Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.
apitulu honetan eskema elektrikoak egiteko
ohiko ikurren hautaketa ikusiko dugu.
Ikurrak IEC-ko azken argitalpenen arabera...
Eskemak estandarizatzea
1
2
3
4
5
7
6
8
9
10
orrialdea
orrialdea
orrialdea
orrialdea
orrialdea
orrialdea
orrialdea
orriald...
162
6
Eskemak estandarizatzea
†Telemecanique
Ikurrak
Ikurrak eta identifikatzeko erreferentziak erabiltzea
komeni da. Heme...
163
6
Eskemak estandarizatzea
Telemecanique
Ikurrak
Korronte-motak Eroale-motak
Babes-lurra
Zaratarik gabeko lurra
Zirkuit...
164
6
Eskemak estandarizatzea
†Telemecanique
2221
– S1
Kontaktuak
NIr kontaktua (ixteko) 1- nagusia
2- osagarria
NItx kont...
165
6
Eskemak estandarizatzea
Telemecanique
Ikurrak
Kontrol-aginteak
Aginte elektromagnetikoa
Ikur orokorra
Aginte elektro...
166
6
Eskemak estandarizatzea
†Telemecanique
Ikurrak
Aginte mekanikoak
1 Lotura mekanikoa (1. ikurra)
2 Lotura mekanikoa (...
167
6
Eskemak estandarizatzea
Telemecanique
Ikurrak
Aginte elektrikoak
Hurbiltasun-efektu bidezko agintea
Marruskadura bid...
168
6
Eskemak estandarizatzea
†Telemecanique
Ikurrak
Tentsio-transformadorea
Autotransformadorea
Korronte-transformadorea
...
169
6
Eskemak estandarizatzea
Telemecanique
Seinaleak
Seinaleztatzeko edo argiztatzeko lanpara (1)
Argigailu keinukaria (1...
170
6
Eskemak estandarizatzea
†Telemecanique
Ikurrak
Motor asinkrono trifasikoa,
zirkuitulaburpeko errotorezkoa
Estatoreko...
171
6
Eskemak estandarizatzea
Telemecanique
NIr NItxNIr NItx
NIr NItx
21A2A1
NIr NItx
A
B
M1
3
U1
W1
V1
Ikurrak
Ohiko ikur...
172
6
Eskemak estandarizatzea
†Telemecanique
Garatutako eskemetan erreferentzia jartzea
Garatutako eskemetan
erreferentzia...
173
6
Eskemak estandarizatzea
Telemecanique
21
1
2
3
4
5
6
22
KM3
KM1
2
4
6
22
1
3
5
21
KM2
2
4
6
22
1
3
5
21
A2
A2
A1
A1
...
174
6
Eskemak estandarizatzea
†Telemecanique
Garatutako eskemetan erreferentzia jartzeas
Erreferentzia-letren araberako sa...
175
6
Eskemak estandarizatzea
Telemecanique
Garatutako eskemetan erreferentzia jartzea
Material-motaren araberako sailkape...
176
6
Eskemak estandarizatzea
†Telemecanique
Eskemak egitea
Eskemak egitea
Potentzia-zirkuituak, kontrol-zirkuituak eta
se...
177
6
Eskemak estandarizatzea
Telemecanique
– KA1
A1A2
X1X2
– H1
5758
– KA1 15 s
1Q1:2
– F13 – Q1
2 1413
1Q1:6
– F14
2
X1/...
2/T1
4/T2
6/T3
1/L1
– Q1
3/L2
5/L3
M1
3 c
U1
W1
V1
7. kapitulua
apitulu honetan automatismoen oinarrizko
eskemak ikusiko d...
Kontaktorea kontrolatzea
Kontaktorea eskuz kontrolatzea
Kontaktorea automatikoki, edo eskuz eta automatikoki kontrolatzea
...
180
Oinarrizko eskemak
7
Telemecanique
Kontaktorea kontrolatzea
Kontaktorea eskuz kontrolatzea
Kutxako pultsadoreen bidez ...
181
Oinarrizko eskemak
7
Telemecanique
“Normala/sakatu” posizioak dituen
kommutadore bidez kontrolatzea
Ezaugarriak
Hurbil...
182
Oinarrizko eskemak
7
Telemecanique
Kontaktorea kontrolatzea
Automatikoki kontrolatzea
Ezaugarriak
Instalazioak zaindu ...
183
Oinarrizko eskemak
7
Telemecanique
Kontaktorea kontrolatzea
Kontaktorea eskuz eta automatikoki kontrolatzea
“Abiatu” p...
184
Oinarrizko eskemak
7
Telemecanique
Beharrezko materiala:
• Kontaktore/alderanzgailuak, LC2- motakoak, edo 2 kontaktore...
185
Oinarrizko eskemak
7
Telemecanique
Bi kontaktore kontrolatzea
Bi kontaktore eskuz eta automatikoki kontrolatzea
Kommut...
186
Oinarrizko eskemak
7
Telemecanique
Kontrol-zirkuitua elikatzea
Kontrol-zirkuitua paraleloan konektatuta dago potentzia...
187
Oinarrizko eskemak
7
Telemecanique
Kontrol-zirkuitua elikatzea
Kontrol-zirkuituaren elikatze osagarria
Kontrol-zirkuit...
188
Oinarrizko eskemak
7
Telemecanique
Kontrol-zirkuitua elikatzea
Kontrol-zirkuitua transformadore bidez elikatzea
Hainba...
189
Oinarrizko eskemak
7
Telemecanique
9596
– F1
A1A2
– KM1
– T1 –+
1
– Q2
2
1
– Q1
2 1
– Q3
2
Kontrol-zirkuitua elikatzea...
190
Oinarrizko eskemak
7
Telemecanique
Kontrol-zirkuitua elikatzea
Kontrol-zirkuitua korronte zuzenez edo korronte aztertu...
191
Oinarrizko eskemak
7
Telemecanique
Seinaleak
Argi-seinaleak
Tentsiopeko pilotua
Argi-pilotuak instalazioa tentsiopean ...
192
Oinarrizko eskemak
7
Telemecanique
Seinaleak
Argi-seinaleak
Hargailuko borneetara konektatutako pilotua
Zuzenean harga...
193
Oinarrizko eskemak
7
Telemecanique
Seinaleak
Seinale akustikoak eta argi- zein soinu-seinaleak
“Oharra jasota” pultsad...
194
Oinarrizko eskemak
7
Telemecanique
Babesgailuak
Babes termikoa
Bi xaflako babes-errele termikoen bidezko
babesa
Gainka...
195
Oinarrizko eskemak
7
Telemecanique
X1X2
– H1
1314
– KM1
– S2
9695
– F1
9798
1314
– S1
– KA1
A1A2
9695
– F1
9798
1314
–...
196
Oinarrizko eskemak
7
Telemecanique
Errele termiko tenporizatzailearen bidez
babestea
Kontrol-zirkuituan muntatutako F2...
197
Oinarrizko eskemak
7
Telemecanique
Babesgailuak
Funtzionamendu monofasikoaren aurkako babesa
Potentzia-zirkuitua Kontr...
198
Oinarrizko eskemak
7
Telemecanique
Babesgailuak
Babes elektromagnetikoa
Gehienezko korronteko errele bidezko babesa
Ko...
199
Oinarrizko eskemak
7
Telemecanique
Babesgailuak
Babes elektromagnetikoa
Gehienezko korronteko errele “esfortzu-
-mugat...
200
Oinarrizko eskemak
7
Telemecanique
Kaiolazko motorrak abiatzea
Motor monofasikoa zuzenean abiatzea
G Ezaugarriak:
Q1: ...
201
Oinarrizko eskemak
7
Telemecanique
Kaiolazko motorrak abiatzea
Motor monofasikoa zuzenean abiatzea
Lekuan eta urrutiti...
202
Oinarrizko eskemak
7
Telemecanique
Kaiolazko motorrak abiatzea
Motor trifasikoa etengailu bidez zuzenean abiatzea
Leku...
203
Oinarrizko eskemak
7
Telemecanique
9596
1718
1314
I
O
KM1:5
KM1:1
2122
O
I
1314
– KM1
A1A2
– KM1
X1X2
Q1:21314
– Q1
– ...
204
Oinarrizko eskemak
7
Telemecanique
Kaiolazko motorrak abiatzea
Motor trifasikoa motor-disjuntore
magnetotermiko bidez ...
205
Oinarrizko eskemak
7
Telemecanique
M
3
U
V
W
– Q1
2/T1
4/T2
6/T3
1/L1
3/L2
5/L3
A2
A1
13142122
1314
– KM1
##
A2
– KM1
...
206
Oinarrizko eskemak
7
Telemecanique
Beharrezko materiala:
- Q1: hiru poloko ebakigailu fusible-etxea (aukeran), motorra...
207
Oinarrizko eskemak
7
Telemecanique
Motor-disjuntore bidez abiatzea
Potentzia-zirkuituaren funtzionamendua
Ebakigailu f...
06 07 kapitulua
06 07 kapitulua
06 07 kapitulua
06 07 kapitulua
06 07 kapitulua
06 07 kapitulua
06 07 kapitulua
06 07 kapitulua
06 07 kapitulua
06 07 kapitulua
06 07 kapitulua
06 07 kapitulua
06 07 kapitulua
06 07 kapitulua
06 07 kapitulua
06 07 kapitulua
06 07 kapitulua
06 07 kapitulua
06 07 kapitulua
06 07 kapitulua
06 07 kapitulua
06 07 kapitulua
06 07 kapitulua
06 07 kapitulua
06 07 kapitulua
06 07 kapitulua
Upcoming SlideShare
Loading in …5
×

06 07 kapitulua

702 views

Published on

Oinarrizko Instalazioak

Published in: Education
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

06 07 kapitulua

  1. 1. apitulu honetan eskema elektrikoak egiteko ohiko ikurren hautaketa ikusiko dugu. Ikurrak IEC-ko azken argitalpenen araberakoak dira. 7. kapituluko eskemak egiteko erabili dugun datu-basea da. Hala ere dokumentuok ez dira arau-emaileak. Aipatzen diren eta iturri fidagarri bakarra diren arau guztiak kontsultatzeko sarrera baino ez dira. Kapituluaren bukaeran eskema garatuetan erreferentzia nola jarri eta eskemok nola egin azalduko dugu. K 6. kapitulua 160 – KM3 A1A29695 – F12 – S2 1314 X1X2 – H2 2221 – KA1 X1/9X1/10 – H4 – KA3 1.2 1.13
  2. 2. Eskemak estandarizatzea 1 2 3 4 5 7 6 8 9 10 orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea Ikurrak IEC 1082-1 Korronte-motak Eroale-motak Kontaktuak Kontrol-aginteak Neurriak hartzeko organoak Aginte mekanikoak Aginte elektrikoak Beste zenbait aginte-mota Materialak eta beste zenbait elementu Seinaleak Borneak eta konexioak Makina elektriko birakariak Ohiko ikurren konparazio-taula Garatutako eskemetan erreferentzia jartzea Aparatuetako konexio-borneei erreferentzia jartzea Borne-etxeetako borneei erreferentzia jartzea Zirkuituen eskemaren irudi garatua Erreferentzia-letren araberako sailkapena Material-motaren araberako sailkapena Eskemak egitea Antolamendu orokorra irudi garatuan 162. 163. 163. 164. 165. 165. 166. 167. 167. 167. 169. 169. 170. 171. 172. 173. 173. 174. 175. 176. 161
  3. 3. 162 6 Eskemak estandarizatzea †Telemecanique Ikurrak Ikurrak eta identifikatzeko erreferentziak erabiltzea komeni da. Hemen aipatzen direnak argitalpen berrienen araberakoak dira. IEC 1082-1 arauak aparatuak identifikatzeko, eskemak diseinatzeko eta ekipo elektrikoak egiteko erabili beharreko ikurrak eta zenbakizko arauak zein arau alfanumerikoak zehaztu eta sustatzen ditu. Nazioarteko arauak erabiliz gero, nahasteko arriskua saihesten da eta instalazioak aztertzea, zerbitzuan jartzea eta mantentzea errazten da. IEC 1082-1 (laburpena) 1992ko abenduko dokumentazio elektroteknikoari buruzko IEC 1082-1 arauaren ekarpenen artean, eskema elektrikoak irudikatzeko ohiturak aldatzen dituzten bi artikulu aipatuko ditugu: G 4.1.5. artikulua. Idazketa eta idazketaren orientazioa: “...Dokumentuetako idazketa oro 90º-ko angeluaz banatutako bi orientaziotan irakurri ahal izango da, dokumentuaren behealdeko eta eskuineko ertzetatik.” Aldaketa hau, nagusiki, borneen erreferentzien orientazioari dagokio. Erreferentzia horiek, bertikalki antolatuta, goitik behera irakurtzen dira (ikus hurrengo adibideak). G 3.3. artikulua. Dokumentazioaren egitura: “Dokumentazioa araututako egituraren arabera aurkezteak mantentze-lanak erraz azpikontratatzea eta informatizatzea bideratzen du." Onartzen da, instalazioei eta sistemei dagozkien datuak oinarritzat hartzen diren zuhaitz-egituretan antolatzea. Egiturak prozesua edo produktua azpiprozesu edo azpipro- duktu txikiagotan nola azpibanatzen den irudikatzen du. Helburuaren arabera, hainbat egitura desberdin daitezke, adibidez, eginkizunari dagokion egitura eta antolamenduari dagokiona...” Aparatuen erreferentzien aurretik “-“ zeinua jartzeko ohitura hartu behar da, zeren “=” eta “+” zeinuak goi-mailetan erabiltzen baitira (adibidez, makinetan eta lantegietan). Ikurrak IEC 1082-1 arauaren berrikuntza bi 1314 – KA1 13 14 KA1 Ikur zaharra Ikur berria
  4. 4. 163 6 Eskemak estandarizatzea Telemecanique Ikurrak Korronte-motak Eroale-motak Babes-lurra Zaratarik gabeko lurra Zirkuitu osagarriko eroalea Zirkuitu nagusiko eroalea 3 eroaleko sorta Hari bateko irudikapena Babes-eroalea (PE) Eroale pantailatuak Pare bihurrituko eroaleak Korronte alternoa Korronte zuzena Korronte arteztua 50 Hz-eko korronte alterno trifasikoa Lurra Masa L1 L2 L3 Babes-eroalea eta neutroa lotuta 3 50 Hz Eroale neutroa (N)
  5. 5. 164 6 Eskemak estandarizatzea †Telemecanique 2221 – S1 Kontaktuak NIr kontaktua (ixteko) 1- nagusia 2- osagarria NItx kontaktua (irekitzeko) 1- nagusia 2- osagarria Etengailua Ebakigailua Kontaktorea (...)etengailua Disjuntorea Etengailu/ebakigailua Bi noranzkoko kontaktu teilakatu gabeak (itxi baino lehen irekitzekoak) Bi noranzkoko kontaktu teilakatuak Bi noranzkoko kontaktuak, bitarteko irekitze- -posizioarekin Eragindako posizioko kontaktuak Aldez aurretik irekitzeko edo ixteko kontaktuak. Multzo bereko gainerako kontaktuak baino lehen funtzionatzen dute Aginteari eragiten zaion unean ixteko pase-kontaktua Aginteari eragiteari uzten zaion unean ixteko pase-kontaktua Automatikoki irekitzeko etengailu/ebakigailua Fusible/ebakigailua Atzerapenez irekitzeko edo ixteko kontaktuak. Multzo bereko gainerako kontaktuen ondoren funtzionatzen dute Posizio mantendua duten ixteko kontaktuak Eragiten zaienean tenporizatzen diren irekitzeko edo ixteko kontaktuak Eragiteari uzten zaionean tenporizatzen diren irekitzeko edo ixteko kontaktuak Posizio-etengailua Ikurrak NIr NItx 1 2 21 Irekitzeko maniobra positiboko irekitzeko posizio-etengailua NIr NItx NIr NItx NIr NItx NIr NItx NIr NItx
  6. 6. 165 6 Eskemak estandarizatzea Telemecanique Ikurrak Kontrol-aginteak Aginte elektromagnetikoa Ikur orokorra Aginte elektromagnetikoa Kontaktore osagarria Aginte elektromagnetikoa Kontaktorea 2 harilkatuko aginte elektromagnetikoa Atzeratuta lanean jartzeko aginte elektromagnetikoa Atzeratuta geldialdian jartzeko aginte elektromagnetikoa Erremanentzia erreledun aginte elektromagnetikoa Katigamendu mekanikozko aginte elektromagnetikoa Errele polarizatudun aginte elektromagnetikoa Neurriak hartzeko errelea edo lotutako gailua Ikur orokorra Efektu magnetikoko gainintentsitate-errelea Efektu termikoko gainintentsitate-errelea Gehienezko korronteko errelea Tentsio faltako errelea Maiztasun bidez eragindako gailua Aldizka dabilen errelearen aginte elektromagnetikoa Pultsukako erreledun aginte elektromagnetikoa Gutxieneko tentsioko errelea Fluidoaren mailaren bidez eragindako gailua Emariaren bidez eragindako gailua Presioaren bidez eragindako gailua Gertaera-kopuruaren bidez eragindako gailua Atzeratuta eragiteko eta eragitea kentzeko aginte elektromagnetikoa Geldialdian tenporizatutako RH errele-harila Pultsuko RH errele-harila desaktibatuta Elektrobalbulako harila Neurriak hartzeko organoak – KM1 A1A2A1A2 – KA1 A1A2 – KA1 A1A2 – KA1 A1A2 – KA1 A1A2 B1B2 – KA1 A1A2 – KA1 A1A2 – KA1 A1A2 – KA1 A1A2 – KA1 A1A2 – KA1 A1A2 B2 – KA1 A1A2 – KA1 B2 A1A2 – KA1 A1A2 ✽ 1212 – F1 12 – F1 – F1 – F1 – F1 – B1 – F1 =0 – S1 – S1 – S1
  7. 7. 166 6 Eskemak estandarizatzea †Telemecanique Ikurrak Aginte mekanikoak 1 Lotura mekanikoa (1. ikurra) 2 Lotura mekanikoa (2. ikurra) Atxikitzeko gailua Hartuneko atxikitzeko gailua Atxikitzeko gailu askatua Itzulera automatikoa Itzulera ez automatikoa Hartuneko itzulera ez automatikoa Katigamendu mekanikoa Blokeatzeko gailua Palanka bidezko eskuzko aginte mekanikoa Heldulekudun palanka bidezko eskuzko aginte mekanikoa Giltza bidezko eskuzko aginte mekanikoa Biradera bidezko eskuzko aginte mekanikoa Automatikoki askatzeko pultsadore bidezko krokagailua Espeka eta gurpil bidezko agintea Motor elektriko bidezko kontrola Blokeatzeko gailu aktibatuta, ezkerreranzko mugimendua blokeatuta Pultsadore bidezko eskuzko aginte mekanikoa (itzulera automatikokoa) Gurpil bidezko agintea Energia mekanikoa pilatuz eragiten den kontrola Lozagiarik gabeko akoplamendu mekanikoa Lozagiadun akoplamendu mekanikoa Erloju elektriko bidezko kontrola Eskuleku bidezko eskuzko aginte mekanikoa (itzulera automatikokoa) Eskuzko aginte mekaniko birakaria (askatzekoa) Eskuzko aginte mekanikoa “perretxiko-itxurakoa” Bolante bidezko eskuzko aginte mekanikoa Oinpeko eskuzko aginte mekanikoa Erabilera mugatua duen eskuzko aginte mekanikoa Translazioa: 1. eskuinerantz 2. ezkerrerantz 3. bi noranzkoetan Biraketa: 1-2. norabide bakarrekoa, geziaren noranzkoan 3. bi noranzkoetan Bi noranzkoetako biraketa mugatua Desaktibatze libreko gailua – S1 – S1 – S1 – S1 – S1 – S1 – S1 – S1 – S1 – S1 – S1 – S1 – S1 – S1 – S1 M – S1 ✽ 1 2 3 1 2 3 1 2
  8. 8. 167 6 Eskemak estandarizatzea Telemecanique Ikurrak Aginte elektrikoak Hurbiltasun-efektu bidezko agintea Marruskadura bidezko agintea Hurbiltasunarekiko sentikorra den gailua, imana hurbilduz kontrolatzen dena Hurbiltasunarekiko sentikorra den gailua, burdina hurbilduz kontrolatzen dena Beste zenbait aginte-mota Efektu bakarreko aginte pneumatikoa edo hidraulikoa Efektu bikoitzeko aginte pneumatikoa edo hidraulikoa Fusible-zirkuitulaburra Kolpekaridun fusible-zirkuitulaburra Diodoa Bi bideko akoplamenduko artezgailua (Zubi-artezgailua) Ikur garatua - Ikur sinplifikatua Tiristorea Kondentsadorea Pila- edo metagailu-elementua NPN transistorea Erresistentzia Induktantzia Potentziometroa Shunt-a Tentsioaren araberako erresistentzia: baristantzia Tenperaturaren araberako erresistentzia: termistantzia Fotorresistentzia Materialak eta beste zenbait elementu Fotodiodoa Fototransistorea (PNP motakoa) – S1 – S1 Fe – Y1 – Y1 2 – F 12 – F 1 – C – G 2 – R 1 U 2 – R 12 – R 1 T 2 – R 12121 – L 21 – V – V – V
  9. 9. 168 6 Eskemak estandarizatzea †Telemecanique Ikurrak Tentsio-transformadorea Autotransformadorea Korronte-transformadorea Txinparta-neurgailua Tximistorratza Izar/triangelu erako abiarazgailua Adierazgailua Ikur orokorra Motor-abaiarazgailua Ikur orokorra Amperemetroa Amperemetro/grabagailua Kontagailua Ikur orokorra Grabagailua Ikur orokorra Ampere-orduetarako kontagailua Balazta Ikur orokorra Balazta eraginda Balazta eragin gabe Erlojua Elektrobalbula Pultsu-kontagailua Marruskadurarekiko sentikorra den kontagailua Hurbiltasunarekiko sentikorra den kontagailua Kapazitatezko hurbiltasuneko detektagailua Detektagailu fotoelektrikoa Indukziozko hurbiltasuneko detektagailua Bihurgailua Ikur orokorra Balbula Materialak eta beste zenbait elementu – T1 – T1 A A Ah – S1 A1A2A1A2
  10. 10. 169 6 Eskemak estandarizatzea Telemecanique Seinaleak Seinaleztatzeko edo argiztatzeko lanpara (1) Argigailu keinukaria (1) Ohargailu akustikoa Txirrina Sirena Burrunbagailua Deribazioa Deribazio bikoitza Konexiorik gabeko gurutzagunea Bornea Borne-zubia, borne-erreferentziadun adibidea Kontaktu irristakor bidezko konexioa Larakoa 1- Agintea 2- Potentzia Hartunea 1- Agintea 2- Potentzia Konektore-multzoa Parte finkoa eta aldakorra akoplatuta Borneak eta konexioak Ikurrak (1) Zehaztu nahi izenez gero: G Kolorearen arabera - Gorria RD edo C2 - Laranja OG edo C3 - Horia YE edo C4 - Berdea GN edo C5 - Urdina BU edo C6 - Zuria WH edo C9 G Motaren arabera - Neoizkoa Ne - Sodio-lurrunezkoa Na - Merkuriozkoa Hg - Iodozkoa I - Elektroluminiszentea EL - Fluoreszentea FL - Infragorria IR - Ultramorea UV Borne-zubia, borne-erreferentziadun adibidea Larakoa eta hartunea 1- Agintea 2- Potentzia X1X2 – H1 X1X2 – H1 – H1 12 – H1 12 – H1 12 – H1 12 V 2 11 12 13 14 11 12 13 14 1 2 1 2 1 2
  11. 11. 170 6 Eskemak estandarizatzea †Telemecanique Ikurrak Motor asinkrono trifasikoa, zirkuitulaburpeko errotorezkoa Estatoreko bi harilkatu banandu dituen motor asinkronoa (bi abiadurako motorra) Irteerako sei borne dituen motor asinkronoa (izar/triangelu erako akoplamendua) Polo-akoplamendua duen motor asinkronoa (bi abiadurako motorra) Motor asinkrono trifasikoa, eraztunezko errotorezkoa Iman iraunkorreko motorra Korronte alternoko sorgailua Korronte zuzeneko sorgailua Deribazio-kitzikapeneko kommutadorea (trifasikoa/korronte zuzenekoa) Kitzikapen bananduko korronte zuzeneko motorra Makina elektriko birakaria Kitzikapen konposatuko korronte zuzeneko motorra Termistantzia-zundadun motor asinkronoa Serieko kitzikapeneko korronte zuzeneko motorra Motor asinkrono monofasikoa U1U2 G A1A2 G 3 V1 C U1 W1 A1 A2 A2A1 M F2F1 D2A1 M D2A1 MU1 V1 W1 U2 V2 W2 M1 a A1 A2 M1 3 U1 W1 V1 M1 3 U1 W1 V1 K1 M1 L1 M1 3 U1 W1 V1 U2 W2 V2 M1 3 U1 W1 V1 W2 V2 U2 T1 T2 U1 W1 V1 M1 1 U1 V1
  12. 12. 171 6 Eskemak estandarizatzea Telemecanique NIr NItxNIr NItx NIr NItx 21A2A1 NIr NItx A B M1 3 U1 W1 V1 Ikurrak Ohiko ikurren konparazio-taula Ikur-mota Europako arauak AEBetako arauak Ixteko kontaktua NIr Potentzia- /Kontrol- -kontaktua Eragiteari uztean tenporizatutako kontaktua Eragitean tenporizatutako kontaktua Fusible-zirkuitulaburra Babes-errelea Harilak Ebakigailuak Disjuntoreak Motorrak Termikoa Magnetikoa Irekitzeko kontaktua NItx Potentzia- /Kontrol- -kontaktua Magnetikoak Magneto- termikoak
  13. 13. 172 6 Eskemak estandarizatzea †Telemecanique Garatutako eskemetan erreferentzia jartzea Garatutako eskemetan erreferentzia jartzea Garatutako eskemetan, erreferentziak jartzeko erabilpen-erregela zehatzak bete behar dira. Erreferentziak materialak, aparatuetako konexio- -borneak, eroaleak eta borne-etxeak zehazteko erabiltzen dira. Arau horiek erabiliz gero, kableatzea eta doitzea erraztatzen da eta, aldi berean, ekipoen emankortasuna hobetzen da, zeren mantentze- -lanetarako denbora asko murrizten baita. Kontaktu nagusiak Kontaktu osagarriak Kontrol-aginteak Aparatuetako konexio-borneei erreferentzia jartzea Erreferentzia hauek borneetan edo aparatuaren ezaugarri- -plakan azaltzen direnak dira. Aginte bakoitzari, kontaktu-mota bakoitzari (nagusia, osagarria, bat-bateko edo tenporizatua) berariazko bi zenbakizko erreferentzia edo erreferentzia alfanumeriko ematen zaizkio. Kontaktu nagusiak Kontaktuotako borneetako erreferentziak zifra bakarra du: -1 eta 6 bitartekoa: hiru polokoak -1 eta 8 bitartekoa: lau polokoak Zifra bakoitiak goiko aldean jartzen dira eta progresio beherakorrean, ezkerretik eskuinera. Kalibre txikiko kontaktoreetan, lau poloko kontaktoreko laugarren poloari dagokionez araua ez da betetzen: laugarren poloko borneetako erreferentzia NItx kontaktu osagarriarenaren berdina da eta bere ordez jartzen da. Bestalde, polo-etengailuen erreferentzien aurrean “R” letra jarri ohi da. Kontaktu osagarriak Kontaktu osagarrietako borneetako erreferentziek bi zifra dituzte: Unitateei dagozkien zifrek, edo funtzio-zifrek, kontaktu osagarriaren eginkizuna adierazten dute: - 1 eta 2: irekitzeko kontaktua - 3 eta 4: ixteko kontaktua - 5 eta 6: funtzionamendu bereziko irekitzeko kontaktua; adibidez, tenporizatua, desplazatua, pasekoa, kliskatzekoa aldez aurretiko alarmako errelean. Hamarrekoen zifrek aparatuko kontaktu bakoitzaren ordena- -zenbakia adierazten dute. Zenbaki hori independentea da kontaktuen eskeman duten antolamenduarekiko. 9. heina (eta 0, behar izanez gero) gainkargen aurkako babes-erreleetako kontaktu osagarrietarako erabiltzen da. Zenbaki horren atzetik 5 eta 6 edo 7 eta 8 funtzioa jarri behar da. Kontrol-aginteak (harilak) Erreferentziak alfanumerikoak dira eta lehenbizi letra jartzen da: - Kontaktoreko kontrol-harila: A1 eta A2. - Kontaktoreko bi harilkatudun kontrol-harila: A1 eta A2, B1 eta B2. 12 34 56 .7.8 .6.5 .3.4 .2.1 NC NO A1A2 A1A2 B1B2
  14. 14. 173 6 Eskemak estandarizatzea Telemecanique 21 1 2 3 4 5 6 22 KM3 KM1 2 4 6 22 1 3 5 21 KM2 2 4 6 22 1 3 5 21 A2 A2 A1 A1 – KM2 A1A22221 – KM1 Garatutako eskemetan erreferentzia jartzea Irekitzeko kontaktuari dagokion ikurra Kontaktoreko harilari dagokion ikurra Aparatuaren identifikazioa Borneko marka Aparatuaren identifikazioa Deribatzeari dagokion ikurra Borneko marka Borne-etxeetako borneei erreferentzia jartzea Kontrol-zirkuitua Borne-multzo bakoitzaren zenbakikuntza gorakorra da, ezkerretik eskuinera eta 1 eta n bitartekoa. Potentzia-zirkuitua Nazioarteko azken argitalpenen arabera, honako erreferentziak erabili ohi dira: - Elikatzea: L1 - L2 - L3 - N - PE - Motorrera: U - V - W ; K - L - M - Abiatzeko erresistentzietara: A - B - C, etab. Zirkuituen eskemaren irudi garatua Eskema hau argibide-eskema da eta ekipoaren funtzionamendua ulertzeko, kableak jartzeko eta konponketak errazteko erabiltzen da. Ikurren bidez, eskema honek ekipoa eta konexio elektrikoak eta funtzionamenduan eragina duten bestelako loturak irudikatzen dira (ikus beheko irudia). Aparatua osatzen duten organoak (harila, poloak, kontaktu osagarriak, etab.) ez dira elkarren ondoan irudikatzen, bananduta eta funtzionamendua ulertzea errazteko moduan antolatuta baizik. Salbuespenak salbuespen, eskemak ez du loturarik eduki behar (marra etena) aparatu bereko elementuen artean. Elementu bakoitza aparatuaren identifikazioaren arabera adierazten da elkarreragina zehazteko. Adibidez, KM2 harila elikatzen denean, dagokion 21-22 kontaktua irekitzen da. Lehenago ikusi dugunez: - Automatizazio-ekipoa osatzen duten aparatu guztiak segida alfanumerikoaz identifikatzen dira. - Aparatuetako konexio-borne guztiak ere dagozkien marken bidez identifikatzen dira. Zirkuituen eskemetan identifikatzeko erreferentziak zehazten dituzten arauak honako hauek dira: G Identifikatzeko erreferentzia honelaxe jarri behar da: - Kontrol-aginteetan, ikurraren azpian edo ikurraren ezkerretara (IEC 1082-1). - Kontaktu eta aparatuetan, ikurraren ezkerretara (ikurren irudikatze bertikala). G Aparatuaren borneak markatzeko erreferentziak irudikatzen den organoaren ikurraren ezkerretara eta gorantz irakurtzeko moduan idatzi behar dira derrigorrez. Irudikatze horizontala erabiliz gero, arau berberak aplikatu behar dira, baina idazkera bira-laurdena biratzen da. KM1-eko A2 bornea 2221 – KA1 22 21 – KA1 Irudikatze horizontalaIrudikatze bertikala
  15. 15. 174 6 Eskemak estandarizatzea †Telemecanique Garatutako eskemetan erreferentzia jartzeas Erreferentzia-letren araberako sailkapena Erreferentzia Materialen adibidea A Funtzio-multzoak eta -azpimultzoak (seriekoak) Hodietako edo transistoreetako anplifikadorea, anplifikadore magnetikoa, abiadura-erreguladorea, automata programagarria B Magnitude ez elektrikoa elektriko eta alderantziz bihurtzeko transduktorea Momentu termoelektrikoa, detektagailu termoelektrikoa, detektagailu fotoelektrikoa, dinamometro elektrikoa, presostatoa, termostatoa, hurbiltasuneko detektagailua C Kondentsadoreak D Eragile bitarrak, tenporizatzeko gailuak, memoriara bidaltzeko gailuak Eragile konbinatorioa, atzerapen-lerroa, baskula biegonkorra, baskula monoegonkorra, grabagailua, memoria magnetikoa E Hainbat material Argiak, berokuntza, taula honetan azaltzen ez diren elementuak F Babesgailuak Fusible-zirkuitulaburra, gaintentsioko mugagailua, tximistorratza, babes-errelea, gehienezko korronteko errelea, tentsio-atalaseko errelea G Sorgailuak Elikagailuak Sorgailua, alternadorea, maiztasuneko bihurgailu birakaria, bateriazko osziladorea, kuartzozko osziladorea H Seinaleztatzeko gailuak Argi-pilotua, ohargailu akustikoa K Automatismoko erreleak eta kontaktoreak Ekipo handietarako KA eta KM erreferentzietakoak erabili behar dira KA Automatismoko erreleak eta kontaktore osagarriak Kontaktore osagarri tenporizatua, edozein errele-mota KM Potentzia-kontaktoreak L Induktantziak Indukzio-harila, blokeatze-harila M Motorrak N Azpimultzoak (seriekoak ez direnak) P Neurriak hartzeko eta probatzeko tresnak Adierazgailua, grabagailua, kontagailua, ordu-kommutadorea Q Konexio-aparatu mekanikoak, potentzia-zirkuituetarako Disjuntorea, ebakigailua R Erresistentziak Erresistentzia doigarria, potentziometroa, erreostatoa, shunt, termistantzia S Konexio-aparatu mekanikoak, kontrol-zirkuituetarako Kontrolatzeko eskuzko osagarria, pultsadorea, posizio-etengailua, kommutadorea T Transformadoreak Tentsio-transformadorea, korronte-transformadorea U Modulagailuak, bihurgailuak Bereizgailua, demodulagailua, maiztasun-bihurgailua, kodegailua, bihurgailu/artezgailua, uhinkagailu autonomoa V Hodi elektronikoak, erdieroaleak Hutseko hodia, gas-hodia, deskarga-hodia, deskarga-lanpara, diodoa, transistorea, tiristorea, artezgailua W Transmisio-bideak, uhin-gidariak, antenak Tirantea (birbidaltzeko eroalea), kablea, barra-jokoa X Borneak, larakoak, zokaloak Larakoa eta konexio-hartunea, klip-ak, probatzeko larakoa, borne-oholtxoa, soldadura-irteera Y Elektrikoki eragindako aparatu mekanikoak Balazta, lozagia, elektrobalbula pneumatikoa, elektroimana Z Karga arteztaileak, transformadore diferentzialak, iragazki arteztaileak, mugagailuak Orekagailua, artezgailua, iragazkia Automatizazio-ekipoa osatzen duten elementu guztiak letra baten bidez (kasu gutxitan bi letraren bidez) eta ondoren zenbakia jarriz identifikatzen dira. Letra horiek goiko taulan hautatu behar dira, elementu-motaren arabera. Adibidea: kontaktore bakarra KM1, zenbait kontaktore, berdinak izan edo ez, KM1, KM2, KM3, etab.
  16. 16. 175 6 Eskemak estandarizatzea Telemecanique Garatutako eskemetan erreferentzia jartzea Material-motaren araberako sailkapena Materiala Erreferentzia Adierazteko aparatua P Alternadore takometrikoa B Alternadorea G Amperemetroa P Anemometroa B Anplifikadorea A Argiak E Argi-ohargailua H Argi-pilotua H Artezgailua V Atxikitzeko errelea K, KA Atxikitzeko kontaktore osagarria K, KA Automatismoko errelea K, KA Babes-errelea F Babesgailua F Balazta elektromekanikoa Y Baristantzia R Barra-jokoa W Baskula monoegonkorra, biegonkorra D Berokuntza E Biraketa-detektagailua B Borne-etxea X Borne-plaka X Demodulagailua U Detektagailu fotoelektrikoa B Detektagailu fotoelektrikoa, termoelektrikoa B Dinamometro elektrikoa B Diodoa V Diodo-zubia, artezgailua V Disjuntorea Q Disko-grabagailua D Ebakigailua Q Elektrikoki eragindako aparatu mekanikoa Y Elektroimana Y Erdieroalea V Erlojua P Errele magnetikoa F Errele magnetotermikoa F Errele polarizatua K, KA Errele tenporizatua K, KA Errele termikoa F Erresistentzia R Materiala Erreferentzia Funtzio-multzoa eta -azpimultzoa A Fusiblea F Fusible-zirkuitulaburra F Gaintentsio-mugagailua F Grabagailua P Grabatzeko aparatua P Hautagailua S Hodi elektronikoa V Hurbiltasuneko detektagailua B Induktantzia L Indukzio-harila, blokeatzeko harila L Iragazkia Z Kablea W Karga zuzentzailea - iragazkia Z Kodegailua U Kommutadorea S Konbinagailua S Kondentsadorea C Konexio-aparatu mekanikoa, kontrol-zirkuituetarako S Konexio-aparatu mekanikoa, potentzia-zirkuituetarako Q Kontaktore osagarri tenporizatua K, KA Kontaktore osagarria K, KA Korronte-hartunea X Korronte-transformadorea T Lanpara E Larakoa X Lozagia Y Manometroa B Memoria D Memoriara bidaltzeko gailuak D Metagailu-bateria, pila-bateria G Motorra M Neurriak hartzeko gailua P Ohargailu akustikoa H Ordu-kontagailua P Materiala Erreferentzia Pedala (kontaktua) S Plaka (seriekoa ez dena) N Posizio-etengailua S Potentzia-kontaktorea K, KA Potentziometroa R Presio-detektagailua B Presostatoa B Pultsadorea S Pultsadoreen kutxa S Pultsu-kontagailua P Seinaleztatzeko gailua H Shunt R Soinu-seinaleak H Sorgailua B Sorgailua G Tenperatura-detektagailua B Tentsio-atalaseko gailua F Tentsio-transformadorea T Termistantzia R Termostatoa B Tiradera (rack-a) (seriekoa ez dena) N Tiristorea V Transduktorea B Transformadorea T Tximistorratza F Uhinkagailua U Voltmetroa P Watmetroa P Zenbait material E Zinta-grabagailua D Zokaloa (hartunekoa) X
  17. 17. 176 6 Eskemak estandarizatzea †Telemecanique Eskemak egitea Eskemak egitea Potentzia-zirkuituak, kontrol-zirkuituak eta seinaleztatzeko zirkuituak eskemaren bi partetan irudikatzen dira eta lodiera desberdineko marren bidez desberdintzen dira. Antolamendu orokorra irudi garatuan Zirkuituaren eskemako goiko aldeko lerro horizontalek sarea irudikatzen dute. Motorrak edo aparatu hartzaileak deribazioetan jartzen dira. Kontrol-eskema bi polaritateak irudikatzen dituzten bi marra horizontalen artean garatzen da. Potentzia-zirkuitua irudikatzea Potentzia-zirkuitua irudikatzeko hari bakarreko zein hari anitzeko eskema erabil daiteke. Hari bakarreko irudikapena kasu sinpleenetan baino ez da erabili behar; adibidez, zuzene- ko abiarazgailuetan, bi harileko motor-abiarazgailuetan, etab. Hari bakarreko irudikapenetan, konexioak adierazteko marra zeharkatzen duen marra zeiharren kopuruak antzeko eroaleen kopurua adierazten du. Adibidez: - Bi sare monofasikoan. - Hiru sare trifasikoan. Hargailu bakoitzaren ezaugarri elektrikoak eskeman adierazten dira (eskema sinplea bada) edo nomenklaturan adierazten dira. Horrela, erabiltzaileak eroale bakoitzaren sekzioa ezar dezake. Ekipoaz kanpoko aparatuetako konexio-borneak ere trazatuan irudikatzen dira. Potentzia-zirkuituaren hari bakarreko irudikapena M 3 U V W 1 3 5 2 4 6 1/L1 3/L2 5/L3 2 4 6 – F1 – KM1
  18. 18. 177 6 Eskemak estandarizatzea Telemecanique – KA1 A1A2 X1X2 – H1 5758 – KA1 15 s 1Q1:2 – F13 – Q1 2 1413 1Q1:6 – F14 2 X1/1X1/2 – B1 – KA2 A1A2 – KM1 A1A2X1/3X1/4 – B2 2122 – KM3 9695 – F4 – S1– S1 21 1314 – KM2 A1A2X1/5X1/6 – B3 9695 – F8 3132 4344 2122 6768 – KA2 – KM3 A1A2X1/7X1/8 – B4 9695 – F12 – S2 1314 X1X2 – H2 2221 – KA1 X1/9X1/10 – H4 2221 – F4 9798 – KA3 A1A21413 – F8 9798 – KA3 – KA3 – F12 97981314 – S3 X1X2 – H3 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 13.14 21.22 33.34 43.44 57.58 65.66 2.13 2.5 2.10 1.5 1.6 1.7 1.9 1.10 1.11 13.14 21.22 33.34 43.44 55.56 67.68 1.2 3.4 5.6 13.14 1.2 3.4 5.6 13.14 1.2 3.4 5.6 21.22 13.14 21.22 33.34 43.44 1.13 1.14 1.15 2.5 2.15 2.14 (2) (3) (4) 5 s Eskemak egitea Tentsio- pean 1. ponpa 2. ponpa Ur falta Ohargailu akustikoa Disjuntzio- -akatsa Priorité pompes Ohargailu akustikoa geldituta Kontrol-zirkuituak eta seinaleztatzeko zirkuituak irudikatzea Kontrol-zirkuituak eta seinaleztatzeko zirkuituak, eta kontaktoreak, erreleak eta elektrikoki kontrolatzen diren gainerako aparatuen aginteei dagozkien ikurrak, elkarren alboan irudikatzen dira, funtzionamendu arruntean elikatzen diren ordenan (ahal den neurrian). Elikatzea bi lerro horizontalen bidez edo eroale komunez irudikatzen da. Kontaktoreetako harilak eta hargailuak, lanparak, ohargailuak, erlojuak eta abar zuzenean konektatzen dira beheko eroalera. Gainerako organoak, hau da, kontaktu osagarriak, kanpotik kontrolatzeko aparatuak (botoiak, mekanikoki kontrolatzeko kontaktuak, etab.), eta konexio-borneak kontrolatzen duten organoan irudikatzen dira. Multzoak eta kanpoko aparatu osagarriak lerro etenez marraztutako koadroan marraz daitezke eta, horrela, instalatzen dituenak konexioa egiteko behar den eroale- -kopurua erraz zehatz dezake (2). Argibide osagarriak Eskema argiagoa izan dadin, aparatu-mota adierazteko identifikatzeko erreferentzietako letrak eta zifrak ezkerretara eta horizontalki idazten dira. Borneak markatzeko, ordea, ezkerretara, baina gorantz irakurtzeko moduan idazten dira (3). Antolamendu horizontalean, identifikatzeko erreferentzia eta borneetako erreferentziak goiko aldean jartzen dira. Aparatuak dagozkien eginkizunen arabera eta eragiketen ordena logikoaren arabera antolatuta daudenez, eginkizuna eta dagokien multzoa berdinak izaten dira. Eskema konplexuetan, aparatu bereko kontaktuak aurkitzea zaila izaten denean, kontrol-zirkuituaren eskema garatuarekin batera lerro bertikal bakoitzaren zenbakizko erreferentzia jartzen da. Kontaktuen zenbakizko erreferentziak, kontaktuok eragiten dituzten kontrol-aginteen beheko aldean jartzen dira. Dagokien lerro bertikalaren zenbakia ere adierazten da (4). Behar izanez gero, eskemaren orria ere zehazten da. Eskema garatuaren adibidea Ponpen lehentasuna Gainpresioa
  19. 19. 2/T1 4/T2 6/T3 1/L1 – Q1 3/L2 5/L3 M1 3 c U1 W1 V1 7. kapitulua apitulu honetan automatismoen oinarrizko eskemak ikusiko ditugu.Eskema horietan osagai elektromekaniko eta kontaktore ugari daude. Hala ere, gaur egun, abiarazgailu eta aldagailu bidezko elikadura oso garrantzitsua da motorrak kontrolatzeko konponbideetarako; horregatik, atal honetan azken material hori erabiltzen duten eskemak ere ikusiko ditugu. Adibide bakoitzean potentzia- eta kontrol-eskemak adieraziko dira. Horiekin batera, funtzionamendua eta izan ditzakeen ezaugarri bereziak zehaztuko ditugu. Halaber, ekipoa egiteko behar den materiala nola hautatu azalduko dugu. Oinarrizko eskemotan, 6. kapituluan zehaztutako ikur arautuak erabiltzen dira eta multzo konplexuagoetan (adibidez, 8. kapituluetan proposatzen ditugun erabilpenetan) integra daitezkeen eskemak dira. K 178
  20. 20. Kontaktorea kontrolatzea Kontaktorea eskuz kontrolatzea Kontaktorea automatikoki, edo eskuz eta automatikoki kontrolatzea Kontaktorea eskuz eta automatikoki kontrolatzea Bi kontaktore kontrolatzea Bi kontaktore eskuz kontrolatzea Bi kontaktore eskuz eta automatikoki kontrolatzea Kontrol-zirkuitua elikatzea Kontrol-zirkuituaren zuzeneko elikatzea Kontrol-zirkuituaren elikatze osagarria Kontrol-zirkuitua transformadore bidez elikatzea Kontrol-zirkuitua korronte zuzenez edo korronte arteztuz elikatzea Seinaleak Argi-seinaleak Seinale akustikoak eta argi- zein soinu-seinaleak Babesgailuak Babes termikoa Funtzionamendu monofasikoaren aurkako babesa Babes elektromagnetikoa Kaiolazko motorrak abiatzea Motor monofasikoa zuzenean abiatzea Motor trifasikoa zuzenean abiatzea Zuzeneko abiarazgailu/alderanzgailua Harilkatu banatuzko motorra (part-winding) abiatzea Izar/triangelu erako abiarazgailua Estatoreko abiarazgailua Estatoreko abiarazgailu/alderanzgailua Autotransformadore bidezko abiarazgailua Harilkatu banatuzko bi abiadurako motorra abiatzea Dahlander konexioko bi abiadurako abiarazgailu/alderanzgailua Eraztunezko motorrak abiatzea Errotorea hiru alditan abiatzea Hiru aldiko errotoreko abiarazgailu/alderanzgailua Abiarazgailu elektroniko bidez elikatzea Aldagailu elektroniko bidez elikatzea Segurtasun-ekipoa Sare-alderanzgailua Neurgailuak Korrontea neurtzea Korrontea, tentsioa eta maiztasuna neurtzea Potentzia eta potentzia-faktorea neurtzea 1 2 3 4 5 7 6 8 Oinarrizko eskemak 9 10 orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea orrialdea 180. 182. 183. 184. 185. 186. 187. 188. 190. 191. 193. 194. 198. 198. 200. 202. 206. 207. 208. 210. 212. 213. 214. 218. 221. 222. 224. 228. 230. 231. 232. 233. 179
  21. 21. 180 Oinarrizko eskemak 7 Telemecanique Kontaktorea kontrolatzea Kontaktorea eskuz kontrolatzea Kutxako pultsadoreen bidez lekuan kontrolatzea Ezaugarriak Kutxara lotutako I eta O pultsadoreak. Urrutiko kontrolgune bat edo batzuk erants daitezke. Funtzionamendua KM1 kontaktorea I pultsadorea sakatuz ixten da. Berez mantentzeko (13-14) kontaktua itxi egiten da. Gelditzeko, O pultsadorea sakatu behar da. Pultsadore horrek mekanikoki eragiten du babes-errele termikoko (95-96) kontaktuan. Kommutadore bidezkoa Sakatuz eragiteko pultsadore bidezkoa Kutxako pultsadoreen bidezkoa Gelditu/Berrarmatu Abiatu 9596 – F1 1314 – S1 21 A1A2 – KM1 – Q1 12 9596 – F1 1314A1A2 – KM1 – S1 – Q1 12 9596A1A2 – KM1 1718 1314 – KM1 O I O I – Q1 12 1 – Gelditu 2 – Abiatu Kommutadore bidez kontrolatzea Ezaugarriak Atxikitzeko gailuak kommutadorea itxita mantentzen du. Korrontea ebakitzen denean, KM1 kontaktorea ireki egiten da eta motorra gelditu egiten da. Sarera berriro tentsioa iristen denean, kommutadoreko kontaktua itxita mantendu denez, kontaktorea itxi egiten da berriro eta makina martxan jartzen da ostera ere, langileak ezer egin gabe. Kontrolatzeko era hori arriskutsutzat hartzen ez diren zaindu gabeko makinetan baino ezin da erabili (ponpetan, klimatizagailuetan...). Gainerako kasuetan, sakatuz eragiteko pultsadoreen bidezko eskuzko kontrola erabili behar da. Funtzionamendua KM1 kontaktorea S1 etengailuko kontaktuaren bidez (13-14) ixten da. Sakatuz eragiteko pultsadore bidez kontrolatzea Ezaugarriak Itzulera automatikoko pultsadorea. Kontaktoreko harila sakatzen den bitartean baino ez da elikatzen. Funtzionamendua KM1 kontaktorea S1 etengailuko (13-14) kontaktuaren bidez ixten da. Beharrezko materiala: LC1- sortako kontaktore guztiak eta kontaktore handiagoak edo bereziak eta, kontrol-zirkuitua korronte zuzenez edo korronte arteztuz elikatzen denean, LP1- eta LC1-F kontaktoreak. - Q1: kontrol-disjuntorea, GB2 motakoa. • Kontrol-osagarriak: - S1: kontrolatzeko eta seinaleztatzeko unitateak, XB2-B eta XA2-B motakoak. - Pultsadore-kutxak, XAL- motakoak - Segurtasun-guneak, XY2-, XAS- motakoak. - Pedal bidezko etengailuak, XPE- motakoak. • Ekipoetako osagarriak: - Ingurakariak, ACM... motakoak. - Potentzia-banatzaileak, AK2-, AK3-, AK5- motakoak - Muntatzeko osagarriak, DZ6-, AM1-, AM3-, AF1- motakoak. - Kableatzeko osagarriak, AK2- motakoak. - Konektatzeko osagarriak, AB1-, AB3-, DB6-, DZ5-, AT1-, AR1-, ABR-, ABS-, ABA-, ABE-, ABL- motakoak. Katalogoko ekipoetako erreferentziak: - Xasisean, LC4- motakoak. - Kutxan, LE1-, LE4-, LG7- motakoak.
  22. 22. 181 Oinarrizko eskemak 7 Telemecanique “Normala/sakatu” posizioak dituen kommutadore bidez kontrolatzea Ezaugarriak Hurbiltze-maniobrak egin daitezke (zinta garraiatzailea, garraio-lerroa), edo makina (tornua, inprimatzeko makina) doi daiteke edota pieza koka daiteke. Funtzionamendua G Kommutadorea “normala” posizioan dagoenean: Kommutadoreko (13-14) kontaktua itxita. KM1 kontaktorea S2 abiatzeko pultsadoreko (13-14) kontaktuaren bidez ixten da. KM1 berez mantentzen da (13-14) kontaktuaren bidez. S1 pultsadoreko (21-22) kontaktuaren bidez gelditzen da. G Kommutadorea “sakatu” posizioan dagoenean: Kommutadoreko (13-14) kontaktua irekita. KM1 kontaktorea S2 abiatzeko pultsadoreko (13-14) kontaktuaren bidez ixten da, baina sakatzeari uzten zaionean KM1 ireki egiten da. Kontaktorea kontrolatzea Kontaktorea eskuz kontrolatzea Sakatuz eragiteko bi pultsadoreren bidez kontrolatzea Ezaugarriak Korrontea ebakitzen denean, kontaktorea ireki egiten da, eta berriro ixteko, nahitaez S2 pultsadorea sakatu behar da. Urrutiko kontrol-gune bat edo batzuk erants daitezke. Funtzionamendua KM1 kontaktorea S2 pultsadoreko (13-14) kontaktuaren bidez ixten da. KM1 berez mantentzen da (13-14) kontaktuaren bidez. S1 pultsadoreko (21-22) kontaktuaren bidez gelditzen da. Sakatuz eragiteko zenbait pultsadoreren bidez kontrolatzea Ezaugarriak Urrutitik kontrola daitezke, zenbait gunetatik. Funtzionamendua KM1 kontaktorea paraleloan muntatutako S2-S4 pultsadoreetako baten edo bestearen bidez ixten da. Berez mantentzen da (13-14) kontaktuaren bidez. Seriean muntatutako S1-S3 pultsadoreetako baten bidez gelditzen da. Beharrezko materiala: LC1- sortako kontaktore guztiak eta kontaktore handiagoak edo bereziak eta, kontrol-zirkuitua korronte zuzenez edo korronte aztertuz elikatzen denean, LP1- eta LC1-F kontaktoreak. - Q1: kontrol-disjuntorea, GB2 motakoa. • Kontrol-osagarriak: - S1-S3: kontrolatzeko eta seinaleztatzeko unitateak, XB2-B eta XA2-B motakoak. - Pultsadore-kutxak, XAL- motakoak - Segurtasun-guneak, XY2-, XAS- motakoak. • Ekipoetako osagarriak: - Ingurakariak, ACM... motakoak. - Potentzia-banatzaileak, AK2-, AK3-, AK5- motakoak - Muntatzeko osagarriak, DZ6-, AM1-, AM3-, AF1- motakoak. - Kableatzeko osagarriak, AK2- motakoak. - Konektatzeko osagarriak, AB1-, AB3-, DB6-, DZ5-, AT1-, AR1-, ABR-, ABS-, ABA-, ABE-, ABL- motakoak. Katalogoko ekipoetako erreferentziak: - Xasisean, LC4- motakoak. - Kutxan, LE1-, LE4-, LG7- motakoak. Sakatuz eragiteko bi pultsadoreren bidezkoa Sakatuz eragiteko zenbait pultsadoreren bidezkoa Normala/sakatu 1–Sakatu 2–Normala 9596 – F1 A1A2 – KM1 1314 – S2 2122 – S1 1314 – KM1 – Q1 12 9596 – F1 A1A2 – KM1 21314 – S2 2122 – S1 1314 – S4 1314 – KM1 2122 – S3 – Q1 12 9596 – F1 A1A2 – KM1 1314 – S2 2122 – S1 1314 – KM1 1314 – S3 21 – Q1 12
  23. 23. 182 Oinarrizko eskemak 7 Telemecanique Kontaktorea kontrolatzea Automatikoki kontrolatzea Ezaugarriak Instalazioak zaindu beharrik gabe funtzionatzen du. F1 babes-erreleko kontaktuak, nahitaez, atxikitzeko gailua izan behar du. Funtzionamendua KM1 kontaktorea flotagailuaz, presostatoaz, erlojuaz edo an- tzeko gailuaz aktibatutako (21-22) kontaktuaren bidez ixten da. Automatikoki edo eskuz kontrolatzea, “auto/ gelditu/eskuz” posizioak dituen kommutadorearen bidez Ezaugarriak Eskuz” posizioan funtzionatzen duenean, kommutadoreak flotagailuko (21-22) kontaktuari zubia egiten dionez, langileak funtzionamendu behartuan instalatu behar du eta zaindu egin behar du. Funtzionamendua G Kommutadorea “auto” posizioan dagoenean: KM1 kontaktorea flotagailuaz, presostatoaz, erlojuaz edo antzeko gailuaz aktibatutako (21-22) kontaktuaren bidez ixten da. G Kommutadorea “eskuz” posizioan dagoenean: KM1 kontaktorea kommutadoreko (23-24) kontaktuaren bidez ixten da. 1 – Auto 2 – Gelditu 3 – Eskuz Automatikoki kontrolatzea Automatikoki edo eskuz kontrolatzea, “auto/gelditu/eskuz” posizioak dituen kommutadorearen bidez. Beharrezko materiala: LC1- sortako kontaktore guztiak eta kontaktore handiagoak edo bereziak eta, kontrol-zirkuitua korronte zuzenez edo korronte aztertuz elikatzen denean, LP1- eta LC1-F kontaktoreak. - Q1: kontrol-disjuntorea, GB2 motakoa. • Kontrolatzeko eta detektatzeko osagarriak: - Kontrolatzeko eta seinaleztatzeko unitateak, XB2-B eta XA2-B motakoak. - Pultsadore-kutxak, XAL- motakoak - Segurtasun-guneak, XY2-, XAS- motakoak. - Pedal bidezko etengailuak, XPE- motakoak. - Posizio-etengailuak, XC2-, XCM-, XCK- motakoak. - Presostatoak eta bakuostatoak, XML - A/B/E motakoak. - Indukzioko hurbiltasuneko detektagailuak, XS motakoak - Detektagailu fotoelektrikoak, XU motakoak. - Flotagailu bidezko etengailuak, XL1- motakoak. • Ekipoetako osagarriak: - Ingurakariak, ACM... motakoak. - Potentzia-banatzaileak, AK2-, AK3-, AK5- motakoak. - Muntatzeko osagarriak, DZ6-, AM1-, AM3-, AF1- motakoak. - Kableatzeko osagarriak, AK2- motakoak. - Konektatzeko osagarriak, AB1-, AB3-, DB6-, DZ5-, AT1-, AR1-, ABS-, ABA-, ABE-, ABL- motakoak. Katalogoko ekipoetako erreferentziak: - Xasisean, LC4- motakoak. - Kutxan, LE1-, LE4-, LG7- motakoak. Kontaktorea eskuz edo eskuz eta automatikoki kontrolatzea 95A1A2 – KM1 22 – F1 2196 – Q1 12 – S1 9596A1A2 – KM1 2122 24 – F1 13 – S2 31 2 23 14 – Q1 12 – S1
  24. 24. 183 Oinarrizko eskemak 7 Telemecanique Kontaktorea kontrolatzea Kontaktorea eskuz eta automatikoki kontrolatzea “Abiatu” pultsadorea katigatzea Ezaugarriak Kontaktoreko ixtea aparatuaren edo pieza mekanikoaren (espeka zirkularraren....) posiziora katiga daiteke ziklo automatikoa bukatzen denean eta hurrengo zikloa hasteko agindua eman baino lehen. Sistema honi, normalean, “Erreostatoko zeroa” deitu ohi zaio. Funtzionamendua G S3-ko (21-22) kontaktua itxita dagoenean: KM1 kontaktorea S2 abiatzeko pultsadoreko (13-14) kontaktuaren bidez ixten da. KM-1 berez mantentzen da (13-14) kontaktuaren bidez. (21-22) kontaktuaren eraginik gabe irekitzen da. S1 pultsadoreko (21-22) kontaktuaren bidez gelditzen da. G S3-ko (21-22) kontaktua irekita dagoenean: S2 abiatzeko pultsadorea sakatuz ez da ezer lortzen. Kontaktorea automatikoki berrarmatuz kontrolatzea Ezaugarriak Tentsioa jaisten denean edo elikatze-tentsioa ebakitzen denean kontaktorea denbora jakin batean automatikoki berrarmatzea. Zenbait industriatan erabiltzen da (ehungintzan, papergintzan, beiragintzan), geldialdiek fabrikazioa nahasten dutenean. Oharra: kontaktorea babes-errelera lotuz gero, erreleak atxikitzeko gailua eduki behar du. NY1- motako irekitzeko gailu kapazitibo atzeratzailea ere erabil daiteke, 4 segundotik beherako ebaketetarako. Funtzionamendua KM1 kontaktorea S2 abiatzeko pultsadoreko (13-14) kontaktuaren bidez ixten da. KM-1 berez mantentzen da (13-14) kontaktuaren bidez. Tentsioaren jaitsiera handia bada edo tentsiorik ez badago, KM1 ireki egiten da. Etenaldia (57-58) kontaktuaren tenporizazioa baino laburragoa bada (gehienez 3 minutu), tentsioa berriz iristen denean KM1 itxi egiten da. Etenaldia luzeagoa bada, KM1 behin betiko irekitzen da. Berehala gelditzen da O atxikitzeko pultsadoreko (21-22) kontaktuaren bidez. Oharra: sakatuz eragiteko pultsadorearen bidez katigamendua kentzen zaion posizio mantenduko pultsadorea erabili behar da. Kontaktorea automatikoki berrarmatzea Abiatu” pultsadorearen morrontza Kontrol-zirkuituaPotentzia-zirkuitua Kontrol-zirkuitua Erreostatoko zeroa Beharrezko materiala: LC1- sortako kontaktore guztiak eta kontaktore handiagoak edo bereziak eta, kontrol-zirkuitua korronte zuzenez edo korronte aztertuz elikatzen denean, LP1- eta LC1-F kontaktoreak. - Q1: kontrol-disjuntorea, GB2 motakoa. • Kontrol-osagarriak: - Kontrolatzeko eta seinaleztatzeko unitateak, XB2-B eta XA2-B motakoak. - Pultsadore-kutxak, XAL- motakoak. - Kutxa eskegiak, XAC- motakoak. - Segurtasun-guneak, XY2-, XAS- motakoak. - Pedal bidezko etengailuak, XPE- motakoak. - Posizio-etengailuak, XC2-, XCM-, XCK- motakoak. • Ekipoetako osagarriak: - Ingurakariak, ACM... motakoak. - Potentzia-banatzaileak, AK2-, AK3-, AK5- motakoak - Muntatzeko osagarriak, DZ6-, AM1-, AM3-, AF1- motakoak. - Kableatzeko osagarriak, AK2- motakoak. - ABS-, ABA-, ABE-, ABL- motakoak. Katalogoko ekipoetako erreferentziak: - Xasisean, LC4- motakoak. - Kutxan, LE1-, LE4-, LG7- motakoak. 9596 – F1 A1A2 – KM1 1314 – S2 2122 – S1 1314 – KM1 2122 – S3 – Q1 12 9596 – F1 A1A2 – KM1 13142122 5758 – KM1 O I – Q1 12 2122 – S3 2 4 6 – KM1 1/L1 3/L2 5/L3 U W V 1 3 5 2 4 6 – F1 M 3
  25. 25. 184 Oinarrizko eskemak 7 Telemecanique Beharrezko materiala: • Kontaktore/alderanzgailuak, LC2- motakoak, edo 2 kontaktore, LC1- motakoak, mekanikoki katigatuak + LA1-DN osagarria. - Q1: kontrol-disjuntorea, GB2 motakoa. • Kontrol-osagarriak: - Kontrolatzeko eta seinaleztatzeko unitateak, XB2-B eta XA2-B motakoak. - Pultsadore-kutxak, XAL- motakoak. - Kutxa eskegiak, XAC- motakoak. - Segurtasun-guneak, XY2-, XAS- motakoak. Bi kontaktore kontrolatzea Bi kontaktore eskuz kontrolatzea Kommutadore bidez kontrolatzea Ezaugarriak Motorraren biraketaren noranzkoa alderantzikatu egin daiteke. Langileak gelditzea eta abiatzea kontrolatzen ditu. Kontaktore biak mekanikoki eta elektrikoki katigatuta daude. Funtzionamendua G Kommutadoreko (13-14) kontaktua itxita dagoenean: KM2 irekita dagoenean, KM1 kontaktorea itxi egiten da. KM1 kontaktoreko (21-22) kontaktua ireki egiten da (KM2 katigatu egiten da elektrikoki). S1 kommutadoreari eraginda gelditzen da. G Kommutadoreko (23-24) kontaktua itxita dagoenean: KM1 irekita dagoenean, KM2 kontaktorea itxi egiten da. KM2 kontaktoreko (21-22) kontaktua ireki egiten da (KM1 katigatu egiten da elektrikoki). S1 kommutadorearen bidez gelditzen da. Kommutadore bidez kontrolatzea Sakatuz eragiteko pultsadoreen bidez kontrolatzea Sakatuz eragiteko pultsadoreen bidez kontrolatzea Ezaugarriak Motorraren biraketaren noranzkoa alderantzikatu egin daiteke. Langileak gelditzea eta abiatzea kontrolatzen ditu. Kontaktore biak mekanikoki eta elektrikoki katigatuta daude. Funtzionamendua G Aurrekoa: S2 pultsadorea sakatu behar da. KM2 irekita dagoenean, KM1 kontaktorea itxi egiten da. KM1 berez mantentzen da (13-14) kontaktuaren bidez. KM1 kontaktoreko (61-62) kontaktua ireki egiten da (KM2 katigatu egiten da elektrikoki). S1 kommutadoreari eraginda gelditzen da. G Atzekoa: S3 pultsadorea sakatu behar da. KM1 irekita dagoenean, KM2 kontaktorea itxi egiten da. KM2 berez mantentzen da (13-14) kontaktuaren bidez. KM2 kontaktoreko (61-62) kontaktua ireki egiten da (KM1 katigatu egiten da elektrikoki). S1 kommutadorearen bidez gelditzen da. Aurrekoa Atzekoa • Ekipoetako osagarriak: - Ingurakariak, ACM... motakoak. - Potentzia-banatzaileak, AK2-, AK3-, AK5- motakoak - Muntatzeko osagarriak, DZ6-, AM1-, AM3-, AF1- motakoak. - Kableatzeko osagarriak, AK2- motakoak. - Konektatzeko osagarriak, AB1-, AB3-, DB6-, DZ5-, AT1-, AR1-, ABS-, ABA-, ABE-, ABL- motakoak. Katalogoko ekipoetako erreferentziak: Ebakigailuarekin edo ebakigailurik gabe. - Babestutako kutxak edo kutxa hermetikoak, LE2- motakoak. 9596 – F1 A1A2 – KM1 1314 – S2 1314 – KM2 2122 1314 – S3 1314 – KM1 6162 – KM2 6162 – KM1 A1A2 – KM2 – S1 – Q1 12 9596 – F1 A1A2 – KM1 2122 – KM2 2122 – KM1 A1A2 – KM2 24 13 – S1 31 2 23 14 – Q1 12 Aurrekoa Atzekoa
  26. 26. 185 Oinarrizko eskemak 7 Telemecanique Bi kontaktore kontrolatzea Bi kontaktore eskuz eta automatikoki kontrolatzea Kommutadorearen eta posizio-etengailuen bidez kontrolatzea Ezaugarriak Motorraren biraketaren noranzkoa alderantzikatu egin daiteke. Langileak gelditzea eta abiatzea kontrolatzen ditu. Ibiltarte amaieran automatikoki gelditzen da. Kontaktore biak mekanikoki eta elektrikoki katigatuta daude. Funtzionamendua G Kommutadoreko (13-14) kontaktua itxita dagoenean: S2 ibiltartearen amaierako kontaktua itxita eta KM2 kontaktorea irekita daudenean, KM1 kontaktorea itxi egiten da. KM1 kontaktoreko (21-22) kontaktua ireki egiten da (KM2 katigatu egiten da elektrikoki). S1 kommutadorearen edo S2 posizio-etengailuaren bidez gelditzen da. G Kommutadoreko (23-24) kontaktua itxita dagoenean: S3 posizio-etengailuko kontaktua itxita eta KM1 kontaktorea irekita daudenean, KM2 kontaktorea itxi egiten da. KM2 kontaktoreko (21-22) kontaktua ireki egiten da (KM1 katigatu egiten da elektrikoki). S1 kommutadorearen edo S2 posizio-etengailuaren bidez gelditzen da. Sakatuz eragiteko pultsadoreen eta posizio- -etengailuen bidez kontrolatzea Ezaugarriak Aurrekoaren berdinak. Funtzionamendua G Aurrekoa: S2 pultsadorea sakatu behar da. S4 posizio-etengailuko kontaktua itxita eta KM2 kontaktorea irekita daudenean, KM1 kontaktorea itxi egiten da. KM1 kontaktorea berez mantentzen da (13-14) kontaktuaren bidez. KM1 kontaktoreko (61-62) kontaktua ireki egiten da (KM2 katigatu egiten da elektrikoki). S1 kommutadorearen edo S4 posizio-etengailuaren bidez gelditzen da. G Atzekoa: S3 pultsadorea sakatu behar da. S5 posizio-etengailuko kontaktua itxita eta KM1 kontaktorea irekita daudenean, KM2 kontaktorea itxi egiten da. KM2 kontaktorea berez mantentzen da (13-14) kontaktuaren bidez. KM2 kontaktoreko (61-62) kontaktua ireki egiten da (KM2 katigatu egiten da elektrikoki). S1 kommutadorearen edo S5 posizio-etengailuaren bidez gelditzen da. Kommutadorearen eta posizio-etengailuen bidez kontrolatzea Sakatuz eragiteko pultsadoreen eta posizio-etengailuen bidez kontrolatzea Aurrekoa Atzekoa • Ekipoetako osagarriak: - Ingurakariak, ACM... motakoak. - Potentzia-banatzaileak, AK2-, AK3-, AK5- motakoak - Muntatzeko osagarriak, DZ6-, AM1-, AM3-, AF1- motakoak. - Kableatzeko osagarriak, AK2- motakoak. - Konektatzeko osagarriak, AB1-, AB3-, DB6-, DZ5-, AT1-, AR1-, ABS-, ABA-, ABE-, ABL- motakoak. Katalogoko ekipoetako erreferentziak: Ebakigailuarekin edo ebakigailurik gabe. - Babestutako kutxak edo kutxa hermetikoak, LE2- motakoak. Beharrezko materiala: • Kontaktore/alderanzgailuak, LC2- motakoak, edo 2 kontaktore, LC1- motakoak, mekanikoki katigatuak. - Q1: kontrol-disjuntorea, GB2 motakoa. • Kontrolatzeko eta detektatzeko osagarriak: - Kontrolatzeko eta seinaleztatzeko unitateak, XB2-B eta XA2-B motakoak. - Pultsadore-kutxak, XAL- motakoak. - Kutxa eskegiak, XAC- motakoak. - Segurtasun-guneak, XY2-, XAS- motakoak. - Posizio-etengailuak, XC2-, XCM-, XCK- motakoak. - Indukzioko hurbiltasuneko detektagailuak, XS motakoak - Detektagailu fotoelektrikoak, XU motakoak. 9596 – F1 A1A2 – KM1 2122 – KM2 2122 – KM1 A1A2 – KM2 24 13 – S1 31 2 23 142122 – S2 2122 – S3 – Q1 12 9596 – F1 A1A2 – KM1 1314 – S2 1314 – KM2 2122 1314 – S3 1314 – KM1 6162 – KM2 6162 – KM1 A1A2 – KM2 – S1 2122 – S4 2122 – S5 – Q1 12 Aurrekoa Atzekoa
  27. 27. 186 Oinarrizko eskemak 7 Telemecanique Kontrol-zirkuitua elikatzea Kontrol-zirkuitua paraleloan konektatuta dago potentzia- -zirkuitura, bi faseen artean edo fasea eta neutroaren artean. Faseen artean konektatzea Potentzia-ebakigailua eta fusible-etxea dituen ekipoan Konexioa Q1 ebakigailuko 2 eta 6 borneen bidez egiten da. Q1 ebakigailuko polo nagusien eginkizuna kontrol-zirkuitua ebakitzea da. Q1-eko ebaki aurretiko (13-14) kontaktuak kontaktoreko harileko elikatzea ebakitzen du, ebakigailuak kargapean ustekabeko maniobra egiten duenean. Kontrol-zirkuitua Q2 kontrol-disjuntorearen bidez babesten da. Disjuntore horrek elikatze-sareko faseen arteko tentsioa jasateko gauza izan behar du eta kontrol-zirkuitua zirkuitulaburren aurka babesteko kalibratuta egon beharko du. Ekipoaren korronte izendatuak 20 A gainditzen ez dituenean, kontrol-zirkuitua potentzia-zirkuituko fusibleen bidez babes daiteke baldintza jakin batzuetan: ikus industria- -makinetarako ekipo elektrikoei buruzko IEC 204 edo NF EN 60 204 arauak. Ebakigailurik eta potentzia-fusiblerik gabeko ekipoan Kontrol-zirkuitua L1 eta L3 elikatze-faseen artean konektatuta dago. Aurreko kasuan bezala, babesa GB2 motako kontrol- -disjuntorearen bidez egiten da. Xedapenak potentzia-ebakigailua eta fusible-etxea dituen ekiporako aipatutakoak dira. Hala ere, kontrol-zirkuituaren babesa ekipoa baino lehen dauden potentzia-zirkuituko fusibleen bidez ziurta daitekeen kasuetan, arazoa instalazioan bertan aztertu beharko da. Fasearen eta neutroaren artean konektatzea Kontrol-zirkuitua fase bietako baten (L1, adibidez) eta neutroaren artean konektatuta dago. Neutroa lurrera zuzenean konektatuta ez badago (IT eskema), faseen arteko zuzeneko elikatzeari dagokion eskeman ikus daitekeenez, neutrora konektatuta dagoen eroaleak babestuta egon behar du. Neutrora konektatutako eroaleak beti hariletako komuna izan behar du. Neutroaren eta fasearen arteko konexioa Konexioa Faseen arteko konexioa, potentzia-ebakigailu eta fusible-etxearekin Faseen arteko konexioa, ebakigailurik eta potentzia-fusiblerik gabe Kontrolagailua Kontrolagailua Kontrolagailua Kontrol-zirkuituaren zuzeneko elikatzea – Q1 2 4 6 1/L1 3/L2 5/L3 1314 9596 – F1 A1A2 – KM1 1314 – Q1 Q1:2 – Q2 12Q1:6 9596 – F1 A1A2 – KM1 L3L1 – Q2 12 9596 – F1 A1A2 – KM1 NL1 – Q2 12
  28. 28. 187 Oinarrizko eskemak 7 Telemecanique Kontrol-zirkuitua elikatzea Kontrol-zirkuituaren elikatze osagarria Kontrol-zirkuitua potentzia-zirkuituko tentsio berberaz edo beste tentsio batez elika daiteke, bi faseren artean edo fasearen eta neutroaren artean, C1 eta C2 borneen bidez konektatuta. Faseen artean konektatzea Kontrol-zirkuitua Q2 kontrol-disjuntorearen bidez babesten da. Disjuntore horrek elikatze-sareko faseen arteko tentsioa jasateko gauza izan behar du eta kontrol-zirkuitua, kontaktoreetako elektroimanetako dei-korrontea pasatzen utziz, zirkuitulaburren aurka babesteko kalibratuta egon beharko du. Elikatze osagarria Fasearen eta neutroaren artean konektatzea Neutroa lurrera konektatuta dagoenean (TT edo TN eskemak), Q2 kontrol-disjuntorea kendu egin daiteke edo bere ordez pletina jar daiteke. Neutroa lurrera zuzenean konektatuta ez badago (IT eskema), neutrora konektatuta dagoen eroaleak babestuta egon behar du. Neutrora konektatzen den eroaleak hariletako komuna izan behar du. Kontrol-zirkuitua handia bada, ebakigailua instalatzea komeni da. Ebakigailu hori lortzeko zirkuituko sarreran disjuntorea konekta daiteke edo fusibleak edo barratxoak ken daitezke. Banatzeko transformadorearen bidezko elikatzea sare desberdina da. Sare horretarako lurrera konektatzeko eskema hautatu behar da edo “segurtasuneko tartea” aplikatu behar da. Oharra: Aipatu ditugun gomendioak egiteko honako arauak eta araudiak kontuan hartu ditugu: - BT instalazio elektrikoetarako: NF C 15-100 araua - Fabrikan muntatutako BT industria-ekipoen multzoetarako: NF EN 60 439-1, IEC 439-1 arauak. Azken hori, dagokionean, honako arau hauekin osatutakoa: - Industria-makinetako ekipo elektrikoetarako: NF EN 60 204, IEC 204. Kontrolagailua 9596 – F1 A1A2 – KM1 – Q1 12C1C2
  29. 29. 188 Oinarrizko eskemak 7 Telemecanique Kontrol-zirkuitua elikatzea Kontrol-zirkuitua transformadore bidez elikatzea Hainbat helburu ditu: - Potentzia-zirkuituko tentsioa handiegia denean (400 V, 500 V, etab.) kontrol-tentsio txikiagoa izatea, zeren zenbait aparatu osagarrik tentsio izendatu txikiagoa baitute, adibidez 110 V-ekoa. - Tamaina handiaren eta/edo inguruaren ondorioz isolamenduan galerak sortzen dituen kontrol-zirkuitua potentzia-zirkuitutik aldentzea. - Perturbaziorik gabeko edo akatsik txikiena izaten denean eteten ez den zirkuitua egitea. - Babes-eroalea (PE) hausteko arriskua dagoenean eta/edo aparatu mugikorrak (batez ere pultsadore-kutxa eskegiak) erabiltzen direnean pertsonak babestea. Hori zirkuituak banatzeari esker lortzen da, kontrol-zirkuituan, behar denean, segurtasuneko tentsio oso txikia (TBTS) erabilita. - Erabilera eta arau jakin batzuk betetzea: tentsio osagarriak berdintzeari buruzkoak edo transformadorea derrigorrez erabiltzeari buruzkoak; adibidez, makina-erreminta konplexuetarako ekipoetan. Oharra Kontaktoreetako harilak elikatzen dituen transformadoreko zirkuitu osagarria luzea bada eta/edo serieko kontaktu asko baditu, zuhur jokatzeko, tentsio-erorketak mugatzea komeni da, gutxienez 110 V-eko kontrol-tentsioa erabiliz. Elikatzeko transformadoreko gutxienezko potentzia zehazteko, aldi berean itxi daitezkeen kontaktoreek mantentzean kontsumitutako potentzia eta kontaktorerik handienak deitzean xurgatutako potentzia batu behar dira. Ez dira ahaztu behar aparatu osagarriak, hau da, seinaleztatzeko pilotuak, elektrobalbulak, etab. Sekundarioko muturra PE babes-eroalera konektatzea Kalibrea eta primarioko babes-mota (zirkuitulaburren aurkako babesa) zehazteko, transformadoreko korronte magnetizatzailea kontuan hartu behar da. Adibidez, kontrol- -disjuntore bidezko babesean kalibrea zehazteko, primarioko korrontea bider korronte magnetizatzailea (≤ 20 Ii) eta zati kliskatze magnetikoko korrontea (13 Ii gutxi gorabehera) egin behar da. Fusible bidezko babesean, primarioko korronte izendatuaren arabera kalibratutako aM motakoak erabiltzea komeni da, zeren fusibleek transformadoreko korronte magnetizatzailea jasan behar baitute. Gainkargen aurkako sekundarioko babesa kontrol-disjuntore bidez edo sekundarioko korronte izendatuaren arabera kalibratutako gG motako fusiblearen bidez egiten da. Sekundariotik eta kontrol-zirkuitutik PE babes-eroalerako konexiorik gabe A eskema KontrolagailuaKontrolagailua 9596 – F1 A1A2 – KM1 – T1 1 – Q3 21 – Q1 2 1 – Q2 2 9596 – F1 A1A2 – KM1 – T1 1 – Q2 2 1 – Q1 2 1 – Q3 2 CPI
  30. 30. 189 Oinarrizko eskemak 7 Telemecanique 9596 – F1 A1A2 – KM1 – T1 –+ 1 – Q2 2 1 – Q1 2 1 – Q3 2 Kontrol-zirkuitua elikatzea Kontrol-zirkuitua transformadore bidez elikatzea Zirkuitu banandua Artezgailuaren bidez banandutako zirkuitua Segurtasuneko tentsioa oso txikia (TBTS) Kontrolagailua Kontrolagailua Kontrolagailua A1A2 – KA1 – T1 A1A2 – KM1 9596 – F1 1314 – KA1 1 – Q2 2 1 – Q1 2 1 – Q3 2 A1A2 – KM1 – T1 9596 – F5 1 – Q1 2 1 – Q2 2 1 – Q3 2 Kontrol-zirkuituaren eskemak eta babesa Primarioko babesa transformadorerik gabeko, paraleloko edo elikatze osagarriko zirkuituei, dagozkion irizpideen arabera egiten da. Sekundarioko muturra PE babes-eroalera konektatzea Kontrol-zirkuituko polaritatea mutur horretaraxe dago konektatuta. Mutur horrek TT eskemako neutroaren (harilaren komunaren) ezaugarriak ditu. Beste muturrera konektatutako eroalea baino ez dago babestuta. Sekundariotik eta kontrol-zirkuitutik PE babes-eroalerako konexiorik gabe Kontrol-zirkuitua IT eskeman dago. Akatsen bat izaten denean, akats hori isolamendua etengabe zaintzeko CPI errelearen bidez detektatu behar da, beti ere zirkuitua ekipo txikiaren barruan ez badago. Kasu guztietan nahikoa izango da hariletako komunaren kontra jarritako eroalea babestea. Zirkuitu banandua “Banantzeko” transformadore berezia erabili behar da. Transformadore horrek isolamendu sendotua izan behar du primarioaren eta sekundarioaren artean. Kontrol-zirkuituko edo sekundarioko harilkatuko punturik ez du lurrera edo babes-eroalera konektatuta egon behar. Zirkuituak berak isolamendu sendotua izan behar du eta zirkuitu horretara konektatutako aparatuetako masek elkarren artean konektatuta egon behar dute, baina ez babes-eroalera edo lurrera (ikus NF C 15-100, 413-5 atala). Aparatu mugikorra erabiltzen denean (adibidez, pultsadore-kutxa eskegia), pertsonak zeharkako kontaktuen aurka babesteko berariazko erari dagokio. Segurtasuneko tentsio oso txikia (TBTS) Zirkuituak banantzeak dituen abantailez gain, pertsonak zuzeneko edo zeharkako kontaktuen aurka babesteko TBTS erabili ohi da. Derrigorrezkoa da zirkuituko edo aparatuetako isolamendua honda daitekeen inguruetan (adibidez, kimika- -industrian), edota zirkuituko eroale eraginkorrak langilearen eskura daudenean (ikus NF C 15-100, 411-1 atala). Neurri honen eta aurreko atalekoaren ezaugarriak mantentze- ko, zirkuituak txikia izan behar du eta, beraz, aparatu gutxi batzuetara konektatuta egon behar du. Horregatik, eta TBTS tentsioa duen zirkuituaren tentsio-erorketaren arriskuagatik, korrontea eta potentzia mugatu egin behar dira. Beraz, kontaktoreko dei-korronteak ampere gutxi batzuk gainditzen dituenean, bitarteko errelea erabiliko dugu. Artezgailuaren bidez banandutako zirkuitua Kasu honetan, hariletako komuna babes-eroalera konektatuta dago eta horrek zirkuituari A eskemako zirkuituaren ezaugarriak ematen dizkio (ikus aurreko orrialdea). Baina bi eskemak ekipo berean erabiltzen diren arren, bakoitzak bere transformadorea behar du.
  31. 31. 190 Oinarrizko eskemak 7 Telemecanique Kontrol-zirkuitua elikatzea Kontrol-zirkuitua korronte zuzenez edo korronte aztertuz elikatzea Kontsumoa murriztu gabe korronte zuzenean elikatzea Zirkuitu magnetikoa berez errazago hozteko diseinatuta dago eta sareko tentsioa etengabe jasan ahal izateko harila kalkulatu da. Beraz, kontsumoa ez da murriztuko. Kontsumoa murriztu gabe jarduten den kontaktorea bereziki erresistentea da korronte zuzenean erabiltzen denean eta funtzionamendu-kadentzia handia denean eta maniobra asko egin behar direnean erabili behar da. Kontsumoa murriztuz korronte zuzenean elikatzea Kontaktorea ixten den unean, zirkuituan jarritako erresistentziaren bidez kontsumoa murriztu egiten da. Korrontea murrizten duen (.5-.6) kontaktuak kontaktorea itxi eta gero ireki egin behar du, poloak zanpatzeko ibiltartearen erdialdean. Kontsumoa murrizteko gailua duen kontaktoreak ezin ditu orduko 120 maniobra-ziklo baino gehiago egin. Kontrolagailua Kontrolagailua Kontrolagailua Kontsumoa murriztu gabe korronte zuzenean elikatzea Kontsumoa murriztuz korronte zuzenean elikatzea Kontaktorean jarritako artezgailuaren bidez arteztutako korronteaz elikatzea A1A2 – KM1 – + 9596 – F1 – Q1 12 A1A2 – KM1 2 – R1 1 •5•6 – KM1 – + 9596 – F1 – Q1 12 A1A2 – KM1–+ 9596 – F1 – Q1 12 2 – R1 1 •5•6 – KM1 Artezgailua duen kontaktore bidez arteztutako korrontean elikatzea Artezgailua edozein tamainatako kontaktoreetan erabil daiteke, funtzionamendu isila lortzeko eta kontaktore handiak elikatzeko. Kontaktoreak horrela elikatuz gero honako hau lortzen da: - Poloetako presioa asko handiagotzea. - Kontaktorea itxita mantentzea, elikatze-iturrian tentsio- -erorketak badaude ere. - Kontaktorearen ixtea atzeratzea, elikatze-tentsioa desagertzen denean. Artezgailua, harila eta mantentze-erako kontsumoa murrizten duen erresistentzia sareko tentsioaren eta kontaktorearen tamainaren arabera zehaztu behar dira. Horrez gain, artezgailuak sareko tentsioa eta kontaktoreko dei-korrontea jasateko modukoa izan behar du.
  32. 32. 191 Oinarrizko eskemak 7 Telemecanique Seinaleak Argi-seinaleak Tentsiopeko pilotua Argi-pilotuak instalazioa tentsiopean dagoela adierazten du. Instalazioa tentsiopean jartzeko, normalean, instalazioaren buruan ebakigailu fusible-etxea erabiltzen da. Funtzionamendua Q1 ebakigailua eskuz ixten da. Pilotua Q1-eko (13-14) kontaktuaren bidez elikatzen da. Beharrezko materiala: Seinaleztatzeko elementua: - Muntatzeko: XB2-B, XA2-B motakoa - Edo muntatua: XAL- motako pultsadore-kutxan, XVA- motako argi-balizan. Kontrol-disjuntorea, GB2 motakoa. “Abiatu” pilotua Pilotuak kontaktorea itxita dagoela adierazten du. Funtzionamendua KM1 itxi egiten da. Pilotua KM1-eko (53-54) kontaktuaren bidez elikatzen da. Beharrezko materiala: NIr kontaktua KM1-ean Seinaleztatzeko elementua: - Muntatzeko: XB2-B, XA2-B motakoa - Edo muntatua: XAL- motako pultsadore-kutxan, XVA- motako argi-balizan. - Kontrol-disjuntorea, GB2 motakoa. Pilotua “tentsiopean” "Abiatu" pilotua "Gelditu" pilotua “Gelditu” pilotua Kasu honetan, kontaktorea irekita dagoela adierazten da. Funtzionamendua Pilotua tentsiopean dago. KM1 itxi egiten da. Pilotua KM1-eko (61-62) kontaktuaren bidez itzaltzen da. Beharrezko materiala: NItx kontaktua KM1-ean Seinaleztatzeko elementua: - Muntatzeko: XB2-B, XA2-B motakoa - Edo muntatua: XAL- motako pultsadore-kutxan, XVA- motako argi-balizan. - Kontrol-disjuntorea, GB2 motakoa. Kontrolagailua Kontrolagailua Kontrolagailua A1A2 – KM1 X1X2 – H1 9596 – F1 Q1 : 6 1314Q1:2 – Q2 12 – Q1 9596 – F1 A1A2 – KM1 5354 – KM1 X1X2 – H1 – Q1 12 9596 – F1 A1A2 – KM1 6162 – KM1 X1X2 – H1 – Q1 12
  33. 33. 192 Oinarrizko eskemak 7 Telemecanique Seinaleak Argi-seinaleak Hargailuko borneetara konektatutako pilotua Zuzenean hargailuko borneetara konektatuta dagoen seinaleztatzeko pilotuak hargailua tentsiopean dagoela adierazten du. Gailu hori erabiliz gero, kontaktu bat gutxiago erabili behar da, baina hargailua indukziozkoa bada, ebaketa izaten den unean sortzen den gaintentsioak lanpara honda dezake. Eragozpen hori saihesteko, transformadorea edo neoizko lanpara duen pilotua erabil daiteke. Funtzionamendua Hargailua eta seinaleztatzeko pilotua aldi berean jartzen dira tentsiopean. Beharrezko materiala: Seinaleztatzeko elementua: - Muntatzeko: XB2-B, XA2-B motakoa - Edo muntatua: XAL- motako pultsadore-kutxan, XVA- motako argi-balizan. - Kontrol-disjuntorea, GB2 motakoa. Pilotua hargailuko borneetara konektatuta "Akatsa" pilotua Kontrolagailua Kontrolagailua A1A2 – KM1 X1X2 – H1 – Q1 12 A1A2 – KM1 X1X2 – H1 9596 9798 – F1 – Q1 12 “Akatsa” pilotua Pilotuak hargailua babesteko errelea kliskatu dela adierazten du. Pilotua kontrolatzen duen kontaktua fabrikatik jarritakoa edo babes-errelean gero jarritakoa izan daiteke. Funtzionamendua KM1 itxi egiten da. Gainkarga edo gainintentsitate handia: F2 kliskatu egiten da. KM1 F2-ko (95-96) kontaktuaren bidez irekitzen da. Pilotua F2-ko (97-98) kontaktuaren bidez elikatzen da. Beharrezko materiala: NIr kontaktua F1-ean (fabrikan jarritakoa, babes termikoko errelean jarritakoa, LR2- motakoa) Seinaleztatzeko elementua: - Muntatzeko: XB2-B, XA2-B motakoa - Edo muntatua: XAL- motako pultsadore-kutxan, XVA- motako argi-balizan. - Kontrol-disjuntorea, GB2 motakoa.
  34. 34. 193 Oinarrizko eskemak 7 Telemecanique Seinaleak Seinale akustikoak eta argi- zein soinu-seinaleak “Oharra jasota” pultsadoredun ohargailu akustikoa Akatsa adierazteko kontaktoreak ohargailu akustikoa aktibatzen du. Ohargailu hori tentsiopean mantenduko da “oharra jasota” pultsadorea sakatzen ez den bitartean. Eskema bera erabil daiteke hainbat postu dituen deitzeko instalazio zentralizatua egiteko, baina kasu horretan “akatsa” kontaktuaren ordez hainbat “deitu” pultsadore bat edo batzuk jar daitezke. Funtzionamendua Akatsa adierazteko (13-14) kontaktua itxi egiten da. H1 soinu-ohargailua tentsiopean jartzen da. Oharra jaso dela adierazteko Sn pultsadorea sakatu behar da. KA1 Sn-ko (13-14) kontaktuaren bidez ixten da. Soinu-ohargailua KA1-eko (21-22) kontaktuaren bidez deskonektatzen da. KA1 berez mantentzen da (13-14) kontaktuaren bidez. KA1 akatsa adierazteko kontaktuaren bidez irekitzen da, gertakizuna konpondu eta gero. Beharrezko materiala: - H1: ohargailu akustikoa - KA1: kontaktore osagarria, CA2-D edo CA2-K motakoa. -Akatsaadieraztekokontaktua(babesgailua,automatismokoerreleaedodeitzeko pultsadorea) - Sn: oharra jaso dela adierazteko pultsadorea, XB2-B, XA2-B motakoa - Kontrol-disjuntorea, GB2 motakoa. “Oharra jasota” pultsadoredun ohargailu akustikoa Ohargailu akustikoa eta pilotua (keinukari ziklikoa) Akatsa adierazteko kontaktua 2122 – KA1 1314 – KA1 1314 1314 A1A2 – KA1– H1 12 – Sn – Q1 12 1314 – H2 12 A1A2 – KA1 X1X2 – H1 – KA1 1411 12 2421 22 – Q1 12 – KA1 Ohargailu akustikoa eta pilotua (keinukari ziklikoa) Eskema hau argi-seinalearen “erritmoa jartzeko” erabiltzen da. Seinalea alarma edo akatsa adierazteko seinaleztatzeko gailuaren bidez kliskatzen da. Funtzionamendua Akatsa adierazteko (13-14) kontaktua itxi egiten da. H2 soinu-ohargailua tentsiopean jartzen da. KA1 itxi egiten da. (21-22) soinu-ohargailua deskonektatu egiten da. H1 (11-14) lanpara elikatu egiten da. KA1 ireki egiten da. H2 (21-22) soinu-ohargailua tentsiopean jartzen da. H1 lanpara itzali egiten da. 0,25 eta 2,5 segundo bitartean doi daitekeen denbora pasatu ondoren, zikloa hasi egiten da berriro, akatsa konpondu arte (13-14 kontaktua ireki egiten da). Beharrezko materiala: - KA1: errele keinukaria, RE4 motakoa. - H1: seinaleztatzeko elementua, XB2-B edo XVL- motakoa - H2: ohargailu akustikoa. - Kontrol-disjuntorea, GB2 motakoa. Akatsa adierazteko kontaktua
  35. 35. 194 Oinarrizko eskemak 7 Telemecanique Babesgailuak Babes termikoa Bi xaflako babes-errele termikoen bidezko babesa Gainkarga txiki eta luzeen aurkako babesa. Babes-errele termikoak hiru polokoak izan ohi dira. Potentzia-zirkuitua elikatzea G Korronte alterno trifasikoan: Fase bakoitzean babes-elementu termikoa jarri behar da. G Korronte zuzen monofasikoan: Errelea fase-galerekiko sentikorra bada, elikatzeko harietako batean elementu termiko bat jarri behar da eta bestean bi elementu termiko jarri behar dira seriean. Kontrol-zirkuituaren funtzionamendua KM1 itxi egiten da. Gainkarga: F1 kliskatu egiten da. KM1 F2-ko (95-96) kontaktuaren bidez irekitzen da. F1-eko pultsadorea sakatzen denean berrarmatu egiten da. Beharrezko materiala: - Q1: kontrol-disjuntorea, GB2 motakoa. - F1: fase-galerekiko sentikorra den errele termikoa, LR2- motakoa Kontrol-zirkuitua Korronte monofasiko zuzena Korronte alterno trifasikoa Potentzia-zirkuitua Kontrolagailua A1A2 – KM1 9596 – F1 – Q1 12 2 4 6 1/L1 5/L3 3 – KM1 U V 1 3 5 2 4 6 – F1 1314 9798 9596 2 4 6 1/L1 3/L2 5/L3 – KM1 U W V 1 3 5 2 4 6 – F1 1314 9798 9596
  36. 36. 195 Oinarrizko eskemak 7 Telemecanique X1X2 – H1 1314 – KM1 – S2 9695 – F1 9798 1314 – S1 – KA1 A1A2 9695 – F1 9798 1314 – KA1 A1A2 – S1 9695 – F1 9798 1314 – KA1 A1A2 Babesgailuak Berrarmatze automatikoa, 2 hariko eskema Berrarmatze automatikoa, 3 hariko eskema Eskuz berrarmatzea Babes termikoa Bi xaflako errelea berrarmatzea Eskuzko berrarmatzea edo berrarmatze automatikoa (adibidez, LR2 errelearen aurreko aldeko pultsadore birakariaren bidez eragiten dena) hautatuz gero, berrabiatzeko hiru prozedura izango ditugu: Berrarmatze automatikoa, 2 hariko eskema Arriskutsutzat jotzen ez diren eta zaindu gabe funtzionatzen duten makina sinpleetan (ponpetan, klimatizagailuetan...), bi xaflak hoztu ondoren, makina abiatzeko, eskuz ez da ezer egin behar. Berrarmatze automatikoa, 3 hariko eskema Automatismoak konplexuak badira, langileak abiarazi behar ditu, teknikari eta segurtasunari dagozkien arrazoiengatik. Eskema hau ekipora iristea zaila denean ere gomendatzen da (adibidez, muntatutako ekipoa). Eskuz berrarmatzea Segurtasun arauen arabera, errelea lekuan berrarmatzeko eta makina berriro abiatzeko langile adituak jardun behar du. Akatsa detektatzea Akatsa detektatzea Kontrol-seinalea
  37. 37. 196 Oinarrizko eskemak 7 Telemecanique Errele termiko tenporizatzailearen bidez babestea Kontrol-zirkuituan muntatutako F2 errele termikoko bi xaflak tentsiopean jartzen dira abiatzeak irauten duen bitartean. Errele horrek erresistentzia guztiak edo autotransformadorea osatu gabeko abiatzeen edo sarriegi abiatzearen aurka babesten ditu. Kontrol-zirkuituaren funtzionamendua KM1 itxi egiten da. F2 tentsiopean jartzen da KM1-eko (53-54) kontaktuaren bidez. Abiatzea (autotransformadorean, adibidez) edo erresistentzietan zirkuitulaburra egitea ziurtatzen duten bitarteko kontaktoreak itxi egiten dira. KMn, abiatzeko azken kontaktorea (autotransformadorean) edo zirkuitulaburra egiten duen azken elementua, itxi egiten da. F3 deskonektatu egiten da, KMn-ko (53-54) kontaktuaren bidez. G Abiatzea osatzen ez bada: KMn ez da ixten. F3 tentsiopean mantentzen da, KM1-eko (53-43) eta KMn-ko (21-22) kontaktuen bidez. 30 segundo igaro ondoren, F2 kliskatu egiten da. KM1 ireki egiten da, F2-ko (95-96) kontaktuaren bidez. F2 sakatuz berrarmatzen da, errele termikoko bi xaflak hozten direnean. G Sarriegi abiatzen bada edo abiatzeak luzeegiak badira: Abiatze-segida batean, F2 kliskatu egiten da. KM1-eko (53-54) kontaktua itxi egiten da eta KMn ireki egiten da (21-22) kontaktuaren aldizkakotasunaren bidez. KM1 ireki egiten da F2-ko (95-96) kontaktuaren bidez. Aurreko kasuan bezala berrarmatzen da. Beharrezko materiala: - Kmn: 3P + NItx kontaktorea, LC1- motakoa. - Q1: Kontrol-disjuntorea, GB2 motakoa. F2: babes-errele termiko tenporizatzailea, LT2-TK motakoa, segidako 2 edo 3 abiatzerako doitutakoa. Babes termikoa PTC termistantziak dituzten zunden bidezko babesa Motorreko harilkatuan tenperatura-koefiziente positiboa (PTC) duten hiru zunda izaten dira. Zunda horiek motorre- ko harilkatuekin batera berotzen dira. Funtzionamendu- -tenperatura izendatuan (TNF), zunden erresistentzia termikoa izugarri handiagotzen da. F1 babesgailuan dagoen irteerako erreleko kontaktua ireki egiten da eta motorra kontrolatzen duen KM1 kontaktorea irekitzea eragiten du. Kontrol-zirkuituaren funtzionamendua F1-eko (13-14) kontaktua itxi egiten da. KM1 itxi egiten da. Motorra ohiz kanpo berotzen da. PTC zunden erresistentzia handiagotu egiten da. F3-ko (13-14) kontaktua ireki egiten da. KM1 ireki egiten da, F1-eko (13-14) kontaktuaren bidez. Eskuz berrarmatzen da, motorra hoztu ondoren. Automatikoki berrarmatzeko errelea bada, kontaktua mugatuta dago 11-14. Beharrezko materiala: - Q1: kontrol-disjuntorea, GB2 motakoa. - F1: errelea, LT2-S motakoa. PTC termistantziak dituzten zunden bidez babestea Kontrol-zirkuitua Abiatzeko erresistentzien bidez edo autotransformadore bidez babestea Kontrol-zirkuitua Babesgailuak *KMn azkena ixten den abiatzeko kontaktorea da Kontrolagailua Kontrolagailua 9596 –F1 A1A2 – KM1 2122 – KMn * 9596 –F2 5354 –KM1 16/T3 – F3 – Q1 12 A1A2 – KM1 1314 –F1 T1 A2A1 T2 – Q1 12 – F1 U W V LT2-S
  38. 38. 197 Oinarrizko eskemak 7 Telemecanique Babesgailuak Funtzionamendu monofasikoaren aurkako babesa Potentzia-zirkuitua Kontrol-zirkuitua Kontrolagailua Kolpekaridun fusible-zirkuitulaburren bidezko babesa Motorraren sarreran jarritako kolpekaridun fusible- -zirkuitulaburra urtzearen ondorioz zirkuitua funtzionamendu monofasikoaren aurka babesteko erabiltzen da. Fase-galerekiko sentikorra den gailua duen errele termikoarena baino erantzun-denbora txikiagoa du. Potentzia-zirkuitua konektatzea Fase bakoitzean ebakigailu fusible-etxea eta babes-elementu termikoa dituzte. Kontrol-zirkuituaren funtzionamendua KM1 itxi egiten da. Kolpekaridun fusible-zirkuitulaburra urtu egiten da. Kontrolagailua kolpekari bidez aktibatzen da. Q1-eko (95-96) kontaktua ireki egiten da. KM1 ireki egiten da. Beharrezko materiala: - Q1: ebakigailu fusible-etxea, funtzionamendu monofasikoaren aurkako babesgailuarekin,GK1-edoGS1-motakoaketakolpekaridun3fusible-kartutxorekin. - F1: hiru poloko babes-errele termikoa, LR2- motakoa. - Q2: kontrol-disjuntorea, GB2 motakoa. 9596 – F1 A1A2 – KM1 1314 – Q1 9596 – Q1 – Q2 12 2 4 6 1 3 5 – KM1 U W M 3 V 1 3 5 2 4 6 – F1 9895 96 1314 – Q1 1/L12 3/L24 5/L36
  39. 39. 198 Oinarrizko eskemak 7 Telemecanique Babesgailuak Babes elektromagnetikoa Gehienezko korronteko errele bidezko babesa Korronte-punta handiak eta sarriak jasotzen dituzten instalazioak babesteko erabiltzen da. Potentzia-zirkuitua konektatzea Fase edo elikatze-hari bakoitzean errele elektromagnetikoa jartzen da. Kontrol-zirkuituaren funtzionamendua G A eskema: 2 hariko kontrola (ez da berez mantentzen) KM1 itxi egiten da. Korronte-punta handia. F1, F2 edo F3 kliskatu egiten dira. KM1 ireki egiten da, F1, F2 eta F3-ko (91-92) kontaktuaren bidez. Kliskatutako erreleko edo erreleetako pultsadorea sakatuz berrarmatzen da. S1 etengailua itxita badago, KM1 itxi egiten da berehala. Beharrezko materiala: - Q1: kontrol-disjuntorea, GB2 motakoa. - F1-Fn: RM1-XA errele elektromagnetikoak, atxikitzearekin. G B eskema: 3 hariko kontrola (berez mantentzen da) KM1 itxi egiten da. Korronte-punta handia. F1, F2 edo F3 kliskatu egiten dira. KM1 ireki egiten da, F1, F2 eta F3-ko (91-92) kontaktuaren bidez. Kliskatutako erreleko edo erreleetako (91-92) kontaktua berehala lehengo posiziora itzultzen da. KM1 itxi egiten da, S2 abiatzeko pultsadorea sakatuz. Beharrezko materiala: - Q1: kontrol-disjuntorea, GB2 motakoa. - F1-Fn: RM1-XA errele elektromagnetikoak (atxikitzerik gabe). Potentzia-zirkuitua Atxikitze bidezko errele elektromagnetikoa Atxikitzerik gabeko errele elektromagnetikoa Kontrol-zirkuitua – F2 9192A1A2 – KM1 91929192 – F3 – F1 1314 – S1 21 – Q1 12 12 – F1 – F2 – F3 9394 9192 12 9394 9192 – F1 – F2 – F3 – F2 – F3 – F1 9192A1A2 – KM1 1314 – S2 9192 1314 – KM1 2122 – S1 9192 – Q1 12 A eskema B eskema 2 4 6 1/L1 3/L2 5/L3 – KM1 12 – F1 – F2 – F3 12 12 U W M 3 V 2 4 1/L1 3/L2 – KM1 12 – F1 – F2 12 M1 U1 V1
  40. 40. 199 Oinarrizko eskemak 7 Telemecanique Babesgailuak Babes elektromagnetikoa Gehienezko korronteko errele “esfortzu- -mugatzailearen” bidezko babesa Motorreko fase batera akoplatutako gehienezko korronteko erreleak motorrak xurgatutako korrontea kontrolatzen du. Korrontea kargarekin hazi egiten denez, aski izango da errelea doitzea, xurgatutako korronteak aldez aurretik ezarritako balioa gainditzen duenean motorra gelditzeko. Ezaugarriak Abiatzen denean, motorrak xurgatzen duen korronteak errelea aktibatzen duenez, abiatzearen arabera tenporizatutako (55-56) kontaktuak zubia egin behar du erreleko (25-26) kontaktuan abiatzea bukatu arte. Kontrol-zirkuituaren funtzionamendua S2 pultsadorea sakatu behar da. KM1 itxi egiten da. F2-ko (25-26) kontaktua ireki egiten da; ez du eraginik, zeren F2-ko (25-26) kontaktuak zubia egiten baitu. Motorrean gainkarga gertatzen da. F2-ko (25-26) ireki egiten da. KM1 ireki egiten da, F2-ko (25-26) kontaktuaren bidez. Beharrezko materiala: -KM1:kontaktorea,LC1motakoa;+abiatzearenaraberatenporizatutakokontaktu- -bloke osagarria, LA2-D motakoa. - F1: babes-errele termikoa, motorraren Ii-ko kalibrekoa, LR2- motakoa. - F2: gehienezko korronteko errelea, motorrak xurgatzen duen korronte izendatua bainohandiagoa,etaonardaitekeengainkargarenaraberakoa,RM1-XAmotakoa. - Q1: kontrol-disjuntorea, GB2 motakoa. Potentzia-zirkuitua Kontrol-zirkuitua 2 4 6 – KM1 1/L1 3/L2 5/L3 U W M 3 V 1 3 5 2 4 6 – F1 – F2 9596 – F1 A1A2 – KM1 1314 – KM1 1314 – S2 2122 – S1 2526 5556 – KM1– F2 – Q1 12
  41. 41. 200 Oinarrizko eskemak 7 Telemecanique Kaiolazko motorrak abiatzea Motor monofasikoa zuzenean abiatzea G Ezaugarriak: Q1: motorraren Ii-ko kalibrekoa, (A eskema). KM1: erabilera-mailaren araberako motorraren Ii-ko kalibrekoa. F1: motorraren Ii-ko kalibrekoa. Kontrol-zirkuituaren funtzionamendua I (17-18) sakatu behar da. KM1 itxi egiten da. KM1 berez mantentzen da, (13-14) kontaktuaren bidez. O sakatuz, edo F1 (95-96) babes-errele termikoa kliskatuz gelditzen da. Beharrezko materiala: -Q1:hirupolokoetengailu/ebakigailua,VC-motakoa,ingurakarikoateakatigatzen duena. - KM1: 3P + NIr kontaktorea, erabilera-mailaren araberako Ii-ko kalibrekoa, LC1- -motakoa. -F1:babes-erreletermikoa,motorrarenIi-kokalibrekoa,LR2-(kableakeskemaren arabera jarrita) edo LR3- motakoa. • Kontrol-osagarriak: - Kontrolatzeko eta seinaleztatzeko unitateak, XB2-B, XA2-B motakoak. • Ekipoetako osagarriak: - Ingurakariak, ACM... motakoak. - Potentzia-banatzaileak, AK2-, AK3-, AK5- motakoak. - Muntatzeko osagarriak, DZ6-, AM1-, AM3-, AF1- motakoak. - Kableatzeko osagarriak, AK2- motakoak. - Konektatzeko osagarriak, AB1-, AB3-, DB6-, DZ5-, AT1-, AR1-, ABR-, ABS-, ABA-, ABE-, ABL- motakoak. Katalogoko ekipoetako erreferentziak: - Kutxetako abiarazgailuak, LG7-D motakoak. Motorra babesteko, aparte eskatzen den hiru poloko babes-errele termikoa erabili behar da. Errelea eskemaren arabera kableatu behar da. 9596 1718 1314 – KM1 I O KM1:5KM1:1A1A2 – KM1 Kontrol-zirkuitua A eskema B eskema Potentzia-zirkuitua Lekuan kontrolatzea Kontaktorea eta babes-errele termikoa elkartuz, motorra gainkargen aurka babesten da. Etengailuaren bidez kargapean ebaki daiteke (A eskema). Indarrean dauden instalazioari buruzko arauen arabera, irteera guztiek zirkuitulaburren aurka babestuta egon behar dute, irteera horien aurretik jarritako fusible zirkuitu-irekitzaileen bidez edo disjuntorearen bidez. Kontrolak G Abiatzea: - Eskuz, pultsadore bidez. G Kliskatzea: - Eskuz, pultsadore bidez. - Automatikoki, babes-errele termikoak jarduten duenean edo tentsiorik ez dagoenean. G Berrarmatzea: - Eskuz, gainkargaren eraginez kliskatu ondoren. Gl Kliskatzea seinaleztatzeko, hiru poloko babes-errele termikoan jarritako (97-98) kontaktu osagarria erabiltzen da. Ziurtatzen diren babesak Hiru poloko babes-errele termikoaren bidezkoa. Etengailua irekita ez badago, kutxaren irekidura katigatu egiten da (A eskema). Potentzia-zirkuituaren funtzionamendua Q1 etengailua eskuz ixten da (A eskema). KM1 itxi egiten da. 2 4 6 2 4 6 1 3 5 – KM1 1/L1 3 5/N 1 3 5 2 4 6 – F1 – Q1 1 5 M1 U1 V1 2 4 6 3 – KM1 1/L1 5/N 1 5 2 4 6 – F1 1 3 5 M1 U1 V1
  42. 42. 201 Oinarrizko eskemak 7 Telemecanique Kaiolazko motorrak abiatzea Motor monofasikoa zuzenean abiatzea Lekuan eta urrutitik kontrolatzea Kontaktorea eta babes-errele termikoa elkartuz, motorra gainkargen aurka babesten da. Etengailuaren bidez kargapean ebaki daiteke (A eskema). Indarrean dauden instalazioari buruzko arauen arabera, irteera guztiek zirkuitulaburren aurka babestuta egon behar dute, irteera horien aurretik jarritako fusible zirkuitu- -irekitzaileen bidez edo disjuntorearen bidez. Kontrolak G Abiatzea: - Eskuz, pultsadore bidez lekuan kontrolatzeko. - Eskuz, pultsadore bidez urrutitik kontrolatzeko. G Kliskatzea: - Eskuz, lekuan pultsadore bidez. - Eskuz, urrutitik pultsadore bidez. - Automatikoki, babes-errele termikoak jarduten duenean edo tentsiorik ez dagoenean. G Berrarmatzea: - Eskuz, gainkargaren eraginez kliskatu ondoren. - Urrutitik berrarma daiteke, dagokion osagarria babes-errele termikoan muntatuta badago. G Seinaleztatzea: - Kliskatzea seinaleztatzeko, hiru poloko babes-errele termikoan jarritako (97-98) kontaktu osagarria erabiltzen da. - Abiatzea seinaleztatzeko, urrutiko kontrolean jarritako pilotua erabiltzen da. Ziurtatzen diren babesak Hiru poloko babes-errele termikoaren bidezkoa. Etengailua irekita ez badago, kutxaren irekidura katigatu egiten da (A eskema). Potentzia-zirkuituaren funtzionamendua Q1 etengailua eskuz ixten da (A eskema). KM1 itxi egiten da. G Ezaugarriak: Q: motorraren Ii-ko kalibrekoa, (A eskema). KM: erabilera-mailaren araberako motorraren Ii-ko kalibrekoa. F1: motorraren Ii-ko kalibrekoa. Kontrol-zirkuituaren funtzionamendua I (17-18) edo I (13-14) sakatu behar da. KM1 itxi egiten da. KM1 berez mantentzen da, (13-14) kontaktuaren bidez. Gelditzea: O (21-22) sakatuz, edo F1 (95-96) babes-errele termikoa kliskatuz. Kontrol-zirkuitua A eskema B eskema Potentzia-zirkuitua 9596 1718 1314 I O KM1:5 KM1:1 2122 O I 1314 – KM1 A1A2 – KM1 X1X2 Urrutitik kontrolatzea Beharrezko materiala: -Q1:hirupolokoetengailu/ebakigailua,VC-motakoa,ingurakarikoateakatigatzen duena. - KM1: 3P + NIr kontaktorea, erabilera-mailaren araberako Ii-ko kalibrekoa, LC1- - motakoa. -F1:babes-erreletermikoa,motorrarenIi-kokalibrekoa,LR2-(kableakeskemaren arabera jarrita) edo LR3- motakoa. • Kontrol-osagarriak: - Kontrolatzeko eta seinaleztatzeko unitateak, XB2-B, XA2-B motakoak. • Ekipoetako osagarriak: - Ingurakariak, ACM... motakoak. - Potentzia-banatzaileak, AK2-, AK3-, AK5- motakoak. - Muntatzeko osagarriak, DZ6-, AM1-, AM3-, AF1- motakoak. - Kableatzeko osagarriak, AK2- motakoak. - Konektatzeko osagarriak, AB1-, AB3-, DB6-, DZ5-, AT1-, AR1-, ABR-, ABS-, ABA-, ABE-, ABL- motakoak. 2 4 6 2 4 6 1 3 5 – KM1 1/L1 3 5/N 1 3 5 2 4 6 – F1 – Q1 1 5 M1 U1 V1 2 4 6 3 – KM1 1/L1 5/N 1 5 2 4 6 – F1 1 3 5 M1 U1 V1
  43. 43. 202 Oinarrizko eskemak 7 Telemecanique Kaiolazko motorrak abiatzea Motor trifasikoa etengailu bidez zuzenean abiatzea Lekuan kontrolatzea Etengailua, kontaktorea eta babes-errele termikoa elkartuz, karga- pean ebaki daiteke eta motorra gainkargen aurka babesten da. Kontrolak G Abiatzea: eskuz, pultsadore bidez. G Kliskatzea: eskuz, pultsadore bidez; automatikoki, babes-errele termikoak jarduten duenean edo tentsiorik ez dagoenean. G Berrarmatzea: eskuz, gainkargaren eraginez kliskatu ondoren. G Kliskatzea seinaleztatzea: hiru poloko babes-errele termikoan jarritako (97-98) kontaktu osagarriaren bidez. Ziurtatzen diren babesak Gainkarga txikien eta luzeen aurkakoa eta fasea ebakitzearen aurkakoa, hiru poloko babes-errele termikoaren bidez. Etengailua irekita ez badago, kutxaren irekidura katigatu egiten da (A eskema). Potentzia-zirkuituaren funtzionamendua Q1 etengailua eskuz ixten da (A eskema). KM1 itxi egiten da. G Ezaugarriak: Q1: motorraren Ii-ko kalibrekoa, (A eskema). KM1: erabilera-mailaren araberako motorraren Ii-ko kalibrekoa. F1: motorraren Ii-ko kalibrekoa. Kontrol-zirkuituaren funtzionamendua I (17-18) sakatu behar da. KM1 itxi egiten da. KM1 berez mantentzen da, (13-14) kontaktuaren bidez. O sakatuz, edo F1 (95-96) babes-errele termikoa kliskatuz gelditzen da. Lekuan eta urrutitik kontrolatzea Aparatuak lekuan kontrolatzeko kontrola du, baina kontrol hori erabiltzea zaila izan daitekeenez, urrutiko kontrol osagarria du Kontrolak G Abiatzea: eskuz, pultsadore bidez lekuan kontrolatzeko; eskuz, pultsadore bidez urrutitik kontrolatzeko. G Kliskatzea: eskuz, lekuan pultsadore bidez; eskuz, urrutitik pultsadore bidez; automatikoki, babes-errele termikoak jarduten duenean edo tentsiorik ez dagoenean. G Berrarmatzea: eskuz, gainkargaren ondoriozko kliskatzearen ostean; urrutitik berrarma daiteke, dagokion osagarria babes- errele termikoan muntatuta badago. G Kliskatzea seinaleztatzeko, hiru poloko babes-errele termikoan jarritako (97-98) kontaktu osagarria erabiltzen da; abiatzea seinaleztatzeko, urrutiko kontrolean jarritako pilotua erabiltzen da. Ziurtatzen diren babesak: lekuan kontrolatzeko berberak. Potentzia-zirkuituaren funtzionamendua: lekuan kontrolatzeko berberak. Kontrol-zirkuituaren funtzionamendua I (17-18) edo I (13-14) sakatu behar da. KM1 itxi egiten da. KM1 berez mantentzen da, (13-14) kontaktuaren bidez. Gelditzea: O (21-22) sakatuz, edo F1 (95-96) babes-errele termikoa kliskatuz. 9596 1718 1314 I O KM1:5 KM1:1 2122 O I 1314 – KM1 A1A2 – KM1 X1X2 9596 1718 1314 – KM1 I O KM1:5KM1:1A1A2 – KM1 2 4 6 2 4 6 1 3 5 – KM1 1/L1 5/L3 U M 3 V 1 3 5 2 4 6 – F1 – Q1 3/L2 W Potentzia-zirkuitua Kontrol-zirkuitua Lekuan kontrolatzea Lekuan eta urrutitik kontrolatzea Urrutitik kontrolatzea - Potentzia-banatzaileak, AK2-, AK3-, AK5- motakoak. - Muntatzeko osagarriak, DZ6-, AM1-, AM3-, AF1- motakoak. - Kableatzeko osagarriak, AK2- motakoak. - Konektatzeko osagarriak, AB1-, AB3-, DB6-, DZ5-, AT1-, AR1-, ABR-, ABS-, ABA-, ABE-, ABL- motakoak. Katalogoko ekipoetako erreferentziak: - Kutxetako abiarazgailuak, LG1- motakoak. Motorra babesteko, aparte eskatzen den hiru poloko babes-errele termikoa erabili behar da. Errelea eskemaren arabera kableatu behar da. Material osagarria: pultsadore-kutxa, XAL- motakoa. Beharrezko materiala: -Q1:hirupolokoetengailu/ebakigailua,VC-motakoa,ingurakarikoateakatigatzen duena. - KM1: 3P + NIr kontaktorea, erabilera-mailaren araberako Ii-ko kalibrekoa, LC1- motakoa. - F1: babes-errele termikoa, motorraren Ii-ko kalibrekoa, LR2- motakoa. • Kontrol-osagarriak: - Kontrolatzeko eta seinaleztatzeko unitateak, XB2-B, XA2-B motakoak. • Ekipoetako osagarriak: - Ingurakariak, ACM... motakoak.
  44. 44. 203 Oinarrizko eskemak 7 Telemecanique 9596 1718 1314 I O KM1:5 KM1:1 2122 O I 1314 – KM1 A1A2 – KM1 X1X2 Q1:21314 – Q1 – Q2 12 Kaiolazko motorrak abiatzea Motor trifasikoa zuzenean abiatzea, ebakigailu fusible-etxearen bidez edo ebakigailu fusible-etxerik gabe Kontrol-zirkuitua 2 4 6 – Q1 2 4 6 1 3 5 – KM1 1/L1 3/L2 5/L3 U W M 3 V 1 3 5 2 4 6 – F1 1/L1 5/L3 3/L2 2 4 6 – KM1 U W M 3 V 1 3 5 2 4 6 – F1 Ebakigailurik gabeEbakigailuarekin 95961314 – KM1 O KM1:5KM1:1A1A2 – KM1 1718 I Lekuan kontrolatzea, ebakigailurik gabe Potentzia-zirkuitua Lekuan eta urrutitik kontrolatzea Lekuan kontrolatzea, ebakigailu bidez Urrutitik kontrolatzea Beharrezko materiala: - Q1: hiru poloko etengailu/ebakigailua, VC- motakoa, ingurakariko atea katigatzen duena. - KM1: 3P + NIr kontaktorea, erabilera-mailaren araberako Ii-ko kalibrekoa, LC1- -motakoa. - F1: babes-errele termikoa, motorraren Ii-ko kalibrekoa, LR2- (kableak eskemaren arabera jarrita) edo LR3- motakoa. • Kontrol-osagarriak: O-I: kontrol-unitateak, XB2-B motakoak (aukeran), pultsadore-kutxa, XAL- motakoa. • Ekipoetako osagarriak: - Ingurakariak, ACM... motakoak. - Potentzia-banatzaileak, AK2-, AK3-, AK5- motakoak. - Muntatzeko osagarriak, DZ6-, AM1-, AM3-, AF1- motakoak. - Kableatzeko osagarriak, AK2- motakoak. - Konektatzeko osagarriak, AB1-, AB3-, DB6-, DZ5-, AT1-, AR1-, ABR-, ABS-, ABA-, ABE-, ABL- motakoak. Katalogoko ekipoetako erreferentziak: - Xasiseko ekipoetan: - Kontaktorea, potentzia-ebakigailu kableatuarekin, babes-errele termikorik gabe, LC4- motakoa. - Kutxetako ekipoetan: -Ebakigailurikgabe,babes-erreletermikorikgabe:kutxahermetikoak,LE4-motakoak. Motorra babesteko, aparte eskatzen den hiru poloko babes-errele termikoa erabili behar da. Errelea eskemaren arabera kableatu behar da. Oharra: lau poloko LE1- eta LE4- motako ekipoak ere badaude, banaketa- -zirkuituetarako. Lekuan kontrolatzea Ebakigailu fusible-etxea, kontaktorea eta babes-errele termikoa el- kartuz, motorra zirkuitulaburren eta gainkargen aurka babesten da. Kontrolak G Abiatzea: eskuz, pultsadore bidez. G Kliskatzea: eskuz, pultsadore bidez; automatikoki, babes-errele termikoak jarduten duenean edo tentsiorik ez dagoenean edota fusiblea urtzen denean (funtzionamendu monofasikoaren aurkako gailua duen ebakigailu fusible-etxea). G Berrarmatzea: eskuz, gainkargaren eraginez kliskatu ondoren. G Kliskatzea seinaleztatzea: hiru poloko babes-errele termikoan jarritako (97-98) kontaktu osagarriaren bidez. Ziurtatzen diren babesak Zirkuitulaburren aurkakoa, ebakigailu fusible-etxearen bidez. Gainkarga txikien eta luzeen aurkakoa eta fasea ebakitzearen aurkakoa, hiru poloko babes-errele termikoaren bidez. Potentzia-zirkuituaren funtzionamendua Q1 etengailua eskuz ixten da. KM1 itxi egiten da. G Ezaugarriak: Q1: motorraren Ii-ko kalibrekoa; KM1: erabilera- -mailaren araberako motorraren Ii-ko kalibrekoa; F1: motorraren Ii-ko kalibrekoa. Kontrol-zirkuituaren funtzionamendua I (17-18) sakatu behar da. KM1 itxi egiten da. KM1 berez mantentzen da, (13-14) kontaktuaren bidez. O sakatuz, edo F1 (95-96) babes-errele termikoa kliskatuz gelditzen da. 9596 1718 1314 – KM1 I O Q1:6A1A2 – KM1 1314 – Q1 Q1:2 – Q2 12 Lekuan eta urrutitik kontrolatzea Aparatuak lekuan kontrolatzeko kontrola du, baina kontrol hori erabiltzea zaila izan daitekeenez, urrutiko kontrol osagarria du Kontrolak G Abiatzea: eskuz, pultsadore bidez lekuan kontrolatzeko; eskuz, pultsadore bidez urrutitik kontrolatzeko. G Kliskatzea: eskuz, lekuan pultsadore bidez; eskuz, urrutitik pultsadore bidez; automatikoki, babes-errele termikoak jarduten duenean edo tentsiorik ez dagoenean. G Berrarmatzea: eskuz, gainkargaren ondoriozko kliskatzearen ostean; urrutitik berrarma daiteke, dagokion osagarria babes- -errele termikoan muntatuta badago. G Kliskatzea seinaleztatzeko, hiru poloko babes-errele termikoan jarritako (97-98) kontaktu osagarria erabiltzen da; abiatzea seinaleztatzeko, urrutiko kontrolean jarritako pilotua erabiltzen da. Ziurtatzen diren babesak: lekuan kontrolatzeko berberak. Potentzia-zirkuituaren funtzionamendua: lekuan kontrolatzeko berberak. Kontrol-zirkuituaren funtzionamendua I (17-18) edo I (13-14) sakatu behar da. KM1 itxi egiten da. KM1 berez mantentzen da, (13-14) kontaktuaren bidez. Gelditzea: O (21-22) sakatuz, edo F1 (95-96) babes-errele termikoa kliskatuz.
  45. 45. 204 Oinarrizko eskemak 7 Telemecanique Kaiolazko motorrak abiatzea Motor trifasikoa motor-disjuntore magnetotermiko bidez zuzenean abiatzea Lekuan kontrolatzea Eskuzko lekuko kontrola aparatuak egiten du. Zirkuitulaburren eta gainkargen aurka babesten du. Kontrolak G Abiatzea: - Eskuz, pultsadore bidez. G Kliskatzea: - Eskuz, pultsadore bidez - Automatikoki, babes-errele magnetotermikoak jarduten duenean. G Berrarmatzea: - Eskuz, pultsadore bidez. G Seinaleztatzea: - Motor-disjuntorera berehalako kontaktuen blokea akoplatuz. Ziurtatzen diren babesak Aparatuan hiru poloko kliskagailu magnetotermikoa jarrita, zirkuitulaburren aurkakoa (elementu magnetikoen bidez) eta gainkarga txiki eta luzeen aurkakoa (elementu termikoen bidez). Lekuan kontrolatzea soilik Urrutiko kliskatze bidez lekuan kontrolatzea Urrutitik kliskatzea Eskuzko lekuko kontrola aparatuak egiten du. Zirkuitulaburren eta gainkargen aurka babesten du. Gutxieneko tentsioaz edo tentsioa igorriz kliskatzeko gailua akoplatuz gero, urrutiko kliskatzea lortzen da. Kontrolak G Abiatzea: - Eskuz, pultsadore bidez. G Kliskatzea: - Eskuz, pultsadore bidez - Automatikoki, babes-errele magnetotermikoak jarduten duenean. - Eskuz edo urrutitik automatikoki, tentsioa igorriz edo tentsiorik gabe. G Berrarmatzea: eskuz, pultsadore bidez. G Seinaleztatzea: motor-disjuntorera berehalako kontaktuen blokea akoplatuz. Ziurtatzen diren babesak Aparatuan hiru poloko kliskagailu magnetotermikoa jarrita, zirkuitulaburren aurkakoa (elementu magnetikoen bidez) eta gainkarga txiki eta luzeen aurkakoa (elementu termikoen bidez). Katalogoko aparatuetako erreferentziak: - Motor-disjuntore magnetotermikoa, GV2-M motakoa. - Berehalako kontaktu osagarrien blokeak, GV2- motakoak. - Irteerako babes-eroaledun kutxak, isolamendu bikoitzekoak, horman sartzeko modukoak, GV2- motakoak. - Aparatuetarako eta kutxetarako hainbat osagarri. Katalogoko aparatuetako erreferentziak: - Motor-disjuntore magnetotermikoa, GV2-M motakoa. - Kliskagailuak (motor-disjuntore bakoitzeko bana): Gutxieneko tentsiokoa, GV2- motakoa Tentsioa igortzekoa, GV2- motakoa. - Berehalako kontaktu osagarrien blokeak, GV2- motakoak. - Irteerako babes-eroaledun kutxak, isolamendu bikoitzekoak, horman sartzeko modukoak, GV2- motakoak. - Aparatuetarako eta kutxetarako hainbat osagarri. 2122D2D1 – S1 – Q2 12 U M 3 V W 2/T1 4/T2 6/T3 1/L1 3/L2 5/L3 – Q1 2/T1 4/T2 6/T3 1/L1 – Q1 3/L2 5/L3 M1 3 U W V
  46. 46. 205 Oinarrizko eskemak 7 Telemecanique M 3 U V W – Q1 2/T1 4/T2 6/T3 1/L1 3/L2 5/L3 A2 A1 13142122 1314 – KM1 ## A2 – KM1 A1 # – S1 – S2 – S3 A2 – KM1 A1 # – S1 M 3 U V W – Q1 A2 A1 1/L1 3/L2 2/T1 4/T2 5/L36/T3 Kaiolazko motorrak abiatzea Motor trifasikoa kontaktore/disjuntore bidez zuzenean abiatzea Lekuan eta urrutitik kontrolatzea Urrutiko eta eskuzko lekuko kontrola aparatuak egiten du. Zirkuitulaburren (415 V-etik behera, 50 kA-ko ebakitzeko ahalmena), gainkarga txiki eta luzeen eta fase-ebaketen aurka babesten du. Kontaktore/disjuntore integralak ebakitzea edo berariazko poloen bidezko isolatze/kontsignatzea izan dezake ala ez. Kontrolak G Abiatzea: - Eskuz, lekuan, pultsadore birakariaren bidez. - Eskuz, urrutikoa, pultsadore bidez. - Automatikoki, urrutikoa. G Kliskatzea: - Eskuz, lekuan, pultsadore birakariaren bidez. - Eskuz, urrutikoa, pultsadore bidez. - Automatikoki, urrutikoa. - Automatikoki, babes-errele magnetotermikoak edo ebakitze azkarreko gailuak (kolpekariak) jarduten duenean edota tentsiorik ez dagoenean. - Gutxieneko tentsioko edo korrontea igortzeko kliskagailuaren bidez, dagokion osagarria, aparte saltzen dena, aparatuan muntatuta dagoenean. G Berrarmatzea: - Eskuz, pultsadore birakariaren bidez. - Urrutitik ere berrarma daiteke, dagokion osagarria aparatuan muntatuta badago. Lekuan eta urrutitik kontrolatzea G Seinaleztatzea: - Berehalako kontaktuen blokea akoplatuz. Ziurtatzen diren babesak G Polo mugatzaileen bidez: - Zirkuitulaburren aurkakoa. G Babes-modulu magnetotermikoaren bidez: - Gainintentsitate handien aurkakoa. - Gainkarga txiki eta luzeen aurkakoa eta fasea ebakitzearen aurkakoa. Automatikoki kontrolatzea Pultsadore bidez kontrolatzea Uc, kontrol-tentsioa Uc, kontrol-tentsioa * Urrutiko kontrola kontaktu hau itxita dagoenean baino ezin da egin, hau da, pultsadore birakaria “I Auto” posizio egonkorrean dagoenean. ** Urrutitik pultsadore bidez kontrolatzeko, aparatua kontaktu osagarrien blokera ((13-14) kontaktua)akoplatu behar da. Katalogoko aparatuetako erreferentziak: Kontaktore/disjuntore integralak, 36 edo 63: - Ebakitzea eta berariazko poloen bidezko isolatze/kontsignatzea (A eskema), LD4-L motakoa - Polo nagusien bidezko ebakitze-eginkizuna (B eskema), LD1-L motakoa. Babes- -moduluarekin elkartu behar dira, derrigorrez. Babes-moduluak: - Magnetotermikoak, konpentsatuak eta fase-galerekiko sentikorrak, LB1-LCM... motakoak - Magnetotermikoak, fase-galerarekiko sentikorrak ez direnak, LB1-LCL... motakoak. - Magnetotermiko hutsak, LB6-L motakoak. Kliskagailuak: - Tentsioa igortzekoa, LA1-L motakoa. - Gutxieneko tentsiokoa, tenporizatua edo tenporizatu gabea, LA1-L motakoa. - Urrutiko berrarmatzea, LA1-L motakoa. - Berehalako kontaktu osagarrien blokeak, LA1-L motakoak. - Bihurgailuak eta interfaze-moduluak, aparatua automatako irteeratik gidatzeko, LA1-LC eta LA1-LD motakoak. - Aparatuetarako hainbat osagarri. A eskema, ebakitze eta isolatze/kontsignatzearekin B eskema, ebakitze eta isolatze/kontsignatzerik gabe
  47. 47. 206 Oinarrizko eskemak 7 Telemecanique Beharrezko materiala: - Q1: hiru poloko ebakigailu fusible-etxea (aukeran), motorraren Ii-ko kalibrekoa, 2 4 6 – Q1 2 4 6 1 3 5 – KM1 1/L1 3/L2 5/L3 U W V 1 3 5 2 4 6 – F1 2 4 6 1 3 5 – KM2 M 3 Kaiolazko motorrak abiatzea Zuzeneko abiarazgailu/alderanzgailua Lekuan kontrolatzea Potentzia-zirkuituaren funtzionamendua Q1 eskuz ixten da. KM1 eta KM2 itxi egiten dira. G Ezaugarriak: Q1: motorraren Ii-ko kalibrekoa. KM1-KM2: erabilera-mailaren araberako motorraren Ii-ko kalibrekoa. F1: motorraren Ii-ko kalibrekoa. KM1 eta KM2-ren artean katigamendu mekanikoa eta elektrikoa. Kontrol-zirkuituaren funtzionamendua I edo II sakatu behar da. KM1 edo KM2 itxi egiten da. KM1 edo KM2 berez mantentzen dira (13-14) kontaktuaren bidez. KM1 edo KM2 katigatu egiten dira elektrikoki, hurrenez hurren, KM2-ko edo KM1-eko (61-62) kontaktuaren bidez. Eskuz gelditzen da, R sakatuz. Urrutitik kontrolatzea Potentzia-zirkuituaren funtzionamendua:lekuan kontrolatzekoaren berbera Kontrol-zirkuituaren funtzionamendua S2 edo S3 sakatu behar da. KM1 edo KM2 itxi egiten da. KM1 edo KM2 berez mantentzen dira (13-14) kontaktuaren bidez. KM1 edo KM2 katigatu egiten dira elektrikoki, hurrenez hurren, KM2-ko edo KM1-eko (61-62) kontaktuaren bidez. Eskuz gelditzen da, S1 sakatuz. Potentzia-zirkuitua Kontrol-zirkuitua 2 4 6 1 3 5 – KM1 2 4 65 – KM2 1 3 L1 eta L3-ren arteko alderanzketa Urrutitik kontrolatzea Lekuan kontrolatzea L1 eta L2-ren arteko alderanzketa Katalogoetako ekipoetako erreferentziak: • Aldez aurretik muntatutako eginkizunak: - 2 potentzia-kontaktore kableatuak, katigamendu mekaniko eta elektrikoarekin, ebakigailu fusible-etxerik gabe, LC2- motakoak. Motorra babesteko, aparte eskatzen den hiru poloko babes-errele termikoa erabili behar da. Katalogoetako ekipoetako erreferentziak: • Aldez aurretik muntatutako eginkizunak: - 2 potentzia-kontaktore kableatuak, katigamendu mekaniko eta elektrikoarekin, ebakigailu fusible-etxerik gabe, LC2- motakoak. •Kutxetako ekipoak: Ebakigailu fusible-etxea izan dezakete ala ez (barneko edo kanpoko kontrola). Gelditzeko/berrarmatzeko pultsadorearekin. Babes-errele termikorik gabe: - Babestutako kutxan edo kutxa hermetikoan, LE2- motakoa. Motorra babesteko, aparte eskatzen den hiru poloko babes-errele termikoa erabili behar da. 9596 – F1 A1A2 – KM1 1314 – S2 1314 2122 1314 – S3 1314 6162 – KM2 6162 – KM1 A1A2 – KM2 – S1 – Q2 121314 – Q1 Q1:2 Q1 : 6 9596A1A2 – KM1 1314 1314 – KM2 1314 1314 – KM1 6162 – KM2 6162 – KM1 A1A2 – KM2 1314 – Q1 Q1:2 Q1 : 6 R I I I – Q2 12 LS1-, GK1- edo GS1- motakoak; 3 fusible-kartutxo, motorraren Ii-ko kalibrekoak. - KM1-KM2: aldez aurretik muntatutako eginkizuna, elkarrekin mekanikoki katigatutako 3P + NIr + NItx bi kontaktorerekin, erabilera-mailaren araberako motorraren Ii-ko kalibrekoak, LC2- motakoak, edo 2 kontaktore, LC1- motakoak, mekanikoki katigatutakoak. - F1: babes-errele termikoa. LR2- motakoa. - Q2: kontrol-disjuntorea, GB2 motakoa. • Kontrol-osagarriak: - Lekuan kontrolatzeko: XB2-B, XA2-B, Domino 22 motako kontrol-unitateak - Urrutitik kontrolatzeko: S1, S3 kontrol-unitateak, XB2-B eta XA2-B motakoak; pultsadore-kutxak, XAL- motakoak; pultsadore-kutxa eskegiak, XAC- motakoak. • Ekipoetako osagarriak: - Ingurakariak, ACM... motakoak. - Potentzia-banatzaileak, AK2-, AK3-, AK5- motakoak. - Muntatzeko osagarriak, DZ6-, AM1-, AM3-, AF1- motakoak. - Kableatzeko osagarriak, AK2- motakoak. - Konektatzeko osagarriak, AB1-, AB3-, DB6-, DZ5-, AT1-, AR1-, ABR-, ABS-, ABA-, ABE-, ABL- motakoak.
  48. 48. 207 Oinarrizko eskemak 7 Telemecanique Motor-disjuntore bidez abiatzea Potentzia-zirkuituaren funtzionamendua Ebakigailu fusible-etxedun zirkuituaren berbera. Kontrol-zirkuituaren funtzionamendua Ebakigailu fusible-etxedun zirkuituaren berbera. Beharrezko materiala: - Q1: hiru poloko ebakigailu fusible-etxea (aukeran), motorraren Ii-ko kalibrekoa, LS1-, GK1-, GS1 motakoa. - 3 fusible-kartutxo, motorraren Ii-ko kalibrekoak. - KM1: 3P + NIr + abiatzearen arabera tenporizatutako kontaktu-bloke osagarria dituenkontaktorea,LA2-Dmotakoa,motorrarenIi/2-kokalibrekoa,LC1-motakoa. - KM2: 3P kontaktorea, motorraren Ii / 2-ko kalibrekoa, LC1- motakoa. - F2-F3: 2 babes-errele termiko, motorraren Ii / 2-ko kalibrekoa, LR2- motakoak. - Q2: kontrol-disjuntorea, GB2 motakoa. • Kontrol-osagarriak: - S1-S2: kontrol-unitateak, XB2-B, XA2-B; pultsadore-kutxak, XAL- motakoak. • Ekipoetako osagarriak: - Ingurakariak, ACM... motakoak. - Potentzia-banatzaileak, AK2-, AK3-, AK5- motakoak. - Muntatzeko osagarriak, DZ6-, AM1-, AM3-, AF1- motakoak. - Kableatzeko osagarriak, AK2- motakoak. - Konektatzeko osagarriak, AB1-, AB3-, DB6-, DZ5-, AT1-, AR1-, ABR-, ABS-, ABA-, ABE-, ABL- motakoak. Kaiolazko motorrak abiatzea Harilkatu banatuzko motorra (part-winding) abiatzea Kontrol-zirkuituaPotentzia-zirkuitua Ebakigailu fusible-etxearekin Disjuntore magnetikoarekin Ebakigailu fusible-etxearen bidez abiatzea Potentzia-zirkuituaren funtzionamendua Q1 eskuz ixten da. KM1 itxi egiten da. KM2 itxi egiten da. G Ezaugarriak: Q1: motorraren Ii-ko kalibrekoa. KM1-KM2: motorraren Ii / 2-ko kalibrekoak. F1-F2: motorraren Ii / 2-ko kalibrekoak. Kontrol-zirkuituaren funtzionamendua S2 sakatu behar da. KM1 itxi egiten da. KM1 berez mantentzen da (13-14) kontaktuaren bidez. KM2 itxi egiten da, KM1-eko (67-68) kontaktuaren bidez. Beharrezko materiala: - Q1: disjuntore magnetikoa, motorraren Ii-ko kalibrekoa, GV2-L motakoa. - KM1: 3P + NIr + abiatzearen arabera tenporizatutako kontaktu-bloke osagarria dituenkontaktorea,LA2-Dmotakoa,motorrarenIi/2-kokalibrekoa,LC1-motakoa. - KM2: 3P kontaktorea, motorraren Ii / 2-ko kalibrekoa, LC1- motakoa. - F2-F3: 2 babes-errele termiko, motorraren Ii / 2-ko kalibrekoa, LR2- motakoak. - Q2: kontrol-disjuntorea, GB2 motakoa. Kontrol-osagarriak eta ekipoetako osagarriak aurreko atalekoak dira. 9596 – F2 A1A2 – KM1 1314 – S2 2122 1314 – KM1 A1A2 – KM2 – S1 – Q2 121314 – Q1 Q1:2 Q1 : 6 6768 9596 – F3 – KM1 2 4 6 – Q1 2 4 6 1 3 5 – KM1 1/L1 3/L2 5/L3 U1 W1 V1 1 3 5 2 4 6 – F2 2 4 6 1 3 5 – KM2 U2 W2 V2 1 3 5 2 4 6 – F3 M 3 2 4 6 1 3 5 – KM1 U1 W1 V1 1 3 5 2 4 6 – F2 2 4 6 1 3 5 – KM2 U2 W2 V2 1 3 5 2 4 6 – F3 M 3 2 4 6 1/L1 – Q1 3/L2 5/L3

×