A Biblioteca 2.0 (III Simposio do Libro e da Lectura)

4,379 views

Published on

Presentación de Catuxa Seoane para la Mesa: Bibliotecas y Nuevas Tecnologias, en el III Simposio del Libro y la Lectura, Santiago 16-17 Noviembre

3 Comments
18 Likes
Statistics
Notes
No Downloads
Views
Total views
4,379
On SlideShare
0
From Embeds
0
Number of Embeds
75
Actions
Shares
0
Downloads
67
Comments
3
Likes
18
Embeds 0
No embeds

No notes for slide
  • A Biblioteca 2.0 (III Simposio do Libro e da Lectura)

    1. 1. A Biblioteca 2.0 <ul><li>Bibliotecas e novas tecnoloxías </li></ul><ul><li>Catuxa Seoane García </li></ul><ul><li>DeakialliDocuMental :: www.deakialli.com </li></ul>Santiago 16-17 Novembro 2006 III Simposio Libro e a Lectura
    2. 2. De que falamos cando falamos de Biblioteca 2.0 <ul><li>Novas maneiras de acceso, recuperación, creación e difusión da información </li></ul><ul><li>Adeus os Museos da Información </li></ul><ul><li>O usuario como xenerador de contidos </li></ul>Catuxa Seoane García :: Deakialli DocuMental III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0
    3. 3. Nas bibliotecas dende sempre… <ul><li>Conservamos a información </li></ul><ul><li>Describimos, clasificamos e ordenamos </li></ul><ul><li>Establecemos canles de acceso e difusión do coñecemento </li></ul><ul><li>Atendemos consultas e peticións de información </li></ul><ul><li>PERO!!! </li></ul><ul><li>… o proceso de creación, distribución e acceso a información mudou… </li></ul>Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0
    4. 4. Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0 GOOGLECENTRISMO BLOGS WIKIS As bibliotecas non poden estar alleas a todo isto RSS SOFTWARE SOCIAL MENSAXERIA INSTANTANEA DIXITALIZACION MASIVA OPEN SOURCE REPOSITORIOS WIFI SERVIZOS WEB
    5. 5. Nin tradicional, nin virtual, nin hibrida: 2.0 <ul><li>As bibliotecas están sufrindo unha crisis de identidade - atrapadas entre os papeis tradicionais e as expectativas actuais dos usuarios. </li></ul><ul><li>O concepto de biblioteca (física ou dixital) non é suficiente: almacenar, organizar e dar acceso a información en formato (impreso ou dixital) ten que complementarse con servicios orientados ó usuario. </li></ul><ul><li>Necesidade dun modelo que profundice e fortalezca a participación dos usuarios e da biblioteca, que teña en conta: </li></ul><ul><ul><ul><ul><ul><li> a tecnoloxía dispoñible </li></ul></ul></ul></ul></ul><ul><li> a ideoloxía da web 2.0 </li></ul>Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0
    6. 6. Nin tradicional, nin virtual, nin hibrida: 2.0 <ul><li>Xenerar servicios baseados en ambentes colaborativos e participativos </li></ul><ul><li>WEB 2.0 + BIBLIOTECA </li></ul><ul><li>BIBLIOTECA 2.0 </li></ul>Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0
    7. 7. De onde vimos e a onde vamos: A Web 2.0 <ul><li>Evolución do vello concepto de cómo usamos a web </li></ul><ul><li>O término Web 2.0 foi acuñado polo prestixioso Tim O’Reilly nunha conferencia mentras falaba do rexurdimento e evolución da rede </li></ul><ul><li>A web 2.0 é a Web que nace tras a post burbuxa do 2000, non se centra so nos que mercan mais senon que o seu foco de interese é o mercado das minorías (long tail ou larga cola): so uns poucos mercan moito, pero moitos mais mercan pouco </li></ul>Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0
    8. 8. De onde vimos e a onde vamos: A Web 2.0 Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0 Long tail
    9. 9. De onde vimos e a onde vamos: a Web 2.0 <ul><li>A Web 2.0: a web como plataforma e punto de encontro </li></ul><ul><li>A Web 2.0 fai uso de novas tecnoloxías tendo sempre como base a importancia do usuario pilar e motor do sistema de información </li></ul><ul><li>A Web xa no so se lee ou sirve para informarse, senon que se usa para intercambiar información e os sitios web convertense en fontes de contido para os usuarios </li></ul><ul><li>Arquitectura da participación e democracia, redes sociais, sabiduria das multitudes (aproveitamento da intelixencia colectiva), folksonomias… todo iso e a Web 2.0 e de todo iso nutrese a biblioteca 2.0 </li></ul>Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0
    10. 10. De onde vimos e a onde vamos: a Web 2.0 <ul><li>A democratización da publicación na rede “todos temos algo que dicir e todos podemos facelo” (Orihuela, 2006) foi o punto de partida para o nacemento da Web 2.0 </li></ul><ul><li>(…) A primeira gran transición producese cando a Web convirtese nun sistema de lectura e escritura, un gran cambio que está todavía en progreso. A gran revolución neste ámbito tivo lugar cos weblogs, os diarios personais e os wikis. Agora non soamente a xente podía crear os seus propios sitios web, senon que podía actualizalos fácil e rápidamente. </li></ul><ul><li>Dan Gillmor, experto en periodismo participativo </li></ul>Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0
    11. 11. De onde vimos e a onde vamos: a Web 2.0 <ul><li>Como consecuencia desta democratización, o volumen de datos xenerados é tal que precisa de sistemas de filtros, clasificación e organización. </li></ul>Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0 BLOGS RSS PERSONALIZACION ALERTAS FOLKSONOMIAS . . .
    12. 12. De onde vimos e a onde vamos: a Web 2.0 Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0 WEB 2.0 RSS Agregación Arquitectura da participación Búsqueda contínua
    13. 13. De onde vimos e a onde vamos: a Web 2.0 <ul><li>Despois do desastre das punto.com dúas empresas souberon ver a importancia de de considerar òs usuarios consumidores activos, e dotarlles de capacidade de intervención : Amazon e Ebay . </li></ul><ul><li>O Modelo Amazon </li></ul><ul><li>Amazon é moito mais que unha tenda de libros online, Amazon soubo facer en pouco tempo o que as bibliotecas non fomos capaces de facer en anos. </li></ul><ul><li>Comunidade de usuarios, xigantesco repositorio de información dixital, fonte de información de primeiro orden... </li></ul><ul><li>Amazon implica os usuarios na valoración dos libros, na sua clasificación, na sua difusión (a través das listas personais de libros, etc) </li></ul><ul><li>… </li></ul><ul><li>¿Por qué non exportar o modelo Amazon como filosofía de acceso ó coñecemento aberto para transformar as bibliotecas en centros locais de información ? </li></ul>Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0
    14. 14. Adeus a biblioteca como Museo da Información <ul><li>Derivado de como xurde a Web 2.0, a Biblioteca 2.0 basease na participación e interacción entre usuarios e bibliotecarios. </li></ul><ul><li>Colaboración dos usuarios na creación dos servicios físicos e virtuais. </li></ul><ul><li>Cambios, Cambios, cambios, </li></ul><ul><ul><li> Incorporación (técnica e social) das tecnoloxías propias da Web 2.0 en combinación cos servicios tradicionais </li></ul></ul><ul><ul><li>Volta da xente a Biblioteca: espazo relevamente o que acudir diariamente </li></ul></ul>Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0
    15. 15. Biblioteca 2.0 <ul><li>O termino foi acuñado Michael Casey no seu blog LibraryCrunch en Setembro, 2005 </li></ul><ul><li>A “biblioteca 2.0 é un modelo de funcionamento que permite que as bibliotecas respondan rápidamente ás necesidades do mercado. Isto non significa que abandoamos os nosos usuarios actuais ou a nosa misión. É unha filosofía do cambio rápido, das estructuras de organización flexibles, das ferramentas novas da Web 2.0, e da participación do usuario que pondrá a biblioteca nunha posición moito máis forte, que resolve con eficacia as necesidades dunha población de usuarios máis grande.” </li></ul><ul><li>Michael Casey </li></ul>Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0 Biblioteca 2.0 é unha evolución do tradicional concepto de biblioteca, onde o usuario toma o control de cando e como quere acceder os servizos da biblioteca.
    16. 16. Biblioteca 2.0 <ul><li>Unha das definicións máis citadas é </li></ul><ul><li>A Biblioteca 2.0 consiste simplemente en facer do espacio da tua biblioteca (físico ou virtual) máis interactivo, máis colaborativo e guiado polas necesidades da comunidade. [...] O obxetivo básico é devolver a xente ás bibliotecas dandolles a éstos o que queren e o que necesitan para a sua vida diaria. </li></ul><ul><li>Sarah Houghton </li></ul>Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0
    17. 17. Biblioteca 2.0 <ul><li>Principios: </li></ul><ul><ul><ul><ul><li>A biblioteca está en todas partes </li></ul></ul></ul></ul><ul><ul><ul><ul><li>A biblioteca non ten barreiras </li></ul></ul></ul></ul><ul><ul><ul><ul><li>A biblioteca invita a participación </li></ul></ul></ul></ul><ul><ul><ul><ul><li>A biblioteca centra su organización e servizos no usuario </li></ul></ul></ul></ul>Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0
    18. 18. Biblioteca 2.0 Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0 CATÁLOGO 2.0 Tags Métodos de búsqueda Recomendacións Perfis de usuario FONTES 2.0 Usabilidade Redes sociais Internet Personalización Blogs Wikis
    19. 19. Nin tradicional, nin virtual, nin hibrida: 2.0 Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0 BIBLIOTECA 2.0 BIBLIOTECA 1.0 BIBLIOTECA  USUARIO USUARIO  BIBLIOTECA Modelo push Información busca ó usuario Modelo pull Usuario busca a información
    20. 20. Camiñando cara a Biblioteca 2.0 <ul><li>A idea básica e a participación, apliquemos iso nos nosos proxectos, servizos e actividades: deseño dos edificios e das webs, planificacion de programas, creación de productos documentais, OPACs... </li></ul><ul><li>O futuro está na biblioteca que: </li></ul><ul><ul><li> Permite e fomenta a participación do usuario </li></ul></ul><ul><ul><li> Traballa para o usuario fomentando a comunicación e interacción entre usuarios e bibliotecarios e entre os propios usuarios </li></ul></ul><ul><ul><li> Cree nas ferramentas colaborativas na recuperación e arquitectura de información, permitindo descentralizar a clasificación dos contidos </li></ul></ul>Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0
    21. 21. Aplicando a Web 2.0 na biblioteca Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0 <ul><li> RSS </li></ul><ul><li>FOLKSONOMIA </li></ul><ul><li> INFORMACIÓN A CARTA: PERSONALIZACIÓN </li></ul>
    22. 22. RSS E SINDICACIÓN DE CONTIDOS <ul><li>“ RSS permite extraer o zumo dunha páxina web (o contido) e tirar as cáscaras (o deseño). “ [ Jose Luis de Vicente en Inteligencia colectiva enla web 2.0] </li></ul><ul><li>O usuario non vai en busca da información, é a información quen vai en busca do usuario. </li></ul>Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0 Fonte: The Cocktail
    23. 23. RSS <ul><li>RSS ( Really Simple Syndication ) formato da familia dos XML grazas o cal podemos compartir información con terceiros e usala en diferentes aplicacións. </li></ul><ul><li>Ventaxas: </li></ul><ul><li>- Informa das actualizacións dos sitios </li></ul><ul><li>- A información está dispoñible en case calqueira interfaz </li></ul><ul><li>- Axuda a descubrir novas fontes de interese: notificacións de novos resultados nas búsquedas, artígos publicados, fotos, etc </li></ul>Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0
    24. 24. RSS <ul><li>O famoso botón laranxa </li></ul>Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0
    25. 25. Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0
    26. 26. Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0
    27. 27. ETIQUETADO SOCIAL: FOLKSONOMIA <ul><li>Social Bookmarking: Clasificación colaborativa da información </li></ul><ul><li>“ folksonomy ” = folks + taxonomy </li></ul><ul><li>“ clasificación do pobo”, descripción por medio de etiquetas (tags) de todo tipo de obxetos de información: texto, audio, video, imaxe... </li></ul><ul><li>A aplicación de tags (palabras clave) a información dotalle dunha gran carga semántica, enriquecendo o seu contido e favorecendo a sua recuperación por medio de distintos e moi variados puntos de acceso </li></ul><ul><li>- un sistema de autoclasificación de contidos </li></ul><ul><li>- son os propios usuarios quenes clasifican as pezas de información </li></ul>Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0
    28. 28. Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0 Vanderwal.net .
    29. 29. ¿Tags ou categorías? Beneficios do tagging <ul><li>As tags, que o usuario asina libremente ós documentos (sexan éstos do tipo que sexan) non posuen a rixidez das categorías </li></ul><ul><li>Aforro de tempo, esforzos profesionais e costos. </li></ul><ul><li>O usuario non ten que deducir en que estante se almacenou un documento, non hai xerarquía, e as 5, 6 o 7 tags cas que o usuario describe un documento, facilitan que sexa recuperado por algunha delas por outro usuario. </li></ul><ul><li>Contribue a desenvolver a web semántica, facilitando múltiples sinónimos derivados das tags que construen un vocabulario emerxente do usuario común </li></ul>
    30. 30. Tags, tagging… <ul><li>¿Supon ísto o fin da clasificación por expertos? </li></ul><ul><li>Nin internet acabou cas bibliotecas, nin os motores de búsqueda có traballo de recuperación de información por parte dos documentalistas, nin as folksonomías son a morte do arquitecto de información nin a panacea para os sistemas de clasificacion. </li></ul><ul><li>Os usuarios de Flickr (imáxes), e del.icio.us (enlaces) xeneran unha clasificación temática da Web día a día: un paso máis a vella idea da Web Semántica. </li></ul>Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0
    31. 31. Alguns exemplos de etiquetado social <ul><li>Captura do Delicious cas etiquetas mais populares </li></ul>Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0
    32. 32. <ul><li>Captura do Flickr cas etiquetas mais populares </li></ul>Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0 Alguns exemplos de etiquetado social
    33. 33. Alguns exemplos de etiquetado social Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0
    34. 34. Alguns exemplos do uso de rss: periodicos á carta Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0 Exemplo: Last infoo, publicacións temáticas e especializadas
    35. 35. Camiñando cara a Biblioteca 2.0 <ul><li>¿Qué facer con todas estas novas tecnoloxías nunha biblioteca? </li></ul><ul><li>Fomentar un uso intensivo e real da informática mais alá de ofrecer conexión a Internet ou ofertar cursos de Office: Pasar de ser meros museos de información a ser organismos vivos de información, documentación e coñecemento. </li></ul><ul><li>Fomentar o uso de servicios colaborativos: clasificación en opacs recuperación da información en interfaces gráficas ... miremos a Amazon,Flickr e Delicious </li></ul><ul><li>Investigar un novo prototipo de OPAC, partindo das ferramentas da Web 2.0, hoxe os catalogos: </li></ul><ul><ul><ul><ul><ul><li>- Teñen menor funcionalidade que sitios como Amazon ou Google </li></ul></ul></ul></ul></ul><ul><ul><ul><ul><ul><li>- Non son amigables nin atractivos </li></ul></ul></ul></ul></ul>Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0
    36. 36. Recapitulando… <ul><li>“ Biblioteca 2.0” é o nome dado ás bibliotecas que aproveitan as ideas e aplicacións da Web 2.0: políticas e servizos para promover a participación activa da comunidade na creación de contidos (reseñas de libros), servizos de recomendacions, asinando descriptores a materiais (fotos, video, texto), e bibliografía compartida (delicious). </li></ul>Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0
    37. 37. Camiñando cara a Biblioteca 2.0: alguns exemplos <ul><li>Barra de navegación da biblioteca, ó estilo google y msn </li></ul>Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0 HARRIS COUNTY PUBLIC LIBRARY OAKVILLE PUBLIC LIBRARY Lansing Public Library
    38. 38. Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0
    39. 39. Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0
    40. 40. Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0
    41. 41. Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0
    42. 43. E ainda quedan moitas posibilidades: <ul><li>Bloglines para subscribirnos a áreas do nos interese gracias ó RSS </li></ul><ul><li>Pubsub para buscar e vixiar temas do noso interese e convertilos en alertas via RSS </li></ul><ul><li>Delicious para etiquetar e almacenar sitios web </li></ul><ul><li>Flickr para compartir fotos e notas </li></ul><ul><li>Odeo para grabar e compartir audio </li></ul><ul><li>Rollyo e Google Coop para crear buscadores temáticos </li></ul><ul><li>E os nosos blogs distribuense tamen en formato rss para compartir e retroalimentarnos do noso público. </li></ul>Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0
    43. 44. O noso desafío: <ul><li>Renovar os servicios a través de plataformas que estimulen a participación e permitan a xestión de entornos colaborativos. </li></ul><ul><li>Entregar parte do control ó usuario: libertade e capacidade de interactuar  fomentar e aproveitar a intelixencia colectiva. </li></ul><ul><li>Pero… </li></ul><ul><li>As ferramentas tecnolóxicas propias da Web 2.0 non son nada sen antes non acadamos un cambio de actitude, o rol dos recursos humans é fundamental. O soño dunha biblioteca 2.0 so é posible con profesionais bibliotecarios alfabetizados e concienzados no uso de ferramentas propias da Web 2.0: bibliotecarios capaces de adecuarse a realidade dos nosos usuarios e de evolucionar cos cambios do entorno. </li></ul>Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0
    44. 45. E rematamos pensando… <ul><li>“ A biblioteca universal será a dos libros abertos”, aqueles ós que se pode chegar mediante infinitas fórmulas, non cos clásicos “título, autor, data, número de páxinas, editorial, colección e lugar de edición”, que definiron ó libro pechado, o da era Gutenberg. Con Internet, calqueira verba que conteña un libro pode ser un descriptor, pois permiteche chegar ata él a través dos buscadores. </li></ul><ul><li>Karim Gherab e González Quirós, “ El templo del saber: Hacia la biblioteca digital universal “. </li></ul>Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0
    45. 46. <ul><li>Moitas grazas </li></ul><ul><li>A Biblioteca 2.0, somos nos </li></ul><ul><li>Catuxa Seoane García </li></ul><ul><li>http://www.deakialli.com/ </li></ul>Catuxa Seoane García III Simposio Libro e a Lectura. A Biblioteca 2.0

    ×