h tr ti pc n t ai; thương m i th trư ng; khoa h c công ngh ; c i thi n môi trư ng kinhdoanh; phát tri n ngu n nhân l c; phát tri n công nghi p b n v ng. Các chính sáchnày ã tác ng thúc y phát tri n công nghi p nói chung, các KCN t p trung quymô l n và phát tri n các khu công nghi p v a và nh , các khu công nghi p làngngh nói riêng trên a bàn t nh. V th i gian tài t p trung nghiên c u chính sách phát tri n công nghi pt nh B c Ninh trong giai o n 1997 (Năm tái l p t nh B c Ninh) n năm 2007 và ra phương hư ng và gi i pháp hoàn thi n chính sách phát tri n công nghi p c at nh cho giai o n 2008-2020. 5. Phương pháp nghiên c u tài ư c th c hi n v i phương pháp lu n duy v t bi n ch ng, phươngpháp duy v t l ch s ; các phương pháp c th ư c s d ng bao g m: phương phápt ng h p, phân tích h th ng, th ng kê, so sánh trên cơ s các s li u th c t t ód báo xu t các phương hư ng gi i pháp cho giai o n ti p theo. tài k t h p s d ng các s li u th ng kê t k t qu c a các công trìnhnghiên c u khoa h c ã ư c công b , các s li u t các s ban ngành c a t nh B c
  15. 15. 5Ninh, các báo cáo c a U ban nhân dân t nh B c Ninh, báo cáo c a các B vàChính ph , các văn ki n c a Ban ch p hành Trung ương ng và c a t nh ng bvà ngu n T ng c c Th ng kê, C c th ng kê B c Ninh. 6. óng góp m i c a lu n ánLu n án ã có nh ng óng góp chính sau ây: - H th ng hoá và làm rõ lý lu n cơ b n v chính sách phát tri n công nghi pt i a phương trong quá trình CNH-H H. Xây d ng các phương pháp ánh giáchính sách theo quan i m cân b ng t ng th theo 3 giác và cân b ng b ph ntheo 6 tiêu chí, làm cơ s cho quá trình ho ch nh, th c thi và ánh giá chính sáchphát tri n công nghi p t i a phương; - Phân tích th c tr ng chính sách phát tri n công nghi p t nh B c Ninh tronggiai o n 1997-2007; làm rõ quan h tác ng c a các chính sách phát tri n côngnghi p t i s phát tri n công nghi p quy mô l n hi n i và phát tri n công nghi ptruy n th ng, công nghi p nông thôn; - Góp ph n ánh giá vai trò c a chính quy n a phương trong quá trìnhho ch nh, th c thi, ánh giá các chính sách phát tri n công nghi p c a t nh trongquá trình phát tri n; - Xây d ng các quan i m, phương hư ng và xu t các gi i pháp nh mhoàn thi n m t s chính sách ch y u nh m y m nh phát tri n công nghi p phùh p v i tình hình c th c a t nh B c Ninh trong giai o n 2008-2020; - ưa ra nh ng ki n ngh góp ph n hoàn thi n chính sách c a ng vàNhà nư c nh m phát tri n công nghi p nói chung, công nghi p các a phươngtrong quá trình CNH-H H. 7. K t c u c a lu n án Ngoài ph n m u; k t lu n; m c l c; ph l c; danh m c tài li u tham kh o;Lu n án k t c u thành 3 chương: Chương 1: Cơ s lý lu n và th c ti n v chính sách phát tri n công nghi pt i a phương Chương 2: Th c tr ng chính sách phát tri n công nghi p t nh B c Ninhgiai o n 1997-2007 Chương 3: nh hư ng và gi i pháp hoàn thi n các chính sách ch y unh m y m nh phát tri n công nghi p t nh B c Ninh.
  16. 16. 6CHƯƠNG 1 CƠ S LÝ LU N VÀ TH C TI N V CHÍNH SÁCH PHÁT TRI N CÔNG NGHI P T I A PHƯƠNG1.1 CÔNG NGHI P T I A PHƯƠNG1.1.1 Khái ni m công nghi p t i a phương Có nhi u quan i m khác nhau v khái ni m công nghi p t i a phương. Cóquan i m cho r ng khái ni m công nghi p t i a phương là m t khái ni m ư cdùng ch m t b ph n c a ngành công nghi p ư c ti n hành a phương, haychính xác hơn là các ho t ng s n xu t mang tính ch t công nghi p di n ra aphương. M t s tác gi khác ã s d ng thu t ng công nghi p t i a phươngbao hàm toàn b nh ng ho t ng phi nông nghi p di n ra trong ph m vi lãnh thc a m i a phương, t c là bao g m c xây d ng và các ho t ng d ch v khác. Nóbao g m các ngành ngh ti u, th công nghi p, th công c truy n, các ngành nghcông nghi p m i, các t ch c ho t ng d ch v nông thôn v i các quy mô khácnhau. Nói n công nghi p t i a phương là nói n phát tri n ngành ngh côngnghi p, các t ch c ho t ng kinh t ngoài nông nghi p a phương. Vi c t n t i nh ng ý ki n khác nhau v khái ni m công nghi p t i aphương ch y u xu t phát t th c tr ng các doanh nghi p công nghi p a phươngcòn nh bé và có s chia c t trong qu n lý gi a Trung ương và a phương; quy môvà chính sách phát tri n công nghi p t i a phương chưa ư c xác nh rõ ràng,h p lý. các a phương có t tr ng nông nghi p l n trong cơ c u kinh t thì côngnghi p t i a phương l i càng nhi u v , nhi u d ng, quy mô còn manh mún vàchưa n nh, trình công ngh th p kém. M c chuyên môn hoá và phát tri ncông nghi p và d ch v nông thôn còn th p, có khi nhi u ngành ngh công nghi pvà d ch v an xen v i nhau, khó tách bi t. Nhưng i u ó d d n t i cách hi u ng nh t khái ni m công nghi p t i a phương v i công nghi p nông thôn. Trư c nh ng quan i m khác nhau như trên, c n ti p c n khái ni m côngnghi p t i a phương theo nh ng góc khác nhau. Th nh t, ti p c n theo a bàn phát tri n kinh t t i a phương, công nghi pt i a phương ư c xem như khu v c công nghi p ư c b trí theo a bàn qu n lý.Cách ti p c n này thư ng ư c chính quy n a phương s d ng cho vi c l p kho ch phát tri n kinh t - xã h i trong vùng lãnh th c a h . T quan i m này côngnghi p t i a phương có th ư c coi như m t b ph n c a kinh t a phương,phát tri n theo m t t l h p lý khi so v i các ngành kinh t khác c a a phương.
  17. 17. 7 Th hai, ti p c n theo ngành, công nghi p t i a phương ư c coi là m t bph n c a ngành công nghi p ư c b trí, phân b t i a phương có m i liên k tch t ch v i các doanh nghi p khác trong ngành này và phát tri n trong t ng thphát tri n ngành công nghi p c a c nư c. Th ba, ti p c n góc phát tri n kinh t - xã h i, công nghi p t i aphương ư c hình thành t m t th c t là m c tăng dân s cao, i s ng th p,ru ng t canh tác h n h p, th t nghi p và bán th t nghi p nhi u trong khu v cnông thôn. Công nghi p t i a phương ư c coi như m t phương ti n t o ra vi clàm và thu nh p cho nh ng ngư i dân và là phương th c thu hút có hi u qu l clư ng lao ng dư th a ang gia tăng nông thôn. Theo như cách ti p c n này côngnghi p t i a phương bao g m toàn b nh ng ho t ng s n xu t công nghi p vành ng d ch v liên quan nông thôn. ây là phương ti n phát tri n kinh t - xã h ivà gi i quy t nh ng v n trong khu v c nông thôn nói chung và c ng c côngnghi p nông thôn nói riêng. Như v y, khái ni m công nghi p t i a phương s ư c ti p c n trong b i c nh mà ho t ng phát tri n công nghi p ư c tri n khait i m i a phương ư c coi như là phương ti n t o ra vi c làm và thu nh p chongư i dân, thu hút lao ng dư th a c a a phương c bi t là khu v c nôngthôn. Quá trình phát tri n công nghi p m i a phương cũng bao g m các ho t ng h tr tiêu th s n ph m và t o thu n l i trong quá trình s n xu t. Nh ngngành công nghi p ã hình thành và phát tri n cũng như ư c b trí t i a phươngd a trên nh ng l i th v c i m t nhiên, kinh t - xã h i, ngu n l c và nh ngl i th khác, s d ng có hi u qu ngu n nguyên li u ho c lao ng t i a phương. Th tư, ti p c n t góc t ch c không gian kinh t - xã h i theo lý thuy tphát tri n vùng a phương. Các lý thuy t phát tri n vùng ã ch ra các nguyên lý tch c không gian kinh t - xã h i sao cho có hi u qu nh t tác ng n s phát tri nc a vùng nh m tăng cư ng hi u ng và liên k t các quá trình phát tri n trong m ttr t t kinh t xã h i hư ng t i phát tri n b n v ng. Cơ c u kinh t vùng, aphương là bi u hi n v m t v t ch t c th c a phân công lao ng xã h i theo lãnhth . Cơ c u công nghi p theo lãnh th h p lý là k t qu tr c ti p c a t ch c khônggian kinh t - xã h i. Khi ti n hành t ch c không gian c n tính toán l a ch nphương án t t nh t xác nh các i tư ng vào lãnh th m t cách t i ưu. Chính vì v y, vi c t ch c không gian kinh t – xã h i t i vùng a phươngkhông ch b trí h p lý các i tư ng mà còn sàng l c các i tư ng gi l i tronglãnh th phù h p v i s c ch a c a vùng a phương. T ó thúc y s pháttri n cao hơn c a cơ c u vùng a phương. ó chính là k t qu l a ch n và hình
  18. 18. 8thành các ngành kinh t , các thành ph n, t ch c kinh t phù h p v i c i m tnhiên, kinh t , xã h i, phong t c, t p quán c a vùng a phương. Cơ c u kinh tvùng a phương h p lý ph i m b o hai nhóm m c tiêu cơ b n: m c tiêu pháttri n c a b n thân vùng a phương; m c tiêu c a n n kinh t qu c dân th c hi ntheo ch c năng vùng a phương trong chi n lư c phát tri n c a qu c gia. Lý thuy t phát tri n vùng luôn nh n m nh n vai trò c a vùng ng l c, c cphát tri n hay các khu v c theo hình th c phát tri n tr ng i m lãnh th . Do ó, tch c không gian kinh t – xã h i vùng a phương c n ch a ng nh ng khu v cnày phát huy hi u qu l i th so sánh, nâng cao năng l c c nh tranh vùng aphương. Các hình th c cơ b n là: vùng ng l c hay vùng kinh t tr ng i m (thu cvùng l n qu c gia); chùm và chu i ô th ; hành lang kinh t ; c khu kinh t ; khucông nghi p; khu vư n ươm công nghi p. Như v y, t i vùng a phương, các doanhnghi p, cơ s s n xu t công nghi p có th ư c phân b theo các c i m t ch ckhông gian kinh t , t o thành các vùng, c c, khu v c có y u t ng l c phát tri n, ng th i có th t n t i dư i d ng các cơ s s n xu t quy mô nh và v a. Công nghi p v a và l n ư c t t i a phương như là k t qu c a chínhsách phi t p trung công nghi p c a Chính ph làm gi m m t công nghi p c acác ô th . Nh ng khu công nghi p như th thư ng ư c b trí t i khu giáp ranh c acác thành ph l n, v a có tác d ng gi m t i cho khu v c ô th và cung c p thêmvi c làm trong khu v c. i v i khu v c nông thôn vi c phát tri n công nghi pthông qua nh ng doanh nghi p công nghi p quy mô nh , v i cơ s s n xu t có trình công ngh thích h p, s d ng v n u tư phù h p v i ngư i dân nông thôn. Phát tri n công nghi p t i a phương là tìm cách phát huy các m t m nh,tìm ki m và t o ra nh ng th m nh m i, t o ra các giá tr gia tăng cho các ho t ngs n xu t, kinh doanh, thương m i,… liên quan n các ho t ng c a lĩnh v c côngnghi p t i a phương; s thay i các y u t và thái c a các tác nhân trong t ngth i i m nh t nh. Phát tri n công nghi p t i a phương ư c hi u ó là vi c ra cho lãnh thvùng a phương chi n lư c phát tri n công nghi p ư c b o m th c thi b i chínhsách phát tri n d a trên l i th ; chi n lư c này s thư ng xuyên ư c ánh giá và xác nh, i u ch nh theo s xu t hi n c a các tình hu ng, các y u t và tác nhân m i,hay theo s phát tri n c a môi trư ng kinh t , chính tr , xã h i có liên quan. Phát tri n công nghi p t i a phương không ch liên quan n vi c h i nh pv i th trư ng bên ngoài mà còn liên quan t i s xoá b nh ng l h ng t i aphương ó, nghĩa là khuy n khích các doanh nghi p tìm ki m nh ng nhà cung c p và
  19. 19. 9khách hàng ngay t i a phương c a mình. Khuy n khích s tương tác gi a các doanhnghi p a phương s t o ra cơ h i kinh doanh, phát tri n công ngh cũng như quymô u tư c a các doanh nghi p t o i u ki n thúc y phát tri n kinh t a phương. T các cách ti p c n y có th rút ra khái ni m công nghi p t i a phương ư c c p trong Lu n án này bao g m: Các ngành công nghi p, các cơ s s n xu t,kinh doanh, d ch v công nghi p trên a bàn m t t nh, vùng, theo ranh gi i a lýxác nh. Theo khái ni m này công nghi p t i a phương ã bao g m không phânbi t các lo i hình s h u, lo i hình qu n lý, quy mô thu c a bàn c a m t aphương xác nh. Công nghi p t i a phương là b ph n c a công nghi p qu c gia,g n v i không gian kinh t -xã h i c a a phương theo ranh gi i xác nh.1.1.2 Vai trò c a công nghi p t i a phương Phát tri n công nghi p t i a phương là nh ng n i dung quan tr ng, làh p ph n c a công nghi p c a m i qu c gia. Cho dù có nhi u cách ti p c n vành n nh khác nhau v phát tri n công nghi p t i a phương nhưng h u h t cácquan i m này u th ng nh t cao vai trò c a phát tri n công nghi p t i aphương, ó là:1.1.2.1 Phát tri n công nghi p t i a phương óng góp vào s tăng trư ng c a vùng a phương nói riêng và n n kinh t qu c dân nói chung S phát tri n kinh t áng ghi nh n c a các nư c ông Á trong hơn m t th pk g n ây mà c bi t là s tăng trư ng kinh t th n kỳ c a Trung Qu c ã ư cghi nh n như là m t hình m u c a th gi i v ho ch nh và th c thi phát tri n côngnghi p t i a phương. Trung Qu c v i phát tri n công nghi p t i a phương phùh p dư i mô hình các c khu kinh t trong 10 năm g n ây luôn duy trì t c tăngtrư ng cao và ã phát tri n n m c ư c g i là "Công xư ng c a th gi i". Ngoàira, các nư c, vùng lãnh th châu Á khác như Hàn Qu c, ài Loan có h th ng côngnghi p t i a phương phát tri n cũng ã t t c tăng trư ng bình quân cao hơn8%/năm trong vòng hơn th p niên qua. Ngay c các nư c như Malayxia và TháiLan có t c tăng trư ng 7-10% trong cu c kh ng kho ng tài chính gây thi t h itrong các năm 1997-1998 c a châu Á, cũng ã ph c h i, th c t các nư c này ã t nt c tăng trư ng hàng năm kho ng trên 5%. Phát tri n công nghi p t i a phương góp ph n huy ng v n tích lu , ngth i tác ng n phát tri n ngành nông nghi p và các ho t ng kinh t phi nôngnghi p khác t i ch , giúp hi n i hoá trong nông nghi p và tăng thu nh p c angư i dân. T i Trung Qu c ã c i cách toàn di n nông thôn sau năm 1978 v i s
  20. 20. 10phát tri n c a lo i hình “xí nghi p hương tr n” là bi u hi n rõ nét c a phát tri ncông nghi p t i a phương . Chính sách phát tri n công nghi p nông thôn là m t ph n quan tr ng trongchính sách phát tri n công nghi p t i a phương hư ng vào s d ng các s nph m c a nông nghi p cung c p như nguyên li u u vào và bán s n ph m c anó ra th trư ng nông thôn. Công nghi p nông thôn cũng có th t o ra m i liênk t gi a thành th và nông thôn b ng nh ng m i liên k t v i công nghi p l nthành th , giúp gi m kho ng cách gi a thành th và nông thôn không ch v thunh p và mà còn c k thu t. Hi u theo nghĩa v năng su t và s d ng lao ng, phát tri n công nghi pt i a phương nh hư ng gi a s d ng nhi u v n (công ngh hi n i) và côngnghi p nông thôn quy mô nh truy n th ng. Trong nhi u trư ng h p, s d ng kthu t trung bình, công ngh thích h p, do ó s d ng nhi u lao ng. Các nư c ang phát tri n cũng có chính sách b o v và phát tri n công nghi p nông thôntruy n th ng nhưng không ph i là quá trình s n xu t b ng nh ng máy móc l ch u l i th i. Như v y, phát tri n công nghi p nông thôn phù h p ã không làm suy gi mcông nghi p các khu công nghi p t p trung, mà b sung và làm m nh thêm chocông nghi p thành ph , ng th i t o ra nh ng l i th c a chính mình trong quá trìnhphát tri n do các y u t : + S v n ng mang tính a lý c a các y u t s n xu t không hoàn h o, pháttri n công nghi p phân tán s y nhanh m c s d ng các ngu n l c s n xu ts n có c a t nư c thông qua tăng cư ng ngu n l c t i ch . + S d ng công ngh thu hút nhi u lao ng làm cho h s v n/lao ngtrong công nghi p nông thôn th p hơn so v i công nghi p cùng quy mô thành th . i m này ư c coi là phù h p v i m c s d ng ngu n l c tương ng và khaithác các l i th so sánh c a khu v c nông thôn. + S n xu t quy mô nh thư ng linh ho t hơn và có kh năng thích ng hơnv i các hoàn c nh kinh t ang thay i hơn là s n xu t quy mô l n. + Công nghi p nông thôn hư ng vào phát tri n các doanh nghi p quy mônh nói chung là cơ s s n sinh ra tài năng và k năng kinh doanh. M t khác, phát tri n công nghi p hi n i t p trung theo vùng trong t ng aphương có tác ng lan to v kinh t và xã h i c a vùng, lãnh th t o áp l c lên hth ng cơ s h t ng k thu t, t o nên hi n tư ng di dân và t p trung lao ng, làmh t nhân hình thành ô th công nghi p,.. Tác ng lan to này nó kích thích s phát
  21. 21. 11tri n cho c vùng, t ng a phương. B i v y, t o ra s phát tri n không ch k t c uh t ng k thu t cho các ngành công nghi p mà còn kích thích xây d ng các côngtrình h t ng xã h i như nhà , b nh vi n, trư ng h c, khu vui chơi gi i trí, trungtâm thương m i,... T ây t o d ng s phát tri n ng b kinh t - xã h i c a vùng, a phương.1.1.2.2 Phát tri n công nghi p t i a phương góp ph n gi i quy t vi c làm, gi m nghèo và gi i quy t v n xã h i Phát tri n công nghi p t i a phương t o công ăn vi c làm, thu nh p, xoá ói gi m nghèo và góp ph n ti n t i phân ph i thu nh p công b ng hơn. T o vi clàm ư c coi như m t m c tiêu hàng u c a công nghi p hoá a phương vì khuv c nông thôn trong các nư c ang phát tri n tương i l c h u và ang g p ph itình tr ng th t nghi p và bán th t nghi p (tình tr ng nông nhàn). S vi c làm tăngthêm nh phát tri n công nghi p có th tính theo công th c: Ei = Ni x g (Vi) x Si Trong ó: Ei: s vi c làm tăng thêm hàng năm nh s tăng trư ng c a ngành i. Ni: H s thu hút lao ng c a ngành i. g (Vi): T c tăng trư ng hàng năm c a ngành i. Si: T tr ng lao ng c a ngành i so v i toàn b l c lư ng lao ng tham giaho t ng c a n n kinh t . Công nghi p hi n i s d ng nhi u v n và k thu t hi n i có th ch sd ng và thu hút m t lư ng lao ng nh , i v i các nư c ang phát tri n và n nnông nghi p l c h u không th nuôi s ng s dân nông thôn. Phát tri n công nghi pt i a phương óng góp vào chương trình công nghi p hoá nông thôn như là nh ngphương th c t o ra vi c làm phi nông nghi p trong khu v c nông thôn. m t squ c gia như Trung Qu c, n và In- ô-nê-xia, có nhi u ngư i làm vi c trongcác xí nghi p công nghi p nông thôn hơn là trong các xí nghi p công nghi p l n.Công nghi p nông thôn có xu hư ng s d ng nhi u lao ng. Tuy v y, khu v ccông nghi p truy n th ng các nư c ang phát tri n có năng su t lao ng th pthư ng tr ti n công cho công nhân r , i u ki n làm vi c không t t. Do ó, c n cónh ng chính sách tr giúp t phía chính quy n a phương hay t phía chính phchúng ti p t c t n t i và phát tri n trên cơ s t o môi trư ng thu n l i chúng t i m i. Nhưng hi n i hoá cũng c n ph i có th i gian, nên a s các nư c angphát tri n u ng h và b o v khu v c phi nông nghi p truy n th ng vì n u chúngb tri t tiêu, m t s lư ng l n ngư i dân nông thôn s m t nh ng ngu n thu nh p
  22. 22. 12mà h có và n u m t khi khu v c này b th tiêu thì nó không còn kh năng pháttri n tr l i. Phát tri n công nghi p t i a phương làm gi m s m t cân i xu thi n trong quá trình phát tri n kinh t xã h i. Các nư c ang phát tri n có n n kinht mang c trưng m nét hai khu v c: khu v c thành th và khu v c nông thôn.Khu v c nông thôn cơ b n là nghèo và l c h u. Khu v c thành th ch a ng ti mnăng phát tri n nhanh hơn. Phát tri n công nghi p t i a phương có th thúc ychuy n i nông thôn và do ó làm c u n i thu h p kho ng cách gi a thành thvà nông thôn. Di dân quá l n t i thành th t i m t s nư c ang phát tri n ã t othêm gánh n ng cho thành th và b l i khu v c nông thôn m t kho ng tr ng vthi u h t nhân l c, ngành ngh , k thu t và ti m năng phát tri n hơn trư c. Ngư idân t khu v c nông thôn di chuy n ra thành ph vì h không có nhi u vi c làmtrong khu v c nông thôn. Trong nhi u trư ng h p h chuy n t i thành ph snghèo ói và th t nghi p,... Phát tri n công nghi p t i a phương là phương ti nh n ch di dân t nông thôn vào thành ph và làm gi m các v n ô th hoá vàtăng dân s các thành ph l n mà không th ki m soát. Chính sách công nghi p a phương s h n ch xu hư ng này m t m c nào ó.1.1.2.3 Phát tri n công nghi p t i a phương nâng cao năng l c c nh tranh c a vùng a phương Áp l c c nh tranh ngày ang càng tăng lên i v i các nhà s n xu t cùng v ixu hư ng toàn c u hoá n n kinh t , h i nh p khu v c và th gi i. Trong tác ph m“l i th c nh tranh qu c gia” (1990), M. Porter v n d ng nh ng cơ s lý lu n c nhtranh trong m i qu c gia c a mình vào lĩnh v c c nh tranh qu c t và ưa ra lýthuy t n i ti ng là mô hình “viên kim cương”. Các y u t quy t nh c a mô hình là i u ki n v các y u t s n xu t, i u ki n v c u, các ngành h tr và b i c nhc nh tranh, chi n lư c và cơ c u doanh nghi p. Ngoài ra, còn có 2 bi n s b sunglà vai trò c a nhà nư c và y u t th i cơ. S thành công c a các qu c gia ngànhkinh doanh nào ó ph thu c vào 3 y u t cơ b n: l i th c nh tranh qu c gia, năngsu t lao ng b n v ng và s liên k t h p tác có hi u qu ư c th hi n môitrư ng phát tri n a phương. Phát tri n công nghi p t i a phương góp ph n quantr ng vào ki n t o năng l c c nh tranh c a vùng a phương trên cơ s áp ng cácyêu c u, gia tăng các y u t c nh tranh theo quan i m c a M. Porter. Th c t trong th c thi phát tri n công nghi p t i a phương, m t s qu c gia ã ng d ng thành công mô hình c a M. Porter . M t s vùng a phương khôngch tham gia c nh tranh trong nư c mà ã n i lên như là các a ch c nh tranh trênph m vi toàn c u. Trong hơn hai th p k qua, cùng v i h p tác kinh t toàn c u và
  23. 23. 13s tăng trư ng kinh t m nh m m t s qu c gia khu v c Châu Á, công nghi p trthành m t thành ph n cơ b n c a n n kinh t qu c dân m i qu c gia mà c bi tlà các nư c ang phát tri n. óng vai trò trung tâm tăng trư ng toàn c u là hth ng các khu công nghi p t i a phương. Các khu công nghi p t i a phương làcác nhóm ngành công nghi p có liên quan, ví d như ngành công nghi p ôtô. Nhi ukhu công nghi p khác nhau ang ư c hình thành các vùng khác nhau, các aphương, nh t là khu v c châu Á. H u h t chúng ư c phát tri n theo chi n lư c h ptác c a t ng hãng d a trên các l i th c a a phương. Các khu công nghi p doNh t B n ch o g m có khu công nghi p ôtô do Toyota kh i xư ng trong vàngoài Băng C c, Thái Lan. Khu thi t b văn phòng do Hãng Canon kh i xư ng ang ư c hình thành khu công nghi p Thăng Long, ngo i thành Hà N i, Vi tNam. Ngoài các khu công nghi p do Nh t B n ch o, m t khu công nghi p cht o ôtô ang ư c hình thành B c Kinh, Trung Qu c, thông qua s lãnh o c aHãng Hyundai c a Hàn Qu c. Các khu công nghi p ư c xây d ng các a phương g n ây ang thu húts quan tâm chú ý vì t c tăng trư ng nhanh, r t a d ng và có nhi u hình th c.Ví d , h th ng khu công nghi p hàng i n t tiêu dùng Penang, Malaixia, d atrên cơ s m i h p tác khu v c gi a các thương nhân c a Trung Qu c nư c ngoàikêu g i t t nh Phúc Ki n c a mi n nam Trung Qu c và chính sách ưu ãi u tưc a vùng Penang, Malaixia. Sau ó, các khu công nghi p ư c hình thành thôngqua sáng ki n c a Chính ph nư c ch nhà, như các c khu kinh t Trung Qu c. S hình thành các khu công nghi p ã h tr vi c tăng kh năng c nh tranhtrên toàn c u c a các hãng t o l p nên khu công nghi p và c a các a phương cókhu công nghi p. Do v y, các khu công nghi p ã góp ph n áng k vào quá trìnhcông nghi p hóa c a a phương và t o ra ng l c thúc y tăng trư ng kinh t c akhu v c. Th c t , ph n óng góp c a s n ph m ch t o công nghi p trong t ng s nph m xu t kh u c a các nư c châu Á tăng t 46,8% năm 1970 lên 86,1% năm2000. Công nghi p t i a phương ã tr thành m t y u t quan tr ng ng sau stăng trư ng n nh c a n n kinh t ông Á trong 30 năm qua. [39] Trong th p k 90 chúng ta ã b t u nh n th y m t s chuy n i t c nhtranh gi a các nư c, như gi a Nh t b n và Trung Qu c, thành cu c c nh tranh gi acác khu công nghi p các khu v c, a phương khác nhau. Ví d , cu c c nh tranhc a các t p oàn m nh v th ph n Trung Qu c ch c ch n di n ra gi a khu côngnghi p ch t o ôtô c a Hãng Toyota Thiên Tân và khu công nghi p ch t o ôtôc a hãng Honda Qu ng Châu. Các qu c gia và a phương u quan tâm t i thu
  24. 24. 14hút các khu công nghi p và nh gia tăng kích thích ho t ng c nh tranh s thúc yhơn n a s c l p v kinh t c a các a phương và các qu c gia. i u ó ư c coi làk t qu c a vi c th c hi n phát tri n công nghi p t i a phương trong i u ki n h inh p qu c t d a trên các lý thuy t c nh tranh c p vùng a phương.1.1.3 Các y u t nh hư ng n s phát tri n công nghi p t i a phương Phát tri n công nghi p qu c gia nói chung, công nghi p t i a phương nóiriêng không ch d a vào các y u t t i ch (y u t n i sinh) mà còn ph thu c vàocác y u t bên ngoài (y u t ngo i sinh) thông qua các m i quan h liên vùng trongm t qu c gia và trên ph m vi qu c t . Các y u t n i sinh c n quan tâm trong quá trình nghiên c u phân tích tch c s n xu t công nghi p t i a phương, bao g m: a lý kinh t , tài nguyên; cơs h t ng bao g m h t ng k thu t và xã h i; t xây d ng v i các c tính v vtrí a lý, a ch t công trình, kh năng m r ng; kh năng th trư ng; v n u tư,... Lý thuy t v l i th c nh tranh c a a phương ã k t h p lý thuy t v năngl c c nh tranh c a các doanh nghi p v i chuyên môn hoá theo ngành c a aphương và ư c Michael Porter ưa ra trong mô hình kim cương v các nhân tquy t nh l i th c nh tranh. T ó, có th th y các y u t tác ng n s phát tri ncông nghi p trong phát tri n kinh t a phương như sau:1.1.3.1 Các y u t u vào V trí c a a phương v các y u t u vào c n thi t c nh tranh trong m tngành như i u ki n tài nguyên thiên nhiên, t ai, lao ng, v n và cơ s h t ng.M i a phương ư c th a hư ng nh ng tài nguyên c u thành nên các y u t u vàoc a s n xu t khác nhau. Nh ng y u t này t o nên kh năng c nh tranh cơ b n chom i a phương hay ngành công nghi p trên cơ s l i th tuy t i ho c l i th sosánh v i các a phương khác. Tuy nhiên, cũng c n nh n m nh r ng ngu n tàinguyên giàu có là r t quan tr ng nhưng trong nhi u trư ng h p không quan tr ngb ng t l s d ng tài nguyên ó trong c u thành nên s n ph m. Các y u t u vào thư ng bao g m ngu n nhân l c, ngu n tài nguyên, ngu ntri th c, ngu n v n, k t c u h t ng. T l s d ng các y u t u vào c a các ngànhkhác nhau là khác nhau, vì v y m t a phương có th khai thác l i th c nh tranhthông qua vi c xây d ng chi n lư c phát tri n các ngành công nghi p v i t l sd ng y u t u vào thích h p nh t. Có th chia các y u t u vào s n xu t thành hai nhóm chính. Nhóm các y ut cơ b n bao g m ngu n tài nguyên thiên nhiên, v trí a lý, lao ng và v n. Nhóm
  25. 25. 15y u t cao c p g m cơ s h t ng thông tin, nhân l c có trình , các trung tâmnghiên c u và các trư ng i h c. Các y u t cơ b n thư ng s n có, không yêu c u u tư th i gian và v n l n. Các y u t cơ b n t o l p kh năng c nh tranh trongnh ng ngành nông nghi p ho c ngành không yêu c u u tư công ngh cao. Các y ut cao c p có vai trò ngày càng l n trong quy t nh kh năng c nh tranh c a m tqu c gia. Các y u t này òi h i u tư v t ch t và tài chính lâu dài và l n. Cũng cóth phân lo i ngu n y u t u vào thành ngu n t ng h p và ngu n c bi t. Ngu nt ng h p như h th ng ư ng giao thông, v n, ngu n nhân công b c th p có th ư cs d ng t t c các ngành công nghi p trong khi nh ng ngu n c bi t v k nănglao ng hay k t c u h t ng c bi t ch có th phát huy m t s ngành nh t nh.Trên th c t vi c ánh giá vai trò c a các y u t u vào trong xác nh kh năngc nh tranh c a m i a phương không ơn gi n. i u này ph thu c vào hi u qu sd ng các y u t này. Các y u t u vào phong phú không b o m m t s c c nhtranh cao. S c c nh tranh còn ph thu c vào công ngh s d ng và khai thác cácngu n l c này. M t i m c n lưu ý khác là các y u t v nhân l c, tri th c và v n cóth d ch chuy n gi a các qu c gia c bi t trong i u ki n phát tri n c a công nghthông tin. Vì v y, ngu n tri th c cao c p chưa h n t o kh năng c nh tranh cao n ungu n này có th d ch chuy n sang các qu c gia khác thu n l i cho s phát tri n hơn.1.1.3.2 Các nhóm y u t v c u th trư ng a phương Các y u t thu c nhóm này có ý nghĩa là căn c quan tr ng nh t cho s pháttri n công nghi p c v quy mô, cơ c u s n ph m cũng như v t c . i u ki n vc u th trư ng bao g m các y u t c u thành c u th trư ng; quy mô và s tăngtrư ng c a c u hư ng chuy n ra th trư ng nư c ngoài. Sau ây xem xét c th t ngy u t ó: Th nh t là c u thành c u th trư ng. Tác ng l n nh t c a c u th trư ng t ikh năng c nh tranh c a m t qu c gia th hi n trong c trưng c a c u th trư ng n i a. c trưng c u này quy t nh phương th c ti p c n, ánh giá và ph n ng c adoanh nghi p trong nư c i v i nhu c u c a ngư i tiêu dùng n i a. M t qu c giahay m t ngành công nghi p có kh năng c nh tranh cao khi c u th trư ng n i acung c p m t b c tranh toàn c nh và rõ ràng t o nh hư ng xác nh nhu c u thgi i, ho c khi c u n i a òi h i liên t c i m i c i ti n m u mã và công ngh . Th hai là quy mô và t c tăng trư ng c a c u. Quy mô c u và t c tăngtrư ng c a c u th trư ng n i a c ng c l i th c nh tranh a phương. Quy mô c uth trư ng l n cho phép doanh nghi p khai thác l i th theo quy mô ng th i khuy nkhích kinh doanh u tư vào thi t b , c i ti n công ngh và năng su t lao ng. u
  26. 26. 16tư này s xây d ng n n t ng cho doanh nghi p khi m r ng ra th trư ng qu c t . Quymô th trư ng n i a tác ng n l i th c nh tranh c a các ngành công nghi p khácnhau là khác nhau. Quy mô th trư ng n i a có vai trò quan tr ng trong các ngànhcông nghi p òi h i u tư l n v nghiên c u và phát tri n, quy mô s n xu t l n,công ngh cao. Tuy nhiên, y u t quy mô th trư ng ch t o d ng l i th c nh tranhcho a phương khi th trư ng th gi i cũng có nhu c u v hàng hoá và d ch v ó.M t y u t khác là s lư ng ngư i mua c l p. S lư ng ngư i mua c l p l n vàphong phú s thúc y c i ti n s n ph m và công ngh . Ngư c l i s lư ng ngư imua nh s h n ch s năng ng c a các doanh nghi p và gây khó khăn cho doanhnghi p khi tham gia th trư ng qu c t . V t c tăng trư ng c a c u th trư ng nhanh s thúc y các doanh nghi p u tư cao hơn vào nghiên c u và phát tri n, nhanh chóng ng d ng các phát ki nm i vào s n xu t. Y u t t c tăng trư ng c a c u càng quan tr ng trong xu thphát tri n c a khoa h c công ngh . Trong xu hư ng h i nh p v i n n kinh t qu c tthì c u th trư ng a phương hư ng m nh sang th trư ng nư c ngoài v i các yêuc u và i u ki n cao hơn th trư ng trong nư c.1.1.3.3 Các ngành có liên quan và h tr c a a phương Các ngành công nghi p t i a phương có m i quan h v i nhau, h tr l nnhau nh m nâng c o kh năng c nh tranh c a c vùng và qu c gia. Nhân t này trư ch t g m ngành công nghi p cơ khí ch t o các thi t b ch bi n và dây chuy n chbi n. ây là m t ngành r t quan tr ng trong vi c th c hi n u tư i m i công nghcho công nghi p. Ti p n, ph i k n ngành s n xu t và cung c p năng lư ng màch y u là i n năng cho công nghi p ch bi n cũng vô cùng quan tr ng. M c cơkhí hoá, t ng hoá cũng như ng d ng các công ngh hi n i các khâu ch bi n,b o qu n ph thu c vào s cung c p i n n nh và v i m c giá ch p nh n ư c.Ti p sau, ph i k n ngành s n xu t bao bì các lo i ph c v ch c năng b o qu n vàc ch c năng thương m i cho công nghi p. Vai trò c a bao bì ngày càng quan tr ngvà có ý nghĩa l n i v i ngành s n xu t nguyên li u nông, lâm s n; s n xu t lâmnghi p v i khai thác và tr ng r ng. Ngành này v a ư c xem xét là ngành liên quannhưng ng th i cũng ư c coi là ngành s n xu t nguyên li u b o m u vào c acông nghi p. Ngành sau cùng xét n là ngành thương m i, gi i quy t u ra chocông nghi p. M c tiêu th s n ph m c a công nghi p, m c th trư ng hóa c as n ph m tùy thu c s phát tri n, năng ng c a ngành thương m i. B o m cho quátrình tái s n xu t m r ng t giai o n s n xu t, lưu thông, trao i t i tiêu dùng ư c th c hi n hi u qu .
  27. 27. 17 S tác ng c a các ngành có liên quan d n n s hình thành các ngành côngnghi p c nh tranh. Qua các ngành công nghi p này mà các doanh nghi p có th liênk t h p tác trong các ho t ng s n xu t t o ra s n ph m t i ngư i tiêu dùng cu icùng. Các ho t ng h p tác trong phát tri n công ngh , s n xu t, phân ph i,marketing ho c d ch v sau bán hàng. S t n t i c a các ngành có liên quan c a nư cngoài trên th trư ng n i a t o i u ki n trao i thông tin, trao i công ngh . Tuynhiên, s t n t i c a các ngành có liên quan t nư c ngoài này l i có th tr thànhm i e do i v i các ngành công nghi p s n có trong nư c thông qua vi c t o l pnh ng cơ h i xâm nh p m i. Ngoài ra, s phát tri n c a ngành này còn tuỳ thu c vào s phát tri n c a cácngành d ch v như giao thông v n t i, h i quan, b o hi m, y t ,... t i a phương.1.1.3.4 Chi n lư c c a doanh nghi p và c i m c nh tranh trong các ngành t i a phương ây là m t i u ki n phát tri n công nghi p nh hư ng t i l i th c nh tranhc a m t ngành hay a phương. Nhân t này là phương pháp t o l p, t ch c và qu nlý m t doanh nghi p cũng như tình hình c nh tranh trên th trư ng c a a phương.Có ba n i dung c th g m: Th nh t, chi n lư c và cơ c u t ch c c a các doanh nghi p t i a phương.M c c nh tranh và qu n lý c a m t doanh nghi p thư ng ch u nh hư ng b i ctrưng c a a phương ó. Ngành công nghi p s có l i th c nh tranh khi các phươngpháp và các thông l qu n lý phù h p v i c trưng c a qu c gia và kh năng c nhtranh c a ngành. Chi n lư c phát tri n doanh nghi p ph thu c vào thông l qu n lý,quan i m c a các nhà lãnh o, ào t o cán b , quan h v i khách hàng, quan i mm r ng th trư ng ra nư c ngoài, m i quan h gi a lao ng và qu n lý. Doanhnghi p s t ư c l i th c nh tranh qu c t khi xâm nh p vào m t th trư ng có yêuc u qu n lý phù h p v i cơ c u t ch c trong th trư ng n i a. Th c ti n ã choth y, khi doanh nghi p c a Italia v i cơ c u t ch c là các doanh nghi p v a và nhcùng phương pháp qu n lý mang tính gia ình không th có l i th c nh tranh khixâm nh p vào th trư ng c, m t th trư ng công nghi p quen v i k t c u t ch ccó th b c. Th hai, các y u t m c tiêu. M c tiêu c a qu c gia và doanh nghi p t o ng l c cho m i công dân, m i nhà qu n lý. L i th c nh tranh m i qu c gia phthu c vào n l c và m c tiêu ph n u c a t ng doanh nghi p và m i cá nhân. M ctiêu c a m i doanh nghi p ph thu c vào k t c u s h u, ng l c c a ch s h u và c trưng qu n lý c a nhà nư c. N u có s th ng nh t trong m c tiêu c a nhà nư c,
  28. 28. 18doanh nghi p và m i cá nhân thì ch c ch n qu c gia ó s t ư c l i th c nh tranhhơn các qu c gia khác. Th ba, y u t c nh tranh n i a. Nhi u nhà kinh t cho r ng c nh tranh n i a không mang l i l i ích cho chính qu c gia ó mà ch d n n nh ng h n ch vl i th c nh tranh so v i các qu c gia khác do c nh tranh ngăn c n khai thác l i thkinh t quy mô. Tuy nhiên, trên th c t hi m có ngành công nghi p nào có th m nhc nh tranh trên th trư ng qu c t l i không ã và ang ch u s c c nh tranh gay g ttrên th trư ng n i a. C nh tranh t th trư ng n i a òi h i doanh nghi p ph ikhông ng ng i m i, c i ti n công ngh , nâng cao ch t lư ng s n ph m và d ch v ,t o nhi u s n ph m m i cũng như có nh ng gi i pháp t n t i và thành công trên thtrư ng. C nh tranh trên th trư ng n i a không nh ng t o ra nh ng l i th m i chodoanh nghi p mà còn làm gi m nh ng h n ch , ng th i nh ng kinh nghi m c nhtranh này s giúp ích cho doanh nghi p trên th trư ng qu c t . C nh tranh n i a òih i nhà nư c nhìn nh n l i chính sách và có nh ng bi n pháp hoàn thi n chính sáchqu n lý vĩ mô t ó tăng cư ng s c c nh tranh c a m i qu c gia.1.1.3.5 Y u t s thay i Trong th c t , có nh ng thành công c a m t a phương hay c a m t ngànhcông nghi p c a a phương l i d a trên các y u t ng u nhiên. Nh ng y u t ng unhiên có th k n như nh ng phát ki n m i trong công ngh , trong khoa h c ư cáp d ng, hay tác ng c a thiên nhiên như ng t, sóng th n,... Các y u t ng unhiên tác ng n các a phương là khác nhau, song m i a phương có th t nd ng y u t ng u nhiên b o v ho c tăng cư ng l i th c nh tranh cho mình. Y ut ng u nhiên hi u theo nghĩa là s thay i nêu trên v a có th t o cơ h i và cũng cóth t o nguy cơ cho các a phương, các ngành và c các doanh nghi p. Do ó, khnăng d báo và phán oán cũng như nh ng ng x c a chính quy n a phương,ngành công nghi p và doanh nghi p có ý nghĩa quan tr ng khi xem xét và phân tích i u ki n này.1.1.3.6 Vai trò c a Nhà nư c Nhà nư c v i vai trò qu n lý vĩ mô c a mình có tác ng l n và toàn di n ns phát tri n c a ngành công nghi p t i a phương. Nhà nư c là nhà s n xu t, là htiêu dùng l n nh t, Nhà nư c là nhà u tư, ng th i cũng là ngư i i vay và chovay l n nh t. Nhà nư c c n th c hi n các ch c năng như nh hư ng; t o i u ki nmôi trư ng, i u ti t và ki m soát. Nhà nư c th c hi n vai trò qu n lý c a mình
  29. 29. 19thông qua vi c v n d ng các quy lu t khách quan, các chính sách, các nguyên t c vàphương pháp qu n lý nói chung m t cách toàn di n.1.2 CHÍNH SÁCH PHÁT TRI N CÔNG NGHI P T I A PHƯƠNG1.2.1 Khái ni m và ch c năng c a chính sách phát tri n công nghi p t i aphương1.2.1.1 Khái ni m chính sách công nghi p và chính sách phát tri n công nghi p t i a phương Có nhi u quan ni m v ph m trù "chính sách". Theo t i n gi i thích thu tng hành chính: “chính sách là sách lư c và k ho ch c th t ư c m c íchnh t nh, d a vào ư ng l i chính tr chung và tình hình th c t ”. Kinh t gia FrancEllis l i cho r ng: "chính sách ư c xác nh như là ư ng l i hành ng mà chínhph l a ch n i v i m i lĩnh v c c a n n kinh t , k c các m c tiêu mà chính phtìm ki m và s l a ch n các phương pháp theo u i các m c tiêu ó". Có ngư il i cho r ng: có chính sách c a nhà nư c, có chính sách c a doanh nghi p. Giáotrình c a i h c Kinh t qu c dân nêu: "chính sách là h th ng quan i m, chtrương, bi n pháp và qu n lý ư c th ch hoá b ng pháp lu t c a nhà nư c gi iquy t các v n kinh t , xã h i c a t nư c"[32]. Nh ng quan ni m trên c p n ph m trù chính sách theo nh ng khía c nhkhác nhau và theo nh ng m c ích khác nhau. Tuy nhiên, khi c p n ph m trùchính sách c n ph i làm rõ: Chính sách là gì, ai là ngư i t o ra nó, nó tác ng nai, n cái gì. T yêu c u trên có th hi u r ng, chính sách là công c , là bi n phápcan thi p c a nhà nư c vào m t ngành, m t lĩnh v c hay toàn b n n kinh t theonh ng m c tiêu nh t nh, v i nh ng i u ki n th c hi n nh t nh và trong m tth i h n xác nh. Công nghi p là h th ng ngành và lĩnh v c có nhi u c i m mang tính cthù. Tính c thù trong ho t ng kinh t , xã h i c a công nghi p òi h i nhà nư cph i có bi n pháp can thi p khác v i các ngành và lĩnh v c khác. S òi h i ó làcơ s khách quan hình thành nên các chính sách phát tri n công nghi p (g i t t làchính sách công nghi p). Chính sách công nghi p là m t khái ni m xu t hi n t th k 18 Tây Âu,trong ý tư ng v n n kinh t ph i h p xu t hi n Pháp ã có nh ng khái ni m vchính sách công nghi p. Tuy nhiên, ch t sau chi n tranh th gi i th hai khi chínhph Nh t B n ưa ra ch trương khuy n khích phát tri n công nghi p thì m t kháini m c th v chính sách công nghi p m i th c s xu t hi n và ư c làm rõ.
  30. 30. 20 Theo tính ch t, ph m vi và quan h gi a ch th và i tư ng chính sách cóth phân lo i m t s nh nghĩa chính sách công nghi p như sau: -M ts nh nghĩa t p trung vào s can thi p c a chính ph nh m thay icơ c u kinh t theo hư ng ưu tiên phát tri n m t s ngành nh t nh: " Can thi p c a chính ph nh m thay i cơ c u kinh t theo hư ng ưutiên các ngành mà nó tin r ng các ngành này có th t o nên tăng trư ng nhanhhơn là quá trình phát tri n công nghi p t nhiên d a trên l i th so sánh."(Noland và Pack, 2002). "Bao g m m t lo t các bi n pháp can thi p ưu tiên m t s ngành nh t nh nh m tăng năng su t và t m quan tr ng c a chúng trong ngành ch t o."(Pack, 2000) "Là m t chính sách hư ng t i m t s ngành nh t nh (và c doanh nghi p)nh m t o nên m t k t qu mà chính ph nghĩ r ng có hi u qu i v i toàn n n kinht ." (Chang, 1994). "Chính sách công nghi p là nh ng n l c c a chính ph thay i cơ c u côngnghi p nh m t o nên tăng trư ng d a trên năng su t." (Ngân hàng Th gi i, 1992). -M ts nh nghĩa khác l i nh n m nh n s l ch hư ng c a chính sáchcông nghi p kh i các l c lư ng th trư ng: "Nh ng can thi p nh m i hư ng c a các k t qu th trư ng theo hư ng cól i cho c qu c gia" (Di n àn kinh t th gi i - WEF, 2002). "Chính sách công nghi p bao g m t t c các bi n pháp nh m t o ra m cphát tri n công nghi p cao hơn m c mà các l c lư ng th trư ng t do t ora."(Lall, 1996). - M t s tác gi khác l i li t kê nh ng bi n pháp can thi p n m trong khuônkh chính sách công nghi p. "...Ưu tiên m t s ngành có ti m năng; t o ngu n nhân l c có trình ; pháttri n h t ng; chính sách vùng" (Reich, 1982). "...Các chính sách h tr công nghi p chung như chính sách ngu n nhân l c;các khuy n khích tài chính và tài khoá i v i u tư; các chương trình u tư côngc ng; các chính sách mua s m công; các khuy n khích tài khoá cho R&D; các chínhsách i v i c p doanh nghi p như h tr R&D c th ; chính sách ch ng cquy n; các chính sách sát nh p nh m t o ra các t p oàn l n; h tr các doanhnghi p nh ; các chính sách vùng như phát tri n h t ng xã h i và k thu t và thi tl p các khu liên h p công nghi p; b o h thương m i; nâng c p s n ph m trong cácngành công nghi p s d ng nhi u lao ng" (Pinder, 1982).
  31. 31. 21 - Có tác gi nh nghĩa chính sách công nghi p là chính sách bao hàm b t kỳbi n pháp nào tác ng n công nghi p: "Chính sách công nghi p bao g m t t ccác can thi p c a chính ph tác ng n công nghi p" (Donges, 1980). Do s thi u th ng nh t trong các nghiên c u v nh nghĩa chính sáchcông nghi p, hi u chính sách này c n ph i xem xét tính ch t, ph m vi vàhoàn c nh c th c a tài li u nghiên c u. T ng h p các nh nghĩa nêu trên, cóth ưa ra m t nh nghĩa như sau: “Chính sách công nghi p là chính sách doChính ph ra t m c tiêu c a mình v phát tri n công nghi p”. Chínhsách công nghi p bao g m nh ng lĩnh v c mà Chính ph can thi p m t cách cóý th c và ư c ti n hành trư c h t nh m s a ch a s thi u hoàn thi n c a cơch th trư ng trong phân b ngu n l c t ư ct c tăng trư ng kinh tnhanh hơn. Vi t Nam hi n nay, chính sách công nghi p là m t thu t ng ư c s d ngph bi n g n v i quá trình th c hi n chi n lư c công nghi p hoá, hi n i hoá tnư c. Ph m vi và s d ng n i hàm c a chính sách công nghi p r t khác nhau vàkhông ng nghĩa v i khái ni m công nghi p hoá. T góc kinh t chính tr h c,v i tư cách là m t quá trình, phương th c c i bi n ch kinh t , khái ni m côngnghi p hoá là quá trình c i bi n n n kinh t nông nghi p d a trên n n t ng k thu tth công, mang tính hi n v t, t c p - t túc thành n n kinh t công nghi p - thtrư ng. ây cũng là n i dung kinh t c a quá trình xây d ng m t xã h i d a trênn n t ng văn minh công nghi p. C i bi n k thu t, t o d ng n n công nghi p (khíac nh v t ch t - k thu t) và phát tri n kinh t th trư ng (khía c nh cơ ch , th ch )là hai m t c a quá trình công nghi p hoá. Theo i tư ng so n th o và ban hành chính sách có các chính sách côngnghi p c a Trung ương và chính sách a phương. Chính sách công nghi p c aTrung ương là chính sách do các c p Trung ương so n th o và ban hành (t Chínhph cho n các B , Ngành Trung ương). Chính sách công nghi p Trung ương cóph m vi tác ng r ng, huy ng các ngu n l c l n v i s tham gia c a nhi u c p,nhi u ngành. Như v y, theo i tư ng so n th o có th nh nghĩa: Chính sách pháttri n công nghi p t i a phương là chính sách do t ng a phương so n th o,ban hành theo phân c p c a h th ng qu n lý Nhà nư c hi n hành. Chính sáchphát tri n công nghi p t i a phương có ph m vi tác ng theo t ng a phươngtương ng v i c p so n th o và ban hành chúng. Vì v y, m c huy ngngu n l c và ph m vi nh hư ng nh hơn. Cơ s hình thành chính sách phát
  32. 32. 22tri n công nghi p t i a phương d a trên s l a ch n chi n lư c, m c tiêu pháttri n c a a phương, chính sách công nghi p c a qu c gia và v n d ng các lýthuy t v phát tri n vùng, phát huy l i th so sánh, nâng cao năng l c c nh tranh;t ch c không gian kinh t , phát huy vai trò c a c p chính quy n a phươngtrong ph m vi phân c p c a Chính ph . Tác gi cho r ng: Chính sách phát tri n công nghi p t i a phương ư cxác nh là nh ng quy t sách c a chính quy n a phương theo th m quy n ư cpháp lu t quy nh, ư c th hi n thành văn b n nh m khuy n khích và m b otính liên t c trong các ho t ng s n xu t, u tư, kinh doanh cho ngành côngnghi p trên a bàn trong t ng th i kỳ nh t nh trên cơ s th c hi n nh hư ngphát tri n và chính sách công nghi p c a qu c gia. Chính sách phát tri n công nghi p t i a phương tác ng lên t ng ph nho c toàn b các ngành công nghi p hi n có ho c s thu hút vào u tư t i aphương. Như v y chính sách phát tri n công nghi p t i a phương v a bao g mchính sách có tác ng tr c ti p trên bình di n liên ngành v a bao g m các chínhsách có tác ng trên bình di n n i b ngành trên a bàn. Chính sách phát tri ncông nghi p t i a phương có tác d ng thu hút các doanh nghi p t các vùngkhác n a phương, gi chân các doanh nghi p ang t n t i, ng th i khuy nkhích t o ra các doanh nghi p m i. Các tác nhân phát tri n công nghi p c a vùng a phương bao g m các c p qu n lý, các doanh nghi p trong và ngoài lãnh ththu c khu v c nhà nư c và tư nhân, và các t ch c phi l i nhu n, các hi p h idoanh nghi p. V i áp l c c nh tranh ngày càng tăng lên i v i các nhà s n xu t cùngv i xu hư ng toàn c u hoá n n kinh t và h i nh p khu v c và th gi i, cácdoanh nghi p c n ph i n l c nhi u nh m tăng l i th c nh tranh. Chính sáchphát tri n công nghi p t i a phương phát huy năng l c sáng t o thúc ynh ng ho t ng mà h có l i th , ng th i sàng l c các y u t không mangl i l i th c nh tranh cho h . i u này làm tăng c u t i a phương cho các nhàcung c p, các t ch c cung c p d ch v và các t ch c h tr . M t khác, i v inhi u ngành công nghi p, s lư ng các a phương có tính năng ng tăngkhông ng ng. Tính năng ng c a các doanh nghi p cũng tăng. S c nh tranhgi a các a phương xu t hi n và ngày càng tăng khi u mu n gi chân ho cthu hút nh ng doanh nghi p trên a bàn nh m tăng thu ngân sách và t o vi clàm, thu nh p cho dân cư a phương.
  33. 33. 23 Chính sách phát tri n công nghi p t i a phương xây d ng l i th c nh tranhc a a phương và c a các doanh nghi p trên a bàn. ó là các ho t ng ư cth c hi n b i chính quy n a phương, các hi p h i doanh nghi p, các doanh nghi pvà các i tư ng khác nh m xoá b nh ng c n tr và gi m chi phí cho các doanhnghi p, y m nh tính c nh tranh c a các doanh nghi p và t o ra l i th vư t tr icho t ng a phương và các doanh nghi p thu c vùng ó. Chính sách phát tri n công nghi p t i a phương d a trên vi c tăng cư ngquan h gi a chính quy n v i khu v c tư nhân và các t ch c phi l i nhu n cùngv i c ng ng dân cư a phương nh m nâng cao năng l c c nh tranh và s tăngtrư ng b n v ng. Chính sách phát tri n công nghi p t i a phương có m i quan hv i các ho t ng khác trong phát tri n kinh t a phương như: xây d ng quyho ch, k ho ch, chính sách marketing, các chương trình phát tri n kinh t , nângc p cơ s h t ng, phát tri n th trư ng, s d ng ngu n l c, c i t o môi trư ng utư t i a phương có tính c nh tranh cao. Do có nhi u quan i m khác nhau v chính sách nên vi c xác nh n i dungcác chính sách phát tri n công nghi p trong m t s tình hu ng v n chưa ng nh t.Chính sách công nghi p trong i u ki n m i ư c ti p c n ng b bao g m cácchính sách b ph n tác ng n các y u t s n xu t, th trư ng và c nh tranhthương m i, bao g m: - Chính sách tác ng t i cơ c u công nghi p c a m t qu c gia thông quab o h và thúc y m t s ngành công nghi p nào ó, ph i h p vi c chuy n d chcác ngu n l c gi a các ngành công nghi p v i nhau b ng cách can thi p vào vi c nh giá xu t kh u, b ng vi c u tư tr c ti p vào m t hay m t vài ngành nào óho c áp d ng nh ng bi n pháp khuy n khích v tài chính như tr c p, thu . - Nh ng chính sách tác ng t i s phát tri n công ngh và tăng cư ngph bi n thông tin thông qua s a ch a nh ng cái g i là “s th t b i c a thtrư ng”; thúc y s phân b ngu n l c theo hư ng ã ư c xác nh b ng cáchkhuy n khích phát tri n công ngh và cung c p thông tin chính xác v th trư ngvà tri n v ng c a c u. - Nh ng chính sách tác ng t i phúc l i kinh t d a trên cơ s can thi ptr c ti p vào vi c t ch c c a các ngành công nghi p riêng bi t thông qua ph ih p vi c phân b ngu n l c và nâng cao c nh tranh gi a các ngành côngnghi p riêng bi t b ng cách ban hành các lo i văn b n “hư ng d n hành chính”khác nhau nh m i u ti t tăng ho c gi m kh năng c a các t ch c và t ch cl i s n xu t.
  34. 34. 24 - Nh ng chính sách tác ng t i môi trư ng bên ngoài c a các ngànhcông nghi p thông qua xác nh rõ tri n v ng c a qu c gia, c a khu v c, c at ng ngành công nghi p, bao g m vi c khuy n khích các công ty v a và nh vàcông nghi p t i a phương, thúc y quá trình t o vi c làm trong doanh nghi pvà chuy n d ch cơ s công nghi p, hư ng d n h tr vi c ngăn ng a ônhi m môi trư ng và ti t ki m năng lư ng, h n ch xu t kh u t phát nh m iphó v i nh ng xung t m u d ch. Trong b i c nh toàn c u hoá hi n nay, c n xây d ng chính sách côngnghi p trên cơ s chu i giá tr . Chu i giá tr ư c hi u là chu trình các ho t ng s n xu t, d ch v , k t giai o n nghiên c u, sáng ch , qua các quá trìnhs n xu t, phân ph i, tiêu th , n ngư i tiêu dùng cu i cùng, nh m m c ícht o ra giá tr gia tăng và tính c nh tranh cao hơn cho s n ph m. Có tác gi ưara quan i m v h th ng chính sách công nghi p có s tác ng c a các y u tn i l c và ngo i vi [51]. Xây d ng chính sách công nghi p trong i u ki n n n kinh t th trư ngvà tác ng c a Nhà nư c thúc y qúa trình công nghi p hoá, th c thi chínhsách công nghi p. Hay nói cách khác, vi c thi t k chính sách công nghi p ph it p trung vào x lý v n vai trò c a Nhà nư c, c a th trư ng và nh ng“trư ng h p” can thi p vào th trư ng. Trên cơ s ó xác nh m i quan hgi a chính sách công nghi p và chính sách kinh t vĩ mô chính sách côngnghi p khác v i chính sách vĩ mô ch các chính sách vĩ mô i u ti t chínhsách công nghi p liên quan n ki m soát cung và phân b u tư. Xu t phát tquan i m phù h p có th th y m i quan h c a chính sách công nghi p trongh th ng chính sách kinh t . - Chính sách công nghi p liên quan n chính sách tài chính, ti n t . Th cch t chính sách tài chính, ti n t v i các công c lãi su t, thu , ã tác ng tr c ti p n các ngành công nghi p theo các nhóm l a ch n và ưu tiên, khuy n khích hayh n ch . Chính sách công nghi p liên qu n n kh năng huy ng v n. M t chínhsách công nghi p úng n, phù h p v i i u ki n t nư c, phù h p v i l i ích xãh i và nhân dân s huy ng ư c v n trong xã h i. - Chính sách công nghi p liên quan n chính sách khoa h c công ngh .Chính sách khoa h c công ngh khuy n khích các ngành công nghi p m i, eml i giá tr gia tăng cao trong s n ph m. - Chính sách công nghi p liên quan tr c ti p t i chính sách thương m i, xu t,nh p kh u. M i quan h ó là cơ s xem xét, l a ch n th c hi n chính sách công
  35. 35. 25nghi p hư ng vào xu t kh u hay thay th nh p kh u. Trong i u ki n m i, chínhsách công nghi p và chính sách thương m i có m i quan h tr c ti p mà khi ho ch nh ph i chú ý ng b , nh m phát huy l i th so sánh và nâng cao năng l c c nhtranh qu c gia. - Chính sách công nghi p liên quan ch t ch v i chính sách phát tri n vùng. i v i các vùng kinh t tr ng i m, công nghi p là ngành kinh t quan tr ng thúc y s phát tri n c a vùng. Chính sách vùng bao g m các bi n pháp tác ng thúc y các ngành công nghi p theo hư ng l a ch n. S l a ch n các vùng nh m thúc y quá trình công nghi p hoá ư c d a trên các y u t : H i t các i u ki n thu nl i nh t nh, t p trung ti m l c kinh t ; có t tr ng l n trong t ng GDP qu cgia; có kh năng tích lu u tư; có kh năng thu hút các ngành công nghi p m i vàcác ngành d ch v then ch t. T s phát tri n ó s có tác ng lan truy n s phânb công nghi p, d ch v ra các vùng xung quanh v i ch c năng là trung tâm c am t lãnh th l n hơn. - Chính sách công nghi p có m i quan h v i các công c c a n n kinh t qu cdân, i di n là quy ho ch và k ho ch, các ho t ng marketing a phương, thu hút u tư, h tr phát tri n doanh nghi p nh và v a. Quy ho ch t ng th phát tri n kinht - xã h i, quy ho ch không gian kinh t và ô th xác nh các m c tiêu c a chính sáchcông nghi p hư ng t i. Quá trình công nghi p hoá g n bó v i quá trình ô th hoá nênchính sách công nghi p c n có s phù h p v i chính sách phát tri n ô th . Các nư cphát tri n ã xây d ng ư c nh ng khu ô th công nghi p hi n i. Tuy nhiên trong lu n án này, tác gi ti p c n chính sách phát tri ncông nghi p t i a phương t các chính sách b ph n mà nó có tác ngtr c ti p hay gián ti p t i s phát tri n công nghi p t i a phương, trên cơs chính quy n a phương tuân th các chính sách c a Nhà nư c trung ương (xem Hình 1.1). Tóm l i, chính sách công nghi p trong i u ki n hi n nay ã ư c hi utheo nghĩa r ng và có xu hư ng bi n i. Khi nghiên c u, ho ch nh chínhsách công nghi p c n xét theo nh ng ph m v c th : h th ng chính sách côngnghi p cơ b n l n; h th ng chính sách phát tri n khu v c công nghi p theo xuhư ng chuy n d ch cơ c u kinh t hư ng t i hi n i; h th ng chính sách pháttri n các ngành công nghi p. Chính sách công nghi p có m i quan h ch t chv i chính sách kinh t vĩ mô, chính sách tài chính, ti n t , thương m i, khoah c, công ngh , ngu n nhân l c, chính sách phát tri n vùng và công c kho ch hoá n n kinh t qu c dân.
  36. 36. 261.2.1.2 Các ch c năng cơ b n c a chính sách phát tri n công nghi p t i a phương Tương t như các chính sách khác, chính sách phát tri n công nghi p t i aphương cũng có ba ch c năng cơ b n ó là ch c năng nh hư ng, ch c năng i uti t, ch c năng t o ti n phát tri n và khuy n khích phát tri n cho các ho t ng liên quan n công nghi p trong ph m vi c a vùng lãnh th . Chính sách công nghi p qu c gia Chính sách phát tri n Chính sách phát công nghi p tri n vùng, a t i a phương phương Chính Chính Chính Chính Chính Chính Chính sách sách sách sách sách sách sách u tư h tr thương khoa c i phát phát phát ti p m i,th h c, thi n tri n tri n tri n c n t trư ng công môi ngu n công công ai (3) ngh trư ng nhân nghi p nghi p (2) (4) kinh l c b n (1) doanh (6) v ng (5) (7) Hình 1.1 Mô hình ti p c n chính sách phát tri n công nghi p t i a phương 1-Ch c năng nh hư ng ư c th hi n thông qua vi c chính sách phát tri ncông nghi p t i a phương xác nh nh ng ch d n chung cho quá trình ra quy t nhc a các ch th kinh t , xã h i liên quan n các ho t ng phát tri n công nghi p t i a phương. Chính sách phát tri n công nghi p t i a phương ra nh ng gi i h ncho phép c a các quy t nh, nh c nh các ch th nh ng quy t nh nào có th (n mtrong khuôn kh cho phép c a chính sách) và nh ng quy t nh nào là không th(không n m trong khuôn kh cho phép c a chính sách). B ng cách ó chính sách
  37. 37. 27hư ng các ho t ng liên quan n phát tri n c a vùng lãnh th t i vi c th c hi nvi c phát tri n lĩnh v c công nghi p c a a phương. Chính sách phát tri n côngnghi p t i a phương là s can thi p tích c c c a chính quy n vào s phát tri n côngnghi p di n ra trên a bàn, lãnh th a phương. m b o duy trì cho các ho t ng và s phát tri n c a các ngành công nghi p c a mình các qu c gia ngày càng ưa ra nhi u hơn các chính sách phát tri n công nghi p c bi t là phát tri n côngnghi p t i a phương. Ch c năng nh hư ng luôn ư c coi là m t trong nh ng ch cnăng quan tr ng nh t c a chính sách phát tri n công nghi p t i a phương. i u này ư c kh ng nh b i vai trò nh hư ng c a chính sách phát tri n công nghi p t i aphương i v i các ch th kinh t , chính tr và xã h i nh m hư ng t i vi c t ư cnh ng m c tiêu ã ra c a m i qu c gia, vùng a phương. Chính sách phát tri ncông nghi p t i a phương nh hư ng các doanh nghi p u tư phát tri n theo ưutiên cơ c u ngành, các khu v c c n thi t theo quy ho ch m b o môi trư ng,phát tri n b n v ng vùng a phương, gi i quy t công ăn vi c làm, k t h p v i pháttri n công ngh cao, nh hư ng phát tri n công nghi p ph tr ,... 2- Ch c năng i u ti t: Ba vai trò qua tr ng nh t c a nhà nư c trong n n kinh tth trư ng ư c xác nh là huy ng ngu n l c, phân b ngu n l c và bình n kinh tnh m m b o tính hi u qu trong s d ng ngu n l c, t o nên n nh xã h i và tăngtrư ng b n v ng. góc này, chính sách phát tri n công nghi p t i a phương ư cban hành nh m gi i quy t nh ng v n phát sinh, th c hi n ch c năng i u ti t trongphát tri n công nghi p trên a bàn theo chính sách công nghi p c a qu c gia và chínhsách phát tri n vùng a phương. Chính sách phát tri n công nghi p t i a phương i uti t kh c ph c tình tr ng m t cân i trong vi c s d ng, phát huy hi u qu ngu n l cc a xã h i, i u ti t nh ng hành vi, ho t ng không phù h p trong phát tri n côngnghi p, nh m t o ra m t hành lang pháp lý cho các ho t ng hư ng t i vi c t ư ccác m c tiêu ã ra. Chính sách phát tri n công nghi p t i a phương i u ti t sd ng h p lý ngu n tài nguyên thiên nhiên, s d ng có hi u qu t ai, b o v môitrư ng , s d ng ngu n lao ng dôi dư trong quá trình công nghi p hoá nông thôn.Không nh ng th , chính sách phát tri n công nghi p t i a phương còn i u ti t sphát tri n hài hoà gi a các khu v c trên a bàn trên cơ s t n d ng nh hư ng lan toc a các khu v c tr ng i m, c c tăng trư ng, khu công nghi p, khu kinh t ,.... 3- Ch c năng t o ti n và khuy n khích phát tri n: Chính sách phát tri n côngnghi p t i a phương là công c nh m th c hi n ch c năng t o ti n , khuy n khíchxã h i phát tri n theo xu hư ng ã ra. Chính sách phát tri n công nghi p t i aphương hư ng t i thúc y tăng trư ng b n v ng cho ngành công nghi p c a a
  38. 38. 28phương thông qua vi c xây d ng môi trư ng thu n l i cho doanh nghi p, th c hi ncác chính sách tăng cư ng ti p c n các y u t s n xu t như: t ai, tín d ng, ngu nnhân l c có ch t lư ng, xúc ti n thương m i và u tư, ti p c n th trư ng,… 1.2.2 Phân lo i h th ng chính sách phát tri n công nghi p t i a phương H th ng chính sách phát tri n công nghi p t i a phương là m t t ng thnhi u chính sách có quan h g n bó v i nhau, bao g m c các chính sách c a Nhànư c Trung ương và các chính sách c a chính quy n a phương nh m th c hi nm c tiêu, nh hư ng phát tri n công nghi p t i a phương theo nh hư ng m ctiêu phát tri n công nghi p chung c a Nhà nư c. i tư ng tác ng c a chính sáchcông nghi p là nhi u ngành, lĩnh v c có quan h tr c ti p hay gián ti p t i s pháttri n công nghi p. B n thân trong m i a phương ph i th c hi n các chính sách c aNhà nư c trung ương, nhưng ng th i theo phân c p, a phương cũng ban hànhcác chính sách thu c th m quy n c a mình, nh m thúc y s phát tri n côngnghi p c a a phương mình. Trong lu n án này ch gi i h n nghiên c u các chínhsách thu c th m quy n c a a phương, vì th h th ng các chính sách này cũng baog m nhi u chính sách b ph n v i r t nhi u m c tiêu, gi i pháp và công c tác ngkhác nhau. Có th phân lo i các chính sách phát tri n công nghi p t i a phươngthành nh ng lo i khác nhau, tuỳ theo nh ng tiêu chí khác nhau. (1) - Phân lo i theo i tư ng ch u s tác ng c a chính sách: chính sách pháttri n cơ s h t ng; chính sách phát tri n doanh nghi p; chính sách phát tri n các doanhnghi p v a và nh , chính sách thu hút các nhà u tư nư c ngoài,... Các i tư ng ch us tác ng ch y u nh m thúc y s phát tri n công nghi p trong t ng th phát tri nkinh t xã h i c a a phương. Trong m i i tư ng ch u s tác ng l i có th phân rathành các chính sách b ph n tác ng v i các i tư ng c th hơn. (2) - Phân lo i theo th i gian th c hi n: Chính sách phát tri n công nghi pcũng như các chính sách kinh t khác, có th phân thành các chính sách dài h n,chính sách trung h n và chính sách ng n h n. Chính sách dài h n thư ng là chính sách mang tính nh hư ng v i các m ctiêu mang tính nh tính và ph i th c hi n trong th i gian dài (thư ng là trên 10năm). ó là nh ng chính sách có quan h và nh m th c hi n các m c tiêu có tính vĩmô, t o s cân i trong c h th ng ngành công nghi p. Chính sách trung h n là nh ng chính sách có th i h n th c hi n t ư cm c tiêu trong kho ng t 5-10 năm. Các chính sách lo i này thư ng là chính sách
  39. 39. 29mang tính nh tính nhưng quy mô nh hơn, trong ó cũng có th có nh ng m ctiêu ư c nh lư ng rõ. Các chính sách ng n h n là nh ng bi n pháp i u ti t ng n h n thư ng t 1 n dư i 5 năm, ôi khi ch trong m t kho ng th i gian r t ng n như các chính sách i phó v i n n hàng gi , hàng kém ch t lư ng ho c i u ti t giá c c a m t lo ihàng hoá, d ch v nào ó khi có nh ng bi n ng b t thư ng x y ra. (3) - Phân lo i theo tính ch t tác ng: G m các chính sách tác ng tr cti p và chính sách tác ng gián ti p. Chính sách tác ng tr c ti p n ho t ng c a các ngành công nghi p vàcác nhà u tư ch y u là các chính sách ưu ãi v kinh t . H th ng bi n pháp ưu ãi v kinh t ư c xây d ng và áp d ng xu t phát t l i ích c a qu c gia và l i íchlâu dài c a nhà u tư. Các bi n pháp ưu ãi kinh t áp d ng ph i m b o tính c nhtranh cao i v i các khu v c s n xu t, các khu công nghi p ph m vi trong nư cvà qu c t theo nguyên t c bình ng, các bên cùng có l i, ư c th ch hoá v m tpháp lý. ng th i các bi n pháp này cũng ư c i u ch nh linh ho t theo k pnh ng bi n ng, thay i c a tình hình chính tr , kinh t trong nư c và th gi i.Các ưu ãi v kinh t h p d n, tính c nh tranh cao nhưng cũng c n ph i m b otính n nh lâu dài m b o quy n l i c a nhà u tư. Chính sách tác ng gián ti p n ho t ng c a các ngành công nghi p chy u là chính sách m b o s phát tri n ng b h t ng k thu t và xã h i. Pháttri n cơ s h t ng k thu t và xã h i có th coi là nhân t , i u ki n quy t nhvi c thu hút các nhà u tư trư c m t cũng như lâu dài. Khi ch n a i m th chi n d án, nhà u tư cũng thư ng quan tâm n cơ s h t ng k thu t và xã h ic a khu v c vì nó m b o cho các ho t ng kinh t , góp ph n nâng cao hi u qu u tư c a doanh nghi p. (4) - Phân lo i theo a bàn t ch c s n xu t và hư ng tác ng c a chínhsách: Trong lu n án này s phân tích sâu v s tác ng c a chính sách theo a bànt ch c s n xu t và hư ng tác ng c a các chính sách b ph n:1.2.2.1 Theo a bàn t ch c s n xu t công nghi p (1)- Chính sách phát tri n công nghi p nông thôn: Công nghi p nông thônbao g m: Công nghi p c truy n, các cơ s công nghi p phi t p trung. Công nghi p c truy n: Công nghi p hoá nông thôn g n v i giai o nchuy n i t n n kinh t nông nghi p truy n th ng sang n n công nghi p hi n i.Nh ng ngành công nghi p c truy n này ư c phát tri n trong b i c nh gia tăng lao ng trong nông thôn, phát tri n nông nghi p nói chung và chuy n d ch n n s n

×